CCCLXXVII.  Privilegium pro monasterio S. Martini Anhusano.   (Anno 1150, Jan. 30.) (PETRI,  Suevia ecclesiastica,  p. 92.)
EUGENIUS episcopus, servus servorum Dei, dilectis filiis SIGEFRIDO abbati S. Martini de Anhusen, ejusque fratribus tam praesentibus quam futuris regularem vitam professis, in perpetuum.
Cum omnibus venerabilibus locis debitores ex injuncto existamus, illa tamen quae ad B. Petri sanctaeque Romanae Ecclesiae jus et defensionem specialiter pertinere noscuntur, convenit nos propensius confovere. Ideoque, dilecti in Domino filii, venerabilis fratris nostri Gualteri Augustensis episcopi et vestris precibus inclinati, vestris justis postulationibus clementer annuimus, et praedecessoris nostri felicis memoriae Coelestini papae vestigiis inhaerentes, praefatum Sancti Martini monasterium quod a praedicto fratre nostro Gualtero tunc Augustensi episcopo ejusque fratribus in proprio alodio constructum est, et beato Petro cum omnibus ad ipsum pertinentibus oblatum sub ejusdem apostolorum principis et nostra protectione suscipimus, et praesentis scripti privilegio communimus, statuentes ut quascunque possessiones vel decimas, quaecunque etiam bona idem monasterium inpraesentiarum juste et canonice possidet, aut in futurum concessione pontificum, largitione regum vel principum, oblatione fidelium, seu aliis justis modis, Deo propitio, poterit adipisci, firma vobis vestrisque successoribus et illibata permaneant. Concambium praeterea quod de decimis illius loci, in quo ipsum monasterium situm est cum ecclesia S. Petri de Contingen, ad cujus parochiam pertinebant, utriusque partis assensu rationabiliter factum est, auctoritate apostolica confirmamus. Addentes ut ecclesia S. Martini de Nawa, in qua collegium vestrum per illustris memoriae Manegoldum palatinum comitem, patrem videlicet praefati Sanctae Augustensis Ecclesiae episcopi, in cujus erat allodio monasticae religionis, auctore Domino, exordium habuit, cum decimis et omnibus aliis suis possessionibus vestro monasterio in perpetuum subjecta permaneat. Liceat autem vobis communi consilio advocatum, quem ad defensionem ejusdem monasterii utilem esse cognoveritis, libere eligere, ipsumque si inutilis fuerit, removere, et alium, quem utiliorem provideritis, substituere. Obeunte vero te nunc ejusdem loci abbate, vel tuorum quolibet successorum nullus ibi qualibet subreptionis astutia vel violentia praeponatur, nisi quem fratres communi consilio, vel fratrum pars consilii sanioris, secundum Dei timorem et B. Benedicti Regulam providerint eligendum. Chrisma, oleum sanctum, consecrationes altarium seu basilicarum, ordinationes monachorum, qui ad sacros ordines fuerint promovendi a dioecesano suscipietis episcopo, si quidem catholicus fuerit, et gratiam atque communionem apostolicae sedis habuerit, et ea gratis, et absque aliqua pravitate vobis voluerit exhibere; alioquin liceat vobis catholicum quemcunque malueritis, adire antistitem, qui nimirum nostra fultus auctoritate, quod postulatur indulgeat. Sepulturam quoque ipsius loci liberam esse concedimus, ut quicunque illic se deliberaverint sepeliri, nisi forte excommunicati sint, nullus obsistat; salva tamen justitia matricis Ecclesiae. Ad indicium autem hujus a sede apostolica libertatis acceptae aureum unum nobis nostrisque successoribus annis singulis persolvetis. Decernimus ergo ut nulli omnino hominum liceat praefatum monasterium temere perturbare, aut ejus possessiones auferre, vel ablatas retinere, minuere, aut aliquibus molestiis fatigare; sed omnia integre conserventur eorum, pro quorum gubernatione et sustentatione concessa sunt, usibus omnimodis profutura, salva dioecesani episcopi canonica justitia. Si qua igitur in futurum ecclesiastica saecularisve persona, hanc nostrae constitutionis paginam sciens, contra eam temere venire tentaverit, secundo tertiove commonita, praesumptionem suam emendare contempserit, potestatis honorisque sui dignitate careat, reamque se divino judicio existere de perpetrata iniquitate cognoscat, et a sacratissimo corpore ac sanguine Domini nostri Jesu Christi aliena fiat, atque in extremo examine districtae ultioni subjaceat. Cunctis autem eidem loco sua jura servantibus sit pax Domini nostri Jesu Christi, quatenus et hic fructum bonae actionis percipiant, et apud districtum judicem praemia aeternae pacis inveniant. Amen, amen, amen. Ego Eugenius Catholicae Ecclesiae episcopus subscripsi. Ego Theodewinus Sanctae Rufinae episcopus subscrip. Ego Imarus Tusculanus episcopus subscr. Ego Guido Ostiensis episcopus subscripsi. Ego Nicolaus Albanensis episcopus subscri. Ego Gregorius presbyt. card. tit. S. Calixti subscr. Ego Nicolaus presbyt. card. tit. S. Cyriaci subscr. Ego Aubertus cardinal. tit. S. Anastasiae. Ego Oddo diac. card. S. Georgii ad Velum Aureum subscr. Ego Joannes Paparo diac. card. S. Adriani subsc. Ego Jacinthus diac. card. S. Mariae in Cosmedin ss. Datum Laterani per manum Plebani Romanae Curiae notarii, III Kalend. Febr., indict. XIII, Incarnationis Dominicae anno 1148 ; pontificatus domni Eugenii III papae anno quinto.
[1150]