EPISTOLA VIII. MANASSIS ARCHIDIACONI ET CLERI REMENSIS AD LAMBERTUM.
Reverentissimo domino et Patri LAMBERTO sanctae Atrebatensis Ecclesiae episcopo, R. et MANASSES archidiaconi, L. decanus, R. cantor, et universus Remensis clerus et populus, salutem et auxilium a Domino Jesu.
Charitati vestrae insinuare commodum putavimus reverentissimum patrem et Dominum nostrum Rainoldum archiepiscopum XII Kal. Februarii cum triumpho gloriae viam universae carnis ingressum esse. Unde sanctitatem vestram obnixe exoratam volumus ut ex debitae charitatis praerogativa orationum et auxiliorum vestrorum dexteram ei porrigatis, atque in omnibus locis quibus vos praeesse voluit dispositio divina hoc idem fiere praecipientes, diem depositionis ejus memoriter scribi faciatis. Caeterum cum tanti Patris ac protectoris Ecclesia nostra defensione viduata magnis coepisset laborare periculis, sed et inimici Dei undique terrarum sedentes in insidiis innumeris persecutionibus publice et privatim eam impugnare conarentur, per spiritum consilii finem divina misericordia precibus nostris concessit, quae non patitur nos gravari supra quam possumus, proventum faciens cum tentatione ut sustinere possimus. Secundum itaque sanctorum canonum auctoritatem et ecclesiasticam consuetudinem dominum nostrum Manassem Ecclesiae nostrae praepositum apprime nobis cognitum, cooperante gratia Spiritus sancti omniumque pariter prosequente petitione, in archiepiscopum nobis rapuimus, dominumque nobis ipsum irrefragabiliter constituimus, quippe quem ferventiori studio erga nos et omnem Ecclesiam hactenus exardere plurimum congratulati sumus. Hic siquidem, ut quantum in terris est omnium exspectatissimus, quanto in ipsius inquisitione immoramur, tanto in oculis omnium nostrum gratiosior apparet. Nihil enim aliud est quam ex omnibus bonis quaedam perfecta collecta perfectio. Unde, sicut de beato Martino legitur, nos eum potius contigit rapuisse quam elegisse. Et vestra igitur benignitas et dominatio tum pro ejus honestatis et religionis magnitudine, tum pro petitionis nostrae reverentia, electionem ipsius cum omni devotione suscipiat et confirmet, et ad ea quae oportet agenda vestrum ei auxilium largiatur; quatenus et de profectu animarum et bonorum operum consummatione nostra per vos Remensis gaudeat Ecclesia. Valete. Obiit domnus Raynoldus venerabilis Remorum archiepiscopus anno Dei Christi millesimo nonagesimo quinto, XII Kal. Februarii.