بندانگشتی|دونیا لیق ایستیلشمه ایقلیم دییشیکلیگی، قلوبال یوخسا دونیالیق ایستیلشمه ، یئر ده هاوا دا و اوقیانوس لاردا دما نین قالخماسی دیر. بو دما قالخماسی ندنی اینسان لارین نفت ، قاز ، داش کؤمۆرۆ یاندیرماق و اورمان لاردا چوخلی آغاج کسمک دیر. ۱۷۵۰ میلادی ایلیندن بو یانا یئرین دماسی اورتالیق ۱° درجه سیلیسیوس یوخسا سانتی قراد قالخمیش. بیلیم اینسان لاری دئیرلر کی ۲۱۰۰ ایلینه دک یئرین دماسی ۲° سانتی قراد دا دک قالخاجاق. بو دما قالخماسی بوزلارین اریمسینه و اورمان لارین یانماسینا اوزون سورج قوراقلیق و گؤل و چای لارین قورولماسینا ندن اولور. و اینسان یاشاییشین ائتکیلئیر.