EPISTOLA LVIII. GEMMULUS BONIFACIO. [A. D. 744.]
Domino sanctissimo, apostolorumque meritis decorato Bonifacio archiepiscopo, Gemmulus indignus diaconus sanctae sedis apostolicae.
Summis et Deo amabilibus apicibus acceptis, cum magno et omni quo condecet honore et veneratione relegi. Et quia post tot tempora merui ex vestris syllabis visitari, omnipotenti Deo nostro gratias egi, qui me indignum famulum suum etiam vestra laetificavit incolumitate. Igitur omnia quae nobis per nunc directas litteras praecepistis, ut Dominus vires donare dignatus est, sed et ea quae domino apostolico suggessistis, per nos sunt suscepta et annuntiata, atque relecta; et vos ea pertractantes omnia scripta quae vobis ab eo directa sunt, a nobis esse dictata juxta vestram voluntatem cognoscite. Sed et quod vos non sperabitis fieri suggesimus, et facta est synodus sacerdotum, praesidente domino apostolico, et relecta est sacrilega illius Aldeberti nefandissimi vita, et omnia opuscula illius coram synodo, pariter et epistola sanctissimae paternitatis vestrae, ubi de illo et de Clementis dementia suggessistis; et sic gestis peractis, sententia anathematis in eos promulgata est, vel in omnes qui eorum nefandam secuti sunt sectam, cujus instar vobis a domino apostolico directum est. Et haec coram praesentia praesentis Patris nostri, Deneardi, venerabilis presbyteri, acta sunt, et ipse vobis ore proprio poterit enarrare quod omnia ista per nos acta sunt. Nam pro certo cognoscite, sanctissime Pater, quia in omnibus paratum me offero, vestris obtemperaturum praeceptis. Scio enim quia, vestris orationibus adjutus, erutus sum a tentationibus inimici, et misertus Dominus suo famulo medelam tribuit, et diversis infirmitatibus circumdatus, quanquam indignus, illud apostoli sequor consolationis donum, quo ait: Dum infirmor, tunc potens sum. Et libenter gloriabor in infirmitatibus meis, ut inhabitet in me per vestras sanctas preces virtus Christi; venerandas namque sorores nostras, et Dei ancillas, quae apud limina sanctorum principum apostolorum properaverunt, quas etiam nobis vestra sancta paternitas commendare jussit, in quantum Dominus vires donare dignatus fuerit, curam earum habemus propter vestram sanctam praeceptionem. Benedictionem etenim quam nobis direxistis, suscepimus; id est, poculum argenteum, et sindonem unam, quam in duplici suscepimus benedictione, eo quod a tanto Patre meruimus visitari. Et licet retribuere non valeamus, tamen ad vicem charitatis, cum magna reverentia, direximus cinnamomum uncias quatuor, piper libras II, cozumbrem libram unam. Quae peto ut absque injuria suscipere jubeatis, et ut pro nobis orare dignemini, omnino deposco. Incolumen sanctissimam paternitatem vestram divina conservet Majestas orantem pro nobis, domine et meritis apostolorum decorate Pater.