CCCXXXII.  Privilegium pro canonicis Ecclesiae Portuensis.   (Anno 1138, Dec. 17.) [FANTUZZI,  Monum. Ravenn.,  II, p. 117.]
INNOCENTIUS episcopus, servus servorum Dei, dilecto filio JOANNI priori ecclesiae S. Mariae in Portu, ejusque successoribus canonice promovendis in perpetuum.
Justis votis assensum praebere, et religiosorum preces benignis auribus exaudire apostolicae convenit dignitati. Nec dubium quod, si servorum Dei petitionibus benigne, concurrimus, nostris opportunitatibus clementem Dominum reperimus, ut quemadmodum divina providentia Patres in Dei populo dicimur, ita etiam affectu prosequente operis salubriter praeesse fidelibus mereamur. Cum igitur universis personis ecclesiasticis nos oporteat generaliter providere, erga illos tamen propensiori cura nos convenit esse sollicitos, quos constat majori studio cunctipotentis Dei servitio inhiare et arctiore religione ac morum honestate clarescere. Hoc profecto intuitu, dilecte in Domino fili Joannes prior, tuae devotionis precibus debita benignitate impertimur assensum, et B. Dei genitricis Mariae ecclesiam cui, Deo auctore, praeesse dignosceris cum omnibus ad eam pertinentibus praesentis privilegii pagina communimus, statuentes ut quascunque possessiones, quaecunque bona eadem Ecclesia inpraesentiarum juste et canonice possidet, aut in futurum concessione pontificum, liberalitate regum vel principum, oblatione fidelium, seu aliis justis modis auxiliante Domino poterit adipisci, firma tibi, tuisque successoribus in perpetuum, et illibata permaneant. Liceat etiam vobis clericos e saeculo fugientes ad conversionem in congregationem vestram suscipere absque alicujus episcopi vel praepositi contradictione sive molestia. Sed et laicos de quibuslibet parochiis vestrae societati ad disciplinae videlicet regularis conversionem per vos ipsos adjungi, nisi forte aliquibus legalibus conditionibus teneantur obnoxii, nullus episcopus vel praepositus vobis interdicere audeat. Nulli quoque fratrum ejusdem ecclesiae licentia pateat post factam apud vos professionem de claustro vel domo vestra discedere aliqua occasione, sine prioris Ecclesiae aut absque communi congregationis licentia. Quod si quis ex clericis vel laicis professis de claustro vel domo vestra discesserit, et commonitus redire contempserit, priori Ecclesiae ipsius, qui pro tempore fuerit, apostolica auctoritate sit facultas ejusmodi a suis officiis suspendere et excommunicare; suspensum vero, sive interdictum, vel excommunicatum, nullus episcoporum abbatumve suscipere vel retinere praesumat. Quae omnia vobis apostolica auctoritate concedimus, quandiu scilicet apud vos canonici ordinis tenor, praestante Domino, viguerit. Praeterea clericorum tonsuram in vestro loco regulariter per professionem regulariter volentium vivere nostra concessione vobis facere liceat. Porro clericorum vestrorum ordinationes a quo malueritis Catholico episcopo suscipiendi licentiam habeatis, si quando Ravennata Ecclesia forte antistitem non habuerit, vel si is, qui in ea fuerit, constiterit non esse Catholicum. Sane fructum vestrorum decimas, quas ubilibet vestris laboribus sumptibusque colligitis, nullus episcoporum, vel episcopalium ministrorum a vobis exigere audeat. Sepulturam quoque sacrorum locorum vestrorum liberam omnino esse decernimus, ut eorum, qui se ibidem sepeliri deliberaverint, devotioni et extremae voluntati, nisi forte excommunicati sint, nullus obsistat. Ad haec adjicientes statuimus auctoritate praesentis privilegii ut praefata Ecclesia vestra cum omnibus ubilibet ad se pertinentibus ab omni sit extraordinaria functione immunis. Ut videlicet, si quando archiepiscopum Ravennatae, vel quemlibet episcopum alium in cujus parochia aliquam Ecclesiam vel possessionem habetis, vel decedente archiepiscopo clericos vel laicos ejusdem ecclesiae ad Romanum pontificem, vel imperatorem cujuslibet rei gratia proficisci contigerit, nullam vobis exactionem in argento aut in equitaturis, vel aliquibus aliis stipendiis de ejusdem ecclesiae rebus facere audeant, aut ibidem hospitando aliquod unquam inferre. Praeterea, si, ingruente bello, cives Ravennates, vel aliarum civitatum, vel locorum homines pro militibus, vel pro munienda civitate, vel castro collectam fecerint, jamdictam Ecclesiam vestram ab omni exactione nihilominus immunem esse praecipimus. Justis quoque postulationibus vestris clementius annuentes, Aquimolum, cum redimine, seu adjacentiis suis extra portam S. Laurentii Ravennatis, ubi molendinum construxistis juxta pontem qui supra aquam ante eamdem Portam fluentem consistere cernitur in superiori, et exteriori parte ejusdem pontis ad jus B. Petri pertinens sub censu unius denarii Lucensis monetae a vestra Ecclesia nobis, nostrisque successoribus annualiter persolvendo. Quaecunque praeterea a venerabili fratre nostro Gualterio Ravennatae archiepiscopo Ecclesiae, vestrae divinae pietatis intuitu collata sunt, vobis praesentis scripti pagina confirmamus. Decernimus ergo ut nulli omnino hominum liceat praefatam Ecclesiam temere perturbare, aut ejus possessiones auferre, minuere, vel aliquibus vexationibus fatigare, sed omnia integra conserventur eorum, pro quorum gubernatione et sustentatione concessa sunt, usibus omnimodis profutura. Si qua igitur in posterum ecclesiastica saecularisve persona, hanc nostrae constitutionis paginam sciens, contra eam temere venire tentaverit, secundo tertiove commonita, si non congrue satisfecerit, potestatis honorisque sui dignitate careat, reamque se divino judicio existere de perpetrata iniquitate cognoscat, et a sacratissimo corpore et sanguine Dei et Domini Redemptoris nostri Jesu Christi aliena fiat, atque in extremo examine districtae ultioni subjaceat. Cunctis autem eidem loco sua jura servantibus sit pax Domini nostri Jesu Christi, quatenus et hic fructum bonae actionis percipiant, et apud districtum judicem praemia aeternae pacis inveniant. Amen, amen, amen.Ego Guido indignus S. Romanae Ecclesiae sacerdos Ego Innocentius Catholicae Ecclesiae episcopus ss. Ego Conradus Sabinensis episcopus ss. Ego Gregorius presbyter cardinalis tit. Apostolorum ss. Ego Petrus presbyt. card. tit. Sancti Marcelli ss. Ego Crescentius presbyt. card. tit. SS. Marcellini et Petri ss. Ego Comes cardinalis tit. S. Eudoxiae ss. Ego Anselmus presbyt. card. tituli S. Laurentii in Lucina ss. ss. Ego Gripho presbyt. card. tit. Pastoris ss. Ego Jero presb. card. tit. SS. Laurentii et Damasi ss. Ego Otto diacon. card. S. Georgii ad Velum Aureum ss. Ego Guido diac. card. SS. Cosmae et Damiani ss. Ego Vass. diac. card. S. Eustachii ss. Ego Hubaldus diac. card. S Mariae in Via Lata ss. Ego Grisogonus diac. card. S. Mariae in Porticu ss. Ego Gerardus diac. card. S. Mariae in Dominica ss. Datum Laterani per manum Lucae presbyt. card. agentis vice D. Aimerici, S. Romanae Ecclesiae diaconi card. et cancellarii, XVI Kal. Jan. indict. XI, Incarnat. Domin. anno 1138, pontificatus vero Innocentii papae II anno IX.