بندانگشتی|محمود کاشغارلی‌نین دیوان لغات التورک اثرینده‌کی خریطه تورک‌لرده دؤولتچی‌لیک عنعنه‌سی — تورک‌لر ده دؤولتچی‌لیک عنعنه‌سی و یا تورک‌لرده دؤولت قورما عنعنه‌سی موختلیف تاریخی مرحله‌لرده تورک‌لرین موختلیف جوغرافیالاردا، موختلیف زامان‌لاردا و موختلیف خوصوصیت‌لرده دؤولت قورما عنعنه‌سی کیمی باشا دوشولور. دونیا تاریخینده 6000-ه قدر اتنیک توپلولوغو اولدوغو و اونلارین 200-ه یاخین اولان دؤولت‌لرین سرحدلری داخیلینده تاریخ صحنه‌سینه چیخمالاری دوشونولور. بو توپلولوق‌لاردان چوخ آزی دؤولت قورماغا مووفق اولموشدور. تورک تاریخینه عومومی اولاراق یاناشدیقدا تورک توپلولوق‌لاری نین اتنیک کؤکلری باخیمیندان عئینی اولان دؤولت‌لر ایله مؤوجودلوق‌لارینی داوام ائتدیردیکلری نظره چارپیر. بو داواملی‌لیق بونو بیر عنعنه  اولاراق گؤرمگه گتیریب چیخارمیش و ان عومومی آنلامدا تورک‌لرده‌کی  موستقیل‌لیک قاورامینا اساسلانمیشدیر.