EPISTOLA XIV. 1. 2. 3. 4.
Gratulatur redditam Delphino valetudinem, sapienter exponens quare justis eveniant mala. Et gratias agit de Basilii presbyteri explicato negotio.
Beatissimo et venerabili, semper nobis desiderantissimo patri DELPHINO, PAULINUS. Laetati sumus in iis quae per Cardamatem scripta et apportata sunt nobis. Sospitatis enim tuae nuntius sermo, velut oleum laetitiae impinguavit ossa nostra, ut repleti gaudio diceremus: Magnificavit Dominus facere nobiscum, qui nos in tui doloris lectulo visitavit ; ut exsurgentes in tua sanitate, caneremus hymnum Domino nostro, quoniam eripuisset oculos nostros a lacrymis; differens te coronae tuae, sed reservans adjutorio nostro, ut te intentis orationibus tuis onera nostra relevante, et itinera praeviante, feviores curramus in odorem unguentorum Domini: quem nobis in tua sanctitate fragrantem, etsi non apprehendimus merito, attamen sequimur affectu, sperantes per inseparabilem caritatis tuae copulam deducendos nos ut perveniamus tuo ductu, quo tu proprio nisu perveneris. Nam infirmitates 83 tuae non sunt ad mortem, sed pro claritate Dei, ut et virtuti tuae perfectionem, et infirmitati nostrae virtutem conferant. De te enim ne perturbemur, multa nos jam a partiarchis Sanctorum Domini exempla confirmant. Sicut ipsi patres fidei, praeter alios vitae suae labores in illa etiam senectute prophetica, qua interius luminati, jam mundi aeternitatem et omnium seculorum seriem praevidebant; corporeis tamen graves oculis in infirmitate carnali spiritalem consummaverunt virtutem. Sic et beatus Job tentatus est ut probaretur, dimicavit ut vinceret, humiliatus est ut exaltaretur, flevit ut gauderet. Quid ipse Sanctus sanctorum? nonne tunc vicit cum judicaretur; et cadendo per mortem resurrexit in gloriam? Quae fortibus passionis infirmitatum, infirmis incitamenta virtutum sunt. Infirmatur etenim validus, ut confortetur infirmus, et imitatione robusti discat superare congressus. Et ideo et justus castigatur, ut emendetur injustus. Quare duplicem utilitatem operatur Sanctorum carnalis infirmitas; ut et ipsorum spiritalis virtus exerceatur; et qui prosperatur in via sua, et viribus inoffensae sanitatis insultans, dicit: Peccavi, et quid accidit mihi? non audeat sibi de corporea felicitate blandiri: et forsitan metu divinae potestatis adstrictus, ad justitiam corrigatur, dum ultricem Domini coelestis manum impiis actibus jure expavescit, quam videat et justis severam. Nam si vos vix citra verbera castigationis evaditis, nos iniqui et peccatores ubi parebimus? Credimus autem, quia ideo proximis his temporibus graviora solito corporalium tribulationum tela perpessus es, pridem febrium ardore, nunc capitis humore vexatus, ut in illa requie Domini beatus possis dicere: Transivimus per ignem et aquam, et induxisti nos in refrigerium. Laetificati igitur hac Dei misericordia, qua respexerat in bonum humilitatem nostram, ut gravissimae anxietudinis poenam lucraremur, cum pariter indicasses nobis sollicitudinem de te nostram, et securitatem; aliud in iisdem litteris divinae gratiae munus accepimus, illud videlicet curae nostrae negotium de sancti presbyteri Basilii domo per operam tuam, ita ut desideravimus, explicatum. Veniat tota illa benedictio super caput tuum, et in coronae tuae cumulum supertexta florescat, qua benedixerunt Dominum in te, non solum ipsi ad quos beneficium pertinebat; sed tota propemodum Capua, 84 et celeberrima urbis ipsius ecclesia gaudio presbyteri coexsultans, dedit laudem Deo, qui adjuvisset pauperem de mendicitate, et humiliasset alta divitum corda, ut et ipsi habeant spem aeternae domus in civitate habitationis, qui digni habiti sunt per interventum sermonis tui ad intellectum bonum illuminari: quo per exigui domicilii justam reformationem, aeternum sibi in coelesti tabernaculo pauperis sancti, a quo invicem recipientur, hospitium paraverunt .
(V. not. 6)