EPISTOLA CCLXVI. CONONI,  Dei gratia Praenestino episcopo et sanctae sedis apostolicae legato,  IVO,  humilis Ecclesiae Carnotensis minister, obedientiam et salutem.
Sicut visito praesentiam vestram per legatum et litteras, sic visitarem propria persona, nisi adhuc detineret me ex longa infirmitate contracta debilitas. In primis itaque suggero simpliciter incedenti vestrae sollicitudini, ut non credatis omni spiritui. Suasit enim Hugo filius Gervasii propter violatam pacem se esse injuste excommunicatum, et terrae patris sui injuste divinum officium esse interdictum , quia dicit ea die qua vocatus erat ad justitiam, se a domino rege suo fuisse detentum. Quae excusatio adversus pacem violatam apud nos nullius momenti est, quia rex et princeps hanc licentiam dederunt militibus suis, ut absolutam fidelitatem jurarent paci et justitiis pacis infra septem dies, quibus moniti essent se venturos ad justitiam, nisi eos detineret aut proprii corporis invaletudo, aut propriae personae violenta detentio, nec rege excepto nec domino. Unde si praetaxatum Hugonem sine satisfactione absolverem, haberent me parochiani mei sicut ethnicum et publicanum, et illo cujus bona diripuit, usque ad novissimum quadrantem totum quod amisit a me repeteret, et de me et de meis quam gravius posset talionem exigeret. De caetero supplico sanctae sollicitudini vestrae, ut ad terminandam causam quam tertio Kalendas Septembris inter me et abbatem Majoris Monasterii statuistis , latus vestrum muniatis prudentibus et religiosis personis, quae nec falli quaerant nec fallere, nec pretio vinci nec precibus. In hoc enim monachi confidunt, quod multis multa et magna promittunt. Ut autem hujus rei noveritis veritatem, breviter vobis aperiam, latius vobis dicturus vel scripturus, si Deus dederit opportunitatem. Haec enim Ecclesia in municipio quod Curvavilla dicitur sita, a fundatore suo in honore sancti Nicolai canonico ordini fuit deputata, et haec praedicti fundatoris devotio, episcopali auctoritate, et anathematis severitate roborata. Defuncto autem fundatore successor ejus nomine Jerogius ascivit quosdam monachos caementarios, quorum monasterio promisit se daturum praedictam Ecclesiam, si muro munirent praetaxatum municipium. Quod audientes monachi Majoris Monasterii, qui in vicina quadam cella morabantur, nolentes habere alterius monasterii monachos sibi vicinos, inconsulta Carnotensi Ecclesia, cujus juris est praetaxata Ecclesia, non tantum canonicali jure, sed etiam parochiali acceptis a Jerogio duabus praebendis, Ecclesiam illam contradicentibus clericis loci illius invaserunt; nec amen communionem canonicorum, nisi quorumdam assentatorum habere potuerunt. Unde quidam ex illis religiosus et litteratus nomine Robertus, cum quibusdam aliis domnum Hugonem Diensem episcopum adiit qui tunc erat sedis apostolicae legatus , et in auribus ejus privatim et publice clamorem de hac invasione ventilavit; qui acceptis litteris a legato domum rediens, praedictis monachis praedictae Ecclesiae invasionem per has litteras interdixit. Illi vero infra praescriptum terminum Ecclesiam dimiserunt, et de caetero per triginta et duos annos aut eo amplius absque synodali reclamatione quietam reliquerunt. Nunc vero cum ordinem canonicum non dissipare, sed in melius in ipsa Ecclesia consensu clericorum studerem promovere, monachi daemoniaca invidia moti voluerunt in alienam messem falcem mittere, et me episcopali jure privare. Quod vero dicunt hanc Ecclesiam ab antecessore meo eis fuisse concessam; quidquid dicant, Carnotensis Ecclesia cujus ipsa membrum est, ignoravit, et quod ibi invaserunt, illo minime reclamante vel adjuvante, amiserunt. Haec breviter scripsi, ut ad defendendam veritatem arctius vos accingatis, et clericalis ordinis in quo estis , quantum potestis, ruinas relevetis. Valete.
(epist. 261) (epist. 264) (epist. 267 et 268) (papae Gregorii septimi) (epist. 274) (epist. 1
et 2) (epist. 36)
[amonicali, ms. c. ]