CDLXXIV.  Ad episcopos, abbates, priores, clerum, regem et populum Hierosolymitanae Ecclesiae.--Significat Arnulfum patriarcham, cui legatus suus officio pontificali interdixisset, a sese restitutum.   (Anno 1116, Jul. 19.) [ROZIERE,  Cartul. du Saint-Sepulcre,  11.]
PASCHALIS episcopus, servus servorum Dei, dilectis fratribus et filiis episcopis suffraganeis, abbatibus, prioribus, clero, regi, principibus et populo Jerosolymitanae Ecclesiae, salutem et apostolicam benedictionem.
Pro sedandis Ecclesiae vestrae scandalis, pro discutiendis capitulis quibusdam, quae adversus confratrem nostrum Ar, patriarcham vestrum, ad audientiam nostram et frequenti fama et bonorum virorum relatione pervenerant, nostrae auctoritatis nuper ad vos nuntium miseramus; ferebatur enim et de inutilibus nuptiis genitus, et mulierum commistione pollutus, et in Ecclesiae praelationem violentia regis intrusus. Caeterum praeter opinionem et exspectationem nostram adeo apud vos est aucta turbatio, ut idem patriarcha cum nonnullis fratribus ad nostram coacti sunt praesentiam pervenire. Hi profecto ad nos ex regis, episcoporum, abbatum, priorum et clericorum nominibus vestrae fraternitatis litteras attulerunt, Ecclesiae necessitates multiplices praeferentes, et apostolicae sedis misericordiam obnixis precibus exorantes ut, quod ab eis super suo antistite factum fuerat, apostolicae dispensationis gratia firmaretur. Eos itaque penes nos prolixiori tempore detinuimus, legati nostri reditum praestolantes, adversus quem idem fratres vehementius querebantur, quod, causa unius audita, propere adversus patriarcham ipsum sententiam, posthabita sedis apostolicae appellatione, protulerit. Sed cum nec eumdem legatum nec certius de eo responsum habere possemus, habito tandem cum fratribus nostris tractatu atque consilio, capitula eadem, quanta potuimus investigatione, discussimus. Venerabiles siquidem fratres Aschetinus, episcopus Bethlehem, Hugo, abbas monasterii de Valle Josaphat, Arnaldus, prior ecclesiae de Monte Sion, Petrus et Guillelmus, canonici Dominici Sepulcri, tactis sacrosanctis Evangeliis, in haec verba juraverunt: « Pro pace et necessitate Ecclesiae Jerosolymitanae communi voto et consensu elegimus nobis in patriarcham domnum Arnulfum, remota violentia regis. » Ipse etiam confrater noster patriarcha Ar criminum illorum, quae adversus eum ferebantur, se omnino immunem, Evangeliis tactis, asseruit. Porro personae ipsius utilitas ab inito expeditionis Jerosolymitanae quanta penes vos fuerit et quanta sit, non solum nos, sed universus pene agnoscit. Duobus igitur capitulis hujusmodi judicii ordine pertractatis, tertium, quod de ipsius genitura vulgatum est, pro multis et variis personae utilitatibus, quas dinumerare prolixum est, pro pace ac necessitate Jerosolymitanae Ecclesiae, quae in praeterito quidem gravis, in futurum longe gravior imminere videbatur, apostolicae dispensationis provisione duximus tolerandum, scientes ex apostolici dogmatis notitia quoniam charitas operit multitudinem peccatorum. Hac nimirum ratione servata, supradictum fratrem pontificali officio, quod ei per legatum interdictum fuerat, restituimus, et eum in episcopum seu patriarcham Jerosolymitanae Ecclesiae confirmavimus, et, quod ejus adhuc dignitati deerat, pallii videlicet indumentum ex apostolicae sedis benignitate concessimus. Nunc ergo eum ad vos cum patriarchicae dignitatis integritate et gratiae nostrae plenitudine remittentes, rogamus et praecipimus ut eum, tanquam patrem et magistrum Deique vicarium, affectione debita diligatis et obedientia debita vere mini. Praestet omnipotens Deus ut in conspectu ejus et ipse de vobis et vos de ipso gloriam mereamini! Manifestum autem vobis omnibus esse volumus quod mulieres illae, de quibus, ut superius significatum est, idem patriarcha infamabatur, altera dicebatur uxor Girardi, altera Sarracena, de qua filium genuerit. Porro a communi voto et consensu electionis in sacramento superius exposito Ebremarus et ejus complices omnino remoti sunt. Datum Priverni, XIV Kalendas Augusti, indictione IX, Incarnationis Dominicae, anno 1117.
[nulfum] [nulfus] [a]