Update: 1:35PM
Soli vakasama
Au vakavinavinaka vakalevu vei ira na dau vakaitavi e na gauna ni veiwasei vaka oqo, vei ratou na vakailesilesi e vale ni walesi, ka vaka kina vei ira era dau sureti me ra vakaitavi. Ena bogi ni Vukelulu 28 ni Me, e ratou vakaitavi eso na i vakalesilesi mai na tabacakacaka ni vuli e na noda vanua, vata kei na vakailesilesi marama mai na tabana ni FBC. E veivosakitaki sara tiko vakabibi na nodra sa vakayagataka sara tiko vakalevu na luveda na wai ni veivakamatenitaki se na mariwana.
E sega ni rui kavou ena noda rogoca, e sa vakayabaki na kena sagai me ra tarovi na luveda me kua ni vakayagataki ni na vakaleqa na nodra bula io, sa sega ni kune rawa na kena i wali.
E sa dua na vakaloloma levu vei keda nai tubutubu ni sa dreve kece nai naki kei na i vakasala eda rawa ni rawata, m eda tarovi ira kina. E rui vakaloloma dina ni ra sa kune eso na luveda gone era tiko e na yabaki sara e ra, io na cava tale eda rawa ni cakava? Eda sa tabu ni solia na kuita nai tubutubu, ka vaka kina o ira na qase ni vuli, ka ni sa tu vaka lawa na veivakakanakuitaki.
Sa dua nai tukutuku levu, io oqo na lawa era vakatulewa kina na daubuli lawa o ira era vakatulewa tu e na vuku ni dodonu ni tamata yadua. Meu taro mada vakalailai, o cei nai taukei (kai Viti) e lewe ni matabose, se mata komiti oya? Ia, ke sega, o ira na vakatulewa tiko oqo era tamata tani. Sa i ira vata tikoga na tamata kumukumu oqo era vakatulewa tiko oqo e na vukuda. Sa tabu ni o kuitataka na luvemu, o koya qo e vakamatatataka tu nai Vola Tabu mai vua na Turaga vuku levu duadua e vuravura.
Ena Vakaibalebale 23:13 e kaya mo kua ni tarova na kuita mai vua na gone, ia ni ko sa warolaki koya, ena sega ni mate kina- tikina 14-mo kuitataki koya ia ko na vakabula na yalona mai e liu. Na vuni noda leqa nai taukei eda sa rui ciqoma vakaveitalia ga na veika vovou e cabe taki mai na noda mata ni katuba.
O ira na vakatulewa tiko mai qori era sega ni kai vanua oqo era sa bula tu mai na veitaba senitiuri sa sivi era veibacani ena veivosa tau vakamaqosa sa buli rawa koto mai kei na lawa, e sega ni da raica qai kidacala o sa cokoti kina ko sega ni moqe rawa tale. Na vuni noda leqa ni da sa vakanadakuya nai vakasala vakalou, e tiko duadua ga e na i Vola Tabu.
Me kena i otioti, rogoca na vosa ni vuku, o koya sa sega ni vakakanakuitaka na luvena, sa cati koya, ia ko koya sa lomani koya sa vakanakuitaka ni se gone (Vakaibalebale 13:24). Me sagai me tara tale na veivakanakuitaki, io ke sega, Guilecava- forget it ka me vakalevutaki na vale ni veiqaravi mai Vunivaivai levu mai Nauluvatu.
JOVILISI KEDRAYATE
Naimasimasi, Vugalei,
Tailevu
Vaqara tikoga
na Dina
AU gadreva meu vakaraitaka eke na noqu vakavinavinaka cecekia vua na i Liuliu ni Veitarogivanua na turaga lailai mai Naisanokonoko ko Ratu Isireli Vananalagi Vesikula ena vuku ni nodra vosa ni veivakadeitaki ni sa na tovolea na nodra valenivolavola me sa na vaqara ga na dina ena vuku ni kena tovolei me wali na vakatutu e vuqa ka ra sa tu ena nodra valenivolavola. E vuqa na vakatutu era sa yaco rawa yani e sa na vakadinadinataki ni ra dina tiko, ia, na ka e leqa tiko koya ni vuqa na gauna e dau vakadewataki cala tiko na lawa ka ra tu ena Native Lands Act.
Ena taura beka e dua na gauna me ra na solia na nodra gauna eso na noda gone i Taukei ka ra sa loya tu e daidai me ra raica lesu tale mada ka vakadeuca vakavinaka na lawa ka baleta na kena a solia e 90 na siga me bolea yani kina noda qase na lewa ka a tau ena gauna ni Veitarogivanua ena loma ni 90 na siga.
Au vakavinavinaka vakalevu tale ga vei rau ko Jekope Masiyaka na loya kei Tueri Senikuraciri mai Nadivakarua mai Bua ena vuku ni nodrau laveta mai na tikina oqo.
E sa na dodonu vei kemuni na noda ka ko ni a sasagataka vakabalavu tu mai na kena rogoci vou tale mai na Valenivolavola ni Veitarogicanua na nomuni kudru mo ni na vakasaqara tale eso na i vakadinadina vou ka me rawa ni na yavutaki kina na kena dolavi vou tale na nomuni kisi. E rairai yavutaki mai na vakasama oqo mai na kena tovolei mai vua na koya o Jekope Nasiyala me vakadeuca vakamalua na loya oqo na lawa ni 90 na siga. Au vakabauta ena vu ni yaqloqu ni sa rairai kena gauna taudonu ga vua na Kalou me qai vakadeitaka kina vua na Turaga na i Liuliu ni Veitarogivanua ni dina tiko na nomuni domo ni tagi kei na qaqa ni masu na kawa i Taukei ka ko ni a vakalolomataki tu mai vakabalavu ka ko ni vosota galugali tu mai na nomuni vakaloloma.
E da sa solia taucoko na noda i gu vakatamata ena vuku ni noda sasaga voli mai me rogoci na domomuni, ia, ni sa dau mai cava kece na noda kaukauwa kei na sasaga vakatamata e sa dodonu ga me da vakalesuya na noda sasaga kece ga vua na Kalou ka me da qai sarava na kena rawarawa vua na Kalou me vakacavara na veika sara ga e da a nanuma voli me dredre. ESa dina ga na vosa ni i Vola Tabu ni nona vuku na tamata, sa nona lialia na Kalou.
Vinaka vakalevu tale Tueri kei Jekope. Vinaka na veivakadeitaki Ratu Vananalagi. Au na sega ni guilecava talega na nodatou i tokani lomani ko Kaliveti Batibasaga ka sa mai biuti keda e na dua na gauna lekaleka sa oti. Na tamata dau cakacaka sa sega na ka me madua kina.
ALIPATE TUIDRAKI
Nakavu,
Nadi.
Dodonu ni i Taukei
ENA macawa oqo e da sa na tara mada kina na United Nations Declaration on the Rights of Indigenous People. Oqo na lawa ka sa vakadavora tu na Matabose Levu kei Vuravura me ra laki vakacuruma ena nodra Yavu ni Vakavulewa ko ira na matanitu ka ra lewena na United Nations me vakataki Viti.
Ia, e ka ni rarawa ni se sega tu ga ni vakayacori na tikina oqo ka dina ga ni a qai tabaki wale ga ena 2013 na noda Yavu ni Vakavulewa. E dodonu vei keda na kawa i Taukei me da cakacaka vata ena kena sasagataki me vakadeitaki na noda dodonu na kawa i taukei se na noda Indigenous Rights ena noda dela ni soso se ena noda vanua dina.
Ena Article I e vakaraitaki toka kina ni dei tu na noda Human Rights se dodonu ni tamata yadua ka na sega ni yavalati na tikina oqo.
Ena Article 2, e toqai kina ni sega ni dodonu me vakayacori vei keda e dua na cakacaka ni veivakaduiduitaki ka yavutaki mai ena so na ka baleta tiko da kawa i Taukei.
Ena Article 3, e vakadeitaki kina ni dodonu me da vakatulewa tiko ena noda i tutu vaka-politiki vata kei na noda veivakatorocaketaki.
Ena Article 4, e soli tu kina vei keda na dodonu me da vakaduria ga kina vakataki keda na Matanitu i Taukei se Tabacakacaka i Taukei ka me qaravi ga kina na veika e baleti keda ka me laurai tale ga na kena vakailavotaki.
Ena Article 5, e soli tu kina vei keda na galala me da vakacuria na veitabana eso ka qarava vakatabakidua na noda gagadre.
Ena Article 6, e tu kina vei keda na dodonu me da okati me da lewe ni vanua oqo ko Viti.
Ena Article 7, e soli tu kina vei keda na dodonu ni bula galala ka sa tabu sara me vakayacori vei keda e dua na i valavala me da vakawabokotaki kina se me ra kau vakasaurarataki kina na luveda mai na dua na i wasewase ni tamata ki na dua tale.
Ena Article 8, e vakabibitaki kina ni tabu me da laki SEMA RAVI se VOLA RAVI ( FORCED ASSIMILATION) ki na dua tale na vanua ka sega ni dodonu me da laki semati kina ka tabu tale ga me vakayacori vei keda eso na i tovo se i valavala ka na rawa ni kau tani kina vei keda na keda qele, noda i yau bula se na noda vanua.
E tabu me da tokitaki ki na dua tale na vanua ka ni na rawa ni yali kina vei keda na veika eda taukena ka tabu talega me vakayacori vei keda eso na i valavala ka rawa ni da dusi se vakaduiduitaki kina.
Ena Article 9, e soli tu kina na dodonu me da kawa i Taukei ka me da lewe ni matanitu ko Viti.
Ena Article 10 e vakabibitaki kina ni tabu me da vagalalataki vakasaurara mai na keda qele se na noda vanua ka vakavo sara ke sa veivosakitaki ena galala ni vakatulewa na kena saumi lesu vei keda na veika ka dodonu me saumi lesu mai (COMPENSATION) ka veivosakitaki tale ga na noda rawa ni vakalesui tale ki na noda qele oqo.
E 46 kece tiko na Articles kau na tovolea meu na sereka tiko yani ena veimacawa ka mo ni rawa ni kila na noda na levu ni ka e tu ka dodonu me vakayacora vei keda na matanitu ena vuku ni kena vaqaqacotaki na noda dodonu na kawa i Taukei.
Ena Article 11, e koto kina na noda dodonu me da maroroya dei tiko na noda i tovo mai na gauna makawa, e daidai kei na veisiga sa tu e matada.
E okati tale ga eke na kena taqomaki na noda yavutu, koro makawa kei na koro ni valu ka vakakina na noda i tovo vakavanua, cakacaka ni liga, meke, sere, drama i yaloyalo kei na i vola tukutuku.
E koto talega eke na kena vakalesui tale vei keda na veika kece vakayalo, vakayago, kila ka vata kei na ka eda vakabauta, noda i tovo kei na i vakarau ka a kau laivi vei keda ka sega ni kerei kina na noda veivakadonui. Ena Article 12 e tu kina vei keda na dodonu me da na matanataka, vakatovotovotaka ka vakatorocaketaka na noda vakabauta, noda i tovo, noda i vakarau ni bula, i tovo vakavanua ka vakakina na kena maroroi na i yaya makawa ka ra a dau vakayagataka na noda qase ka vakakina na kena taqomaki na sui ni yagodra. E koto tale ga e ke na noda dodonu me vakalesui vei keda na i yaya makawa kece ka tara na noda bula ka me vakarawarawataki na noda laki raica se vakadikeva. Ena Article 13, e koro kina na noda dodonu me da matanataka ka vakabulabulataka, vakayagataka ka vakadewataka sobu vei ira na noda kawa na kena i tukuni makawa, noda vosa dina, keda i talanoa, noda vakasama, noda i vakarau ni volavola kei na drama ka me da maroroya na yaca ni noda qele, noda i tikotiko, yaca ni vanua vata kei na yaca ni tamata.
E koto tale ga eke na noda dodonu me da kilai se me kilai na lomada ena buturara ni politiki, veika vakalawa vata kei na veiliutaki. Ena ARTICLE 14, e koto kina vei keda na dodonu me da tauyavutaka ka yadrava ka vakaduria e so na koronivuli se i vakarau ni vuli ka vakayagataki ga kina na noda vosa ka rokovi kina na i vakarau ni noda veituberi.
E tu tale ga na dodonu vei ira na luveda me ra sasagataka me ra yacova na i vakatagedegede ni vuli toro cake duadua ka me kakua ni ra vakaduiduitaki.
E tu tale ga na dodonu vei ira na luveda me ra tuberi ena nodra vosa kei na nodra i tovo. Na veika kece sara ka sa vakaraitaki tiko oqo vei keda e dodonu me vakaduria, tokona ka vakailavotaka na matanitu ka veiliutaki tiko ena noda vanua.
E dodonu tale ga me na vakacurumi na veika ka sa vakaraitaki tiko yani ena noda Yavu ni Vakavulewa ka me rawa ni vakadeitaki me lawa ena vanua ko Viti. E ra rairai dredrevaki keda tu beka na duikaikai ka da sa mai okati vata tu oqo me da FIJIAN ena levu ni noda lecaika ka ni veika ka vakadeitaki tu vakalawa ena United Nations Declaration on The Rights of Indigenous People ka dodonu me da taqomaka ka maroroya, eda sa ceburaka kece tiko ki tautuba ka da sa sega ni maroroya rawa na noda dodonu na kawa i Taukei se na noda INDIGENOUS RIGHTS. Eda a nanuma kece tu ni na tutaka na kena maroroi na noda dodonu oqo na matanitu ka veiliutaki tiko oqo, ia, e sa da mai raica rawa ena gauna oqo ni a cala kece na noda nanuma.
Au cavuta na i tukutuku oqo baleta ni sa vakabibitaka tiko ga na matanitu na noda HUMAN RIGHTS ko ya me da sa tautauvata kece ena vanua oqo ko Viti ka sa guilecavi tiko ni tiko tale ga na noda INDIGENOUS RIGHTS. Eda vakabauta ni dua na ka e sa leqa tiko baleta ni da raica tiko ni veiliutaki tiko ena matanitu e dua na i Taukei, ia, e sa sega saraga ni bau kauwaitaka me maroroya ka taqomaka na lawa eso ka na vakadeitaki kina na veika e baleta na kawa i Taukei.
E sa dodonu kina me da taroga se e da sa mua tiko li kivei?
Ena gauna e liu e da a dau beitaki ira na tani ni ra sa mai kocova na veika eda taukena, ia ena gauna oqo e da sa rawa ni vakadeitaka ni ko keda ga eda sa sega ni rawa ni taqomaki keda se maroroi keda ka ni sa tu e ligada na veiliutaki ka qai sega ni da vakayagataka vakavinaka me vaka e virikotori tu ena lawa.
Esa nuitaki ni na vakavure vakasama na i vakamacala oqo.
ALIPATE TUIDRAKI
Nakavu, Nadi.
Crown Grants
AU gadreva meu vakaraitaka e ke na noqu vakavinavinaka levu vua na Paraiminisita ena vuku ni nodra sa qai mai vakaraitaka ena porokaramu, Na Vakekeli ena walesi ni sa na qai dikeva na matanitu na kedra vakasukai na qele ka ra vakatokai na Crown Grants vei ira na kedra i taukei dina.
Oqo e dua na cavuikalawa vakaitamera ni oti na kena a laveti cake vua na Paraiminisita mai vua na i Liuliu ni Veitarogi Vanua na vakasama oqo.
E vakabauti ni sa na kauta mai e dua na vakacegu levu vei keda na kawa i Taukei ka ko ni a sa tagica vakabalavu tu mai me suka na kemuni qele ka ra sa okati tu me ra CROWN GRANTS e daidai.
E sa dodonu mo ni na laveta cake tale ga na nomuni vakatutu ki na matanitu ko kemuni na noda ka tarai kemuni tu na leqa oqo ka ko ni sa yalolailai tu.
Au gadreva tale ga meu vakaraitaka eke na noqu vakavinavinaka cecekia na wekada o Kalaveti Batibasaga ka dau kilai tu ena nona porokaramu - Na Bulikula ena vuku ni i tavi levu ka a solia kina na ona bula ena vuku ni noda tagi na kawa i Taukei.
Sa balavu sara na neitou veitokani voli mai ena vuku ni kena laveti cake ki na matanitu na nomuni tagi na i taukei dina ni qele ka taura tu na matanitu, ia, sa mai yacova sara tu ga e dua na delana cecere na sasaga balavu oqo ka sa mai yaco na veikacivi ni Kalou ki na nona bula.
E dina ni sa mai takali na wekada oqome sa liu yani ki na nona i vakavakacegu, ia, e da vakacegu ni da kila na vanua e sa vakanaulu kina baleta ni kaya Na i Vola Tabu ni sa sega ni dua na loloma e uasivi cake mai na nona solia na nona bula e dua na tamata ena vukudra na wekana.
Ni sa moce Kalivati Batibasaga.
Keimami sa vakanuinui tu na wekamuni vata kei keimami na nomuni i tokani ni na qai laki vakalougatataki kemuni na Kalou ena vuku ni i tavi levu ka ko ni sa qarava rawa me baleta na kawa i Taukei .
ALIPATE TUIDRAKI,
Nakavu,
Nadi.
Dua mai loli
dua mai loala
NI sa bula vinaka mai na lewe i Viti raraba, ka da sa matalau dina ena kena dau wiliki vakawasoma tiko e na niusipepa oqo baleta na kena taukeni na vanua oqo ko Lautoka (Vitogo kei Drasa).
Da sa mai vakawilika na veiceburaki ka rau sa mai cakava tu ko i rau na wekada ka rau veivolavolai toka e na pepa. Kevaka me da na wilika ka vakadikeva na nodrau veiceburaki tiko ko i rau na volavola tiko oqo, e na cici kecega ena dua na vanua e rau sega dina ni taukena.
Na kena i vakadinadina ga oqo:
1. Ko Tuidraki e cavutu sara mai e Nakavu, Nadi.
2. Ko Dakuvatu kei Nanuku koya ra tukuna tiko me ra yavusa Saru io era vakarurugi tiko madaga e na yavusa Vidilo, era cavutu sara mai Lomolomo mai na nodra yavutu.
3. Vidilo (Tavanavanua) e sega na nona yavu ena koro makawa kei Vitogo, era cavutu talega mai e Malolo.
4. Taitusi Rasoki e cavutu sara mai Rewa, ena koro ko Nasigatoka.
Sa i ira dina oqori, da mai vakawilika tiko na nodra i vola ni sasaga me ra rawa ni taukena kina na vanua o Lautoka. Keimami sa vakanuinui vinaka tiko na lewe i Viti ni na tomani vinaka tikoga na nomudou veivolavolai baleta tiko na kedra vanua dina na kai Vitogo.
Au kila ni sa yaco tu na gauna oqo na wereubiubi. Sa dua ga na neimami tatau vei kemudrau na duruvesi, Tuidraki kei Taitusi kakua ni o vakasesei ira vakalevu tiko na Vidilo kei na Saru e na nomudrau vakamacala rakorako, lasulasu baleta na yanuyanu ko Bekana, dou a tu talega mai vei e na gauna ka rau veiyala vanua kina mai Saru ko i rau na Vu? e du amai Vuda ka dua mai Bekana ka vakadinadina tu ni yalayala ni tikina o Vuda kei Vitogo e daidai.
Vinaka vakalevu.
KENI SOVA
Vuda
O Viti nikua
ENA vuku ni ulutaga e cake, au gadreva kina na noda vakasama na dau wilika nai Lalakai e na macawa oqo, ni sa i koy aoqo na vakanananu dina, ena dau tudei tu ga e na vakanananu ni kawa tamata i taukei kai Viti, ko ira era volai ena i vola ni kawa bula, k ara kilai tani mai vei ira na veimataqali tamata kecega, e da sa mai okati vata kece tu me lewe ni vanua tudei e Viti e na siga e daidai, me yacova nai vakataotioti kei vuravura.
Ia, ni da sa bula donuya na gauna ni veisau me donu vinaka na ka e vola tu nai Vola Tabu, ni sa dui vagauna na ka kecega, ka sa dui vakasiga na ka kece sa caka e na ruku ni matai lomalagi. Na siga me sucu kina e dua, kei na siga me mate kina, siga ni tagi, kei na siga ni dredre, se cava ga o rawa ni vakuria tale kina na veiveisau ni gauna eda na donumaka, me dei na nodra rai, ni sa vakaraitaka oti tu na Kalou na nona vosa.
Au sa kila na ka kecega sa cakava na Kalou, e na tu ga ka sega ni mudu, e na sega na ka me vakaikuritaki kina, ka sega na ka me kau tani mai kina. Ia, sa cakava oqo na Kalou me ra rere tiko vua ko ira na tamata. Yalo vinaka wilika vakacava na wase ni nona i vola na turaga vuku levu duadua e vuravura o Solomoni-Dauvunau 3:1-22 Kemuni na dau wili Lalakai, na veisau ena yaco ga se da vinakata se sega, na vu ni noqu vakaraitaka na vakasama oqo, ni sa veivotayaki tiko eso na i tukutuku mai vei keda ga na lewe ni vanua.
Ni lawa sa tuvalaki ena gauna oqo e sa na cawadru ka kautani kina mai na ligada na i taukei na lewa ni noda qele kei na veika e da taukena.
Kemuni na wekaqu, e rawa talega ni lasu. Meu vosa ga vakadodonu, laivi ira era via vakatanitaka na lewa ni Kalou e na vuku ni ni i kawa i taukei me ra vakayacora na lomadra. Au kerea saka meu vosoti, se o cei ga e na tovolea me veiveisautaka na lewa, wilika sa nona i vakasala na vuku o koya sa kelia nai keli e na lutu kina, kei koya sa basuka na bai e na kati koya na gata (Dauvunau 10:8).
Eda sa tiko e na i vakataotioti ni gauna ni bula kei vuravura, e oka kina o Viti e na sega ni rui dede sara na gauna, eda sa na sotava na veigauna dredre eso, o koya era a sotava na tamata ni Kalou e na veigauna sa sivi.
Eda sa yacova mai na gauna e vakarautaka kina e dua na soqo levu ni kana, gunu, kei na vakarokoroko kina dua na Kalou siliva, varasa, aironi, Kalou matakau na Tui o Pelisasari ka veisureti kina vei ira na lewe vuqa. Ia, ena dela ni nona mateni, sa qai vakaraitaka na Kalou ni lomalagi e dua nai qaqalo ni liga, e volavola e na lalaga ni vale e na vosa, Mini, Mini, Tikeli, Ufasini ka tiko na i tukutuku oqo e na Taniela 5:25. E sega ni tu na gauna meu vakamacalataka vakamatailailai na i balebale ni veika e volai oqo, au kerea mo ni qai taroga eso nai talatala me ra vakamacalataka na noda i tosotoso ena gauna lekaleka eda bula donuya tiko oqo, me da segata me da veilomani ka cakacaka vata, me kua na veivakaduiduitaki me da nanumi ira era bera tu me ra vukei.
Ni oqo saraga na ka sa tosoi keda tko kina, na Matanitu sa cicivaki keda tiko e daidai. Au sa dau kaya oti vakawasoma me da rai ga e na ka e da raica, ka vakadinadinataka ni da sa donuya. Au dau vakananumi ira lesu eso e da bula vata voli mai, e na nodra sa mai yali, ka ra sega ni donuya na gauna ni veivakatorocaketaki levu oqo vei keda na lewe ni vanua.
Keimami kalougata kina eso na sa viavia tamata qase sara ni keimami bau donuya na gauna vinaka oqo. E dina ni ca ra vakalelewa eso, ia, se cava eda vakalewa oya na noda dodonu vakatamata yadua, io, ena veika raraba me baleta na lewe ni vanua ka duidui kawa tamata me da taro vaka oqo a cava tale sa vo. Me da masu vakalevu me da marautaka na veika era sa tosoi keda voli mai kina na noda veiliutaki e na veitabagauna sa sivi, me yacova mai na veiliutaki e na gauna oqo.
Eda sa qaravi vakatautauvata, e da vukei e na vuku ni colacola ni vuli, keimami sa vukei na taba qase e na vuku ni veimama ni vodovodo ni basi.
A cava ga e da se veivakacacani voli kina?
Vei kemuni saka na veiliutaki e na veitabana ni matanitu kei na vei kabani kei kemuni na liga ni cakacaka vakadauveiqaravi e na loma kei na taudaku ni noda matanitu. Vinaka vakalevu na cecere ni nomuni veiqaravi. E dina ni so era dau sega soti sara beka ni se matau vaka vinaka ena veiciqomi, vei keimami na lewe ni vanua, ia e na yaco na gauna mo ni na qai vakilai yalomuni kina.
Ni yalo vinaka ni kakua ni veivakaduiduitaki se veivakatakilakilataki e na gauna ni nomuni veiqaravi.
E sa dau laurai votu na veika vaka oqo, eda veiqaravi tiko ena vuku ni Kalou ka sega ni ka vakatamata na noda veiqaravi.
Meu tinia saka, e na i vakasala vakalomalagi, Vakaibalebale 3:27-28 mo kakua ni bureitaka na ka vinaka vei ira e dodonu me nodra ni sa rawa vei iko mo cakava. Kakua ni kaya vua na kai nomu, mo lako mada ka qai lesu tale mai meu na qai mai solia vei iko ena mataka, ka ni sa tu rawa vei iko na ka koya.
Au sa nuitaka ni keimami na dau vukei na yaco yani me ka taucoko kina na veituberi sa vakamuai keda tiko kina na matanitu nei Bainimarama e daidai.
Vinaka vakalevu
JOVILISI KEDRAYATE
Naimasimasi, Vugalei, Tailevu
eng_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn swh_Latn tum_Latn tum_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn swh_Latn tum_Latn eng_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn swh_Latn tum_Latn tum_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn grn_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn