EPISTOLA CIX. AD DOMNUM REGEM.  (Anno 800, mense Augusto.)   Respondet Caroli epistolae nuntiantis victoriam de hostibus: et mirabilem sanitatem Leonis papae. Romanum iter prosequi renuit.
Domino dilectissimo atque omni honore dignissimo David regi Flaccus veteranus miles perpetuam in Christo salutem.
Litteras prosperitatis vestrae et consolationis nostrae, magno amore et digno favore suscepimus: Dei omnipotentis clementiam collaudantes, qui vos fidelesque vestros prosperis successibus pollere fecit, et inimicos sui nominis vestrae potentiae subdidit pedibus. Hoc enim faciat Deus, et hoc addat , ut triumpho terroris vestri inimicas ubique subjiciat gentes; et suavissimo suae dilectionis jugo in Christiana fide ferocissimos subjiciat animos, ut 138 solus Deus et Dominus noster Jesus Christus credatur, colatur, atque ametur. Vestra clarissima voluntas in hoc omni laboret studio, ut Christi nomen clarificetur, et ejus divina potestas per fortitudinis vestrae triumphos multis terrarum regnis innotescat: quatenus non solum magnitudo potestatis te regem ostendat, sed etiam instantia seminandi verbi Dei in laude nominis Domini nostri Jesu Christi praedicatorem efficiat. Ideo divina te gratia his duobus mirabiliter ditavit muneribus, id est, terrenae felicitatis imperio et spiritalis sapientiae latitudine, ut in utroque proficias, donec ad aeternae beatitudinis pervenias felicitatem. Parce populo Christiano, et Ecclesias Christi defende, ut benedictio superni regis te fortem efficiat super paganos. Legitur quemdam veterum dixisse poetarum, cum de laude imperatorum Romani regni, si rite recordor, cecinisset, quales esse debuissent, dicens Parcere subjectis, et debellare superbos. Quem versiculum beatus Augustinus in libro De Civitate Dei multa laude exposuit, quamvis magis nobis attendendum sit Evangelicis praeceptis, quam Virgiliacis versibus. Nam et ipsa Veritas ait: Beati misericordes, quoniam ipsi misericordiam consequentur . Et alibi: Estote misericordes, sicut et Pater vester misericors est . Quod vero nobis vestrae bonitatis in Christo probata voluntas de apostolici pastoris mirabili sanitate demandare curavit, decet enim omnem populum Christianum in hac clementia divinae protectionis gaudere, et laudare nomen sancti Dei nostri, qui nunquam deserit sperantes in se, qui impias compescuit manus a pravo voluntatis effectu, volentes caecatis mentibus lumen suum extinguere, et seipsos impio consilio proprio privare capite. Quidquid vero de illis agendum sit, vestra cautissima considerare habet sapientia, quae optime novit, quid cui conveniat personae, et quid cui sit facto retribuendum; vel quomodo ille pius pastor, divina ab inimicorum manibus liberatus protectione, securus in sua sede Deo Christo deservire valeat. Quod vero vestrae benignitatis litterae Flacco taciturnitatis culpam ingerunt, quem fervor mensis Augusti desidem, non voluntatis efficacia pigrum efficit. De pueris vero nostris, quos pedibus paternis Romam pergere praecipis, velim scire quando, vel ubi, vel quibus comitantibus vestrae beatitudini occurrere debeant. De quibus in vestrae excellentiae litteris scriptum invenimus: « Qui te, inquis, quiescente, pro te tua munera inire valent. » Fateor quidem, vobis jubentibus et juvantibus, laboris mei possunt inire sudorem. Munera vero mea illis necdum concedo, quae vestra frequenter largitate accipere solebam. Nam et Moyses, quem nobis quasi ad exemplum proponitis, pugna peracta et Amalecitis fugatis, praedam reductam ipse populo distribuit . Et David, Syria per Joab principem militiae subjecta, aurum et gemmas pretiosissimas ad templi dedicavit ornatum . Sed et Ammonitarum regis diadema proprio imposuit capiti, licet Joab labores sustinuisset militiae . Sed et de hoc, quod mihi improperare voluistis, me fumo sordentia Turonorum tecta auratis Romanorum arcibus praeponere, scio vestram legisse prudentiam Salomonicum illud elogium: Melius , inquit, sedere in angulo domatis, quam cum muliere litigiosa in domo communi . Et, ut cum pace dicam, magis ferrum nocet oculis, quam fumus. Turonis enim fumosis tectis contenta, Deo donante, per vestrae bonitatis providentiam in pace permanet. Roma vero quae fraterna discordia initiata est, insitum dissensionis venenum hucusque tenere non cessat: vestraeque venerandae dignitatis potentiam, ad hujus pestis compescendam perniciem, e dulcibus Germaniae sedibus festinare compellit. Nos vero lacrymis absentiam, et precibus iter vestrum continuis prosequimur, divinam humiliter obsecrantes clementiam, quatenus vos vestrosque simul, cum omni prosperitate sanos ducat, et reducat gaudentes. 139 Vestrae vero pietatis litterae nullatenus consentio ut obliviscantur mei: sed saepius veniant in spiritu consolationis, ut osculentur, iterum iterumque relegantur, et in cordis thesauro perpetua dulcedine conserventur. Tempora concedat Christus felicia regni Hujus et aeterni, David amate, tibi.
(I Reg.
III, 17) (Matth. V, 7) (Luc. VI, 36) (Exod. XVII,
13) (II Reg. VIII, 11) (II Reg. XII, 30) (est ) (Prov. XXI, 9)
[potestas et sanctissima] [tuo] [ Cod. Vat., sanctum] [ Forte, eum]