CLXVIII.  Ad Heinricum V imperatorem.   (Anno 1122, Febr. 19.) [NEUGART,  Cod. diplom. Alem.  ex cod. ms. 55 biblioth. Scafhus. ad S. Joannem.]
CALIXTUS episcopus, servus servorum Dei, consanguineo suo H. regi.
Dolemus valde quia visitare te apostolicae salutationis alloquio secundum cordis nostri desiderium non audemus. Praesentes tamen litteras et nuntium venerabilem fratrem nostrum A. Aquensem episcopum, qui et noster et tuus consanguineus est, et vera communiter affectione nos diligit, ad tuam duximus praesentiam dirigendum, et ut voluntatem nostram plenius recognoscas, et a nimietate duritiae per Dei gratiam resipiscas. Siquidem et tu nobis, et nos tibi longe sumus amplius debitores, quam sibi ad invicem praedecessores nostri exstiterunt. Praeter illud enim commune paternitatis debitum, quo ex apostolicae sedis administratione tenemur, et praeter illam imperii dignitatem, quam per solius Romani pontificis ministerium reges Alemannici consequuntur, proxima carnis consanguinitas nos compellit, ut audire nos mutuo et diligere debeamus. Nemo quippe carnem suam odio habuit, sed fovet et nutrit. Te igitur sicut consanguineum nostrum, quem gemina in Christo dilectione diligere, honorare et super omnes exaltare cupimus, commonemus, ut Ecclesiae pacem ulterius non recuses, pravorum suggestiones, qui in nostris placere sibi capitibus gloriantur, ad cor tuum ascendere non permittas, nec servus omnium velis esse, qui debes omnibus imperare. Nihil, Henrice, de tuo jure vindicare sibi quaerit Ecclesia, quae sicut mater sua omnibus gratuito administrat. Nec regni nec imperii gloriam affectamus, sed soli Deo in Ecclesiae suae justitia deservire optamus. Redi ergo ad teipsum, redi, et quis, quid effectus sis, diligenter excogita. Non confidas in superbiis iniquorum, quoniam Deus superbis resistit. Habes milites adjutores tuos: habet Ecclesia Regem regum omnium defensorem suum, qui et sanguine suo eam mercatus est. Habet et sanctos apostolos Petrum et Paulum, dominos et patronos suos. Dimitte quod tuae ministrationis non est, ut digne valeas ministrare quod tuum est. Obtineat Ecclesia quod Christi est, habeat imperator quod suum est. Sit pars utraque contenta suo officio, nec sibi ad invicem ambitione aliqua sua usurpent, qui debent omnibus justitiam observare. Si nos audire, et religiosorum et sapientum consilio nostris volueris monitis obedire, et Deo, et saeculo magnum gaudium dabis, et cum temporalis regni et imperii fastigio etiam aeterni regni gloriam consequeris. Praeterea nos et totam Ecclesiam ita tibi nexibus dilectionis devincies, ut vere princeps, vere rex, et vere imperator per omnipotentis Dei gratiam videaris. Quod si stultorum, et imperare tibi volentium adulationibus, et pravitatis suggestionibus praecipitanter adhaeseris, nec honorem Deo et Ecclesiae debitum reddideris, per religiosos et sapientes viros Ecclesiae Dei non sine laesione tua curabimus providere, quoniam sic esse diutius non valemus. Dat. XI Kal. Mart. Leguntii episcopus.