EPISTOLA CCXLVI. LISIARDO,  Dei gratia Suessionensium episcopo,  IVO,  eadem gratia Carnotensis Ecclesiae minister, salutem et dilectionem.
Noverit dilectio vestra, quia conjugium Petri filii Gervasii et filiae Waleranni Brituliensis nunquam laudavi, neque ut fieret consilium dedi vel assensum, imo per Drogonem clericum Waleranno consulenti me, dissuasi ne fieret, quia tale conjugium stare non posset, si esset qui concuteret. Addidi et sententiam legis, quia unus maritus duas sorores non posset habere in conjugium, sicut nec una mulier cum duobus fratribus legitimum posset inire matrimonium. Sinegundis quippe soror hujus juvenculae quam nunc habet praetaxatus Petrus in conjugium, uxor fuit ejusdem Petri non solum legitime desponsata, sed etiam sacerdotali benedictione conjuncta. Quod si objicitis non fuisse conjugium, ubi constat non subsecutum fuisse carnale commercium, ex auctoritate Patrum respondeo, quia conjugium ex eo insolubile est, ex quo pactum conjugale firmatum est. Unde beato Joseph ab angelo dicitur: Noli timere, accipere Mariam conjugem tuam . Conjugem Joseph vocabat, quam carnis commistione non noverat, nec aliquando cogniturus erat. Unde Ambrosius ad virginitatis Exhortationem libro secundo: « Desponsata viro, conjugis nomen accepit, cum enim initiatur conjugium, tunc conjugii nomen assumitur; non enim defloratio virginitatis facit conjugium, sed pactio conjugalis. Denique cum jungitur puella conjugium est; non cum viri admistione cognoscitur. » Item Isidorus Etymologiarum libro nono: « Conjuges verius appellantur a prima desponsationis fide, quamvis adhuc inter eos ignoretur conjugalis concubitus. » Quod vero vir sororem sibi prius desponsatae in conjugium habere non possit, sicut nec frater desponsatam fratris uxorem, cum de paribus idem sit judicium, in concilio Triburiensi continetur capitulo 5 : « Quidam desponsavit uxorem et dotavit. Cum ea coire non potuit, quam frater ejus clanculo corrupit, et gravidam reddidit. Decretum est igitur, ut quamvis nupta esse non potuerit legitimo viro, desponsatam tamen fratri, frater habere non possit. » Ut enim esset honestum connubium et thorus immaculatus, diligentissime praecaverunt patres nostri, ut desponsata fratri, alteri fratri non nuberet, vel confoederatus uni sorori, alteram in uxorem non duceret, quia per hanc licentiam fallente diabolo possent multa inhonesta et incestuosa provenire conjugia, quae cessant servata prohibitione legitima. Pauca scripsi dilectioni vestrae, quae mecum novit prudentia vestra, et servare consuevit vestra diligentia. De caetero commendo paternitati vestrae fratres nostros clericos beati Quintini, qui apud vos morantur, ut patrocinium vestrum eis impendatis, et a Deo retributionem exspectatis. Vale.
(Matth.
I) (in can. Quidam, caus.
27, q. 8; l. v, c. De incest. nupt.)
[ al. Galeranni
Britollensis, vel Brutalensis] [ al. Galeranno] [ al. fraternitati]