III.  S. Leonis IX privilegium pro Ecclesia Trevirensi  .  (Anno 1049.) [Hontheim,  Hist. Trevir. diplom.  I, 386.]
LEO episcopus, servus servorum Dei, dilectissimo EBERHARDO, Trevirensium archiepiscopo, vestrisque successoribus, salutem in Domino.
Aeternum divinae dispensationis consilium, quo decrevit per tempora distribuere omnia, nulla rerum mutabilitate mutatur, nullaque temporum diversitate variatur. Unde factum est ut hujus aeternae dispositionis immutabilis ordo nostram de Tullensis episcopatus humilitate mediocritatem ad apostolicam promoveret sublimitatem; gratuito quidem dono, non aliquo exigente nostro merito. Quocirca vestra fraternitas, dulcissime frater, nos, nostra charitate vita, comitata est, et Romae nobiscum aliquantulum remorata. Interea loci cum unicuique suum jus suumque rectum, quod vel ablatum penitus, vel aliquantulum immutatum esset, omnimodis restituere cuperemus, dilectionis vestrae privilegia nobis attulistis, quae primatum Galliae Belgicae subscripto modo vestris antecessoribus datum a nostra apostolica sede asserebant, pro eo quod in exordio religionis vestra Trevirensis Ecclesia prima illis in partibus fidei rudimenta percepisset, per egregios dogmatistas Eucharium, Valerium, Maternum, quos beatissimus Petrus apostolorum princeps instruxit, et instructos ordinavit, et illuc ad praedicandum direxit. In quibus privilegiis etiam antiquiora privilegia incendio memorantur consumpta; quae praenominatis sanctis eorumque successoribus, id est Agritio, Maximino, Paulino, Severo almificis utique viris, a primordio authentice concessa erant de eodem. Quae etiam privilegia Theodorico Trevirensi archiepiscopo Joannes XIII papa, Benedictus VI, nec non alius Benedictus VII Egberto similiter Trevirensi archiepiscopo temporibus Ottonis primi et secundi pia dispositione contulerant. Nos autem ea intuentes et diligenter perpendentes, dignum duximus cum consilio et consensu totius cleri et populi Romani, idipsum de primatu, sicut constitutum erat, confirmare, atque nostris apostolicis apicibus corroborare. Quod ubi in ecclesia S. Petri in Dominica Passionis cuncto clero cunctoque populo nos ipsi sursum in ambone consistentes praesentia vestra revelavimus, et eadem privilegia legi fecimus pro amore discipulorum S. Petri, quos praetulimus, Eucharii, Valerii et Materni, ab omnibus acclamatum est, jure primatum ipsum vobis vestrisque successoribus deberi, qui in cathedra sedetis discipulorum sancti Petri. Quapropter omnibus ipsis laudantibus et respicientibus pro investitura ipsius primatus, Romana mitra caput vestrum insignivimus, qua et vos et successores vestri in ecclesiasticis officiis Romano more semper utamini, semperque vos esse Romanae sedis discipulos reminiscamini. Quod tamen in synodo nostra, quam circa XVII post ipsum paschalem diem Deo praesidente celebravimus, episcopis et archiepiscopis nec non et aliis ordinibus consentientibus melius et firmius stabilivimus; ea tamen ratione ut singulis annis vos vestrique successores semel legatos vestros ad nos nostrosque successores mittatis, per quos vobis de nostris utilitatibus illis in partibus agendis remittamus, et semper vos ipsi tertio anno Romam visitationis gratia, ut dulcissimi fratres ad primogenitum fratrem veniatis, nisi forte inevitabilis necessitas ingruerit. Quapropter desideriis vestris annuentes, secundum praefatorum privilegiorum tenorem per hoc nostrae apostolicae auctoritatis privilegium decernimus et confirmamus ipsum vobis vestrisque successoribus primatum hoc modo, ut habeatis primum locum post legatum apostolicum in Galliam Germaniamque destinatum, etc. Et si missus Romanae Ecclesiae defuerit, post imperatorem vel regem sedendi, quaeque alia in privilegiis Theodorico concessis enarrata suis locis. Ego Halmardus Lugdunensis Ecclesiae indignus archiepiscopus in praedicta synodo residens, salva priscarum constitutionum firmitate et Lugdunensis Ecclesiae auctoritate hoc decretum laudavi, manuque propria roborans subscripsi. Ego Joannes Portuensis episcopus in praedicta synodo residens, confirmavi et subscripsi. Ego Cadalous episcopus subscripsi. Ego Benedictus Tuscanae Ecclesiae episcopus subscr. Ego Gerhardus Florentinus episcopus subscr. Ego Crescentius S. Sylvae Candidae, gratia non meritis episcopus, subnotavi. Ego Hugo Asiliensis episcopus subscr. Ego Wido Astensis episcopus subscr. Ego Wido Vulturnensis episcopus subscr. Ego Cunibertus Taurinensium episcopus subscr. Ego Henricus Spoletus episcopus subscr. Data Idibus Aprilis per manus Petri diaconi et bibliothecarii, et cancellarii sanctae apostolicae sedis, anno domini Leonis IX papae I, indict. II.
[nostra] [Tusculanae] [Assisiensis]