EPISTOLA CCLXXXII. AD COMITEM ALBERICUM.
GILBERTUS Dei gratia Londoniensis episcopus, venerabili viro comiti ALBERICO, salutem, gratiam et benedictionem.
Pervenit ad audientiam nostram, quod occasione controversiae, quae inter vos et comitissam aliquandiu ventilata est, et ad sedem apostolicam tandem per appellationem suspensa, eam districte supra modum teneatis inclusam, ut nec causam instruere nec parti suae defensorem possit ullatenus procurare. Sed nec ecclesiam frequentare, nec in publicum, ut dicitur, prodire permittitur, ut non jam custodiae deputata, sed carcere potius damnata videatur. Cubilis quoque corporisque et colloquii vestri, omni sibi jam olim copia negata dicitur, ut quos Ecclesiae conjunxit auctoritas, vestra quodammodo disjunxisse videatur voluntas. Quae si vera sunt, ut accepimus, quam citius vobis emendanda denuntiamus. Alioquin valde vobis timendum est ne provocetis iram et indignationem Dei adversus vos, quae quanto serius advenit, tanto severius affligit. Recolite quanta reverentia dignum sit sacramentum conjugii, quod Dominus ab origine mundi primum introduxit et sua benedictione confirmavit, quod et ipse in Cana Galilaeae sua corporali sanctificavit praesentia, quod et apud omnes gentes tam fideles quam infideles, cum summa veneratione mandatur observandum. Certum est enim et per historias simul et exempla notissimum, quod praevaricatores sacramenti hujus, non solum ultimae reservantur ultioni, ut a terra viventium, quae est paradisus Dei proscribantur, sed et in hac quoque terra morientium, in se aut in sua successione frequenter exhaeredantur, ut haereditas eorum transferatur ad exteros, et in labores suos introeant alieni. Proinde episcopali vobis auctoritate mandamus, orantes et exhortantes in Domino, et consulentes in charitate, et in remissionem vobis injungentes delictorum, quatenus propter Deum et propter reverentiam legis Christianae, modestius et mitius agatis cum uxore vestra, quae est pars corporis vestri, amotoque praedictae districtionis excessu, ipsam sibi ad debitam libertatem et vos ipsi ad societatem et solatium, sicut decet sponsum sponsae, benigne restituatis, ne sine judicio Ecclesiae maritali privetur contubernio, quod sibi teste Ecclesia, sub solemni fide sponsaliorum promisistis. In quo si nobis non creditis, Apostolo credite, qui ait: Viri, diligite uxores vestras, sicut et Christus dilexit Ecclesiam . Et iterum: Alligatus es uxori, noli quaerere solutionem . Charitas cogit nos et necessitas officii, haec et hujusmodi vestrae suggerere dilectioni. Unde quia spes nobis est de vobis in Domino, quod nostris sicut debetis sic et velitis in his quae ad Deum sunt consiliis acquiescere, consilium vobis damus in charitate, ut legem et conditionem conjugatorum, cui subjecistis vos legitime, et sine simulatione observare studeatis, ne incidatis in manus judicis qui non irridetur, cujus non potestis judicium declinare reus praevaricationis legis suae, quod avertat omnipotens Dominus. Amen.
(Ephes. V) (I Cor. VII)