XIX. GREGORII PAPAE V EPISTOLA AD CONSTANTIAM REGINAM GALLIARUM.  (Anno 998.)   Ut qui villas Juliani episcopi praedati fuerant, et incenderant, ecclesiastica regiaque auctoritate coerceantur.
Cum devotissimam dominam sciam de coelesti vita atque remedio animae suae sedulo cogitare, culpam me committere vehementer existimo, si ea quae pro timore omnipotentis Dei sunt suggerenda, siluero; et te sanctissimam de ecclesiastica pace sedule non commonuero. Nimis me Juliani fratris et coepiscopi nostri proclamatio nuper constristavit: maxime cum villae suae, videlicet ecclesiae, a nequissimis praedonibus sint depraedatae, atque nocturnis incendiis more furum combustae; et dum iidem maligni juxta nostri praedecessoris Bonifacii decreta, pro immunitate illud emendare noluerint; dum et saeculi leges haec eadem ita habere voluerint, lege vulgari teste in qua sic scribitur: « Si quis manu armata usque ad quatuor homines in vicum alterius ad malefaciendum venerit, ille qui prior est pro illicita praesumptione componat solidos DCCCC. Sequaces vero ejus, unusquisque solidos LXXX. Si vero ibi incendium fecerint, sibi nonam componant, praedam vero in quadruplum restituant. » Si saeculi leges talem justitiam habere voluerint, lex divina cur inferior esse debebit? Cum in ipsius veritatis praesentia a Zacchaeo collaudatum sit, si aliquem defraudaret, ut in quadruplum restitueret. Et quia summum in regibus bonum est justitiam colere, ac sua cuique jura servare, et in subjectos non sinere quod potestatis est fieri, sed quod aequum est custodiri; quod vos et diligere et omnino confidimus studere. Quapropter excellentiae vestrae mense Novembri praesentis anni XI indict. Petrum fratrem et coepiscopum a gremio sanctae Romanae Ecclesiae transmittimus, ut, fratribus ejusdem provinciae in unum congregatis, immunitas et praesumptio et sacrilegium canonica auctoritate et vestra regia dignitate talem terminum accipiant, ne post haec membra diaboli, filii nequam, in sancta Ecclesia te etiam ibi regnante talia praesumant.
(cor. XII)