XLV.  Ecclesiam Pistoriensem tuendam suscipit ejusque bona et jura confirmat.   (Laterani, Febr. 4.) [ZACHARIA,  Anecdota medii aevi,  243.]
Anastasius episcopus, servus servorum Dei, venerabili fratri THRACIAE ejusque successoribus canonice substituendis in perpetuum.
Quoniam universalis Ecclesiae curam Deo, prout ipsi placuit, disponente suscepimus, oportet nos fratres nostros episcopos ampliori charitate diligere, et ecclesias eorum gubernationi commissas protectione sedis apostolicae communire, quatenus tam eis, quam ecclesiis, quae ipsorum regimini sunt commissae sub apostolica tuitione manentibus, et apostolorum Principis patrocinium contra pravorum incursus adeptis, et ipsi officii sui prosecutioni valeant propensius imminere, et commissae ipsorum pastioni oves Dominicae vitae pabulum apud eos cessantibus pravorum molestiis, uberius et quietius possint jugiter convenire. Eapropter venerabilis in Christo frater Thracia, Pistoriensis episcope, et tuae honestatis et antiquae devotionis, qua Pistoriensis Ecclesia semper in apostolicae sedis reverentia et veneratione permansit, consideratione inducti, ad exemplar felicis recordationis et Innocentii II, Anastasii, Alexandri, Urbani III, et Innocentii III praedecessorum nostrorum Romanorum pontificum, eamdem ecclesiam sub Beati Petri, et nostra protectione suscipimus, et praesentis scripti privilegio communimus, statuentes, ut quascunque possessiones quorumcunque bonorum eadem ecclesia inpraesentiarum juste et canonice possidet, aut in futurum concessione pontificum, largitione regum vel principum, oblatione fidelium, seu aliis justis modis, praestante Domino, poterit adipisci, firma tibi tuisque successoribus integra et illibata permaneant. Sancimus etiam, ut dioecesis Pistoriensis episcopatus, sicut ejus termini praedictorum praedecessorum nostrorum privilegiis distincti sunt, sic in jure, et condictione Pistoriensis episcopi sine aliorum molestia vel inquietudine perseverent, per quos nimirum terminos subscriptae capellae, et ecclesiae constitutae esse noscuntur; capella videlicet de Capraria, capella Hospitalis de Rosaria, pleb. de Massa, capella de Vincio, capella de Bucuniano, cap. de Castello Novo, cap. S. Martini in Monte Culli, cap. S. Mariae Magdalenae in Colle; cap. de Varezzano, cap. de Venua, super quam praefati praedecessoris nostri Urbani post tertiam et quartam discussionem est prolata sententia; cap. Hospitalis de Fanano, cap. prati Episcopi, cap. de Rotie, cap. de Cerbaria, cap. Montis acuti, cap. de Insula, cap. S. Salvatoris sita in prato juxta fluvium Bisentium; in Cojano, curte etiam, quae vocatur Pavana in Pistoriensi comitatu cum castello Sambucae in curtis confinia constructo, Sanctae Pistoriensi ecclesiae confirmamus, sicut a venerabilis memoriae comitissa Mathilde Beati Petri filia post diu examinatam a compluribus judicibus, ac jurisperitis actionem, per judicium Bernardi tunc sanctae Romanae Ecclesiae presbyteri cardinalis, et jam dicti Paschalis papae Vicarii in manibus dignae recordationis Ildebrandi praedecessoris tui, et fratrum ejus restituta esse cognoscitur. Porro decimationes de Monte Murlo, de Prato, de S. Paulo, de Cholonica de Monte magno, de Lamporekio de Creti de Spanarecchio, quas de laicorum manibus solertia praedicti praedecessoris tui eripuit: nullus unquam ab ecclesiae jure et clericorum usibus alienare praesumat. Idipsum de caeteris curtibus, praediisve praecipimus, quae hodie in ecclesiastica Pistoriensi possessione persistunt, vid. de Lizzano, de Mammiano, de Cavinana, de Batoni. de Saturnana, de Groppule, Piscia, Vinacciano, Tobiana, Publica, Silva mortua, Petanense, Celleri, et de terra sita infra episcopatum Bononiensem, quam tenuerunt homines de Valle Liderla, curte de Spallioffo. Insuper confirmamus vobis plebem S. Hippolyti in Alpe, plebem S. Laurentii, plebem in Monte Murlo, plebem de Viliano, plebem S. Quirici, plebem in monte Spanareclo, plebem in Saturnana, plebem de Brandellio, plebem de Cavinana, plebem S. Marcelli, plebem de Lizzano, plebem de Popillio, plebem de Piteglio, plebem de Furfalo, plebem de Celle, plebem de Calloria, plebem de Vinatiano, plebem de Massa, plebem de Creti, plebem de Lamporecio, plebem de Limite, plebem de Artimino, plebem de Saiano, plebem de Quarrata, plebem de Montemagno, plebem de Tobiano, plebem S. Hippolyti, plebem S. Pauli, plebem de Aiolo, plebem S. Justi, plebem de Colonica, in prato plebem S. Stephani. Ad haec adjicientes sancimus, ut occasione privilegii, quod Pratenses a nobis se impetrasse congaudent, nulla injuria, imminutio aut inobedientia Matri suae Pistoriensi ecclesiae, seu cuilibet supradictarum plebium, vid. S. Pauli, S. Hippolyti, S. Petri de Aiulo, S. Justi de Colonica, vel alicui in aliquo inferatur, nec Pratensis ecclesia, vel Clerici ipsius loci eodem scripto contra justitiam vel dignitatem, aut obedientiam Ecclesiae, seu episcopi Pistoriensis utantur. Sed quemadmodum praedecessorum nostrorum Urbani, Paschalis, Innocentii II, atque aliorum, seu etiam bonae memoriae, et Petri Ildebrandi Pistoriensium episcoporum tempore exstitit, ita jam dicta Pratensis ecclesia absque aliqua diminutione potestatis aut dignitatis, Pistoriensi ecclesiae, vel episcopi ejus in omnibus, obediens, et subjecta permaneat, prohibentes insuper, ut in episcopatum tuum nullus ecclesiam, vel oratorium sine assensu tuo, vel successorum tuorum de novo constituere audeat, salvo tamen privilegio Romanae Ecclesiae: liceat quoque tibi et successoribus tuis baptismales ecclesias in eadem dioecesi constituere, si necessitas visa fuerit imminere. Decernimus ergo, ut nulli omnino hominum liceat, praefatam Pistoriensem ecclesiam temere aut perturbare, aut ejus possessiones auferre vel ablatas retinere, minuere aut quibuslibet vexationibus fatigare sed omnia integra et illibata serventur tam tuis quam tuorum fratrum, et pauperum usibus profutura, salva sedis apostolicae auctoritate. Si qua igitur in futurum ecclesiastica, saecularisve persona, etc. Ego Anastasius catholicae Ecclesiae episcopus. Ego Hicmarus Tusculanus episcopus. Ego Ugo, Ostiensis episcopus. Ego BB. presb. cardinalis tt. Calixti. Ego Guido presb. cardinalis tt. S. Chrysogoni. Ego Manfredus presb. cardinalis tt. S. Savinae. Ego Aribertus presb. cardinalis tt. S. Anastasiae. Ego Julius presb. card. tt. S Marcelli. Ego Guido presb. card. tt. Pastoris. Ego Octavianus presb. card. tt. S. Priscae. Ego Henricus presb. card. tt. SS. Nerei, et Achillei. Ego Oddo diaconus card. tit. S. Georgii ad Velum Aureum. Ego Guido diaconus card. S. Mariae in Porticu. Ego Yacinthus diaconus card. S. Mariae in Cosmidin ss. Ego Gerardus diaconus S. Mariae in Via Lata. Ego Oddo diac. card. S. Nicolai in Carcere Tulliano ss. Datum Laterani per manum Rolandi, S. R. E. presbyteri cardinalis, et cancellarii, XVI Kal. Martii, indict. XIV, Incarnationis Dominicae anno 1153, pontificatus vero domini Anastasii papae IV anno I.