EPISTOLA II.  Decretalis epistola Agathonis papae regi Merciorum Aethelredo, Theodoro archiepiscopo Cant., Saxulfo Merciorum episcopo,  etc.,  directa, in qua abbatem Medam tedae legatum Romanum constituit super omnem Angliam, ejusdemque monasterium (instar liminum apostolorum) fore pro absolvendis votis quae de peregrinando Romam concepta fuerint. Est autem Medhamsted, id quod postea de Burgo nuncupatur, novissime Petriburgum, vulgo Peterburgh, forte quod liminis sancti Petri vicem exhibet  
           (Ex Chron. Saxon. in ann. ) 
         1. 2. 3. 4. 5. 6.  7. 8.  9. 10.  11. 12.
Illo ipso anno Wulfherus Pendae filius et Aescwinus Cenfuvi filius pugnabant in Bedanheafde; et illo ipso anno Wulfherus obiit ac Aethelredus incoepit regnare. Suo tempore misit Romam Wilfridum episcopum ad papam ibi degentem, qui Agatho appellabatur, et nuntiavit ei litteris et verbis, quod fratres ejus Peada et Wulfherus atque abbas Saxulfus exstruxerint monasterium Medeshamstede dictum, et illud immune reddiderint cum rege et cum episcopo a servitis omnibus. Eumque rogavit, ut ipse scripto suo ac benedictione sua illud confirmaret. Papa igitur mittebat has suas litteras in Angliam ita inquiens:
Ego Agatho papa Romanus bene saluto honorabilem Aethelredum Merciorum regem, et Theodorum archiepiscopum Cantuariae, et Merciorum episcopum Saxulfum, qui nuper abbas erat, et omnes abbates qui sunt in Anglia, Dei salutatione et mea benedictione. Audivi regis Aethelredi desiderium, et archiepiscopi Theodori, et episcopi Saxulphi, et abbatis Cuthbaldi; et volo ut omnino fiat ita ut vos locuti estis; ac jubeo ex parte Dei, et sancti Petri, et omnium sanctorum, et omnium sacris initiatorum capitum ut nec rex, nec episcopus, nec comes, nec ullus homo habeat ullam indictionem, aut tributum, aut pecuniam, aut exercitum, aut ullum aliquod servitium exigat aliquis ab illa abbatia de Medeshamstede. Praecipio etiam ut dioecesanus episcopus non audeat ordinare vel consecrare vel facere in hac abbatia, nisi id abbas ab ipso petierit, vel multam episcopalem vel synodalem, vel ullam alicujus generis indictionem exigat. Volo etiam ut ille abbas habeatur Romanae sedis legatus per totam Angliam, et ut quicunque abbas ibi electus fuerit a monachis, consecretur ab archiepiscopo Cantuariensi. Volo et confirmo, ut quicunque voverit Romam peregrinari, et ille hoc praestare non possit, vel propter aegritudinem, vel propter servitium Domini, aut inopiae causa, aut alius necessitatis cujuscunque illuc abire non possit, sive sit Anglus, sive ex aliqua alia insula; adeat monasterium de Medeshamstede, et eamdem habeat remissionem a Christo, et sancto Petro, et ab abbate illo, et a monachis illis, quam habuisset si Romam profectus fuisset. Propterea te rogo, frater Theodore, ut jubere facias per totam Angliam synodum congregari, et hoc breve perlegatur, et observetur. Ita etiam tibi praeficio, Saxulphe episcope, sicut rogasti ut monasterium hoc sit liberum: ita tibi interdico, et omnibus episcopis successoribus tuis, per Christum et per omnes ejus sanctos, ut nullam indictionem habeatis ex monasterio illo, nisi quantum abbas ille voluerit. Nunc verbo declarare volo, ut quicunque breve hoc et praeceptum ejus servaverit, habitaturus sit semper cum Deo omnipotente in regno coelorum; et quicunque illud violaverit excommunicatus sit, et detrudatur cum Juda, et cum omnibus diabolis in infernum, nisi resipuerit. Amen. Hoc breve miserunt Agatho papa, et CXXV episcopi per Wilfridum archiepiscopum Eboracensem in Angliam. Hoc factum erat post Incarnationem Domini nostri 680, regis Aethelredi anno 6. Tunc mandabat rex archiepiscopo Theodoro, ut indiceret omnium sapientum concilium in illo loco, qui vocatur Heatfelde. Illis ibi congregatis, jussit perlegi scriptum hoc quod papa illuc miserat, et omnes illud ratum habuerunt, et plenarie confirmaverunt. Tunc dicebat rex: omnia quae frater meus Peada, et frater meus Wulferus, et soror Kineburh, et Kynesvith dederunt, et confirmaverunt sancto Petro et abbati, rata esse volo, et in diebus meis illud implere volo pro eorum anima et pro anima mea. Nunc do hodie sancti Petri ecclesiae Medeshamsted terras has et omnes adjacentes ei, hoc est: Bredune, Hrepingas, Cedenac, Swineshaefed, Heanbyrig, Lodeshac, Suffanhalch, Castesford, Stretfor, Waetellburne, Lufgeard, Aethelhuniglond, Barthanig. Has terras dono sancto Petro, adeo omnino libere, ut eas ipsemet possidebam, et ita ut nullus successorum meorum aliquodcunque inde subtrahat; si quis hoc fecerit papae Romani maledictum et omnium episcoporum maledictum habeat. Et omnium illorum qui hic sunt testes. Et hoc confirmo signo crucis Christi. Ego Theodorus archiepiscopus Cantuariensis sum testis scripti hujus de Madeshamstede, et ego confirmo scripto meo; et ego excommunico omnes qui aliquam ejus partem violaverint, et benedico omnibus qui illud observaverint. Ego Wilfridus archiepiscopus Eboracensis sum testis scripti hujus, et confirmo idem illud maledictum. Ego Saxulphus qui primum abbas eram, et nunc sum episcopus, maledictum meum et omnium successorum meorum denuntio in eum qui illud violaverit. Ego Ostride Aethelredi regina hoc testor. Ego Adrianus legatus hoc confirmo. Ego Putta episcopus Roffensis hoc scribo. Ego Waldherus episcopus Londinensis hoc confirmo. Ego Cuthbaldus abbas hoc confirmo, ita ut quicunque violaverit illud, omnium episcoporum maledicta, et omnis Christiani populi habeat. Amen.
(675)