۱۳ میلیونلوق بیر نفوسدان تشکیل تاپان چوخ بویوک و وارلی بیر ایمپراتورلوق اولان آزتئکلر گلیشمیش کشاورزی یؤنتئم لرینه، اوزلرینه مخصوص بیر دینه، تقویمه، الیفابایاه صاحیبدیلر. آزتئکلری کشف ائدنلر ایسپانیوللار اولدو. هئرنان کورتئس و اونون اوردوسو آزتئک پایتختی اولان تئنوچتیتلان´آ گئدرکن Popocateptel وولکانیک داغینین یانیندان کئچدیلر و ایلک دفعه بیر وولکان گؤرموش اولدولار. آداملاری و کورتئس پایتختده چاتدیقلاریندا آزتئک ایمپراتورو مونتئزوما اونلاری قارشیلاماق اۆچون گوزله ییردی. آزتئک ایمپراتورو گؤز قاماشدیریجی البسه لر گئیمیشدی. او، کورتئس و آداملارینین پایتخته گیرمه سینه اجازه وئردی. کورتئسین ساده جه ۶۰۰ سربازی واردی و آزتئک ایمپراتورو اونلاری راحاتجا یوخ ائتدیره بیلیردی. آنجاق آزتئک تقویمینه گؤره بو ایل چوخ خاص بیر ایل‌ ایدی. اینانجلارینا گؤره بو ایلده Quetzalcoatl آدلی بیر تانری آزتئکلری یوخ ائده جک دی. بو تانرینین افسانه ده کی تعریف لری کورتئس-ه چوخ بنزه ییردی. بو اوزدن آزتئک ایمپراتورو، کورتئس'ین تانری اولدوغونا قرار وئردی. کورتئس پایتختده بیرنئچه گون گئچیردیک دن سونرا گوونده اولمادیغینی سئزدی. حایات دا قالمالارینی ساغلایان تک شئیین ایمپراتورون وارلیغی اولدوغونو دوشوندو. بو ندنله آزتئکلری دانئتیم آلتینا آلابیلمک اۆچون ایمپراتورو توتساق آلمایا قرار وئردیلر. کورتئس بیرنئچه آی داها شهرده قالدیقدان سونرا آیریلدی. او گئتدیک دن سونرا باشقا ایسپانیوللار آزتئک لره حمله ائتدیلر. کورتئس یئنی اوردوسویلا قاییتدیغیندا Cuitlahuac ایمپراتور اولموشدو. آنجاق بونو بیلمه ین کورتئس، آزتئکلری کونترول آلتینا آلماق اۆچون مونتئزوما'یی اسیر توتدو و خالقی ائتکیله مک اۆچون اونو شاهلیق سارایینین دامینا چیخاردی. آنجاق خالق اونلارا داش آتاراق تپکی‌سینی گؤستردی. آتیلان داشلاردان بیری مونتئزوما'نین اؤلومونه ندن اولدو. ۱۵۲۱'ده آزتئکلر تسلیم اولانا قدر ۴ آی ساواش اولدو.