LXXII.  S. Leo IX monasterii S. Sophiae Beneventani possessiones et privilegia confirmat.   (Anno 1052.) [Mansi,  Concil.,  XIX, 687.]
LEO episcopus, servus servorum Dei, SICENOLPHO, dilecto nostro in Christo filio et abbati venerabilis coenobii almae et coaeternae Domino Patri Sophiae intra Beneventum, in loco nuncupato Urbe-Vetere, constructi, et post te in eodem coenobio tuis successoribus canonice promovendis in perpetuum.
Ad hoc in sacerdotali culmine constituti sumus ut evellamus, necnon et destruamus, et aedificemus juxta ac plantemus in nomine ejus. Debito officii nostri exigente, optimum duximus diebus nostris, prout superna gratia concesserit, obvia quaeque nobis illicita falce ecclesiasticae disciplinae demetere, et licitis copiam fructificandi passim suppeditare. Quamobrem post nimiam calamitatem Beneventanorum, quam pertulerunt juste ob injuriam et superbiam Romanorum pontificum et dominorum imperatorum, postque eorum miserabilem et luctuosam satisfactionem, tibi jam dicto Sicenolpho, quem loco illius dejecti ac scelerati Gregorii, abbatis immerito dicti, nec jam dicendi, ordinavimus, juxta petitionis tuae tenorem, confirmamus ex integro praefatam abbatiam S. Sophiae, cum ecclesiis, cortibus, villis, casalibus, vineis, terris, servis ac ancillis, omnibusque mobilibus vel immobilibus ad se juste pertinentibus, tam ea quae hactenus acquirere potuit quam quae deinceps liberalitate, collatione sive concessione quorumlibet religiosorum hominum poterit adipisci, atque prorsus, quaecunque concessa sunt illi, corroborata piorum imperatorum vel principum praeceptis aut chirographis. Praeterea auctoritate apostolicae sedis Romanae concedimus ac confirmamus tibi tuisque successoribus in perpetuum omnes in integrum oblationes vivorum ac defunctorum, quae amodo et deinceps ipsi monasterio vel ecclesiis illi subjectis a quibuscunque personis datae fuerint; liceat quoque ipsis monachis ex eadem congregatione eligere abbatem sibi, si inibi idoneum ad hoc officium invenerint: sin alias, undecunque possunt, dignum rectorem sibi eligant; et perpetuo maneat jam saepe fatum coenobium sub tutela seu jure sanctae Romanae Ecclesiae liberum et immune ab omni subjectione ac jugo Casinensis monasterii: ita ut nec vox calumniatorum super hoc recipiatur aliqua, sed penitus habeatur frivola et irrita, sitque rata controversiae illius manifeste ac publice facta definitio a religiosis principibus Jandolpho, ac Pandolpho, magnatibus ac ducibus eorum, quando prius Malepotus, deinde Joannes Casinenses abbates, adversus Ursum ac Gregorium abbatiae S. Sophiae rectores, super haec litem suscepere. Obtineat ergo et possideat semper libertatem antecessorum nostrorum privilegiis et imperatorum praeceptis hactenus sibi concessam et confirmatam, ita ut nullus deinceps imperatorum, regum, ducum vel principum, aut marchionum, nec ulla cujuscunque dignitatis persona contra hanc nostram auctoritatem aut conditionem privilegiorum venire audeat, aut de bonis ejusdem abbatiae per nos aut quoscunque concessis, usurpare, minuere aut alienare quidquam quocunque modo aut ingenio praesumat, ne sub judicio districti anathematis decidat. Porro quia ab aliquibus episcopis solent coenobia gravamina sustinere, nos vero alicui praejudicium nec volumus nec debemus facere; hoc tandem concedimus tibi hac nostra auctoritate, ut si ab episcopo in cujus dioecesi consistis, nequiveris ecclesiasticas ordinationes gratis et canonice acquirere, licentiam habeas a quocunque tibi tuisque acquirendi eas juste. Hujus nostri privilegii statuta infringere et cassare nullus aliquando quacunque arte praesumat, ne damnationem ab initio a sanctis Patribus promulgatam pro sacrilegis incurrat. Nam quisquis haec pio Divinitatis respectu reverenter observaverit, confidimus quia a sancta Trinitate benedictionem habebit, et sortem nanciscetur cum eis qui praecepta Dominica servaverunt, et ad coelestes thesauros terrena patrimonia transtulerunt. Data XII Kal. Junii per manus Frederici diaconi, S. R. E. bibliothecarii, necnon et cancellarii vice domini Hermanni archicancellarii et Coloniensis archiepiscopi, anno domini Leonis papae quarto, indict. V.