VI.  Constitutio Stephani papae X pro monasterio S. Prosperi Regini.   (Anno 1057.) [Margarini, BULLAR. CASIN. II, 90.] 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8.
STEPHANUS episcopus, servus servorum Dei, dilectissimo et reverendissimo filio LANDULFO abbati venerabilis coenobii Sancti Prosperi confessoris Christi subtus civitatem Regium constituti, et per eum cunctis successoribus ipsius inibi regulariter promovendis in perpetuum.
Quemadmodum regi, et defendi ac gubernari ab illo, a quo sumus, optamus, ita universum Christianum orbem, juxta quod nobis commissum esse constat, a singulis provisoribus Ecclesiarum Dei sperare non dubitamus, prout cuique dictorum expedit: ideo huic operi tanto vigilantius insistere debemus, quantum, permittente Deo, malefactorum saevitiam hoc tempore adversus ovium Domini pastores, nullo resistente, efferatam attendimus. Quapropter justa et salubri suggestione tua, charissime fili, Landulphe abbas, ad utilitatem tuam, successorumque tuorum commoti et commoniti, per hujus nostrae apostolicae constitutionis paginam confirmamus, et corroboramus venerabili coenobio Saneti Prosperi episcopi, ut electio, vel ordinatio abbatis ipsius monasterii fiat omnino secundum regulam sancti Benedicti. Et quia a beatissimae memoriae Henrico et Conrado filio imperatore, ac nonnullis aliis regibus praecepta; et ab Alberico praedictae sanctae Regiensis Ecclesiae episcopo decretum, non solum de ipsa abbatum electione, verum de omnibus rebus ipsi monasterio juste acquisitis, vel in futurum acquirendis constant, secundum tenorem illorum, et quod majus est, secundum veritatis et justitiae rationem, per hujus nostrae auctoritatis privilegium nominatim concedimus atque decernimus ipsi venerabili coenobio Sancti Prosperi, quod in tutela sancti Petri et nostra suscipimus, fundum praedictae ecclesiae ejusdem Sancti Prosperi in urbe Regii situm, cum coemeterio ipsius, et novem jugera terrae cum capella Sancti Nazarii, quam a praeposito ecclesiae Sancti Prosperi intra castrum praedictae civitatis sitam per commutationem juste factam, abbas qui tunc temporis erat accepit; necnon et omnem illam terram de Corticella, quae ab episcopis ipsius loci in dicto loco monasterio data est; insuper duodecim mansos, qui sunt in Fossolo: quatuor in Palude; quatuor in Campaniola; tres in Quingente; unum qui est in Gurgo; unum in Fossedunde; quinque in Baniolo; et capellam Sanctae Mustiolae cum suis pertinentiis; unum in Crustulo veteri; unum in vico Desbergato, unum in Magno Casali: cum capella Sancti Sylvestri, cum dominicatu de eadem villa Magno Casali; tres mansos in Regio, et dominicatum Regii; Braidam Regis, et omnem terram praedicti monasterii circa eamdem civitatem sitam; tres mansos in Rodano; quatuor in Lovari; unum in Banio, unum in casale de Rodano; tres in Marmirolo; unum in Aliano; unum in Bibiano; unum in Piano; unum in Mulazano; unum in Planzo; unum in castro Oleriani, et curtem de Nasseto cum Lamma Fraularia, et campo et rivam de Nasseto, quae a Carolo piissimo rege jam per scriptum, juxta fines ibi designatos, Regiensi ecclesiae data esse dignoscitur; et terram quam dedit Rolandus filius Eriberti; in Mutilena quatuor mansos, cum capella, et quamdam partem castelli; in Albinea quatuor mansos, et capellam Sanctae Mariae in Pisignano, cum Oliveto sibi adjacente; in Vergnano duos mansos, et octo mansos quos dedit Ardicio filius Attonis filii Gandulphi, et capellam Sancti Damiani in medulae, quam dedit Ubertus; vineam cum septem montibus; capellam Sancti Petri in Convanello, cum omnibus suis pertinentiis; in Spetiano unum mansum; in Sancto Floriano unum; unum in monte Baranzonis; et quamdam partem in capella Sancti Martini in Revere, et quatuor partes in praedicta Revere; duas in ecclesia Sanctae Mariae, unam in Sancto Florentino, unam in Sancto Laurentio; duos mansos in Bibianello, et quidquid intra Italicum regnum juste possidet, vel si non possidet, juste possidere debet. Itaque tam ea, quae praediximus, quam quae devotione, quorumcunque fidelium juste acquisita deinceps fuerunt, in perpetuum, sine alicujus inquietudine, ut praefatum monasterium sub tutela beati Petri perpetualiter suscipimus, possidere apostolica auctoritate sancimus. Illud etiam ob reverentiam sancti confessoris, praecipueque Domini, praesenti auctoritate tibi, dilectissime fili, Giselberte abba, tuisque successoribus, et quibus tu, vel quem supradicti monasterii fratres jusserint, in sacerdotali officio positis, apostolico privilegio concedimus, ex charitate, quae Deus est, virtute sancti Spiritus, auctoritate beati Petri coelorum clavigeri confirmamus, ut populis per saecula undique sanctissimi confessoris suffragia expetendo concurrentibus, sive ipsius terrae, incolis ad eamdem ecclesiam convenientibus, ad honorem Dei, et beatissimi Prosperi confessoris devote super ipsius sacras reliquias, solemnes et publicas missas celebrare, et pane verbi Dei eos congrue reficere, et saepius praenominati domini et magni patroni, videlicet beatissimi Prosperi meritis, et nostra praesenti auctoritate roborati, eorum devotas confessiones suscipientes, vestrarum ipsarum, aliarumque orationum, sermonum quoque, vigiliarum, jejuniorum etiam, et eleemosynarum illis subministrantes praesidium, delictorum eorum explandorum conferatis solatium. Praecipimus quoque ne quis ejusdem civitatis episcopus, sed nec quidem aliquis primas, vel metropolitanus, aut quaelibet parva magnaque ecclesiastica saecularisve persona, quidquam eorum quae supra taxavimus pervertere audeat, sed nec aliquam potestatem exercere contra eumdem vestrum coenobium, neque quavis occasione inibi missas celebrare, aut ordinationem aliquam, quamvis parvissimam, sine voluntate abbatis et fratrum agere, aut excommunicationem contra eos ferre, vel aliquod officium, aut sepulturam mortuorum condere audeat qui non vult aeternaliter damnari et perpetuo anathemate feriri. Quod si aliquo unquam tempore apparuerit aliquis qui contra haec velit, auctoritate beati Petri, ut praediximus, irritum habeatur quod praesumpserit appetere, neque a te vel a tuis successoribus obediatur. Porro super electione seu ordinatione abbatis, quod maxime saluti coenobitarum competit, hoc in fine repetimus, ut tanto tenacius haereat praesentium et futurorum mentibus, quanto pro sui speciali vel singulari utilitate inculcatur crebrius. Si quis ergo, quocunque ingenio, per aliquam venalitatem vel humanam gratiam successorem ei subrogari praesumpserit, aut aliter quam a beatissimo Patre nostro Benedicto constitutum est in electione vel ordinatione abbatis egerit, electio illa, vel ordinatio, auctoritate sanctae Romanae et apostolicae sedis omnimode habeatur irrita, et auctores ejus vel mediatores, nisi resipuerint, perpetuo damnati sint anathemate Maranatha. Hinc hujus privilegii transgressor quicunque temere tentare praesumpserit, districto anathemate se condemnatum noverit nisi forte resipiscens digne satisfecerit. Qui vero devotus conservator exstiterit, divinis repleatur benedictionibus, et principis apostolorum auctoritate ab omnibus delictorum suorum absolvatur nexibus. Amen. Scriptum per manus Gregorii notarii sanctae Romanae et apostolicae sedis, in mense Decembris, indictione XI. Datum in castro Casino per manus Humberti sanctae ecclesiae Silvae Candidae episcopi, et bibliothecarii sanctae Romanae Ecclesiae.