EPISTOLA CCCLXXXV. EJUSDEM ET THEODWINI AD HENRICUM REGEM.
HENRICO Dei gratia regi Angliae, A. dignatione divina tituli Sancti Laurentii in Lucina et T. Sancti Vitalis presbyteri cardinales et apostolicae sedis legati, salutem in eo qui dat salutem regibus.
Ne in dubium veniant quae geruntur, et usus habet, et communis consideratio utilitatis exposcit, ut scripturae serie debeant adnotari. Inde siquidem est, quod nos mandatum illud in scriptum duximus redigendum, quod vobis pro eo facimus, quia malefactores illos, qui sanctae memoriae Thomam quondam Cantuariensem archiepiscopum occiderunt occasione motus et turbationis, quam viderunt in vobis ad illud facinus processisse timetis. Super quo tamen facto purgationem in nostra praesentia de voluntate propria praestitistis, quod videlicet, nec praecepistis, nec voluistis ut occideretur, et quando pervenit ad vos rumor, plurimum doluistis. Ab instanti siquidem Pentecostes usque ad annum tantam pecuniam dabitis, unde ad arbitrium fratrum templi ducenti milites valeant ad defensionem Hierosolymitanae terrae spatio unius anni teneri. Vos autem, a sequenti Domini nativitate usque ad terminum, crucem accipietis, proxima tunc aestate illuc in propria persona ducente Domino profecturi, nisi remanserit per dominum papam vel catholicum successorem ejus. Sane si contra Saracenos in Hispaniam pro urgenti necessitate profecti fueritis, quantum temporis fuerit ex quo arripueritis iter, tantumdem supradictum Hierosolymitanae profectionis poteritis prolongare. Appellationes nec impedietis, nec permittetis impediri, quin libere fiant in ecclesiasticis causis ad Romanam Ecclesiam: bona fide, et absque fraude et malo ingenio, ut per Romanum pontificem causae tractentur, et suum consequantur effectum. Sic tamen, ut si vobis suspecti fuerint aliqui, securitatem faciant, quod malum vestrum vel regni vestri non quaerent. Consuetudines, quae inductae sunt contra ecclesias terrae vestrae, tempore vestro penitus dimittetis, nec ab episcopis amplius exigetis. Possessiones Cantuariensis Ecclesiae, si quae ablatae sunt, plene restituetis, sicut habuit uno anno antequam archiepiscopus de Anglia egrederetur. Clericis praeterea et laicis utriusque sexus, pacem vestram et gratiam, et possessiones suas restituetis, qui occasione praenominati archiepiscopi destituti fuerint. Hoc autem vobis auctoritate domini papae in remissionem omnium peccatorum vestrorum injungimus, et praecipimus observare bona fide absque fraude et malo ingenio. Juravit hoc rex, juravit et de consuetudinibus novis dimittendis filius ejus: et juraverunt ambo quod a vobis et successoribus vestris non recederent, quandiu eos sicut Christianos reges et catholicos habueritis.