“Na Kalou….. Sa vakatikora ki lomadra na gauna ena sega ni mudu.” (Dauvunau 3:11)
“Sa dina sara ni sa sega ni bulia na Kalou na tamata me siga dua ga na nona bula. E sega, e sega, na tamata e a buli me bula tawamudu.” (Abraham Lincoln)
Sa sega ni o koya ga oqo na bula.
Na bula e vuravura e vakatovotovo walega ni bula ka se bera mai. Na gauna ni nomu bula eke e lekaleka wale sara kevaka e vakatauvatani kei na gauna ni bula tawamudu. Ko vuravura e vanua wale ga eda tovolei kina, ena noda vakavakarau ena bula tawa mudu. Oqo na vanua eda vakadreyago kina ni bera ni tekivu na qito, na yasana eda vakatakata kina ni bera ni da la’ki ciciva na rara ni veitaucici. Na bula eke e vakarautaki keda ki na bula sa bera mai.
Kevaka e dede na nomu bula e vuravura, ko na rawa ni yacova beka na yabaki dua na drau, ia e na bula sa bera mai, ko na bula tu ga ka sega ni mudu. E kaya ko Sir Thomas Browne ni nomu bula e vuravura, e sa vaka ga e vica na sekodi ni gauna ka sega ni mudu rawa. Ia, ko a buli mo bula tu ka sega ni mudu.
E kaya na iVola Tabu, “Na Kalou…..sa vakatikora ki lomadra na gauna ena sega ni mudu.” (Dauvunau 3:11) E sa tiko e lomamu e dua na sore ni kau ka gadreva tiko na bula tawamudu. Na vuna oqo e baleta ni a buli iko na Kalou mo ucui Koya, o ya mo bula tawamudu me vakataki Koya. E dina ni da sa kila tu ni da na mate kece ena dua na siga, ia e dau vaka e sega ni veiriti vata kei na noda vakasama ni bula, na mate, ka sega ni ka e dodonu me yaco vei keda. Na vuna eda dau vakila kina ni dodonu me da bula tu ga, oya e baleta ni a tea e lomada na Kalou na sore ni gagadre oya!
Ena dua na siga, e sa na mudu na tukituki ni utomu. Oya e sa na icavacava ni nomu bula vakayago e vuravura, ia e sega ni nomu icavacava o iko. Na iVola Tabu e vakatoka na yagomu me vale vakacevaceva, se valelaca, ia e vakatoka na yagomu vou me vale tudei. E kaya na iVola Tabu, “Kevaka sa rusa na neitou vale vakavuravura, o koya sa vakacevaceva, sa dua na neitou mai vua na Kalou, a vale sa sega ni caka ena liga, sa sega ni rusa rawa, mai lomalagi.” (2 Korinica 5:1)
Eda kila ni vuqa na digidigi eda rawa ni digitaka ena noda bula e vuravura, ia ena bula tawamudu, e rua ga na digidigi ena soli vei keda, oya, ko lomalagi se ko Eli. Na nomudrau veiwekani kei na Kalou ni ko bula tu e vuravura ena vakatulewataka na nomudrau veiwekani e na bula sa bera mai. Ke ko sa vulica mo lomana ka vakabauta na Luve ni Kalou, ko Jisu, ko sa na sureti mo la’ki bula vata kei Koya ena bula tawamudu. Ia, kevaka ko biliga tani na Nona loloma, Nona veivosoti, kei na Nona veivakabulai, ko na la’ki bula vakatikitiki mai Vua me tawamudu. E a kaya ko C.S.Lewis, “E wase vakarua na tamata: ko ira era kaya vua na Kalou, “Me yaco ga na Nomuni lewa,” kei ira ka kaya vei ira na Kalou, “Sa vinaka, mo ni sa lewai kemuni ga vakai kemuni”. Sa dua na ka vakaloloma dina ni na lewevuqa sara era na la’ki bula vakatikitiki mai vua na Kalou ena bula sa bera mai, e baleta ni ra a biligi Koya tani vakatikitiki ena nodra bula voli e vuravura.
Ena gauna ko sa kila vinaka ka vakabauta dei kina ni sega ni bula duadua ga na bula oqo, ka sa bula ni veivakarautaki ki na bula tawamudu, ko sa na tekivu veisautaka na nomu bulataka na nomu bula. Ko sa na tekivu “ bula ena rarama ni bula tawamudu”, ka na rokataka na ivakarau ni nomu veimaliwai, na nomu qarava na itavi, kei na nomu sotava na veidraki ni bula duidui. Ena veisau vakasauri me sega ni bibi, tawayaga, ka sega ni dodonu mo kauwaitaka, na vei itavi eso, na gagadre, ka so tale ga na dredre ko dau nanuma tu ni ka bibi ena nomu bula. Na levu ga ni nomu voleka vua na Kalou, na kena rairai tale ga me lailai sobu ka tawayaga na veika kece tale eso.
Ni ko sa bula ena rarama ni bula tawamudu, e sa na veisau na nomu rai. Ko sa na vakayagataka vakavuku cake na nomu gauna kei na nomu iyau. E sa na bibi cake vei iko na nomu veitokani kei ira na tamata kei na itovo ko vakaitovotaki iko kina, mai na rogo, na iyau, na veika ko sasaga kina kei na qara na lasa. E sa na tuvani vou na ituvatuva ni nomu bula. E sa na sega soti ni bibi vei iko na muria na ivakarau ni isulusulu, na itovo, kei na veika era cakava na itabatamata ena gauna oqo. E kaya ko Paula, “Ia na veika au a taleitaka au sa vaka me yali vakadua vei au me noqu kina na Karisito.” (Filipai 3:7)
Kevaka e sa icavacava ga ni veika kece na bula e vuravura, ke’u sa na rawa ni kaya vei iko ni na vinaka mo sa tekivu cakava sara ga oqo na veika e lomamu mo marau kina. Ko sa rawa ni vakawaletaka na veika e vinaka, ka kua ni leqataka na vua ni nomu ivakarau. Ko sa na rawa ni bula sara ga ena vukumu vakai iko, ka na sega ni dua na itotogi e tau vei iko mai muri.
Ia mo kila vinaka sara oqo, ni ko sa mate, e sega ni sa nomu icavacava ga oya! Na mate sa sega ni icavacava ni nomu bula, ia e katuba ga ki na bula tawamudu ka sa dodonu kina mo kila, ni veika kece ko cakava e vuravura, ko na sota kaya na kena isau ena bula ko ya. Na noda ivalavala yadua ena bula oqo e tawamudu na kena revurevu, ka na voqa tu na revurevu oqori e na bula sa bera mai.
Na ka duadua e veivakaleqai ena noda bula eke, oya, na vakasama ka rai toka ga vakalekaleka. Kevaka me yaga na nomu bula, e dodonu me vakanamata tiko na nomu vakasama kei na yalomu ena rai vaka bula tawamudu. Na bula dina, e uasivi ka cecere cake mai na noda bula eke e daidai! Na bula e vaka e dua na uma ni wai cevata ka ciri voli e wasawasa. Na kena iwase ka rawa ni laurai e dela ni wai, e iwase lailai wale sara, ka da rawa ni kaya ni vakaoqo na noda bula e vuravura. Na kena iwase levu ka koto e ruku ni wai ka sega ni laurai, eda rawa ni kaya ni vaka oya na bula sa bera mai.
E na vakacava tu beka na bula tawamudu vata kei na Kalou? Me’u kaya sara vakadodonu, na titobu kei na rabailevu ni noda vakasama vakatamata, e se bera tiko ni rawa ni raitayaloyalotaka na talei kei na cecere kei lomalagi. Ena vaka beka ni da vakamacalataka tiko na cakacaka yadua ni gacagaca lalai kece ni komipiuta (computer) vua e dua na qasikaloaloa. Ena sega ni dua na betena. E se sega ni buli na vosa me rawa ni vakamacalataka na talei ni bula oya. E kaya na iVola Tabu, “Sa sega na mata sa kunea, se na daliga sa rogoca, ka sa sega ni curu ki na loma ni tamata, na veika sa vakarautaka na Kalou me nodra era sa lomani Koya.” (1 Korinica 2:9)
E sa tuvana oti tu na Kalou e dua na inaki ni nomu bula e vuravura, ia e sega ni cava ga eke. Na Nona ituvatuva me baleti iko e rabailevu cake sara mai na vicasagavulu walega na yabaki ko na bula tiko kina e vuravura. E kaya na Kalou, “E na tu ga ka sega ni mudu na bose i Jiova, kei na nanuma ni yalona ki na veitabatamata kecega.” (Same 33:11)
Na gauna beka ga era dau vakananuma vakalevu kina na bula tawamudu e vuqa vei keda, o ya, ena gauna e dau caka kina na somate vua e dua e sa takali yani; ia e dau vovodea ka yalowai wale tu na kena vakanananutaki baleta ni yavutaki tu ena lecaika. Ko na nanuma beka ni mate e sega ni ka vinaka me da vakananuma se veivosakitaka, ia e dodonu me da kua ni vakawaletaka na ka e sa noda ilesilesi kece ka na sega ni dua e dro bula mai kina. E sa dodonu kina me vakawasoma cake na noda dau vakananuma na bula tawamudu.
Me vaka ga na nomu a kunekunetaki ka buketetaki voli me vula ciwa e ketei tinamu mo vakarautaki kina ki na bula oqo, sa vakakina na nomu bula eke, mo vakarautaki kina ki na bula sa bera mai. Ke drau sa veiwekani rawa kei na Kalou ena vuku i Jisu, sa sega ni dodonu mo rerevaka na mate. Oqori sa katuba wale ga ki na nomu bula tawamudu. Ni sa na voleka mo toki yani, e sa na iotioti ni auwa ni nomu gauna e vuravura, ia e sega ni kemu icavacava vakadua oya. Oqo e rawa ni vakatokai me nomu siganisucu ki na bula tawamudu. E kaya na iVola Tabu, “Ni sa sega na noda koro eke me da tiko vakadua kina, ia eda sa vakasaqara ga e dua e na muri mai.” (Iperiu 13:15)
Kevaka eda vakatauvatana na bula oqo ki na bula tawamudu, na noda gauna e vuravura sa vaka wale ga na sauriva ni mata, ia na vua ni veika eda teivaka eke, ena tu ga ka sega ni mudu. Na noda ivalavala kece ena bula oqo, ena vakatulewataka na veika ena yaco ena noda bula mai muri. E dodonu me da nanuma tiko ni “keitou sa tiko ena yago, keitou sa tawase kei na Turaga.” (2 Korinica 5:6)
E dua na ivosavosa ka dau tukuni me veivakayaloqaqataki, e vaka koto oqo, “mo bulataka na veisiga yadua me vaka ga ni sa imatai ni siga ni vo ni nomu bula.” Ia, e ka yalomatua cake me da bulataka na veisiga, me vaka ga ni sa iotioti ni siga ni noda bula. E kaya ko Matthew Henry, “E sa dodonu me noda itavi ena veisiga me da vakavakarau me baleta na iotioti ni noda siga e vuravura.”
KA 4 NI SIGA
VAKANANUMA VOLI NA INAKI NI NOQU BULA
Tikina me Vakananumi: E rabailevu cake sara na bula mai na noda gauna ena vuravura oqo.
Tikina Koula: “Ia ko vuravura sa lako tani yani, kei na kena gagadre talega; ia ko koya sa cakava na ka sa vinakata na Kalou, sa tu dei ga ka sega ni mudu.” (1 Joni 2:17)
Taro mo Taroga: Me vaka ni’u a buli me’u bula tawa mudu, na cava eso na ka e dodonu me’u biuta tani mai na noqu bula, ka cava eso na ka e dodonu me’u sa tekivu cakava yani e daidai?
fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn fij_Latn