EPISTOLA CLIX. AD EUMDEM.
Ad sanctorum gloriam, et reproborum damnationem necesse est scandala provenire, ut tribulationibus probentur electi, qui probati per patientiam, coronam gloriae acquirunt sibi, et aliis proficiunt per exemplum. Sed vae illi, per quem scandalum venit! Quia ergo Londoniensis episcopus non parcit a scandalis, et inter caetera patentis malitiae opera, postquam Satanae traditus est, etiam contra matrem suam et vestram, S. Cantuariensem Ecclesiam, tam impudenti audacia et parricidali impietate calcaneum erexit, ut dicere ausus sit se ei, ex quo translatus est, nullam debere subjectionem aut obedientiam exhibere, et ad cumulum damnationis suae adjecit, quod cathedram archiepiscopalem Londoniam transferri faciet, fraternitatem vestram, de qua plene confidimus, quanta possumus affectione rogamus, quatenus pro matre vestra defensionis clypeum opponatis filio Belial, qui prae caeteris allophylis tanquam alter Goliath de Geth solus, auctore Domino, de castris incircumcisorum progredi non erubuit, nec timuit universitatem filiorum Cantuariensis Ecclesiae provocare ad certamen, dum matris eorum sanguinem sitit, et catholicae pacis deserit unitatem. Scripserat domino papae pro fratre nostro Eboracensi archiepiscopo, sollicitans eum etiam attestatione mendaci et mendosa, ut eum pateretur crucem deferre per provinciam nostram, nescio quid emolumenti sibi suspicans eventurum, si odio personae nostrae Ecclesiam, cui ex professione fidem et obedientiam debet, quocunque laesisset modo. Sed Christus, qui Cantuariensem a prima fundatione inter turbines varios et magnas multasque procellas rexit et fovit ecclesiam, misericorditer operatus est, ut in pleno consistorio per testes omni exceptione majores revelaretur falsitas et iniquitas ejus. Deo autem in primis gratias agimus, deinde vobis, et caeteris fratribus nostris, qui nos, ut oportuit, ex quo eum constitit anathemate condemnatum, ab illius participatione suspendistis, et tam illum quam caeteros excommunicatos nostros per episcopatum vestrum edicto publico jussistis evitari. Claruit hic fides vestra, constantia virtutis effulsit, quae publicae potestatis et officialium minas, aequae ut blanditias, mandatis Dei censuit postponendas. Liberastis conscientias vestras, famam purgastis, dum tam verbo veritatis quam fortitudinis exemplo docuistis, quod Deo potius quam hominibus oportet obedire. Certum itaque habeat sinceritas vestra, quandoquidem tanta charitas Dei per Spiritum sanctum diffusa in cordibus vestris testimonio clari operis processit in publicum, servili timore depulso et excusso, quod Deus cito Satanam conteret sub pedibus vestris, et de certamine proventum educet gloriosum. Et quidem tanto citius et gloriosius, quanto ferventius et constantius in incepta perseverabitis veritate. Unde vos oramus et obsecramus in charitate Dei, et obtestamur per fidem, per obedientiam, per sinceritatis affectionem, quam matri vestrae Cantuariensi Ecclesiae debetis, quatenus ad tuendam dignitatem et jura Cantuariensis Ecclesiae, cui professionem exhibuistis, contra praefatum episcopum exsurgatis in adjutorium nobis, et domino papae scribatis et curiae testimonium veritatis, quale filios pro matris justitia reddere decet. Nam qui illud subtraheret in articulo tanti discriminis, procul dubio infidelis habendus esset, et infideli deterior, in quem jus exigeret usque ad internecionem omnes fideles irruere. Nec tamen res ista quidquam potest habere periculi, cum veritas perspicua sit, et ut dici solet, lippis et tonsoribus patens. Sed quia maledictus est, qui gladium revocat a cruore, et pestilens flagellandus est, ut erudiatur sapiens ad salutem, se ipsum legis subjicit maledicto, quicunque parricidae cum lapide non occurrit et gladio. Videtur namque praestare consensum, qui cum possit, non arguit aut impedit talia committentem. Et ne a nobis districtius exigatur, si eorum qui Ecclesiam persequuntur et quos ut poenitentiam agerent, in multa patientia jam fere toto quinquennio supportavimus, magnas et manifestas ulterius dissimulaverimus culpas, fraternitati vestrae denuntiamus nos publice excommunicasse Gaufredum Cantuariensem archidiaconum, et Robertum vicarium ejus, Ricardum de Ivelcestre, Willelmum Giffard, Ricardum de Luci, Adam de Cheringis, et item eos qui officia vel beneficia ecclesiastica contra sacrorum canonum institutionem de manu laica acceperunt, vel ea usurpaverunt propria temeritate. Similiter et illos, qui domini papae nuntios aut nostros, ne Ecclesiae necessitates prosequantur, impediunt. Vobis ergo auctoritate domini papae et nostra mandamus, quatenus eos tales habeatis, et in episcopatu vestro haberi faciatis, quales haberi debere solemniter excommunicatos sacrorum canonum disciplina praescribit. Valeat semper in Domino vestra fraternitas et nos et causam Dei, quae in manibus nostris est, sanctorum orationibus commendare meminerit. Valete.