EPISTOLA CI. AD DOMNUM REGEM [  Cod. Vat.,  IMPERATOREM].  (Anno 800.)   Gratias agit ob lectum et remissum libellum adversus Felicem; excusat nonnulla illius errata. De disp. Felicis cum Saraceno; et cujusdam Judaei cum Petro Magistro. Mittit quasdam species dictionum
Domino piissimo et praestantissimo David regi, Flaccus charitatis calamo vulneratus salutem.
Gratias agimus venerandae pietati vestrae, quod libellum, secundum vestrae jussionis praeceptum vobis directum, auribus sapientiae vestrae recitari fecistis, et quod notari jussistis errata illius, et remisistis ad corrigendum. Quamvis a vobis melius emendari potuisset, quia alterius judicium in quolibet opere plus saepissime valet, quam proprii auctoris: minus tamen quiddam fecistis, quam plenum postulasset charitatis officium, quod sensus non docte prolatos, vel catholice exaratos similiter noluistis notare; dum quaedam suspicio mihi, ut series sagacissimae chartulae vestrae nobis innotuit, non omnia probanda esse quae ibi lecta fuerunt, quia defensores eidem operi vestrae excellentiae dirigere jussistis: dum nullum magis idoneum meae parvitatis dicta habere possunt defensorem, vel emendatorem quam vosmetipsos. Nam auctoritas praecipientis, obedientis industriam defendere debet. Quod vero in litteris vel distinctionibus non tam scholastice currit quam ordo et regula artis grammaticae postulat, hoc saepius velocitas animi efficere solet, dum legentis intentio oculorum praecurrere festinat officium. Nec ego capitis dolore fatigatus examinare possum, quae subito casu ex ore dictantis evolant. Et qui sibi alterius negligentiam imputare nolit, non imputet alteri. Disputationem itaque Felicis cum Saraceno, nec vidi, nec apud nos inventa est. Imo nec audivi nomen illius antea. Tamen, dum diligentius quaesivi, si quis ex nostris famam illius audiret , dictum est mihi, quod apud Laidradum episcopum Lugdunensem inveniri potuisset. Quapropter sub festinatione direxi missum nostrum ad praefatum episcopum, si forte ibi invenire potuisset, ut quam cito vestrae praesentiae dirigeretur. 126 Dum ego adolescens Romam perrexi, et aliquantos dies in Papia regali civitate demorarer, quidam Judaeus, Julius nomine, cum Petro magistro habuit disputationem. Et scriptam esse eamdem controversiam in eadem civitate audivi. Idem Petrus fuit qui in palatio vestro grammaticam docens claruit. Forsan Omerus vester aliquid exinde audivit a magistro praedicto. Misi excellentiae vestrae quasdam species dictionum, exemplis vel versibus venerandi Patris confirmatas, et aliquas figuras arithmeticae subtilitatis, laetitiae causa, in chartula quam nobis vacuam direxistis; ut vestita reveniret, quae nuda nostro se offerebat aspectui. Dignum aestimans ut nostris honoraretur litteris, quae vestro sigillo ad nos nobilitata pervenit. Et si minus quid exemplorum debeant praedictae species, Beseleel vester imo et noster familiaris adjutor, de paternis versibus apponere poterit: nec non et figurarum rationes in libello arithmeticae disciplinae considerare valet. Punctorum vero distinctiones vel subdistinctiones, licet ornatum faciant pulcherrimum in sententiis, tamen usus illorum propter rusticitatem pene recessit a scriptoribus. Sed sicut totius sapientiae decus et salutaris eruditionis ornatus per vestrae nobilitatis industriam renovari incipit, ita et horum usus in manibus scribentium redintegrandus esse optime videtur. Ego itaque, licet parum proficiens, cum Turonica quotidie pugno rusticitate. Vestra vero auctoritas palatinos erudiat pueros, ut elegantissime proferant quidquid vestri sensus lucidissima dictaverit eloquentia: ut ubique regalis nominis charta decurrens, regalis sapientiae nobilitatem ostendat. Floreat aeternis tecum sapientia donis, Ut tibi permaneat laus, honor, imperium. Quot habeas apices, sanctas, mea charta, salutes Dicito tot dulci David amore meo.
( Hic finis epistolae in
edit. Canisii. )
[ Al. audisset] [ Cod.
Vat., habeant] [ Cod. Vat., saecularis] [ Edit., regulis]