XXXI.  Privilegium pro monasterio S. Salvatoris Montis-Acuti.   (Anno 1145, Junii 12.) [MITTARELLI,  Annal. Camaldul.,  III, App., 420.]
EUGENIUS episcopus, servus servorum Dei, dilectis filiis OFFREDO abbati monasterii Salvatoris Domini in territorio Perusino, in loco qui dicitur sub monte Castellione, ejusque fratribus tam praesentibus quam futuris, regularem vitam professis, in perpetuum.
Apostolici moderaminis clementiae convenit religiosos diligere, et eorum loca apostolicae tuitionis munimine confovere. Idcirco, dilecti in Domino filii, petitioni vestrae charitate debita impertimus assensum, et praedecessoris nostri bonae memoriae Honorii vestigiis inhaerentes monasterium Sancti Salvatoris, in quo divino mancipati estis obsequio, protectione sedis apostolicae communimus. Praesentis igitur privilegii pagina apostolica auctoritate statuimus, ut quaecunque bona, quaecunque possessiones concessione pontificum, liberalitate regum, vel donatione fidelium aut aliis justis modis ad idem videntur pertinere monasterium, et quaecunque in futuris, largiente Domino, juste atque canonice poterit adipisci, firma vobis vestrisque successoribus et illibata permaneant; in quibus haec propriis nominibus duximus adnotanda: Videlicet monasterium Sancti Salvatoris situm juxta fluvium Carpini; monasterium Sanctae Julianae cum capellis et pertinentiis suis; Sancti Thomae cum ecclesiis et pertinentiis suis; cellam Sancti Joannis in Monte Acuto cum ecclesiis et pertinentiis suis; ecclesiam Sancti Sylvestri cum ecclesiis et pertinentiis suis; ecclesiam Sancti Pauli de Herodina cum pertinentiis suis; cellam Sancti Juliani in insula Pulvensi cum servis et pertinentiis et piscariis suis; ecclesiam Sancti Florentii in comitatu Aretino in loco qui dicitur Mosanarii cum pertinentiis suis; cellam Sanctae Mariae in Colognola; cellam Sancti Florentii juxta murum civitatis Perusiae cum suis pertinentiis; ecclesiam Sanctae Mariae in Clevi cum sua pertinentia; cellam Sanctae Petronillae in comitatu Tudertino; ecclesiam Sancti Donati cum ecclesiis et pertinentiis earum; cellam Sancti Simeonis cum ecclesiis et pertinentiis suis; cellam Sancti Petri in Antoniana; ecclesiam Sancti Nicolai et Sancti Paterniani cum omnibus earum pertinentiis; ecclesiam Sancti Andreae in Fracta cum hospitali et eorum pertinentiis; cellam Sancti Faustini cum ecclesiis et pertinentiis suis; cellam Sancti Salvatoris in Jessiola cum sua pertinentia; cellam Sancti Petri in Carpine cum ecclesiis, castellis et pertinentiis suis; ecclesiam Sancti Paterniani juxta villam quae vocatur Farnetum; ecclesiam Sancti Laurentii in Agello; ecclesiam Sancti Benedicti in Carseta, et Sancti Andreae in Castro cum omnibus eorum pertinentiis; cellam Sanctae Mariae in Nicona cum pertinentia sua; ecclesiam Sancti Christophori in Rufianula; ecclesiam S. Donati in Monte cum omnibus eorum pertinentiis; ecclesiam Sanctae Mariae in Monteacuto cum sua pertinentia. In comitatu Feretrano ecclesiam sitam in monte Cislo cum sua pertinentia; ecclesiam Sancti Gaudentii juxta montem Falconem; ecclesiam Sancti Salvatoris in Valle-Vienni cum eorum pertinentiis; terram etiam quae est in Sorbo, in Favulla, in Baxio et juxta petram Tifilam et in valle plena juxta Miratoriam et in Castagnola, quae est juxta Gattariam cum omnibus rebus quae in eodem comitatu ipsi sancto loco pertinere videntur; cellam Sanctae Trinitatis in monte Neronis heremitali dicatam conversationi; ecclesiam Sanctae Mariae in Trivio cum earum pertinentiis; ecclesiam Sancti Matthaei in valle de Lacu cum omnibus suis pertinentiis. In comitatu castri Felicitatis quidquid habet dono Guicciardi infra vel extra civitatem; plebem Sancti Petri in monte Marciano cum ecclesiis et omnibus suis pertinentiis. Obeunte vero te nunc ejusdem loci abbate vel tuorum quomodolibet successorum, nullus ibi qualibet subreptionis astutia seu violentia praeponatur, nisi quem fratres communi consensu vel fratrum pars consilii sanioris, secundum Dei timorem, et beati Benedicti Regulam elegerint a Romano pontifice consecrandum. Chrisma, oleum sanctum, consecrationes altarium sive basilicarum, ordinationes monachorum seu caeterorum clericorum qui ad sacros fuerint ordines promovendi, a dioecesano accipietis episcopo, siquidem gratiam atque communionem apostolicae sedis habuerit, etsi ea gratis ac sine pravitate voluerit exhibere; alioquin liceat vobis catholicum quem malueritis adire antistitem, et ab eo consecrationum sacramenta suscipere, qui apostolicae sedis fultus auctoritate, quae postulantur indulgeat. Porro laborum vestrorum decimas ob pauperum usus retinendas absque episcopi cujuslibet contradictione concedimus. Praecipimus etiam et jubemus ut omnes contractus, vel chartulae ad damnum ipsius monasterii contra jus et fas a pravis rectoribus sive abbatibus de bonis ipsius monasterii factae omnino inanes et vacuae habeantur. Missas sane publicas seu stationes in monasterio vestro praeter voluntatem abbatis fieri prohibemus. Nec ipsi autem, nec alicui personae liceat monasterii rebus molestias irrogare, fodrum autem, angarias exigere, quatenus, annuente Deo, in sanctae religionis observatione seduli et quieti permanentes, Romanae tuitionis gratia potiamini. Decernimus ergo ut nulli omnino hominum liceat idem monasterium temere perturbare, aut ejus possessiones auferre vel ablatas retinere, minuere, seu quomodolibet vexationibus fatigare, sed omnia integra conserventur eorum, pro quorum gubernatione concessa sunt, usibus omnimodis profutura; salva sedis apostolicae auctoritate. Si qua sane in futurum ecclesiastica saecularisve persona, hanc nostrae constitutionis paginam sciens, contra eam temere venire tentaverit, secundo tertiove commonita, si non reatum suum congrua satisfactione correxerit, potestatis honorisque sui dignitate careat, reamque se divino judicio existere de perpetrata iniquitate cognoscat, et a sacratissimo corpore ac sanguine Dei et Redemptoris nostri Jesu Christi aliena fiat, atque in extremo examine districtae ultioni subjaceat. Cunctis autem eidem loco justa servantibus sit pax Domini nostri Jesu Christi, quatenus et hic fructum bonae actionis percipiant, et apud districtum judicem praemia aeternae pacis inveniant. Amen, amen, amen. FAC MECUM, DOMINE, + SIGNUM IN BONUM. Ego Eugenius Catholicae Ecclesiae episcopus ss. Ego Thomas presbyter card. tit. Vestinae ss. Ego Guido presb. card. tit. Sancti Laurentii in Damaso ss. Ego Hugo presb. card. tit. in Lucina ss. Ego Gregorius diacon. card. Sanctorum Bacchi et Sergii ss. Ego Oddo diacon. card. Sancti Georgii ad Velum Aureum ss. Ego Octavianus diacon. card. Sancti Nicolai in Carcere Tulliano ss. Ego Rodulfus diaconus card. Sanctae Luciae in Septa Solis ss. Datum Viterbii per manum Roberti, sanctae Romanae Ecclesiae presbyteri cardinalis et cancellarii, secundo Idus Junii, indictione VIII, Incarnationis Dominicae anno 1145, pontificatus vero domni Eugenii III papae anno primo.