Vakadeitaki Tiko na Bibi ni Valuti na Draki Veisau
Ko Viti e dua na matanitu ka tutaka vakaukauwa na kena valuti na draki veisau ka sa yacova tu ena noda vuravura edaidai.
E vakaraitaka na Minisita ni Teitei, ka Jabeni ni Draki Veisau e na noda vanua, o Inia Seruiratu, ni sa tekivu me vakilai e Viti na draki veisau.
“E vakilai sara vakalevu e na veimatanitu lelevu ka ra vakaitavi vakalevu e na buli yaya,” e tukuna o Seruiratu.
Na draki veisau e tukuna o Seruiratu ni vakavuna na kubou mai na veivanua ni buli yaya ka ra kaburaka ki na maliwa lala.
E dua talega na vuna na kena sa ta laivi na veivunikau lelevu.
Sa tekivu tiko e Viti edaidai na kena sa ta na veikau lelevu mera volitaki ka vakabalei eso me solia na galala ki na dua na veivakatorocaketaki me caka e na so na vanua esa digitaki. E dua na ka sa laurai tiko e na noda vanua, na veivakatorocaketaki sa yaco mai, e levu era gadreva e dua na tiki ni qele levu me tauyavu kina. Ni tekivutaki na kena tauyavu e na ta laivi na veikau ka vakagalalataki sara vakavinaka na vanua me qai tekivu na tara ni veivale lelevu ni cakacaka.
Mai wai e tukuna o Seruiratu e sa ta laivi na dogo, ka so e vakayagataki me buka. Na dogo era bula kina na ika kei na so tale na sasalu ni waitui. Ni sa yali na dogo, e tukuna o Seruiratu era sa yali talega na ika kei na sasalu.
Na lewenivanua era bula mai na veika era dau kune e na veidogo, era sa na vaqara tale eso na ka me sosomitaka. Na valuti ni draki veisau e tokona ka cakacakataka vakalevu o Viti. Era sa vakamuria mai na yanuyanu e na Pasivika ka ra sa solia na nodra veitokoni eso na veimatanitu lelevu. Sa tekivu me katakata mai o Viti ka sa tau na uca bi ka vakavuna tiko na ualuvu, sisi ni qele kei na ca ni gaunisala.
Na levu ni uca e dau tau e na lomani tolu na vula, e tukuna o Seruiratu ni sa rawa ga ni tau e na loma ga ni rua se tolu na auwa.
E nai teitei e ra sa mate mai na kakana era dau teivaka na noda qase ka ra toso vakayawa na dauteitei ki na veivanua bulabula. E na veikorokoro e na matasawa sa tekivu me kania mai na ua na veinuku ka vuna na kena tokitaki ki na dua tale na vanua. Ni da vakaweleweletaka na draki veisau, e tukuna o Seruiratu, e rawa ni da vakaleqai kina. Sa veivakasalataki raraba yani o Seruiratu meda duavata e na kena valuti na draki veisau.
Na turaga na Paraiminisita, o Voreqe Bainimarama, e peresitedi ni soqosoqo ni veimatanitu e na veiyasai vuravura ka ra cakacaka vata e na kena valuti na draki veisau.
E na gauna oqo e tukuna o Seruiratu era sa cakacaka vata na veimatanitu lelevu e na kena cakacakataki na veidinadinati ka vakatokai tiko na ‘Paris Agreement’.
Sa vakauqeti ira nai tabagone mera kauwaitaka na draki veisau ka veivuke e na kena tarovi e na nodra veivanua. Na draki veisau e sa yacovi keda tiko e na gauna oqo, era kaya na dau ni vakadidike ni da vakavuna tikoga na tamata.
E tukuna e dua na dau ni vakadidike – “Na draki veisau e rawa ni vakaleqa na veivakatorocaketaki e vuravura ka sa sagai me sabaya na kena revurevu. Sa vakilai na toso ni yalayala ni wai, na sugu ni waitui kei na sisi ni qele ena veikoro ena baravi e Viti.
“Na Yavutu ni Draki Veisau e matata tu kina mera vararamataki na lewenivanua ena nodra dui vosanivanua. E laurai ni ra na valeqai vakalevu na tiko e taudaku ni koro vakavalagi mai na revurevu ni draki veisau. Qo e vu mai na nodra vakararavi vakalevu ena veikabula e tu wavoliti.”
Feedback: maikab@fijisun.com.fj
fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn dan_Latn