EPISTOLA XXIX. AD ABBATEM, ET CONVENTUM S. ALBANI.
ARGUMENTUM.-- Queritur de inhospitalitate prioris de Wallingford, multaque in laudem hospitalitatis affert, addens ad ea jam olim priscos monachos et monasteria imprimis commendata fuisse.
Reverendis patribus et amicis, abbati et conventui S. Albani, magister P. Blesensis Bath. archidiac., salutem in vero salutari. Nuper de archidiaconatus mei visitatione redibam, praemittens servientes meos apud Wallingfordiam, qui mihi hospitium praepararent; ipsi vero cum a priore loci illius domos ibi vacantes ad usum unius noctis mihi commodari peterent, et jam illuc omnia, quae nobis et jumentis erant necessaria, comportassent, prior eis in multa superbia et abusione respondit, et pene usque ad verberum contumeliam prorumpens eos ignominiosa verborum turpitudine lacessivit. Domus equidem vestra nominatissima quondam in observantia religionis et ordinis in hospitalitatis etiam exhibitione longe lateque solet odorem suavitatis et fragrantiam gloriosae opinionis effundere. Nunc autem in injuriam capitis membri inferioris putredo refunditur, et ex particulari corruptione totius corporis vitium aestimatur. Verbum Apostoli est ad Hebraeos: Hospitalitatem nolite oblivisci: propter hanc enim placuerunt quidam angelis in hospitio receptis. Ubi est, quaeso, illa hospitalitatis gratia, quam olim vestri antecessores exercebant in Scithim? Mutius, Apollonius, Paphnutius, Macarius, Antonius, Paulus: inter quos diutissime certatum est pia contentione, quis alteri panem frangeret, cum Dominus gratia hospitalitatis quotidianum annonae stipendium duplicasset. Edictum principis apostolorum est: Estote hospitales invicem sine murmuratione. Princeps etiam principum in judicio tremendo quibusdam dicturus est: Hospes fui, et non collegistis me. Hospitalitatis fuit meritum, quod duo discipuli euntes in Emmaus, acrisia sublata, in fractione panis Dominum cognoverunt. Plerique etiam autumant beatum Gregorium fuisse illum patrem familias, qui in expositione ejusdem Evangelii legitur in leproso Dominum suscepisse. Prosapia regis Angliae, quia unus de antecessoribus ejus, cuidam leproso, quem in hospitio receperat, gratiam officiosae humanitatis exhibuit, ab officio forestarii in eminentiam regiae dignitatis ascendit. Hospitalitatis gratia suscepit Abraham de Sara sene et sterili filium, in quo Dominus benedictionem omnium gentium repromisit. Angeli hospites liberaverunt Loth de subversione et incendio Sodomorum. Raab ab hospitibus suis Caleb et Josue in eversione Jericho salutem suae domus obtinuit. Hospitalitas Sunamitidis dedit ei filium precibus Elisaei, eumdemque mortuum suscitavit. Pauperi viduae, quae Eliam hospitio suscepit et pavit, coelesti gratia influente, postea nec oleum, nec farina defecit. Expressa similitudinis forma, dum in monasteriis florebat hospitalitas, principes terrae loca religiosorum passim et certatim magnis facultatibus ampliabant. deficientibus autem vasis, oleum stetit. Ex quo enim tempore in monasteriis deficere coepit liberalitas hospitalis, stetit ac cessavit magnatum largitio: vereorque ne pauperis viduae filii, quos propheta liberaverat, iterum a creditoribus rapiantur in servos. Sancta enim religio, quae monachorum mater est, datur hodie in conculcationem: possessiones illius trahuntur in direptionem et praedam: et quod olim devota principum munificentia contulit, modernorum avaritia, non sine magno foenoris dispendio, revocare et auferre praesumit. Multos equidem a magnatum familiaritate et gratia separat defectus hospitalitatis. Sic brachio contrito, humerus a junctura sua cadit: dum reverenda olim religionis auctoritas principum oppressione calcata vilescit, et evenit imprecatio illa Job dicentis: Si comedi buccellam meam solus, quia ab infantia mea crevit miseratio mecum, et de utero matris meae mecum egressa est. Si foris stetit peregrinus: si ostium meum viatori non patuit; humerus meus a junctura sua cadat, et brachium cum ossibus conteratur. Sane praefatus prior, quandoque graviter occasione ejusdem delicti punitus est, credebamque quod ei vexatio dedisset intellectum, sed adhuc manus ejus extensa est, nec a vestrae domus dehonestatione cessabit, donec humerus a junctura, morbidum pecus a grege, membrumque putridum a corpore praecidatur.