WASE 2
E Rawa Beka Mo ‘Toro Voleka Vua na Kalou’?
1, 2. (a) Cava era na sega ni vakasamataka rawa e levu? Ia na cava e vakaraitaka vakamatata na iVolatabu? (b) A veivolekati sara kei na Kalou o Eparama, ena vuku ni cava?
VAKACAVA ke tukuna o koya e bulia na lomalagi kei na vuravura me baleti iko, “Qo na noqu itokani”? Levu era na sega mada ga ni vakasamataka rawa na taro oqo. Baleta nira sega ni vakabauta ni rawa ni vosa tu mai vaka oya na Kalou, sa qai yawa sara me tukuni ni dua na tamata wale e nona itokani! Ia, na iVolatabu e vakaraitaka vakamatata vei keda ni rawa dina nida veivolekati kei na Kalou o Jiova.
2 O Eparama e dua a veivolekati sara kei na Kalou. A vakatokai koya na peteriaki oya o Jiova me ‘nona itokani.’ Io, erau a veitokani dina sara ga o Jiova kei Eparama. A itokani vinaka i Jiova o Eparama baleta ni “vakabauta na Kalou.” (Jemesa 2:23, VV) Nikua tale ga, o Jiova e dau “marautaki” ira era qaravi koya baleta nira lomani koya. (Vakarua 10:15) E veivakauqeti na nona Vosa: “Toro voleka yani vua na Kalou, ka na toro voleka mai vei kemudou ko koya.” (Jemesa 4:8) Eda raica ena veivosa oqo na veisureti kei na yalayala.
3. Na cava e sureti keda kina o Jiova? Na vosa ni yalayala cava e salavata mai?
3 E sureti keda o Jiova meda toro voleka yani vua. E tu vakarau o koya, e vinakata tale ga me ciqomi keda meda nona itokani. Ia, e yalataka ni kevaka eda vakaliuliu meda toro yani vua, ena qai toro voleka mai vei keda o koya. Sa na qai vakatakila vei keda e dua na ka talei sara—“na nona vosa vuni.” (Vosa Vakaibalebale 3:32) Nona vakatakila vei keda nona “vosa vuni” oqo e vakaraitaka ni sa okati keda meda nona itokani dredre, nira dau wasea ga na vosa vuni o ira era veitokani dredre sara.
4. O na vakamacalataka vakacava e dua nomu itokani dredre? Ena sala cava e vaka sara ga kina na itokani dredre o Jiova vei ira na toro voleka vua?
4 E tiko beka e dua nomu itokani dredre o dau talaucaka Same 103:14; 1 Pita 5:7) O talaucaka vua na lomamu ni o kila ni dau dina o koya vei ira era dina vua. (Same 31:5) Ia, e rawa wale ga nida itokani ni Kalou ni sa dolava na kena sala o Jiova.vua na lomamu? Oqo na itokani e kauaitaki iko dina. O nuitaki koya ni dau dina tu ga vei iko e veigauna. Ni o marau, e marau tale ga o koya. Ni o rarawa, e lomani iko o koya, e tu vakarau me rogoci iko. Ni sega mada ga ni dua e kauaitaki iko, o koya duadua e dau tu e yasamu. Ni o toro voleka tale ga vua na Kalou, e sa nomu iTokani tiko e dua e dokai iko dina, e dau nanumi iko, e kila vinaka na kemu ituvaki. (
Sa Dolava na Sala o Jiova
5. Na cava e cakava o Jiova me rawa kina nida toro voleka vua?
5 Ena keda ituvaki ivalavala ca, sa na sega tu ga ni rawa nida toro voleka vua na Kalou. (Same 5:4) Ia, me vaka e vola na yapositolo o Paula, “sa vakaraitaka vei keda na Kalou na levu ni nona lomani keda; ka ni da sa ia tiko ga na i valavala ca sa mai mate na Karisito e na vukuda.” (Roma 5:8, VV) Io, a vakarautaki Jisu o Jiova “me solia na nona bula me kedrai voli e lewe vuqa.” (Maciu 20:28) Na noda vakabauta na isoro ni veivoli oqori nei Jisu ena qai rawa kina meda toro voleka vua na Kalou. Me vaka ni Kalou e “taumada na nona loloma vei keda,” sa kotora na yavu me vakarawarawataka noda veitokani kei koya.—1 Joni 4:19.
6, 7. (a) Eda kila vakacava ni o Jiova e sega ni Kalou vuni se Kalou tawakilai? (b) Sala cava e sa vakatakilai koya kina o Jiova?
6 E sega ni yala wale ga e kea o Jiova: E sa vakatakilai koya vei keda. Na nodrau veivolekati e dua na veitokani e yavutaki ena nodrau veikilai vinaka, na veikilai itovo kei na veikilai yalo. E sega gona ni rawa nida toro voleka vei Jiova ke Kalou vuni o koya, se Kalou tawakilai. Ia, o Jiova e sega sara ga ni dau vunitaki koya, e vinakata meda kilai koya. (Aisea 45:19) Kena ikuri, e vakatakilai koya vei keda kece, vei ira sara mada ga era dau beci, ra qai okati mera tamata lolovira.—Maciu 11:25.
7 E vakaraitaki koya vakacava vei keda o Jiova? Na ka e bulia e vakatakila e levu na ka me baleti koya—nona kaukaua levu, Roma 1:20) Ia, e sega ni vakatakilai koya wale ga o Jiova ena ka e bulia. Ni sega ni Kalou vunivuni, e vakatakilai koya tale ga ena nona raica me volai na ka e baleti koya ena nona Vosa, na iVolatabu.titobu ni nona vuku, levu ni nona loloma. (
Raica ‘na Vinaka i Jiova’
8. Na cava eda kaya kina ni iVolatabu sara mada ga e sa ivakaraitaki ni nona lomani keda o Jiova?
8 Na iVolatabu sara mada ga e sa ivakaraitaki ni nona lomani keda o Jiova. Ena nona Vosa, e vakatakilai koya ena kena ibiubiu e rawarawa meda taura—e vakadinadinataka oqo ni lomani keda, e vinakata meda kilai koya, meda lomani koya tale ga. Na veika eda wilika ena ivola talei oqo eda raica rawa kina ‘na vinaka i Jiova,’ e uqeti keda tale ga meda via toro voleka vua. (Same 102:21) Meda raica sara mada oqo e so na ka totoka me baleti Jiova e vakatakilai ena nona Vosa.
9. Na cava e so na tikinivolatabu e tukuni sara ga kina vakadodonu na veika e baleti koya na Kalou?
9 E levu na vanua ena iVolatabu e vakaraitaki sara ga kina vakadodonu na veika e kilai tani kina na Kalou. Raica e so na kena ivakaraitaki oqo. “Sa vinakata na ka dodonu ko Jiova.” (Same 37:28) “Sa uasivi ko koya e na kaukauwa.” (Jope 37:23) ‘Sa dodonu ka dina nona ivalavala.’ (Vakatakila 15:3) “Sa vuku na lomana.” (Jope 9:4) E “Kalou, sa yalololoma ka daulomasoli, sa vosovoso vakadede, ka levu na nona yalovinaka kei na dina.” (Lako Yani 34:6) “Sa Turaga dauyalovinaka, ka daulomadonu.” (Same 86:5) Me vaka sa vakaraitaki ena wase sa oti, oqo na kena idivi levu duadua: “Sa loloma na Kalou.” (1 Joni 4:8) Ni o vakasamataka na veika totoka e kilai tani kina na Kalou, sega li ni o na via toro voleka sara ga vua?
E vukei keda na iVolatabu meda toro voleka vei Jiova
10, 11. (a) Na cava e okata o Jiova ena nona Vosa me vakarawarawataka noda kila na veika e baleti koya? (b) Na ivakaraitaki cava ena iVolatabu e vakarawarawataka vei keda meda raitayaloyalotaka na nona vakayagataka na Kalou na nona kaukaua?
10 Me ikuri ni nona tukuni koya vakamatata o Jiova, sa volatukutukutaka tale ga mai ena nona Vosa volai e so na ka a yaco e laurai sara ga kina na nona kaukaua, nona lolomase dua tale na ka e kilai tani kina. Noda vakawilika na veika e cakava ena ituvaki kece oya, sa na qai matata ga kina na veika matailalai tale e so me baleti koya. Ena uqeti keda meda toro voleka vua. Raica mada e dua na kena ivakaraitaki.
11 E dau tukuni ena iVolatabu ni Kalou e “levu na nona kaukauwa.” (Aisea 40:26) E sa qai vakadeitaki sara ena noda wilika nona vakabulai ira na Isireli mai na Wasa Damudamu, qai tubera voli na matanitu oqo ena vanua liwa me 40 na yabaki. Raitayaloyalotaka mada na tawase rua ni wasawasa oqo, ra qai takoso yani ena dela ni qele mamaca e rauta ni le 3,000,000 na lewe ni matanitu—qai vaka tu na lalaga vakaitamera ena imawi kei na imatau na wai e sa cevata tu. (Lako Yani 14:21; 15:8) O raica sara ga na veitaqomaki dina ni Kalou ena vanua liwa. E dave mai ena vatu na wai. E vakani ira ena mana, na kakana e vaka na sore ni koriada na kena irairai. (Lako Yani 16:31; Tiko Voli mai na Lekutu 20:11) E vakaraitaka e ke o Jiova ni sega ni tu wale ga vua na kaukaua, ia e vakayagataka sara tiko ga na nona kaukaua ena vukudra na nona tamata. Sega li ni vakayaloqaqataki keda oya, nida masu tiko vua e dua na Kalou kaukaua, “a nodai drodro kei na noda kaukauwa . . . , sa voleka sara me vukei keda nida sa rarawa”?—Same 46:1.
12. E vukei keda vakacava o Jiova meda “raici” koya ena nona vakayagataka na vosa e rawarawa noda taura?
12 E sega ni rawa nida raici Jiova baleta ni Kalou tawarairai. Ia, e levu na ka e sa cakava o koya me vakarawarawataka noda kilai koya. Nida tamata, e vakaiyalayala na ka eda raica, eda raica ga na veika e rairai, eda sega ni raica na veika vakayalo. Kevaka gona me na vakamacalataki koya na Kalou ena *kena ivakamacala vakayalo, ena via vaka na nomu vakamacalataka vakamatailalai na kemu irairai, me vaka na roka ni yaloka ni matamu, se roka ni drau ni ulumu, vua e dua e sucu mataboko. Ia, e vukei keda vakayalololoma na Kalou meda “raici” koya ena nona vakayagataka na vosa e rawarawa noda taura. So na gauna, e dau vakayagataka e so na vosa vakatautauvata se vosa vakaibalebale, me vakatauvatani koya kina kei na veika eda kila vinaka. E bau vakaraitaka sara mada ga ni vakayago tale ga me vaka na tamata.
13. Na ituvaki cava o vakasamataka ni o wilika na Aisea 40:11? E tarai iko vakacava oqo?
13 Raica mada na ivakamacala kei Jiova e volai e na Aisea 40:11: “Ena vakani ira na nona qele ni sipi me vaka nai vakatawa; ena keveti ira na luve ni sipi e na ligana, ka kauti ira voli e na lomaserena.” E tukuni e ke ni o Jiova e vaka e dua na ivakatawanisipi e dau taura cake na sipi lalai “e na ligana.” Oqo e vakaraitaka nona rawa ni taqomaki ira nona tamata o Jiova, me tokoni ira tale ga, wili sara mada ga e ke o ira era leqa tu. E rawa nida nuidei ena ligana kaukaua, ena sega vakadua ni vakanadakui keda kevaka eda yalodina vua. (Roma 8:38, 39) Na iVakatawa Levu e keveti ira na luvenisipi “e na lomaserena”—oqo sara ga na ka era dau cakava na ivakatawanisipi, nira vakarautaka sara ga vakatabakidua na ilobi ni nodra isulu e cake mera keveti ira kina na sipi sucu vou. O koya gona, e vakadeitaka vei keda o Jiova ni vakamareqeti keda, e lomani keda dina. O cei tale ena sega ni via toro voleka vua?
“Sa Vinakata na Luvena me Vakatakilai Koya”
14. Na cava e kainaki kina ni veika matailalai me baleti Jiova e vakatakilai mai ena itukutuku kei Jisu?
14 E levu na vanua ena iVolatabu e vakaraitaka kina o Jiova Kolosa 1:15) E volekati Jiova sara ga o Jisu. Oya na vuna e rawa ni kaya kina ni “sega e dua tale e kila se ko cei na Luvena, a Tamaqu duaduaga; se ko cei na Tamaqu, a Luvena duaduaga, kei koya sa vinakata na Luvena me vakatakilai koya.” (Luke 10:22) Ni se bula vakatamata e vuravura o Jisu, a vakatakilai Tamana ena rua na sala bibi.se Kalou vakacava o koya, ia na veika matailalai sara me baleti koya e vakatakilai mai ena itukutuku kei Jisu, na Luvena lomani. E sega tale ni dua e rawa ni vakaraitaka vakavoleka sara na ivakarau ni vakasama ni Kalou, se me vakamacalataki koya vakamatata sara, me vakataki Jisu. O koya li na luvena oqo e se bula makawa sara mai kei Tamana ni bera mada ga nira buli na veika bula vakayalo tale e so, wili kina na lomalagi kei na vuravura rairai. (
15, 16. Na cava e rua na sala e vakatakilai Tamana kina o Jisu?
15 Kena imatai, na ivakavuvuli i Jisu e vakarawarawataka noda kilai Jiova. E tara na lomada na vakaciriloloma ni nona vosa ni vakamacalataki Tamana tiko. Me kena ivakaraitaki, ni vakamacalataka o Jisu na yalololoma ni Kalou ena nona ciqomi ira lesu na tamata ivalavala ca sa ra veivutuni, sa qai vakatauvatani Jiova kei na Luke 15:11-24) E vakaraitaka tale ga o Jisu ni o Jiova e dau “vakayarayarataki” ira na tamata yalomalumalumu vua, baleta ni lomani ira. (Joni 6:44) Ena kila sara mada ga o koya kevaka e lutu ina qele e dua na separo somidi. Sa qai kaya o Jisu: “Dou qai kakua ni rere: dou sa uasivi cake vei ira na separo e vuqa.” (Maciu 10:29, 31) Sega ni vakatitiqataki nida na via toro voleka sara ga vua na Kalou e vaka oqo na nona dau veikauaitaki.dua na tama dauveivosoti e luvuci vakalevu na lomana ni raici luvena cidroi ni sa lesu tiko mai. E cici yani o tamana, mokoti koya, qai reguca ena levu ni nona marau. (
16 Kena ikarua, na ka e cakava o Jisu e vakaraitaka vei keda se vakacava sara tu mada o Jiova. E ucui Tamana vinaka sara ga o Jisu, e rawa kina me kaya: “Ko koya sa raici au, sa raici Tamaqu.” (Joni 14:9) O koya gona, nida wilika ena Kosipeli na veika e baleti Jisu—na ivakarau ni yalona kei na ka e cakava vei ira na tani—sa da raica sara tiko ga na ivakarau ni bula nei Tamana. Sega tale ni dua na sala vinaka cake e rawa ni vakatakila kina o Jiova na nona itovo, kei na veika e so e dau kilai kina. Ena vuku ni cava?
17. Vakamacalataka na ka e cakava o Jiova me vakarawarawataka kina noda kila se vakacava sara tu mada o koya.
17 Kena ivakaraitaki: Kaya mada ke o via vakamacalataka na ibalebale ni yalovinaka. Rawa ni o vakamacalataka beka vakavosa. Ia, ke o dusia e dua e cakava tiko e dua na ka o qai kaya, “Ya sara ga e dua na ivakaraitaki ni yalovinaka,” o sa vakarabailevutaka e kea na ibalebale ni vosa oqo, sa na rawarawa sara ga ni tauri na kena ibalebale. Via vaka sara ga oqo na ka e cakava o Jiova me vakarawarawataka noda kila se vakacava sara tu mada o koya. E vakamacalataki koya vakavosa, e vakarautaka tale ga e dua na ivakaraitaki bula, na ivakaraitaki i Luvena. E rawa gona nida raica sara ga vei Jisu na itovo ni Kalou, kei na veika tale e so e dau kilai kina o koya. Ena itukutuku gona ni Kosipeli e vakamacalataki kina o Jisu, e vaka sara ga e kaya tiko kina o Jiova: “Va sara tu ga ya o yau.” E vakacava sara mada naivakamacala kei Jisu ena iVolatabu, ena gauna e mai bula kina vakatamata e vuravura?
18. E vakaraitaka vakacava o Jisu ena nona bula na kaukaua, lewadodonu, kei na vuku?
18 E bulataka vinaka sara ga o Jisu na va na idivi ni Kalou. E laurai vei Jisu na kaukaua ena nona vakaotia na tauvimate, viakana, na mate sara mada ga. Ia, e sega ni vakataki ira na tamata dau veidabui, e sega vakadua ni vakayagataka vakatani nona kaukaua ni cakamana me rawata ga kina na lomana, se me vakararawataki ira kina na tani. (Maciu 4:2-4) E dau vinakata na lewadodonu. E vakamosia na yalona ni raici ira na dauveivoli kocokoco nira vakalolomataki ira voli na lewenivanua. (Maciu 21:12, 13) E sega ni vakaduiduitaki ira na dravudravua kei ira na vakaloloma, e vukei ira ga mera kunea na “vakacegu.” (Maciu 11:4, 5, 28-30) E laurai ena ivakavuvuli i Jisu na vuku e sega ni vakatauvatani rawa, e “uasivi vei Solomoni.” (Maciu 12:42) Ia, e sega vakadua ni dokadokataka o Jisu na nona vuku. E tara na lomadra na tauvanua na nona ivakavuvuli, baleta ni dau matata, rawarawa, qai yaga.
19, 20. (a) E ivakaraitaki vakasakiti vakacava ena loloma o Jisu? (b) Nida wilika, da qai vakananuma na ivakaraitaki i Jisu, na cava meda kua ni guilecava?
19 E ivakaraitaki vakasakiti ena loloma o Jisu. Ni cakacaka tiko vakaitalatala, e dau vakaraitaka na loloma ena veibasogana kece ga, wili kina na veinanumi kei na veikauaitaki. E sega ni rawa vakadua ni raici ira na rarawa me qai sega ni tuburi koya na yalololoma. Na loloma oqo e uqeti koya vakavicavata me yavala, qai cakava e dua na ka ena ituvaki e sotava. (Maciu 14:14) E dina ni vakabulai ira na tauvimate, e vakani ira tale ga na waloloi, ia a vakaraitaka na nona veinanumi ena dua na sala e titobu cake sara. E vukei ira na rogoci koya mera kila, mera ciqoma, mera vakamareqeta tale ga na ka dina me baleta na Matanitu ni Kalou, na matanitu ena qai kauta mai na veivakalougatataki dina ina kawatamata. (Marika 6:34; Luke 4:43) Kena e uasivi duadua na nona vakaraitaka o Jisu na loloma vakaitamera ena nona tu vakarau me solia na nona bula ena vukuda na lewe i vuravura.—Joni 15:13.
20 Sa rauta mera toro volekati Jisu na tamata kece ga e duidui na nodra yabaki kei na nodra ivakatagedegede ni bula baleta ni dau veinanumi, qai dau veikauaitaki! (Marika 10:13-16) Ia, nida wilika se vakananuma na ivakaraitaki i Jisu, meda kua mada ga ni guilecava nida sa raica sara tiko ga vua na Luve ni Kalou oqo na iyaloyalo matata kei Tamana.—Iperiu 1:3.
iVolanivuli me Vukei Keda
21, 22. Na cava e okati ena noda vakasaqarai Jiova? Ena vukei keda vakacava ena tikina oqo na lewe ni ivolanivuli oqo?
21 O Jiova e vakaraitaki koya vakamatata ena nona Vosa. Oqo e vakaraitaka ni vinakata dina o koya meda toro voleka vua. Ena gauna vata oqori, e sega ni vakasaurarataki keda meda toro yani vua. Ke da via vakasaqarai Jiova “ni sa kune rawa,” oqori e vakatau vei keda. (Aisea 55:6) Noda vakasaqarai Jiova e okati kina noda saga meda kila nona itovo kei na nona ivalavala, me vaka e vakatakilai tu ena iVolatabu. E vakarautaki na ivolanivuli o wilika tiko oqo me vukei iko sara ga ena tikina oqo.
22 O na raica ni ivola oqo e wasei vakava, me salavata ga kei na va na idivi kei Jiova: kaukaua, lewadodonu, vuku, kei na loloma. Na iwasewase yadua ena tekivu ena dua na ivakamacalani idivi yadua. Ena qai muria yani na vakamacalataki ni sala e vakaraitaka kina o Jiova na idivi oqori, ena veibasogana e vuqa. Oti oya, sa na qai vakamacalataki na nona a bulataka sara ga o Jisu na idivi kei Jiova e lewe tiko ni iwasewase oqori, qai dua tale ga na wase me vakamacalataka na sala e rawa nida bulataka tale ga kina o keda.
23, 24. (a) Na cava na inaki ni “Taro me Vakananumi”? (b) E vukei keda vakacava na noda vakananuma na ka meda toro voleka kina vua na Kalou?
23 Me tekivu sara ga ena wase oqo, ena dua tiko na ulutaga lailai ni wase yadua ena vakatokai tiko na “Taro me Vakananumi.” Kena ivakaraitaki, raica mada na kato ena tabana e 24. E sega ni inaki ni tikinivolatabu kei na taro ena kato oya me railesuvi kina na wase. Ia, me vukei iko ga mo vakasamataka e so tale na tikina bibi e vauca na wase oqori. Na cava mo cakava me yaga sara kina vei iko na “Taro me Vakananumi”? Cega na tikinivolatabu era volai, wilika vinaka na veitikina yadua. Qai dikeva na taro ni tikinivolatabu yadua. Vakananuma na kena isau. So beka na gauna ena vinakati tale mo vakekeli. Rawa ni o vakasamataka e so tale na taro me vaka beka oqo: ‘Na cava au vulica ena tikina oqo me baleti Jiova? E tara vakacava na noqu bula? Au na vakayagataka vakacava meu vukei ira kina na wekaqu, noqu itokani kei na so tale?’
24 Noda vakananuma na veika oqo ena vukei keda meda qai toro voleka ga vei Jiova. Ena vuku ni cava? Na iVolatabu e cavuta vata na noda vakananuma na ka kei na yaloda. (Same 19:14) Nida taleitaka na ka eda vulica me baleti koya na Kalou, da qai vakananuma, ena tara sara na yaloda, ni tara na yaloda, sa na qai yavalata noda vakasama, uqeti keda sara meda cakava kina e dua na ka. Ena titobu cake noda lomana na Kalou, ia na loloma oya e sa na qai uqeti keda meda via vakamarautaki koya baleta ni sa noda iTokani dredre duadua. (1 Joni 5:3) Ia, me rawa nida veitokani sara vakavoleka kei Jiova, e dodonu meda kila mada e liu na nona itovo, kei na veika tale e so me baleti koya. Ia, kena imatai, meda veivosakitaka mada e dua na ka e kilai tani kina na Kalou e dodonu me uqeti keda meda toro voleka vua—na nona savasava.
^ para. 12 Kena ivakaraitaki, na iVolatabu e cavuta na mata ni Kalou, daligana, ucuna, gusuna, ligana, kei na yavana. (2 Samuela 22:16; Same 27:8; 44:3; Aisea 60:13; Maciu 4:4; 1 Pita 3:12) Ia, sega ni tukuni meda nanuma ni sa vaka sara oya na ibulibuli ni Kalou. Ke vaka oqori, ena via leqa baleta ni dau tukuni tale ga ni o Jiova na “Uluvatu,” “nai sasabai” tale ga.—Vakarua 32:4; Same 84:11.
ssw_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn