XXI.  Ad exercitum in Palaestina militantem.--Gratulatur ei de victoria obtenta, et simul ad progrediendum hortatur.   (Anno 1100, Mai. 4.) [MANSI,  Concil.,  XX, 979.]
PASCHALIS episcopus, servus servorum Dei, venerabilibus fratribus, sive filiis, episcopis, clericis, proceribus, militibus, et omni populo militiae Christianae in Asia triumphantis, salutem et apostolicam benedictionem.
Quod per prophetam populo suo Dominus pollicetur, impletum in vobis cognoscimus: Inhabitabo, inquit, in eis, et inambulabo cum eis , quia per fidem in vestris pectoribus habitat, et per operationem ita inambulat, ut patenter in vobis inimicos suos expugnasse videatur. Renovavit enim Dominus antiqua miracula, ut in uno mille, et in duobus decem millia persequeretur, et his Ecclesiae armis, sacerdotalium precum tubis, inimicarum urbium moenia aperiret. Illud vero quanti gaudii, quam potentis miraculi aestimatis, quod sacrosancti lateris sanguine cruentam lanceam, et vivificae crucis partem vestris oculis revelavit, vestris tractandam manibus obtulit! Quantas super his Redemptori nostro gratias debeamus, nec humanus animus opinatur, nec lingua praevalet enarrare. Videmus enim Christianae fidei hostes, Christiani populi oppressores, per divinam misericordiam manu vestra partim contritos, partim e diu possessis regionibus effugatos; videmus Orientalem Ecclesiam, post longa captivitatis tempora, magna ex parte ad antiquam libertatis gloriam rediisse. Dicendum igitur ore, dicendum corde: Gloria in altissimis Deo et in terra pax hominibus bonae voluntatis . Orationi etiam et vigiliis insistendum, ut quod coepit adimpleat, et manus vestras, quas hostium suorum sanguine consecravit, immaculatas usque ad finem, affluentes firma pietate, custodiat. Quapropter agite, filii in Christo desideratissimi, rememoramini quanta pro amore Domini reliqueritis, quanta pro fratrum salute et ereptione pericula subieritis: patriam, domos, parentes posthabuistis, vosmetipsos exsilio addixistis, morti opposuistis; curate nunc ad meliora semper tendere, pacem cum omnibus conservate, ut possitis ad aeternam pacem Domini misericordia pervenire. Plurima vobis significare per chartam et atramentum supersedemus, quoniam ex apostolicae sedis gremio charissimum fratrem Mauritium Portuensem episcopum destinamus, ut qui per beati Petri vicarium, sanctae in Christo memoriae praedecessorem nostrum Urbanum, tanti peregrinationem itineris assumpsistis, beati Petri solatiis semper abundetis; et quem fundamentum tanti operis habuistis, ipsum quoque ad finem caput in fide et obedientia teneatis. Vices etiam nostras eidem fratri Mauritio et episcopo commisimus, ut eum in omnibus reverenter excipere, audire, et per ipsum nobis, imo beato Petro, obsequi debeatis. Cui nimirum in praeceptis dedimus, ut Ecclesiae, quam per vos Dominus liberavit, sed liberaturus est, ordinationi vigilanter immineat; quae si minus canonicis regulis apta repererit, corrigat; et in eisdem cum vestro auxilio plantanda plantet, aedificanda aedificet. Hortamur itaque, hortantesque praecipimus, ut ei, tanquam personam nostram praeferenti, in omnibus obedire curetis. Omnipotens Dominus et velle et posse in vobis tribuat, ut quae eo auctore facienda cognoscitis, ipso adjuvante impleatis. Ipse vos ab omnibus peccatis absolvat, et exsilio vestro patriam aeternam tribuat. Datum Romae quarto Nonas Maii, indictionis octavae, per manum Joannis Diaconi.
(II Cor. VI) (Luc. II)