LXXIX. AD ABBATEM CISTERCIENSEM.
Duo sacerdotes de episcopatu nostro, Arn. videlicet et Ric. saeculo renuntiare disponentes, admonitione frequenti et studio fratris nostri Will. nunc abbatis de Pinu, ad venerabilem et religiosum virum Ric. abbatem de Valascia refutatis prius in manu nostra quas possederant ecclesiis, se et sua devotione promptissima contulerunt. Quorum nos devotionem favore debito prosequentes, intuitu abbatis de Valascia, qui ob sincerae religionis et industriae suae meritum plurima nobis charitate devinctus est, rationum obligationes, et caetera quibus nobis tenebantur obnoxii, quoniam officiales nostri fuerant, sine omni difficultate remisimus, et eos in praedicto monasterio Deo perpetuo servituros cum facultatibus suis in manum abbatis liberos et absolutos consignavimus. Postmodum vero cum devoti monasterii probationem ingressuri sperarentur, abbas de Pinu ad aliud voluntate devocata, opus cujus auctor prius vehementissimus exstiterat, vehementiore studio dissuasit, objiciens quod unus eorum antequam etiam pubertatis annos attigisset, sua persuasione in monasterio de Chaelix publicum religionis votum solemniter nuncupaverat, promissione quoque adjecta quod eam non mutaret, nec revocaret in posterum voluntatem. Qua occasione prudentibus et religiosis viris plurimum admirantibus, devotum pariter et indevotum abduxit cum ea procul dubio ratione, qua alterum extrahere nitebatur alter in devotionis suae monasterio perpetuo permittendus fuerat commorari. Porro abbas de Valascia, utpote vir longanimis et multae mansuetudinis, suas et monasterii sui usque ad sanctum universitatis vestrae conventum prosequi distulit injurias, sperans profecto si quid perperam actum est, sine subterfugio reformandum, ubi nec excusatio veritatem impedit, nec cupiditas aequitatem. Ego vero, quod ad Ecclesiam meam pertinet, nulla dissimulare valeo ratione, quoniam unus eorum de quorum revocatione tractatur, Arn. videlicet, librum quemdam quem Ecclesiae suae parochianorum collatio devota contulerat, consilio et ministerio abbatis de Pinu pignori pro IV libris Andegavensibus obligavit, quamvis ego sub anathemate prohibuissem ne id ipsum faceret, nec quidquam de rebus Ecclesiae sine conscientia mea praesumeret asportare. Quoniam ergo saepius commonitus et requisitus, librum Ecclesiae suae non restituit, eum excommunicatum, et ab omni sacerdotalis officii ministerio suspensum, donec de sacrilegio satisfecerit, noveritis emigrasse.