Olih: I Putu Supartika
Matematika.
Mirengang kruna matematika, minab wénten sané seneng lan wénten sané nganggep sukeh.
Napimalih ring matematika wénten akéh rumus-rumus, taler wénten logika-logika,
analisis lan wénten téoréma sané perlu kabuktiang kepatutannyané. Indiké punika
minab ngawinang akéh anaké sané nganggep matematika punika sukeh. Lan rikala
malajah matematika nénten perlu ngafal, nanging i raga patut resep ring matéri
sané palajahin i raga. Yéning nénten resep, sinah paplajahané punika pacang digelis
kaengsapang. Nanging, yéning i raga sampun resep, sinah i raga pacang seneng
malajahin matematika. Napimalih ring sang sané seneng tantangan, matematika
sampun akéh nyediaang tantangan punika.
Mawicara
indik matematika, pateh sakadi mawicara indik sastra. Manut ring pinampen
titiangé, matematika lan sastra punika akéh maduwé kapatuhan. Nénten ja akéh
binannyané, yadiastun ngenahné mabinayan pisan. Yakti matematika punika ilmu
éksak, lan sastra punika mapaiketan sareng bahasa. Nanging yén pedasang
nyingakin, sinah pacang kapanggihin ring dija patuhné. Yéning ring matematika
wénten rumus-rumus, ring sastra taler wénten rumus-rumus. Rumus-rumus ring
sastra inggih punika rumus-rumus kénkén carané ngolah satua utawi kekawian
mangda maduwé artos, mangda maduwé seh lan ciri, asapunika taler mangda lengut
lan becik, tur kademenin olih sang sané ngwacén. Nika tuah rumus ring sastra.
Ring
matematika wénten téoréma sané patut kabuktiang kapatutannyané, ring sastra
taler wénten téoréma. Téoréma ring sastra nénten ja lian tuah bantang kekawian.
Bantang kekawian punika patut kabuktiang baan kekawian sané marupa carita, puisi,
miwah sané lianan. Yéning bantang kekawian punika nénten kabuktiang baan
kekawian sinah nénten pacang maguna, yadiastun bantang satua punika becik. Napi
artiné bantang satua becik, sakéwala nénten wénten gunané, lan nénten kaolah
dados kekawian?
Yéning
malajah matematika patut iraga resep lan nénten dados nganggén hafalan tur i
raga patut mengkonstruksi utawi
ngwangun ring idép i raga antuk caran i raga padidi mangda napi sané plajahin
prasida kaingetang saterusné. Ring sastra indiké punika taler maguna pisan.
Rikala makarya kakawian, i raga patut resep tekén bantang kakawian punika.
Disubané resep, raris kalanturang antuk ngembangang utawi mengkonstruksi utawi ngwangun bantang kekawian punika dados kekawian.
Rikala makekawian punika i raga nénten ja mersidayang ngafal. Sapunapi carané
makekawian ulian ngafalang? Cutetné i raga patut kréatif rikala makekawian
punika.
Rikala
makekawian marupa sastra, yén wénten anak sané nganikaang nénten nganggén
logika, sinah sampun iwang. Napi sané makrana? Nénten ja tios, duaning rikala i
raga makekawian patut nganggen logika. Logika punika kaarepang pisan rikala
ngwangun pamargin satua, mangada kekawiané punika becik. Sastra tanpa logika
punika tuah satua puyung. Nénten wénten anak sané nyastra nénten nganggén
logika. Pastika jeg nganggén.
Nyastra
taler merluang tantangan, krana rikala makekawian i raga sujatiné katantang
mangda mersidayang ngawinang anak lianan seneng ngwacén kakawian i raga. Lianan
ring punika, i raga taler katantang mangda mersidayang ngembangan bantang
kekawian sané panggihin i raga ring kauripané.
Punika
tuah akidik ngenénin indik kapatuhan matematika sareng sastra. Sujatiné kantun
akéh kapatuhan-kapatuhan sané lianan sané nénten uratiang i raga ring kauripané
puniki. Krana punika, ngiring ngawit mangkin sampunang nganggep samian sané
wénten ring guminé puniki mabinayan. Yadiastun saking kulit kapanggih
mabinayan, nanging isiné durung janten taler mabinayan. Pateh sakadi sastra
sareng matematika puniki. Yadiastun ngenahné mabinayan pisan, nanging akéh
kapatuhan-kapatuhan sané prasida kapanggihin. Ngiring resepang lan resepang
malih mangda sayan resep.
Singaraja, Maret 2015
ban_Latn bug_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn ban_Latn