LXIV.  Privilegium pro monasterio S. Mariae de Prato.   (Laterani, April. 20.) [  Bullar. Cluniac.,  64.]
ANASTASIUS episcopus, servus servorum Dei, dilectis filiis Theobaldo priori de Prato Sanctae Mariae ejusque fratribus tam praesentibus quam futuris regularem vitam professis in perpetuum.
Religiosis desideriis dignum est facilem praebere consensum, ut fidelis devotio celerem sortiatur effectum. Eapropter, dilecti in Domino filii, justis vestris postulationibus clementer annuentes, praefatum monasterium, quo divino mancipati estis obsequio, sub beati Petri et nostra protectione suscipimus, et praesentis scripti privilegio communimus, statuentes ut quascunque possessiones, quaecumque bona idem monasterium inpraesentiarum juste et canonice possidet, aut in futurum concessione pontificum, largitione regum vel principum, oblatione fidelium, seu aliis justis modis, Deo propitio. poterit adipisci, firma vobis, vestrisque successoribus et illibata permaneant. In quibus haec propiis duximus exprimenda vocabulis. Burgum in quo ipsum monasterium situm est, cum monte Curio et cum omnibus aliis appendiciis suis, et quidquid parochialis beneficii totius parochiae castri Donziacensis, et villae Sanctae Mariae de Prato, cum capella de Bronzilia et omnibus quae in villa illa, et in aliis circumpositis villulis habeatis: quidquid habetis de jure parochiali in villa de Poniaco, et quibusdam aliis circumjacentibus villulis: medietatam decimae totius parochiae vestrae, totam decimam minutam de agnis, et lana villae vestrae: capellam Sanctae Mariae de castro Donziaco cum domibus sibi contiguis in quibus presbyter habitat vitalis: medietatem salis de foro ejusdem castri Donziaci; ecclesiam Sancti Martini cum medietate decimae Mansi Merilli; medietatem totius territorii de Lueth cum decima, quae fuit Bernardi de Galis, duo molendina et unum . . . . ad Pontem; duas partes molendini de Bumont, tam de annona quam de piscatione, duo molendina nova; molendinum Albicastelli: terram Sancti Martini; terram Tripaldi; decimam de Cartis, cum illa quae fuit Arnulfi, decimam Chevenci, decimam de Bergenis, decimam Paludis, nemus quod dicitur Chassaneium, silvam quae dicitur Solua, clausum de Viliscordon, cum usu silvae ipsi contiguae, ad opus clausi et domorum quae ibi sunt, et alia omnia quae ibi habetis; villam de Bretinolis cum omnibus pertinentiis suis, et jure parochiali quod in ea habetis; decimam de Cavannis, medietatem decimae furni de Maanes, quidquid habetis apud Fontanas, villam de Fontaneio cum omnibus pertinentiis suis, ecclesiam de Pomaeo cum medietate omnium redituum ipsius; quidquid habetis apud Valcheri, quidquid habetis apud Melcharaldum, quidquid apud villam Generiam, quidquid apud Ulmos; silvam quae dicitur Fais, ecclesiam de Bois cum medietate census ejusdem villae; omnes etiam decimas, quas in parochia illa habetis, et in aliis appendiciis suis, duas partes decimae minutae ejusdem parochiae, de agnis, et lana, et porcis; villam de Villader cum omnibus appendiciis suis, capellam Sancti Martini, duas vineas, quas habetis in valle de Aliniaco, cum pratis et aliis quae in ea habetis; obedientiam de Chasneio cum omnibus appendiciis suis, et villa de Belregart, ecclesiam S. Arici cum medietate omnium redituum ipsius; obedientiam de Molummis, quae est de vestro alodio cum omnibus appendiciis suis; ecclesiam ejusdem villae, in qua omnium redituum medietatem habetis; territorium de Maort; obedientiam de valle Dosia, cum silvis, pratis, molendino et omnibus aliis appendiciis, quae omnia sunt de vestro Alodio; medietatem decimae ejusdem villae, in qua omnium redituum medietatem habetis; ecclesiam de Colummeria. In episcopatu Eduensi, obedientiam de Luciaco, cum pratis, piscationibus, molendino, pascuis etiam per omnia prata illius ripariae omni tempore ad equitaturas prioris ejusdem loci; vobis nihilominus confirmamus ecclesiam ejusdem villae cum medietate omnium redituum ipsius et quibusdam decimis, et quidquid habetis apud Cervonem. Praeterea libertatem, quam in temporalibus rebus habetis, et omnia illa, quae ex donatione bonae memoriae Hervaei domni Donziaci monasterium vestrum habere dignoscitur, quemadmodum in scripto donationis ejus continetur, vobis auctoritate apostolica confirmamus. Rationabiles autem et antiquas consuetudines, quas monasterium vestrum habere dignoscitur, vobis nihilominus confirmamus. Ad haec praesenti decreto firmiter prohibentes adjungimus, ut res et bona presbyterorum vestrorum, quae ex beneficiis ecclesiarum, quae ad vos pertinent acquisierunt, episcopi vel eorum vicarii, seu quilibet alii, exceptis illis, quas eis episcopi sponte dimiserunt, accipiendi, vel vobis auferendi non habeant facultatem. Adjicientes itaque statuimus, ut nulli episcopo liceat pro excessu vestro, vel illorum qui ad vos pertinent, terras vel ecclesias vestras sub interdicto ponere, seu quod vestri juris est violenter auferre, donec in praesentia ejusdem episcopi vel metropolitani, parati eritis justitiam exhibere. Sancimus etiam et apostolicae sedis auctoritate statuimus, ut de infractura coemeterii vestri nullus, nisi vobis et ecclesiae vestrae respondeat. Ecclesiae vero vestrae, seu capellae liberae sint, et omnis exactionis immunes, praeter consuetam episcopi paratam, et justitiam in presbyteros, qui adversus sui ordinis dignitatem offenderint; salva nimirum apostolicae sedis auctoritate, et dioecesani episcopi canonica justitia. Liceat quoque vobis in ecclesiis vestris presbyteros eligere, ita tamen ut ab episcopis animarum curam absque venalitate suscipiant, et episcopo de plebis quidem cura respondeant, pro vero rebus temporalibus ad ipsum monasterium pertinentibus debitam vobis subjectionem exhibeant. Sane laborum vestrorum, quos propriis manibus aut sumptibus colitis, sive de nutrimentis vestrorum animalium, nullus a vobis praesumat decimas exigere Decernimus ergo ut nulli omnino hominum liceat praefatum monasterium temere perturbare, aut ejus possessiones auferre, vel ablatas retinere, minuere seu quibuslibet vexationibus fatigare; sed omnia integra conserventur eorum, quorum gubernatione ac sustentatione concessa sunt, usibus omnimodis profutura, salva Cluniacensis abbatis in omnibus obedientia, ad cujus jus et proprietatem monasterium vestrum pertinere dignoscitur. Si qua igitur in futurum, etc. Ego Anastasius catholicae Ecclesiae episcopus. Ego Gregorius presbyter cardinalis tit. Calixti. Ego Hicmarus Tusculanus episcopus. Ego Hugo Ostiensis episcopus. Ego Cencius Portuensis episcopus et S. Rufinae. Ego Odo diac. card. S. Georgii ad Velum Aureum Ego Radulphus diac. card. S. Luciae in Septa. Ego Guido diac. card. S. Mariae in Porticu. Ego Joannes diac. card. SS. Sergii et Bacchi. Ego Odo diac. card. S. Nicolai in Carcere Tulliano. Ego Hubaldus presb. card. tit. S. Praxedis. Ego Manfredus presb. card. tit. S. Savinae. Ego Guido presb. card. tit. Pastoris. Ego Jordanus presb. card. tit. SS. Susannae et Felicitatis. Ego Octavianus presb. card. tit. S. Ceciliae. Ego Astaldus presb. card. tit. S. Priscae. Ego Gerardus presb. card. tit. S. Stephani in monte Celio. Ego Henricus presb. card. tit. SS. Nerei et Achillei. Ego Joannes presb. card. SS. Joannis et Pauli tit. Pammachii. Datum Laterani per manum Rollandi, sanctae Romanae Ecclesiae presbyteri cardinalis et cancellarii XII Kalendas Maii, indictione II, Incarnationis Dominicae anno 1154, pontificatus vero domni Anastasii IV papae, anno I.