EPISTOLA CXXII. AD WILLELMUM RHEMENSEM ARCHIEPISCOPUM.
ARGUMENTUM.-- II. Cantuar. archiepiscopus Rhemensem archiepiscopum laudat a charitate praestita S. Thomae martyri, cum in exsilio esset, eumque rogat ut suae famae detractoribus non facile credat, et veterem erga se amorem conservet.
Venerabili Patri et domino WILLELMO Dei gratia Rhemensi archiepiscopo, apostolicae sedis legato, HUBERTUS divina miseratione Cantuar. archiep., totius Angliae primas et apost. sedis legatus, salutem in auctore salutis. Regi gloriae et gratiae largitori gratiarum refundimus actiones, quia juxta verbum Job pacem faciens in sublimibus suis, in terris etiam principes nostros ad pacem vestro labore, vestra mediante industria reformavit. Propterea et apud homines publici favoris gratiam obtinetis, et in terra sanctorum, pacem Dei, quae exsuperat omnem sensum, fiducialiter exspectatis. Ab eo siquidem die, quo me in sinu vestrae dilectionis et gratiae suscepistis, jugiter in praecordiis meis erga vos devotio sincera coaluit; illudque inter desiderabilia nostra reputavimus praecipuum, si oblata occasione quod habemus in votis, possemus operibus exhibere. Ad omne tamen dilectionis et obsequii debitum nos eminentiae vestrae fortius obligavit, quod amici nostri, scilicet B. Thomae martyris, vices nobis, licet non sufficientibus, dispensatio divina commisit. Non excidit a communi memoria, quantis et quam piis humanitatis officiis vobis innata liberalitas relevavit ejus exsilium; et adhuc eleemosynas vestras enarrat omnis Ecclesia sanctorum. Proposuerat autem vobis ad meritum respondere, sed vitam et propositum ejus mors intempestiva praescidit. Profitemur vero nos gratiae martyri exhibitae perpetuo debitores, tanquam successores illius; et utinam ejus, quam habuistis ad ipsum, dilectionis haeredes! Sane audivimus quod frater ille vester, de quo mihi quandoque scripsistis, in suggillationem nostrae opinionis eminentiae vestrae quaedam de nobis sinistra suggessit; verumtamen non est credendum omni spiritui, sed probandi sunt spiritus, utrum ex Deo sint. Illud etiam quodam jure naturae in contractum amicitiae venit, ne ad delatorum suggestiones adversus amicum alicujus nota suspicionis obrepat, donec eum evidentia facti deliquisse convincat. Scitis equidem, quod odio quodam quasi haereditario decessores illius a diebus antiquis contra Ecclesiam nostram contentiose egerunt. Iste etiam a primordio suae promotionis in contumeliam nostram omnes conatus suos studuit experiri. Quod si nobis detrahit, si nos apud homines judicat, ut verbo utamur Apostoli, pro minimo est, ut ab illo homine judicemur. Novimus suae mentis impetum, et vos quandoque a fructibus ejus cognoscetis eum. Novit scrutator cordium Deus, nos vexationibus, quas sustinet in praesenti fraternae compati charitatis affectu; promptumque apud nos invenisset de sua tribulatione solatium, si se dirigi, si consuli sibi permitteret, si modestiam praescriberet actionibus suis, si denique ullum dedisset ei vexatio intellectum. Claudemus epistolam, et ut ejus prolixitas ad compendium redigatur, in Christi visceribus, in recordatione martyris, et in ea charitate, qua nos mutuo dilexistis, nos et Ecclesiam nostram devote et humiliter vobis ad gratiam commendamus.