EPISTOLA VIII. AD RODULFUM VILLARIENSEM MONACHUM  Reddit rationem cur curam pastoralem deseruerit.
Servo Dei RADULFO Villariensi monacho nostro semper dilectionis sinu suscipiendo, F. G. solo habitu et nomine monachus, arcem regni coelestis virtutum armis comprehendere.
Et vestris et aliorum crebris pulsatus litteris, nonnullorum quoque de partibus illis ad has gratia negotiandi partes adventantium verbis super abscessu meo suggillatus, ignominiosum arbitror ulterius vel officiosam amicorum vel improbam derogatorum reprehensionem dissimulare. Vereor namque, si non occurrero, et me infamiae exponere, et detractoribus meis, dum libere iniqua loquuntur, occasionem peccandi tribuere. Maluissem tamen, si licuisset, in his Martinum episcopum, quam beatum Jeronymum presbyterum imitari, quorum alterum scimus tantam adversus omnes injurias patientiam assumpsisse, ut, cum esset summus sacerdos, impune etiam ab infimis clericis laederetur; alterum tanto legimus in reprehensores suos verborum impetu ferri, ut quasi rupto patientiae freno, totus in praeceps agi videatur, sagittas potentes et acutas cum carbonibus vastatoriis linguis dolosis apponens , omnem inventionem haereticae pravitatis altercando destruens. Sed licet ego ultra omnem aestimationem infra pedes tantorum virorum jaceam, medius tamen eorum incedens, ita, si possum, moderabor stylum et animum, ut nec intus sufferentiae tranquillitatem perdam, nec foris intolerabilibus verbis quemquam ex nomine arguendo usque ad excidium fraternae pacis et charitatis proruam. Noverint autem verbosi amici mei, non quasi culpabilem, nec quasi a conscientia repressum me hactenus tacuisse, sed omnem dissensionis fomitem, qui contentione magis augetur quam sopitur, silentio meo penitus exstinguere voluisse. Quod quia, ut perpendo, fieri non potest, ratum duco brevi, si valeo, et innocentiam meam ostendere, et os iniquitatis, ne amplius super me dilatetur, oppilare . Scio siquidem, sicut expertus, quoniam cum adhuc essem apud vos, multi adversum me loquebantur lingua dolosa , in manifesto quasi faventes, et in occulto revera mihi detrahentes, similes scorpionibus. Unde Dominus ad Ezechiel dicit: Fili hominis, subversiones sunt tecum et cum scorpionibus habitas . Unde enim subvertunt auditores suos et decipiunt adulatores? Quia eis judicium proprium et cogitationem sui subtrahunt, ne se qui sint, sed quales ab illis falso praedicantur, aestiment. Hi deteriores prorsus illis sunt qui in facie maledicunt et apertis aemulos suos contumeliis afficiunt. Quare hoc? Quoniam istud fit aliquando praecipitatione, illud nunquam nisi deliberatione. Et invectione convicii plerumque auditor confusus corrigitur, visco autem adulationis errore suo retinetur. Contra quos Psalmista: Domine, inquit, libera animam meam a labiis iniquis et a lingua dolosa . De illis vero quid dicam, qui vel invidiae veneno suffusi, vel iracundiae facibus accensi, nulloque pudore repressi, in apertas proruentes blasphemias, sermonibus odii circumdabant me , et lanceis verborum suorum vulnerabant, non parcentes in faciem meam spuere. De his, inquam, quid dicam, aut quibus eos similes censeam? nisi bestiis insensatis aut feris immanissimis, de quibus et David conqueritur in Psalmo: Circumdederunt me canes multi , et alibi: Aperuerunt super me os suum etc., Quare autem talium irrisiones, impetus, insultationes et improperia patiebar? Nimirum non ob aliud, nisi quia declinabam a semitis eorum, quia in comessationibus et symbolis contubernia eorum fugiebam, quia nolebam vel sortem mittere cum eis, vel communicare marsupio eorum. Quia praevaricationem ordinis et mandatorum Dei in eis reprehendebam, quia non solum in me carnales motus enitebar comprimere, sed ipsos quoque a pravitatis tortitudine ad rectitudinem aequitatis et justitiae revocare contendebam. Quid illi vicissim? Profecto ponebant adversum me mala pro bonis et impugnabant me gratis . Quid ego fragilis homuncio tantis circumseptus malis agerem? qui in medio eorum positus quid nisi me ad divinum conferrem praesidium? Expertus ego in meipso quod bestiarum istarum dentes nihil minus essent quam arma et sagittae, et lingua eorum gladius acutus. . Clamabam cum Propheta: Erue a framea etc. . Haec pro me; pro illis autem quid? Exemplo protomartyris dicebam: Domine, ne statuas illis hoc peccatum . Et ecce gratias Deo refero, quod virtute orationis et sufferentiae quidam eorum ad bonum pacis conversi sunt, et, me nec procurante nec exigente, sed Deo ulciscente, in nonnullis eorum qui in malo persistebant, scelus hoc vindicatum est. Sed quid prodest hoc? Semper pro patribus nascuntur filii tam boni quam mali, et heu! major insurgit numerus improborum quam piorum, et in modum hydriae, succiso uno surculo, multiplicior pullulatio inutilis stirpis erumpit. Quia ergo perversi difficile corriguntur, et supra numerum multiplicantur, et nemo potest corrigere quod Deus despexerit, relictis his ad quorum correctionem non sufficio, in arbitrio ejus subversoribus sancti ordinis, et legis divinae praevaricatoribus, voluptatumque suarum amatoribus magis quam Dei , qui pro eo quod super his eos arguere audebam, cum praesens essem, nefanda effundentes calumniabantur me, et stridebant dentibus in me: Et nunc quoque licet absentem iniquis insectantur opprobriis: his, inquam, relictis, ad satisfaciendum illis qui causam meam ignorant, et ob hoc errant, non ex malitia, sed ex ignorantia, ne ulterius in me scandalizentur et materiam eis peccandi praebeam, justum imo necessarium arbitror veritatem mei recessus aperire. Neque enim aut levitate usus, aut instabilitate actus, locum meum deserui. Eant livor et edax invidia, eant zelus et dura sicut infernus aemulatio! , et sese imo quos invadunt et captivos tenent, corrodant et exulcerent! Mihi autem adhaerere Deo bonum est, et ponere in Domino spem meam , quo protegente nonnulli hostium in manibus meis sunt, cujus adjutorio persequor reliquos, et comprehendam; et non convertar donec deficiant , secundum illud Pauli apostoli: Dominus conteret Satanam sub pedibus vestris velociter . Huic profecto bonum mihi inhaerere, in hoc vero spem meam ponere saluberrimum mihi videri cognoscite, et valete.
(Psal. CIX) (Psal. CVI) (Psal. CVIII) (Ezech. II) (Psal. CXIX) (Psal. CVIII) (Psal. XXI) (ibid.) (Psal. CXIX) (Psal. LVI) (Psal.

XXI) (Act. VII) (II Tim. III) (Cant. VIII) (Psal. LXXII) (Psal. XVII) (Rom. XVI)