Rau sa yaco ki Papua na Daukaulotu o Misi Ka kei Tavodi. Sa laki kune ka voli sara edua na qele rauta e dua na drau tolusagavulu na eka, ena vanua e yacana o Bisiatabu, rauta ni ruasagavulu kavitu na maile na kena yawa mai na koro levu o Port Moresby.
Sa laki totolo sara na nona kila na nodra vosa na i taukei o Tavodi, ka sa tekivu sara me lakovi ira yani ki na nodra veikoro me laki vakamacalataki Jisu kina.
E dredre sara me ra ciqoma na dina na i taukei, ka ni sa curuma vinaka tu na nodra bula na bibi ni qaravi tevoro, kei na nodra vakabauta ka vakararavi ki na nodra veikalou matakau.
Ia mai Buresala sa toso vinaka na vuli ena ruku ni veiliutaki nei Misi Mateni (H. R. Martin), na turaga sa sosomitaki Misi Ka yani. E levu sara na veisau vinaka sa yaco. Era sa tekivu vakaoti vuli eso vei ira na cauravou, ka ra sa lesi sara ki na veivanua era gadrevi mai kina ena veiyasa i Viti me laki qaravi kina na cakacaka vaka i talatala kei na qase-ni-vuli.
E bau dua talega vei ira na cauravou sa vaoti vuli ka rawata na nona i vola tara ni cakacaka, aya o Miti na “daukana pusi”. Sa lesi ka tekivutaka sara na nona cakakacaka ena lotu e Viti ena yabaki 1909. Ena yabaki 1911, ni sa oti e tolu na yabaki na nona vakailesilesi tiko, sa taura tale kina ko koya edua na i kalawa ki liu, aya ena nona sa vakamautaki Vika Korovono, edua vei ira na lewe vica wale na goneyalewa era vuli tale tikoga e Buresala.
Mai Papua, sa laki voleka ni cava na i kava ni yabaki ni nodrau kaburaka tiko na i talatala na sore ni sila vakayalo, ia e sega na tatamusuki. Erau sa nanuma kina me rau kerea vei Misi Fulutoni ki na Vu-ni-cakacaka e Waruqa, me laki tomani rau e Papua edua tale na i talatala i taukei mai Viti me rau laki cakacaka vata kei Tavodi ena kedra maliwa na i taukei mai kea. E sega tale ni qai lokuyara o Misi Fulutoni ena nona vakauta sara na kerekere ko ya ki na koro ni vuli mai Buresala.
O cei na i talatala o ni nanuma ni a digitaka o Misi Mateni me laki veitokoni vei Tavodi ena kena qaravi na cakacaka dredre mai Papua? Io! O Miti, na luve ni Dauqaravi tevoro mai Naqele. Na gone e a daubula tu ga vakaveitalia ka sega na nona lotu. Na gone vuli daudro ena nona kalasi mai Buresala. O koya talega e a butakoca, tavuna ka kani ira na luve ni pusi nei Akanisi Fulutoni.
O cei e rawa ni na vakalasuya na dina ni nona i tukutuku na i Apositolo ni a kaya, “Ia na gauna ni lialia sa vosota oti na Kalou; sa vakarota e na gauna e daidai vei ira na tamata kecega ena veivanua kecega me ra veivutuni.”Cakacaka 17:30
Ena yabaki 1913 erau sa biuti Viti mai kina o Miti kei Vika na nona marama ena nodrau i lakolako vaka Daukaulotu vei ira na wekada mai Papua.
Kevaka o ni na vakananuma lesu na noda i talanoa, me tekivu sara mai na kena i matai, ka yacova mai na gauna oqo, o ni na kunea ni lewena e vaka me vakavolivolita tiko na i tukutuku ni nona bula edua ga na tamata. Aya o Miti mai Naqele.
E dina na vakanananu oqori. E gadrevi me kila raraba, ni sega ni naki dina ni kena vakarautaki na veivakamacala leleka e dau tabaki tiko yani ena veimacawa rua ko ya me talanoataki kina na tukutuku matailalai ni kena yaco mai na Lotu ni Kavitu ki na noda vanua, kei na kena tete yani ki na veiyanuyanu ena Ceva ni Pasifika.
Na i naki levu duadua e usotu tiko ni talanoa o ni na dau rogoca tiko kina, aya na kena gadrevi me rawa ni yaco na i tukutuku ni bula lolovira ka beci nei Miti ena gauna eliu me veivakauqeti ka veivakayaloqaqataki vei ira kece era sikalutu tu ena veimataqali i valavala ca kecega. E nona i mesamesa na tevoro me daulasutaki ira ka tea ena vakasama ni tamata, me ra vakabauta ni o ira kece era rawai tu ena i valavala ca, e sega ni lomani ira na Kalou, ka sega na nodra i nuinui.
Sa nuitaki kina ni na macala deivaki tiko, ni cakacaka veivakakurabuitaki e a vakayacora na Kalou ena bula nei Miti, aya na nona veisau mai na mate ki na bula vakayalo, ena rawa talega ni yaco vei iko kevaka ko na vakatara na Turaga me cakacaka yaco ena lomamu, ka veitalia saraga na ca kei na lolovira ni vanua o sa tu voli kina e daidai.
Rau a laki cegu tiko vakalailai e Serene na i talatala o Miti kei Vika na watina ena nodrau waraka tiko na waqa ena i lakolako ki Niu Kini. E kea erau sa laki sota tale kina kei na lewe ni vuvale nei Misi Fulutoni. Sa duatani na levu ni veimarautaki. Vakauasivi kei Akanisi na i taukei ni pusi mai Buresala.
Ni oti tale e vica na siga, sa tomani na i lakolako me yacova ni sa kele yani vakavinaka na waqa ena koro levu ko Port Poresby. Rau tatavaki tu mai o Misi Ka kei Tavodi, ka ratou sa mua sara yani ki na i tikotiko ni lotu mai Bisiatabu. Sa vakarau me tomani na cakacaka levu ni vakacibi i valu vakayalo ena vuku i Karisito, ka rau na vakaitavi kina na Daukaulotu ni Viti.
Namaka na kena i kuri e tarava
Pr Mitieli Nakasamai and Pr Septimus W. Carr
(note: the image found and used was intended to be Peni Tavodi but has since been confirmed to rather be Mitieli Nakasamai instead)
fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn dan_Latn eng_Latn