EPISTOLA XVIII.  Amice, sed pathetice, apud Sagiensem episcopum expostulat quod eum in vinculis sine solatio deserat, hortaturque ut Hubertum Rotroci comitis dapiferum ipsum in carcere varie vexantem, anathematis gladio feriat.
Dei gratia Sagiensi episcopo HILDEBERTUS, vinctus Christi Jesu, salutem.
102 Credimus ignorare te, quod in vinculis tenemur juxta te. Si nosses, tua nequaquam nobis solatia defuissent. Episcopus enim es, et illud legis et intelligis: In carcere eram, et venistis ad me Noveris ergo coepiscopum tuum carceri mancipatum, Christum Dei, militibus iterum traditum, multiplici custodia iterum circumspectum ab eo exigi quod constat non deberi. Amodo, nisi eum visites, non ignorantiae deputabitur, sed culpae. Visitet ergo Christus Dei vinctum Jesu Christi. Visitet, non passibus corporis, sed affectu charitatis. Visitet, non rerum exhibitione, sed precum. Bene nos visitabis, si anima tua in amaritudine est propter nos. Bene nos visitabis, si ores ne relinquat Dominus virgam peccatorum super nos. Bene nos visitabis, si cum Petro, Malchum percutis persequentem Christum apud nos. Non gero docentis personam, sed quaerentis. Sicut enim Hieronymus ad Eustochium ait: « Stultum est docere, quod novit ille quem doceas. » Duos in coena fuisse gladios, hoc quoque legis et intelligis. Unum quidem Petrus in Malchum vibravit, dum Malchus in Christum manus extenderet. Alter vero eductus fuisse non legitur. Apte profecto uterque inventus est apud discipulos Christi, quia adhuc uterque invenitur in membris corporis Christi. Membrum enim Christi, rex; membrum Christi, sacerdos. Scienti loquor. Nosti gladium regis. Nosti gladium sacerdotis. Gladius regis, censura curiae; gladius sacerdotis, ecclesiasticae rigor disciplinae. Hos evangelistam figurasse legisti dicentem: Domine, ecce gladio duo hic . Si esset qui in gladio regni liberaret me, non peteretur educi gladius sacerdotis propter me. Caeterum vides quia jam potestas sine causa gladium portat. In vagina reconditus est; pellibus animalium mortuorum tectus est. In Christum Malchus; in vasa templi Balthazar impune manus extendit. Nemo est quem zelus domus Domini comedat. Nemo est qui cum Moyse minetur, et dicat: Inebriabo sagittas meas sanguine, et gladius meus devorabit carnes . Bonum ergo sperare in Domino, quam sperare in principibus . Unde: Sicut oculi ancillae in manibus dominae suae, ita oculi nostri ad Dominum Deum nostrum, donec misereatur nostri . Miserebitur autem nostri Deus. Adhuc ille « Respicit in orationem humilium, et non spernit preces eorum . » In angelis ejus reposita est spes mea, collocata anchora mea 103, ne mergatur procellis fragilis navicula, navicula mea. Scienti loquor. Angeli Domini, pontifices ejus; angeli Domini, sacerdotes ejus. Malachias enim ait: Labia sacerdotis custodiunt scientiam, quia angelus Domini exercituum est . Si ergo angelus Domini es, imo quia angelus ejus es, illum geris gladium, qui apud Joannem de ore angeli bis acutus exit. Hunc et tu sine causa portabis, nisi seces et tradas Satanae filium mortis; nisi claudas et obseres reliquiis Adae paradisum Domini Dei tui. Hoc autem non dico tanquam mortem peccatoris desiderans, sed ut ostendas peccatori cauteriatam conscientiam suam; sed ut ei cum Propheta dicas: Arguam te, et statuam contra faciem tuam . Porro filius ille perditionis Hubertus capreolus est. Hubertus consilium malignavit adversum me, manus injecit in me, captum retinet me; de dapifero comitis, factus dapes diaboli. Illum enim nihil aliud sapientem quam terram, serpens ille comedit, qui ventre repit et pectore, cui dictum est: Terram comedes omnibus diebus vitae tuae . Terra haec spinas et tribulos germinavit mihi, propinavit vinum quod non laetificaret cor meum, sed quod inebriavit spiritum meum amaritudine. In amaritudine enim scripsi tibi, rogans ut in ea talem inveniam te, qualem me velles inveniri a te.
(Matth. XXV,
36) (Luc.
XXII, 38) (Deut. XXXII, 42) (Psal.
CXVII, 9) (Psal. CXXII, 2) (Psal. CI,
18) (Malach. III, 2) (quod absit) (Psal. XLIX, 21) (Gen. III, 14)