"ترجمان" هر نوسخه‌سینده اؤز مسلکینی بئله ایفاده ائدیر: "'تورک، تاتار، آذربایجان، قوموق، نوقای، باشقیرد، اؤزبک، سارت، تارانچا، کاشغاری، تورکمن و سایر آدلارلا بیلینن تورک قؤوملری‌نین جومله‌سی آراسیندا یاییلمیش و معلوم اولان 'ترجمان' ،موسلمانلار آراسیندا معاریفین اینتیشارینا و ایسلام مکتبلری‌نین ایصلاحینا چالیشیر. ساده و آچیق هر کس آنلایاجاق صورتده قلم ایشله‌دیر'.""ترجمان" قزئتی نشره باشلادیغی 1883-جو ایلدن 1903-جو ایله قدر روسیه موسلمانلاری کیمی آذربایجان تورکلری‌نین ده یئگانه مطبوع اورقانی اولموشدور. منبعلر گؤستریر کی، آذربایجان ضیالیلاری "ترجمان"آ آبونه یازیلمیش، اوزون مودّت بو قزئته "یئگانه میلّی قیدا" کیمی باخمیشلار. چونکی قاسپرالی‌نین ناشیری اولدوغو "ترجمان" قزئتی، اؤندری اولدوغو اوصولی-جدید حرکاتی، گئنیش، چوخ‌شاخه‌لی معاریفچیلیک چالیشمالاری دیگر روسیه موسلمانلاری کیمی آذربایجان تورکلری ایله ده سیخ باغلی اولموش، اونلارین اؤزونودرکینه خیدمت ائتمیشدیر. قزئتین صحیفه‌لرینده مونتظم اولاراق باکی، تیفلیس، شوشا، نوخا، گنجه‌ نین آدلاری حاللانیر، آذربایجان حیاتی‌نین آز قالا، معیشت حادیثه‌لری بئله، گئنیش شکیلده اوخوجولارا تقدیم اولونوردو. معاریفچی-پئداقوق سلطان مجید غنی‌زاده‌ نین تزه چاپدان چیخان درسلیگی قزئتین بیر نئچه نؤمره‌سینده ائله درس وسایتی کیمی تبلیغ اولونوردو. "ترجمان" قزئتی اوزون ایللر آذربایجان ضیالیلاری‌نین دا اوخودوغو یئگانه تورک قزئتی ایدی. بیر معاریفچی کیمی دؤورونون نوفوذلو ضیالیسی زاقافقازیا موفتیسی حسین افندی قاییبوو قزئته 150 نفر آبونه یازدیرمیشدی. یوسف وزیر چمنزمینلی ده خاطیره‌لرینده روس-ژاپن موحاریبه‌سی باشلانانا قدر آذربایجان ضیالیلاری‌نین "ترجمان" قزئتینی سئوه-سئوه اوخودوغوندان و آبونه یازیلدیغیندان بحث ائتمیشدیر.