EPISTOLA CXLIV. AD W. CESTRENSEM EPISCOPUM.
Venerabili domino fratrique charissimo W. Cestrensi Dei gratia episcopo, frater G. Herefordiae Ecclesiae minister, salutem et dilectionem.
Quaeritis an appellationi locus sit, cum mandatum domini legati susceperitis, ut Ingenulfo monacho, remota appellatione, respondeatis. Qui forsitan Ingenulfus causam quae vertitur inter vos, domino papae non adeo diligenter exposuit, ut quod a vobis in ipsum actum est, apostolica gestum auctoritate declararet. Unde si palliata humilitate et innocentia simulata judicem ad pietatem commovendo rescriptum impetravit, quod vestram non solum gravet, sed puniat obedientiam praescriptione mendaciorum opposita, intentionem, si placuerit, elidetis. Vestram enim non latet prudentiam quod super hoc in primo codicis in hunc modum continetur: « Praescriptione mendaciorum opposita, si non in juris narratione mendacium reperiatur, si non in facti, si non in tacendi fraude pro tenore veritatis, non deprecantis affirmatione datum judicem cognoscere, et sententiam ferre oportet. » Unde et consequenter adjicitur: Puniri judices universos jubemus, qui vetuerint pretium argui falsitatem; » et illico: « Et si non cognitio, sed exsecutio mandatur, de veritate precum inquiri oportet, ut si fraus intervenit, de omni negotio cognoscatur. » Quarto quoque loco subjungitur: « Etsi legibus quid consentaneum mendax precator attulerit, careat penitus impetratis, et severitati subjaceat judicantis. » Litteras itaque domini papae saepius audiri et diligenter inspici bonum est, ut si quid ex his adverteritis, unde precum falsitatem arguere possitis, arguendae falsitati insistatis, et per leges jam propositas judicem secundum vos pronuntiare compellatis. Quod si ad appellationem confugere necessitas extrema decreverit, super hoc aliud non occurrit, nisi quod in septimo codicis invenimus, quia et in majoribus et in minoribus negotiis omnibus, quique lege excipiuntur appellandi facultas est. Unde et in eodem codicis Alexander Augustus: « Novum quod postulas, non est, quod etsi rescripti mei auctoritas intercesserit, provocandi tamen facultas nec denegetur. » Nos tamen nec os ponentes in coelum, nec scriptum domini papae judicare praesumentes, non quid de jure agendum sit ad praesens, sed quod in hujusmodi casu ageremus exposuimus. Leges certe promulgatae sunt, quorum et in quibus casibus, appellationes recipi non oporteat. Quarum non cum nulla tangeret aut notaret, ad ipsum utique appellaremus, quem omni suscipiendae appellationi, quae lege non excipitur, debitorem utique non ambigimus. Valeat, et in spiritu consilii videat quod agendum est, dominus meus in Christo charissimus.