CDLXXXIX.  Privilegium pro monasterio Bremetensi.   (Anno 1152, Febr. 9.) [  Hist. patriae Monum.  Chart. I, 797, ex copia authentica saeculi XII archivii Taurinensis; cat. 41, m. 1, n. 2  (D. P.) .]
EUGENIUS episcopus, servus servorum Dei, dilectis filiis RAYNALDO abbati Brementensi ejusque fratribus regulariter substituendis, in perpetuum.
In apostolicae sedis regimine, disponente Domino, constituti, religiosas personas debemus diligenter et religiosa cura quae beati Petri juris assistunt et ad Romanam specialem spectant Ecclesiam sedis apostolicae munimine confovere. Quamobrem, dilecti in Domino filii . . . justis postulationibus clementer annuimus et praedecessoris nostri felicis memoriae Innocentii papae vestigiis inhaerentes Bremetense monasterium in quo divino mancipati estis obsequio, sub beati Petri et nostra protectione suscipimus et praesentis scripti privilegio communimus; statuentes . . . possessiones, quaecunque bona idem monasterium, in praesentiarum praedecessorum nostrorum auctoritate possidet, aut in futurum concessione pontificum, largitione regum vel principum, oblatione fidelium, seu aliis justis modis, Deo propitio, poterit adipisci, firma vobis vestrisque successoribus et illibata permaneant. In quibus haec propriis duximus exprimenda vocabulis: In episcopatu Papiensi ecclesiam Petri de Lomello; in castro Sancti Salvatoris ecclesiam Sanctae Ceciliae; in Porciato ecclesiam Sancti Salvatoris. In . . . ecclesiam Sancti Alexandri; in episcopatu Vercellensi, in loco Pollicino ecclesiam Sanctae Mariae; in monte Nascio ecclesiam Sancti Michaelis, in Bazola ecclesiam Sanctae Agathae, in Gabiano ecclesiam Sanctae Mariae cum curte sua; in Corneliano, ecclesiam Sancti Petri cum curte sua; in epicopatu Astensi ecclesiam Sancti Petri de Nasto; apud Morotum ecclesiam Sancti Quirici; in Clusa ecclesiam Sancti Andreae; in Vulpilie ecclesiam Sancti Joannis, in Duodecimo ecclesiam Beatae Mariae; in Casteggio ecclesiam Sancti Quirici et ecclesiam Sancti Mauritii, ecclesiam Sanctae Mariae de Fubalnis . . . Ita ecclesiam Sancti Petri in Nizolasco, ecclesiam Sancti Dalmatii; in episcopatu Vigintimiliensi, ecclesiam Sanctae Mariae Dulcis Aquae, ecclesiam Sanctae Luciae; in campo ecclesiam Sanctae Margaretae; in episcopatu Taurinensi ecclesiam Sancti Petri de Pollencio cum comitatu suo, ecclesiam Sancti Georgii cum curte sua; in Castro Sigifredi ecclesiam Sanctae Mariae; in Cavalario ecclesiam Sancti Petri cum curte sua et ecclesiam Sancti Michaelis; in Paguo ecclesiam Sancti Petri, ecclesiam de Valtinasco, ecclesiam Sancti Firmini; in Villario ecclesiam Sancti Andreae, in Suppunito ecclesiam Sancti Petri et plebem Sancti Joannis; in Nodone ecclesiam Sancti Laurentii; et ecclesiam Sancti Georgii; in civitate Taurinensi ecclesiam Sancti Andreae, ecclesiam Sancti Anili; in Gunzono ecclesiam Sancti Petri et ecclesiam Dalmatii cum curte; in Moira ecclesiam Sanctae Mariae; in Novalicio ecclesiam Sancti Petri; in Ripeta ecclesiam Sancti Petri; in Masio ecclesiam Sancti Dalmatii; in Rupe ecclesiam Sancti Albani, et capellam Sanctae Mariae; in collegio ecclesiam Sancti Christophori, apud campum Merleti ecclesiam Sancti Georgii et ecclesiam Juvenalae, in burgo Novalesii capellam Sancti Stephani; in episcopatu Mauriginensi, ecclesiam de Lance, ecclesiam de Villario; in Corberia ecclesiam Sancti Petri; in Coria ecclesiam Sanctae Mariae et ecclesiam Sancti Petri, et ecclesiam de Voclante; in Gebennensi episcopatu, in Villarie ecclesiam Sanctae Mariae, in Castillione ecclesiam Sancti Martini; in Mauriniaco ecclesiam Sancti Sulpitii; in archiepiscopatu Nivennensi, ecclesiam in Murita, in Planixia, in Burniaco ecclesiam unam; in archiepiscopatu Ebredunensi, ecclesiam Sancti Mauritii, et ecclesiam Sancti Gernani; in valle monasterii de Briencione ecclesiam Sanctae Mariae et Sancti Petri cum capellis suis; in civitate Ebredunensi ecclesiam Sanctae Mariae de Actis; in Castro Falcone ecclesiam Sancti Petri, ecclesiam Sanctae Mariae, ecclesiam Sancti Stephani, ecclesiam S. Michaelis, ecclesiam Sancti Flavii; in Gauserio ecclesiam Sancti Nicolai; in Rumulone ecclesiam Sancti Petri, ecclesiam Tenisi; in archiepiscopatu Mediolanensi ecclesiam Sancti Petri cum pertinentiis suis; in Canobio, in civitate Papiensi ecclesiam Sancti Gervasii; in Gaupriscensi episcopatu, ecclesiam S. Petri de Ronuta; in Auriaco ecclesiam Sancti Joannis; in Faldene ecclesiam Sancti Felicis, ecclesiam de monte Rovorco; in valle Ancillae ecclesiam Sancti Martini; apud Buxall, ecclesiam Sancti Juliani, ecclesiam Sanctae Mariae, ecclesiam Sancti Laurentii, ecclesiam de Lain, ecclesiam Sancti Boniti, cum capellis sibi pertinentibus; in Cozbo, ecclesiam Sancti Petri cum capellis suis, ecclesiam de Aspere, ecclesiam Sancti Juliani, ecclesiam de Salucia, ecclesiam Sancti Religni; in Ambella, ecclesiam Sancti Petri cum capellis suis; in Verano, ecclesiam Sanctae Mariae et Sancti Petri cum capellis suis, ecclesiam Sanctae Mariae de Valle; in Gratianopolitano episcopatu, ecclesiam Sanctae Mariae de Gartia, ecclesiam Sancti Desiderii et Sancti Stephani, ecclesiam de Naugerio cum decimis et caeteris praenominatarum ecclesiarum pertinentiis. Verum quia idem monasterium specialiter ad Romanam Ecclesiam spectat, nulli liceat archiepiscopo, episcopo, episcopo, sive alicui praelato in praenominatis ecclesiis vel earum capellis ullam donationem habere, salva sedis apostolicae auctoritate. Sane laborum vestrorum quos propriis manibus aut sumptibus colitis, sive de nutrimentis vestrorum animalium, nullus omnino a vobis decimas exigere praesumat. Nulli etiam liceat praefatum Bremetense monasterium absque evidenti et rationabili culpa a divinis officiis interdicere. Obeunte vero te, nunc ejusdem loci abbate, vel tuorum quolibet successorum, nullus ibi qualibet subreptionis astutia seu violentia praeponatur, sed liceat vobis communi consensu, vel parti consilii sanioris, secundum Dei timorem et beati Benedicti Regulam absque ullius contradictione abbatem eligere. Sepulturam quoque ipsius loci liberam esse concedimus et eorum qui se illic sepeliri deliberaverint devotioni et extremae voluntati, nisi forte excommunicati vel interdicti sint, nullus obsistat. Baptismum vero in eisdem ecclesiis liceat fieri apostolica auctoritate permittimus. Chrisma quoque, oleum sanctum, consecrationes altarium, seu basilicarum, ordinationes clericorum, qui ad sacros ordines fuerint promovendi, a quocunque accipietis episcopo, siquidem catholicus fuerit, et gratiam atque communionem sedis apostolicae habuerit. Quidquid praeterea libertatis, vel a praedecessoribus nostris apostolicae sedis episcopus, vel a catholicis imperatoribus, vel coenobio vestro, seu coenobii vestri locis jure constat esse concessum, nos quoque praesentis decreti pagina concedimus et favoris nostri assertione confirmamus. Decernimus quoque ut nulli omnino hominum liceat idem monasterium temere perturbare aut ejusdem possessiones, vel bona, auferre, vel ablatas retinere, minuere, seu aliquibus vexationibus fatigare; sed omnia integra conserventur eorum, pro quorum sustentatione et gubernatione concessa sunt, usibus omnimodis profutura, salva sedis apostolicae auctoritate. Si qua igitur in futurum ecclesiastica saecularisve persona, hanc nostrae constitutionis paginam sciens, contra eam temere venire tentaverit, secundo tertiove commonita, si non satisfactione congrua emendaverit, potestatis honorisque sui dignitate careat, reamque se divino judicio existere de perpetrata iniquitate cognoscat, et a sacratissimo corpore ac sanguine Dei et Domini Redemptoris nostri Jesu Christi aliena fiat, atque in extremo examine districtae ultioni subjaceat. Cunctis autem eidem loco jura sua servantibus sit pax Domini nostri Jesu Christi, quatenus et hic fructum bonae actionis percipiant, et apud districtum judicem praemia aeternae pacis inveniant. Amen, amen, amen.--Bene valete. Ego Eugenius Catholicae Ecclesiae episcopus subscripsi. Ego GG. presb. card. tit. Calixti subscripsi. Ego Mainfredus presb. card. tit. S. Sabinae subscripsi. Ego Aribertus presb. card. tit. S. Anastasiae subscripsi. Ego Imarus Tusculanus episcopus subscripsi. Ego Nicolaus Albanensis episcopus subscripsi. Ego Hugo Ostiensis episcopus subscripsi. Actum Sigorae, per manum Bosonis sanctae Romanae Ecclesiae scriptoris, V Idus Februarii, indictione XV, Incarnationis Dominicae anno 1151, pontificatus domni Eugenii papae III anno VII. Ego magister Jacobus imperialis aulae notarius authenticum hujus exempli vidi et legi, et nihil plus minusve in eo continebatur. Bullatum erat cum bulla Eugenii papae III et me subscripsi .
(Segue l' autentica
di altri notai )