EPISTOLA CLVIII. AD EUMDEM.
Patri suo et domino summo pontifici A., frater G. Londoniensis Ecclesiae minister, verae dilectionis affectum, et humilis obedientiae famulatum.
Lux, domine, post tenebras gratius illucescit, et post moeroris nubilum restituta laetitia, mens quam dolor afflixerat jucundius hilarescit. Sic Anglicana, Pater, Ecclesia, quae suis destituta pastoribus longo jam tractu temporis luctum continuavit et lacrymas, ubi vestra sollicitudine, quam filiorum commodis studiose semper impenditis, per directos a latere vestro viros venerabiles Albertum et Theodwinum sedis apostolicae legatos in eligendis pastoribus et praelatis gloriam libertatis obtinuit, quanto eam dolor gravius afflixerat, tanto uberiori perfusa gaudio intus in spiritu abundantius exsultavit. Datus ei fuerat juxta prophetam, pro zona funiculus, pro crispanti crine calvitium, et pro fascia pectorali juge cilicium. Quae omnia, Domino potenter virtutem operante per vos, sibi jam longe projecta sunt, et electionum sibi concessa libertate, jam quasi vestibus induta gloriae sponso suo et regi quam gloriose tam et confidenter assistit, hac usa libertate quam Domino gratiam ministrante per vos assecuta est. Sancta Cantuariensis Ecclesia illa sanctae Romanae Ecclesiae filia spiritualis et devotissima, convocatis episcopis suis suffraganeis, et caeteris ipsius provinciae personis, in eligendo sibi Patrem et archiepiscopum sanctorum statutis canonum diligenter observatis, cum apud se inveniret idoneum, ad sui regimen accersire noluit alienum. Habens igitur prae oculis quod scriptum est: « Habeat unusquisque fructum suae militiae in Ecclesia, in qua suam per omnia transegit aetatem, in aliena minime stipendia alter obrepat, nec alii debitam alter sibi audeat vindicare mercedem, juxta illud Prophetae dicentis: Pro patribus tuis nati sunt tibi filii , filium quem nutrierat, quem regularis observantiae sacris jamdiu imbuerat institutis, Ricardum priorem ejusdem Ecclesiae monachum, virtutum meritis commendabilem, Deo ut credimus et hominibus acceptabilem, utpote cui ad doctrinam scientia, et ad honestatem mores exuberant, totius conventus sui et episcoporum, caeterarumque personarum in hoc concurrentibus votis, in Patrem sibi et archiepiscopum celebrata solemniter electione suscepit, ipsumque ad hoc in sublime rapiens, Deo laudes et gloriam cum multa gratiarum actione populique totius applausu gratanter exsolvit. » Ad cujus consecrationem sequenti Dominica post octavas Pentecostes cum suffraganei convenissent episcopi, nuntiosque suos et rati-habitionis litteras qui ex necessitate aberant destinassent, ex insperato litterae sub nomine regis junioris conceptae, in medium prolatae et porrectae sunt, appellationem continentes adversus electiones quae in regno suo nequaquam celebrarentur assensu. Cui cum Patre superstite nihil a quoquam debeatur in regno nisi salva Patris sui fidelitate, licetque litterae porrectae multis ex causis quas enumerare longum est, suspectae nobis viderentur, majestati tamen vestrae debita cum veneratione deferentes, et honorem vestrum integre cupientes servare, a consecratione abstinuimus, et rem vestrae delegandam notitiae omnes in commune decrevimus. Unde sanctitati vestrae omnes in commune preces affectuose porrigimus, ne citharam nostram in luctum, et organum in vocem flentium convertatis, sed opera manuum vestrarum benigne dexteram porrigatis. Ut sciant omnes, domine, quia manus tua haec, et tu, domine, fecisti eam , et totam Cantuariensis Ecclesiae plenitudinem vobis uberiorem obligetis ad gratiam.
(Psal.
XLIV) (Psal. CVIII)