EPISTOLA LVII.  Ad Willelmum Remensem archiepiscopum.   (BALUZ.  ibid.,  p. 77.)
Suo domino Remensi archiepiscopo, apostolicae sedis legato, NICOLAUS suus, quod suus.
Confiteor tibi, Pater, quia peccavi in coelum et coram te. Jam non sum dignus vocari filius tuus , nisi tua dignatio reducat indignum. Indignus est enim qui beneficium non advertit, sed avertit faciem suam a benefactore suo, indignus pariter et ingratus. Ingratitudo ventus urens, siccans misericordiae fontem, absorbens flumina gratiarum. Talis ego, et talia quae paravi. Tu ille Remensis cujus remigio navis Gallicanae Ecclesiae procellosissima loca secura persulcat. Recepisti me infra sacrarium tuae familiaritatis; quae ad recipiendum rara est, ad retinendum constantissima. Non facile se indulget nisi cui se noverit indulgendum; et hoc morosiori deliberatione. Scriptum est enim: « Semper est nobilis familiaritas perniciosa, et post longam deliberationem et turpis. » Dum autem quis receptus fuerit, non est deceptus, factus acceptus illi apud quem in hac parte non est transmutatio nec vicissitudinis obumbratio. Non habet apud te susurro locum; detractor non apparet, sciens quia subito aspici sit deprehendi. « Rex qui amat verba susurri, ait sapiens, omnes ministros habet impios. » Nemo tibi ministrat in ministerio isto, cum praeclari et magni viri his diebus credulitatis vitio fascinentur, non attendentes aut non curantes quod scriptum est: « Qui cito credit, levis est corde . » A tanto et tali tantillus et talis et taliter susceptus sum ut me mihi subriperet in benedictionibus suis. Ego autem quid feci? Multi dies evoluti sunt quod nec vidi eum nec scripsi ei, cum et muta charitas repraesentet speciem non amantis, et conspectus habeat aliquid vivae voluptatis quam mortui apices nequeunt experiri. Excusabo me de difficultate itineris, de longinquitate regionis, quae est inter Remensem urbem et Arremarensem ecclesiam? Sed iter breve est et via plana, et plena in circuitu multitudine amicorum meorum. Dicam, quia negotiosus fui, ut quatuor dierum spatio me ipsum mihi ipsi furari non possem? Nimirum homo magnus occupatus est in magnis. Sed quis hoc dixerit? Apud profecto instrumentum formica plaustrum trahens. Adjiciam quia licentiam veniendi habere non potui, cum vadam et veniam, eam et redeam tota die? Haec dicerem si ita essem sub potestate constitutus ut mei ipsius potestatem habere non possem. Sublatum est omne patrocinium excusandi ad excusandas excusationes in peccatis. Non est nisi ut veniam petam, et accedam ad pedes ejus qui novit Parcere subjectis et debellare superbos. Quem humilis agnum, sublimis invenit elephantem, apponet ut complacitior sit adhuc. Non continebit in ira sua misericordias suas. Cum viderit servum suum, miserebitur ejus; quoniam multus est ad ignoscendum, cum ad cognoscendum peccatum meum ultroneum videat et paratum. Haec, domine Pater, locutus sum ut sentias, quia, etsi tu ita non sentis, ego tamen ita sentio in me ipso. Inter jucunda enim mea, domine venerabilis, nihil mihi tua dilectione jucundius aut aeque jucundum. Tanto enim de illa laetior sum quanto et certior sum quod non deesset mihi in opportunitatibus in tribulatione. Sit beneplacitum ante te ut relitteres mihi quando Remis post octavas Paschae tuam potero reverentiam invenire, et videam mihi desideratam faciem tuam.
(Luc. XV) (Eccli. XIX)
[VIRG.]