EPISTOLA XIII.
Ejusdem ad eumdem epistola.--Falsum esse a se eum in curia imperatoris fuisse diffamatum. Reditus ad controversam quaestionem, in qua magno sibi praesidio concilium Ephesinum esse arbitratur.
Serenissimo domino suo E. venerabili Babenber gensis Ecclesiae antistiti, frater G. de Richersperge devotas orationes cum fideli obsequio. Dilectus filius noster Joannes capellanus domini mei archiepiscopi veniens a vobis intimavit mihi, graviter vos erga meam parvitatem commotum, eo quod ex relatione aliquorum insinuatum sit vobis, me coram domino imperatore sinistre locutum de vobis, et, unde magis moveremini, de domino archiepiscopo. Fateor quod justa esset erga me indignatio, si esset verum, quod dictum est vobis. Ne autem putetis verum, quod falsum est, ab ipso Augusto vobis clementissimo cognoscere poteritis me non aliud vel aliter dixisse, quam nunc vobis confiteor. Cum sinistre delatus ei fuissem ab illo Folmaro, qui quasi follis amarus amara de me seminaverat, quique velut meretrix infausta domino imperatori velut alteri Salomoni suggesserat mortuum suum esse meum, et meum vivum esse suum, quasi ego Dei honori, atque ipsius Augusti coronae imperiali detraxerim in scriptis meis, quod ipsum fecisse palam est legentibus profanum ejus libellum, domino meo archiepiscopo missum, sicut e regione manifestum est legentibus mea, me ita non sapere, ut ille de me disseminavit, mittens circumquaque sua figmenta, quae dicit et scribit haereses esse Gerhohi; cum, inquam, sic delatus fuissem in curiam imperialem, iste quoque sermo exiit inter capellanos curiae, aliosque multos fratres, quod vos me convicissetis de manifestis haeresibus, et coarctassetis ad confessionem haeresium. Quod non ita esse novit vestra pietas, qua exhortante promisi me scripta mea diligentius inspecturum, et si quod in eis invenirem, offendiculum, beati Augustini exemplo planandum. Quod etiam facere studui in opusculo, quod noviter perfectum judicio domini mei archiepiscopi et vestro paratus sum supponere, atque ipsius Romani pontificis, cum opportunum fuerit tempus, tempestate, quae nunc saevit, imperante Domino sedata. Cum ergo talia fuissent in curiam seminata, quaesitum est a me an haec vera essent. Negavi dicens esse quidem vos adversarium mihi in sententia sicut multi litterati, sed non ita crudeliter, ut me judicaretis haereticum. Tunc interrogante Augusto, utrumne dominus meus archiepiscopus esset mecum, an contra me, dixi neque pro me neque contra me illum esse. Unde rogo super accusatione ista habeatis me excusatum, neque vobis indignum sit vel grave, quod haeresis notam repuli, et adhuc repello a me, qui cupio esse ac dici catholicus, etsi pauper ac modicus, paratus in Christi patientia ferre multa convicia praeter notam schismatis et haeresis. Nam haereticum esse ac daemonium habere pene sunt paria, neque in talibus habenda est patientia, ut si fuerint objecta, non refellantur. Caetera opprobria sunt ferenda exemplo Christi, qui cum diceretur homo vorax, potator vini, seductor, samaritanus, amicus publicanorum, tacuit quasi homo non habens in ore suo redargutiones, cum potuisset haec omnia falsificasse ac negasse. At cum diceretur habere daemonium, non tacuit, sed respondit dicens: Ego daemonium non habeo, sed honorifico Patrem meum, et vos inhonorastis me . Exemplum dedit nobis, ut et nos ita faciamus patienter sufferendo, quod assimilamur aspidi surdae et obduranti aures suas, vel Goliae suo gladio feriendo, vel etiam vulpi foveas habenti, et aliis monstris, ut non inde moveamur ad iram, sed ad compassionem talia de nobis credentium et dicentium. Verum si haeresim, scilicet errorem in fide pertinaci animositate defensum quis objiciat, licet unicuique recte credenti, et id, quod credit, confitenti dicere: Non sum haereticus, et ego pestilentiae hujus daemonium non habeo, et honorifico Deum, et vos inhonorastis me. Omnis quippe catholicus honorificando Christum honorificat Deum, quia Christus Deus est. Creditis, inquit, in Deum, et in me credite . « Consequens enim est, » ait super Joannem Augustinus, « ut si in Deum creditis, et in me credere debeatis, quod non esset consequens, si Christus non esset Deus. » Est autem Christus homo unctus et perfectus Deus et perfectus homo, etiam in forma servi Dominus altissimus, non habens altiorem se dominum, licet ipse, in quantum est homo, super se vel potius in se habeat Deum, cui dixit in cruce: Deus Deus meus, ut quid dereliquisti me . Quem etiam post resurrectionem dicit Deum suum ; Dei videlicet nomine significans altissimam Divinitatem, cui subjecta serviunt omnia creata, cui etiam servivit in Christo humanitatis creatura exinanita in eo Dei forma, non ut non esset, sed ut occulta esset, quoniam ibi abscondita erat fortitudo ejus, quando ante faciem ejus morientis ivit mors: abscondita, inquam, non annihilata. Similiter ubi absorpta morte in victoria forma servi exinanita est, non ut non sit, sed ut optime sit, videlicet non jam serviendo sed dominando. Quisquis ei dominum constituit altiorem se, videat unde hoc probet, quod in Scripturis veritatis nusquam invenitur. Nam Deum quod suum dicat post resurrectionem sed nec ante, nec post resurrectionem dicit Deum suum esse Dominum suum: Confiteor, inquit, tibi, Pater, Domine caeli et terrae, quia abscondisti haec a sapientibus et prudentibus, et revelasti ea parvulis . Dominum coeli et terrae dicit Patrem, non coeli et terrae, sed suum, et recte, quia non idem est Dominum esse et Patrem Deum, cum alterum sit relativum ad filium, sive ad filios, alterum vero ad servum sive ad servos. Quia ergo perpetuum est in Christo, ut sit Filius, recte nunc et in aeternum Deus asseritur esse Pater ejus. Item quia perpetuum in Christo, ut sit creatura, recte creator Deus asseritur Deus ejus. Verum quia non est in eo perpetuum, ut serviat, cum servituti ejus dominium succedat, non qualecunque sed summum exinanita forma servi, non ut non sit, sed ut dominetur in tota republica Dei Patris. Quisquis in Christo vel Deum hominis Dominum, et servum vel hominem Dei servum praedicat, Christum secat in duos, Dominum et servum contra Ephesinum concilium, quod utinam vos pensaretis ex integro cum epistolis et gestis et sententiis eidem insertis. Credo quod, sicut Hilarium dicitis et vestrum et nostrum, sic idem concilium diceretis et nostrum et vestrum, et tam Hilario, quam praedicto concilio consentientes idipsum diceremus, et saperemus pie interpretando subjectionem qua, licet Filius maneat et permaneat in aeternum subjectus, gratias illi agendo secundum naturam humanam, gratis in eo exaltatam, et gloria divina glorificatam, tamen aequale imo idem cum Patre Deo habens dominium, non ultra eum nominabit vel recognoscet Deum suum, sicut eum recognoscit Deum suum et Patrem suum: Deum suum, sub quo est homo; Patrem suum, cum quo est unus Dominus ipse homo. Claret, sicut putamus, non surdis auribus nos audisse illud Augustini: « Deum meum, sub quo ego homo sum. » Commonemus et nos parvuli celsitudinem vestram, ut sicut nos audimus ex commonitione vestra, sub quo, ita et vos audiatis, cum quo et in quo, asserentibus multis auctoritatibus evangelicis et apostolicis, quod cum Patre atque in Patre suo assumptus homo consummata suae virtutis obedientia potentissime dominatur, vivit et regnat in aeternum. Quia, ut ait Apostolus, Consedit in dextera sedis magnitudinis in excelsis, tanto melior angelis effectus , haud dubium, quin in ea natura, in qua est factus, quanto differentius prae illis nomen haereditavit .
(Joan. VIII) (Joan. XIV) (Matth. XXVIII) (ibid.) (Matth. XI) (Hebr., I) (ibid)