IKURI
E Bula Tale Tiko Beka e Dua na Ka e Tawarairai ni Mate na Tamata?
E BULI vata beka kei na tamata e dua na yalo tawarairai e sega ni mate rawa? Era vakabauta e levu ni dua na ka tawarairai e tiko vei keda na tamata e sega ni mate rawa. Ena gauna eda mate kina, era kaya ni ka tawarairai oqo e sa qai biuta na yago. Dua na ka na takalevu ni vakabauta oqo, oya na vuna era kurabui kina e levu mera kila ni sega sara ga ni o koya oya na ka e kaya na iVolatabu. Na cava eda vulica me baleta na ulutaga oqo nida dikeva na vosa taumada e volai kina na iVolatabu?
NA IVAKAVAKAYAGATAKI NI NE´PHESH KEI NA PSY·KHE´ ENA IVOLATABU
O sa na rairai kila tiko ni dua na wase levu ni iVolatabu a volai taumada ena vosa vakaiperiu kei na vosa vakirisi. Ena so na gauna e dau vakadewataki ena iVolatabu Vakaviti kei na so tale na vakadewa na vosa vakaiperiu na ne´phesh kei na vosa vakirisi na psy·khe´ me “yalo.” Oqo e sega ni vakadewa dodonu ni rua na vosa oqo. E sega ni tautauvata na kedrau ibalebale kei na “yalo.” Sa rauta me vakadewataki tale ga na vosa na ne´phesh kei na psy·khe´ ena iVolatabu Vakaviti me “tamata,” “iko,” “ka bula,” “manumanu” kei na “bula.” E rua na vosa oqo na ne´phesh kei na psy·khe´ erau kune vaka800 vakacaca ena iVolatabu, rau qai vakaibalebaletaki ga vakalevu ena (1) tamata, (2) manumanu, (3) bula ni tamata se manumanu. Meda raica mada e so na tikinivolatabu era cavuti kina na veika oqo.
Tamata. “E na gauna i Noa,…a ra le vica ga, io e lewe walu [psy·khe´] walega, sa vakabulai…e loma ni wai.” (1 Pita 3:20) E vakayagataki e ke na vosa vakirisi na psy·khe´ me vakaibalebaletaki iratou na lewe walu na tamata—o Noa kei na watina, tolu na luvena, kei na dui watidratou. E volai ena Lako Yani 16:16 na ka a vakaroti vei ira na Isireli me baleta na nodra kumuna na mana. A tukuni vei ira: “Ni kumuna vata na tamata yadua na ka sa ganiti koya:…me rauta nai wiliwili ni tamata: mo ni kauta na tamata [ne´phesh] yadua na kedra era tiko e nona vale laca.” Na levu gona ni mana e kumuni me na tautauvata ga kei na iwiliwili ni lewe ni vuvale yadua. Oqo e so tale na tikinivolatabu e vakadewataki kina na vosa ne´phesh kei na psy·khe´ me vakaibalebaletaka na tamata: Vakatekivu 46:18; Josua 11:11; Cakacaka 27:37; kei na Roma 13:1.
Manumanu. Eda wilika ena itukutuku ni bulibuli ena iVolatabu: “A sa kaya na Kalou, Me vakatubura vakalevu sara na wai na ka sa lako voli ka bula rawa [ne´phesh], ia me vuka voli na manumanu e dela i vuravura, e na maliwa ni vuravura kei lomalagi. A sa kaya na Kalou, Me vakatubura na ka bula [ne´phesh] na qele e na kedra mataqali, na manumanu e yavai va, kei na ka sa qasi voli, kei na manumanu tawa lasa ni vanua, e na kedra veimataqali: a sa vakakina.” (Vakatekivu 1:20, 24) Ena tikinivolatabu oqo, e cavuti na vosa vakaiperiu na ne´phesh ena ka bula kece me vaka na ika, manumanu yavaiva, kei na manumanu tawalasa ni vanua. Era cavuti tale ga na manumanu vuka kei na manumanu tale e so mera ne´phesh ena Vakatekivu 9:10; Vunau ni Soro 11:46; kei na Tiko Voli mai na Lekutu 31:28.
Bula ni tamata. So na gauna, na vosa oqo na ne´phesh kei na psy·khe´ e dau vakaibalebaletaka na bula ni tamata. A tukuna vei Mosese o Jiova: “Ni ko sa wiliki ira na Isireli me vaka na kedrai wiliwili, me ra qai solia na tamata yadua nai voli ni nona bula [ne´phesh].” (Lako Yani 30:12) Vakasamataka tale ga na vosa i Jisu: “Oi au nai vakatawa vinaka: sa solia na nona bula [psy·khe´] nai vakatawa vinaka e na vukudra na sipi.” (Joni 10:11) O Jisu a solia nona psy·khe´, se nona bula, ena vukuda na kawatamata. E macala vakasigalevu mai na vica na tikinivolatabu oqo ni vosa na ne´phesh kei na psy·khe´ erau vakaibalebaletaka na bula ni tamata. Oqo e so tale na tikinivolatabu e taurivaki kina vaka oqo na ne´phesh kei na psy·khe´: Jope 6:11; Maciu 10:39; kei na Joni 15:13.
Nida dikeva na iVolatabu, eda na vakadinadinataka ni sega vakadua ni dau vakayagataki na ne´phesh kei na psy·khe´ me rau vakaibalebaletaka e dua na ka e sega ni mate rawa se dua na ka ena tawamudu. Ia, na cava na yalo nida raica na kena vosa taumada?
NA IVAKAVAKAYAGATAKI NI RU´ACH KEI NA PNEU´MA ENA IVOLATABU
E macala mai na vosa taumada a volai kina na iVolatabu ni vosa vakaiperiu na ru´ach kei na vosa vakirisi na pneu´ma erau vakaibalebaletaka na igunibula e tiko ena kabula kece e vuravura. Me salavata kei na tikina oqo, e dau vakadewataka na iVolatabu Vakaviti na ru´ach kei na pneu´ma me “yalo,” ‘icegu’ se ‘icegunibula.’ Me kena ivakaraitaki, e kaya na Jemesa 2:26: “Sa mate na yago ni sa takali na yalo [pneu´ma].” E kaya tale ga na Luke 8:55 ni “sa lesu tale mai na yalona [pneu´ma], a sa duri cake sara.” Vaka kina na Same 104:29 e kaya: “O ni sa kauta tani [Jiova] na nodrai cegu [ru´ach], era sa qai mate, ka ra lesu tale me ra kuvu-ni-soso.” Eda raica ena vica na tikinivolatabu oqo ni ru´ach kei na pneu´ma erau vakaibalebaletaka ruarua na ka e vakavuna na yavala tiko ni yago. Ke sega na ru´ach se na pneu´ma, sa na mate na yago. Na ‘icegu’ e vakaibalebaletaka na igunibula ni tamata se manumanu. Eda vakadinata oqo ena ka e kaya na Kalou me baleta na waluvu ena siga i Noa: “Ka’u sa kauta mai e dua na waluvu ki vuravura, me vakawabokotaka na ka kecega e ruku i lomalagi sa tu kina nai cegu ni bula [ru´ach].” (Vakatekivu 6:17; 7:15, 22) Na cava na “yalo”? Oqo na igu tawarairai e vakavuna tiko na yavala ni veika bula kece, qai dau cavuti ena so na gauna me “icegu.”
E sega ni yaga na yago ke sega na yalo, me vaka ga na retio ni na sega ni yaga ke sega na livaliva me vakavuna na kena rogo. Me matata na tikina oqo, vakasamataka mada na retio vakabatiri. Ni o vakabatiritaka e dua na retio lailai, na livaliva e maroroi koto ena batiri ena vakavuna me “bula” se rogo na retio. Ke sega na batiri, ena “mate” se sega ni rogo na retio. Ena yaco tale ga oqo ena retio livaliva ke cavu laivi na kena wa mai na isucusucu ni livaliva. Na yagoda tale ga ena sega ni bula se yavala rawa ke sega na yalo, se igunibula. Na yalo tale ga [ru´ach se pneu´ma] e vaka ga na livaliva, baleta ni sega ni vakila e dua na ka, e sega ni vakasama. E sega ni ka bula. Ia, ke sega na yalo oya, se igunibula, eda ‘sa na mate ga, da qai lesu tale meda kuvu ni soso,’ me vaka ga e kaya na daunisame.
Me baleta na noda mate na tamata, e kaya na Dauvunau 12:7: “Sa na qai lesu na kuvu-ni-qele [ni yago] me qele tale me vaka eliu: ia na yalo [ru´ach] ena lesu tale vua na Kalou ko koya ka sa solia.” Ni sa takali mai na yago na yalo, se na igunibula, sa na mate na yago qai suka tale ina vanua ga a vu mai kina—na qele. Ena yasana kadua, na igunibula ena lesu ga ena vanua a vu mai kina—vua na Kalou. (Jope 34:14, 15; Same 36:9) Sega ni kena ibalebale oqo ni igunibula e lesu sara i lomalagi. E kena ibalebale ga ni o koya e sa mate e sa vakatau sara tu ga vua na Kalou o Jiova na nona vakaturi mai muri se sega. E rawa nida kaya ni nona bula e sa tu sara ga ena qeteqeteniliga ni Kalou. Na kaukaua ga ni Kalou e rawa ni suka tale kina vei koya e sa mate oya na yalo se igunibula, me bula tale.
E veivakacegui dina meda kila ni oqo sara ga na ka ena cakava na Kalou vei ira kece “ena ibulubulu e nanumi ira tu” o koya! (Joni 5:28, 29, NW) Ena gauna ni veivakaturi, ena qai vakarautaka na Kalou e dua na yago vou vei koya e moce tu ena ibulubulu, qai vakabula tale ena nona solia vua na yalo se igunibula. Sa na gauna marautaki mada ga, se vakaevei?
Ke o via kila e so tale na ka me baleta na ibalebale ni vosa vakaiperiu kei na vosa vakirisi na ne´phesh kei na psy·khe´ vaka kina na ru´ach kei na pneu´ma ena kedra ivakavakayagataki ena iVolatabu, o na raica ni na yaga sara vei iko na brochure What Happens to Us When We Die? kei na tabana e 375-84 ni ivola na Reasoning From the Scriptures, e tabaka ruarua na iVakadinadina i Jiova.
fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn