EPISTOLA CCCCLXIX. RICARDI PICTAVIENSIS ARCHIDIACONI.
Pictaviensis archidiaconi.
Qui fuerint primi nuntii regis, et qui secundi, et quid tam hi, quam illi postulaverint, et quomodo a curia recesserint, sub ea qua potero brevitate perstringam. Primi missi sunt Joannes Cumin, et magister David ad petendum absolutionem et relaxationem episcoporum. Sed Joannes Cumin prius venit ad curiam, et fere quindecim diebus in ea, antequam David veniret, et post multam instantiam suam prius facta promissione quingentarum marcarum auditus est, astantibus cum eo et plurimum allegantibus ad excusationem episcoporum clericis Eboracensis archiepiscopi, et nuntio Dunelmensis. Et credo quod reportassent absolutionem nisi supervenisset rumor de morte archiepiscopi, qui omnia denigravit. Ita enim perturbatus est dominus papa, quod nec etiam sui fere per octo dies cum eo potuerunt habere colloquium. Et generaliter interdictum est, ne Anglici ad eum haberent accessum. Et suspensa sunt omnia eorum negotia. Secundi nuntii fuerunt episcopi Wigornensis et Ebroicensis, et abbas de Wallace, et archidiaconi Saresberiensis, et Lexoviensis, et dominus Robertus de Novo Burgo, et Ricardus Barre, et magister Henricus Pinchun et quidam Templarius, missi ad excusandum regem, quod nec ejus mandato, nec voluntate interfectus esset Cantuariensis. Hoc autem non est negatum, quin ipse dedisset causam mortis suae, et quin aliquid dixisset, unde interfectores illi occasionem interficiendi sumpserunt. Sed nec isti secundi nuntii simul ad curiam venerunt, et a domino papa non sunt admissi, nec in conspectu ejus apparere potuerunt. Deinde ad preces quorumdam cardinalium recepti sunt abbas et Lexoviensis archidiaconus. Appropinquante die Jovis, proxima ante Pascha generaliter dicebatur in curia, quod dominus papa illa die daturus erat sententiam excommunicationis in regem et regnum. Unde nuntii timore perterriti quibusdam cardinalibus intercedentibus significaverunt domino papae se accepisse in mandatis a domino rege, quod jurarent in praesentia ejus, quod rex stabit mandato suo, et hoc jurabit in propria persona sua. Eadem die Jovis fere circa horam nonam vocati sunt tam nuntii regis, quam nuntii episcoporum, et in generali consistorio juraverunt nuntii regis, scilicet abbas de Walace, et duo archidiaconi praedicti, et Henricus, et Ricardus Barre, quod rex stabit judicio domini papae, et ad praeceptum ejus hoc jurabit. Nuntii vero Eboracensis archiepiscopi, et Londoniensis et Saresberiensis episcoporum juraverunt similiter quod domini sui stabunt praecepto ejus, et hoc jurabunt. Eadem tamen die excommunicavit generaliter interfectores Cantuariensis et omnes qui consilium, vel auxilium, vel assensum praebuerunt, et omnes qui eos in terra sua receperint aut foverint. Post Pascha venerunt Wigorniensis et Ebroicensis episcopi, et Robertus de Novo Burgo, et utrum illud juramentum ab eis exactum sit, nescio: sed scio quod non juraverunt. Et cum stetissent in curia per quindecim dies, et eo amplius, vocati sunt ad audiendum responsum suum. Nam illi cum aliis concordabant, tam in excusatione regis, quam in accusatione, secundum quod dictum est. Et cum crederetur dextrum calculum reportaturos, confirmavit dominus papa sententiam interdicti, quam dominus Senonensis dederat in terram regis cismarinam, et sententiam excommunicationis et suspensionis, quae data erat in episcopos Angliae. Praecepit etiam quod rex temperaret ab ingressu ecclesiae, et subjunxit, quod ipse mittet legatos suos ad regem, ut videant et cognoscant ejus humilitatem. Deinde post multam nuntiorum instantiam, et interventu quorumdam cardinalium, et magnae pecuniae etiam, sic dicitur, hoc impetratum est, quod dominus papa scribit Bituricensi archiepiscopo, quod si infra mensem post adventum nuntiorum in Normanniam non audierit legatos transalpinasse, quod tunc absolvat Londoniensem et Saresberiensem ab excommunicatione, praestito prius juramento, quod stabunt mandato domini papae, tam illis quam aliis in suspensione manentibus. Sic recesserunt nuntii domini regis a curia, nec aliud reportant. Quando autem venturi sint, vel qui, nondum credimus cardinalibus innotuisse. Sed nunc non oportet vos timere interdictum in Anglia, sicut credo, si rex legatis parere voluerit. Et dominus papa scribit ei, et invitat eum ad humilitatem. Sed vix fuit impetratum, ut ei scriberet.