АҞӘА, лаҵара 18 — Sputnik. Сариа Кәарцхьиаԥҳа. Амҳаџьырра иагаз ргәалашәара амш азгәарҭоит Аҟәа, лаҵара 21 аҽны, абри атәы иҳәеит Аҧсадгьыл ахь архынҳəразы аминистр ихаҭыҧуаҩ, аҭоурыхҭҵааҩ Џьамбул Инџьгьиа.
Лаҵара 20, асааҭ 11:00 рзы Аԥсадгьыл ахь архынҳәразы аминистрра ахыбраҿы имҩаԥгахоит аконференциа. Кавказтәи аибашьреи амҳаџьырреи ирызкны ажәахәқәа ирыԥхьоит. Иара убас, лаҵара 21, асааҭ 11:30 рзы амарафон - Алашарбага араион аҿтәи ашкол инаркны адрамтеатр аҟынӡа.
"Амарафон алахәылацәа рзы аԥхьахә ҭыпқәа фба азԥхьагәаҭоуп", - иҳәеит Инџьгьиа.
13:00 - Аԥсуа драмтеатр аԥхьа ашколхәыҷкәа амҳаџьырра иазку атематикала асахьақәа ҭырхуеит.
14:00 - Аԥсуа драмтеатр аҟны лаҵара 21 иазку ацәыргақәҵа аадыртуеит. Аԥхьахә ҭыԥқәа хԥа азԥхьагәаҭоуп.
18:30 - Сергеи Багаԥшь ихьӡ зху ашҭаҿы аҿар еизоит, аусмҩаԥгатә рҽаздырхиоит.
19:30 - Сергеи Багаԥшь ихьӡ зху ашҭаҟынтә абыкь зку ҩыџьа аҷкәынцәа аԥхьа игыланы, аҿар абираҟқәа кны Амҳаџьырқәа рбаҟахьы идәықәлоит. Аԥсуа драмтеатр аԥхьа Аԥсны аҳәынҭқарра аиҳабыра аҿар рколонна иацлоит.
Амҩаԥгаҩцәа амитинг аадыртуеит. 20:00 Аԥсны ирылаҳәахоит минуҭктәи аҿымҭра. Нас ателецҳа Аԥсны - Нхыҵ Кавказ - Ҭырқәтәыла аҿаркуеит, уи ашьҭахь "Нарҭаа рымца" еиқәырҵоит. Ашәҭқәа амшын ихырҵоит, 155 цыра алашарбагақәа аҳауа иаларҵоит.
XIX ашәышықәсазы, еиуеиԥшым аҭоурыхтә мзызқәа ирыхҟьаны зықьҩыла аԥсуаа рҭоурыхтә ԥсадгьыл ааныжьны Ҭырқәтәылаҟа имцар ада ԥсыхәа рымамызт. Аԥсуа мҳаџьырцәа рхылҵшьҭрақәа 50 тәыла рыҟны инхоит. Хыԥхьаӡара рацәала аԥсуа диаспора Ҭырқәтәыла инхоит.
"300-ҩык инареиҳаны иахьа еиуеиԥшыма амзызқәа ирыхҟьаны Қырҭтәыла иҟоуп. Асааҭ 9 инаркны асааҭ 15:00 рҟынӡа иахьатәи аамҭа иалагӡаны аҳәаа иахысхьеит 70-ҩык инареиҳаны. Урҭ рахьынтә иҟоуп згәамбзиара иахҟьаны ицазгьы, аха ус еиԥш иҟаз хәҩык роуп, аиҳараҩык уахьынтә иаауа Гал иқәынхо, еиуеиԥшым азҵааракәа рыла Қырҭтәыла инанагаз роуп. Уа дыҟан аҵара зҵо, аԥсра иақәшәаз, зҭаацәа збоит ҳәа ицаз уҳәа. Хынтә иаартыз акоридор иабзоураны 1500-ҩык инареиҳаны рыҩнқәа рахь ихынҳәит. Ари аҭагылазаашьа ауааԥсыра гәахәарыла ирыдыркылоит, ҳтәылауаа ринтересқәа рыхьчаразы Аԥсны атәыла анапхгара ари аус анагӡара хымԥадатәны иахәаԥшуеит", – ҳәа азгәеиҭеит Латипов.
Иаҳа инеиҵыху аиҿцәажәара шәазыӡырҩы аудио аҿы, мамзаргьы арадио Sputnik Аԥсны аефир аҿы.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, ԥхынгәы 13 - Sputnik. Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҟны ишьҭоу акоронавирус зцәа иалаз акурсантцәа ҩыџьа аҩашаҽны, ԥхынгәы 14 рзы рылҩаара иаздырхиоит ҳәа адырра ҟанаҵоит Ауааԥсыра акоронавирус рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Ари амш иалагӡаны агәаҭара иахрыжьыз 36-ҩык рҟынтә аӡәгьы иҿы акоронавирус шьақәырӷәӷәамхеит
Иахьазы Аԥсны зынӡа акоронавиурс рыдырбалахьеит 38-ҩык. Урҭ рахьтә ҩыџьа макьанагьы Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭа иҭоуп, 35 ргәы бзиахеит, аӡәы лыԥсҭазаара далҵит.
Адунеизегьтәи агәабзиарахьчаратә еиҿкаара аҵыхәтәантәи адыррақәа рыла, адунеи аҿы ишьақәдырӷәӷәахьеит 12,5 миллион хҭыс инареиҳаны, рыԥсҭазаара иалҵит 561 нызқьҩык инарзынаԥшуа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


АҞӘА, ажьырныҳәа 28 - Sputnik. Венесуела адәныҟатәи аусқәа рминистр Хорхе Арреаса аҳәамҭа ҟаиҵеит Венесуела аиҳабыра аоппозициа рацәажәара иазыхиоуп ҳәа. Абри атәы аанацҳауеит РИА Новости, RT адыррақәа ҵаҵӷәыс иганы.
Арреаса иазгәеиҭеит Венесуела аиҳабыра уаанӡагьы аиҿцәажәара ишадгылоз.
"Сара даара исҭахуп аоппозициагьы абри аус иадгыларц. ЕАА иҟоу реиҳабыра рҟынтәи азин ылырхааит", - иҳәеит иара.
Арреаса иара убасгьы иазгәеиҭеит атәыла аиҳабыреи аоппозициеи аимадара шрымоу, ԥхынҷкәынымзазы хықәкык иазкылсырц егь шрыгмыз. Аха аҵыхәтәаны аоппозициа аиқәшаҳаҭра мап ацәнакит.
Ажьырныҳәа 23 рзы Венесуела массала ауаа Николас Мадуро иҿагыланы ақәгылара иалагеит. Атәыла апарламент ахада Хуан Гуаидо иара убри аҽны атәыла ахадас иҟоу сара соуп ҳәа рылеиҳәеит. ЕАА аҽа тәылақәаки иара атәыла ахадак иҳасаб ала дазхарҵеит.
Мадуро, Москва адгылара инаҭеит.
АҞӘА, ԥхынгәы 13 - Sputnik. Урыстәыла Афедералтә Шәарҭадаратә маҵзура иаадырԥшит "Исламское государство" алахәылацәа ргәыԥ Ростовтәи аобласт аҿы ҳәа аанацҳауеит Урыстәыла АШәМ ауаажәларра рнырразы Ацентр.
"Дара аполициаа рықәлареи амедицинатәи аҵараҵаратәии усбарҭақәа рҿы атеррористтә акциақәеи рымҩаԥгара рҽаздырхион", - аҳәоит арелиз аҿы.
Аоперациа ҷыда мҩаԥган Азовтәи араион аҿы. Агәыԥ ахада иаанкылараан аҿагылара ҟаиҵеит автомат Калашников ала дхысуа, нас арԥжәагала иҽԥижәеит. Иара дҭахеит, егьырҭ ахәҩык аанкылоуп.
Иааныркылаз ргәаҭараан ирыдбалоуп автоматқәа, аџьаԥҳаны, ахалаҟаҵаратә рԥжәага, анаркотикқәа.
Атеракт, абџьар закәанда ахархәара, азинхьчаратә усбарҭақәа рҿагылара рзы ашьаус хацыркуп.
Урыстәыла АШәМ адиректор Александр Бортников иқәгылара инақәыршәаны, аҵыхәтәантәи жәашықәса рыҩныҵҟа Урыстәыла 160 теракт рымҩаԥгара аԥырҟәҟәаан, 2019 шықәса рзы – 43.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, ԥхынгәы 13 - Sputnik. Урыстәыла уахыки-ҽнаки рыла 6 537-ҩык авирус рыдбалоуп арегионқәа 84 рҿы ҳәа аанацҳауеит COVID-19 аҿагыларазы Москва аоперштаб.
Авирус зыдбалаз рҟынтәи 25,6% аклиникатә ҟазшьа рныԥшуамызт. Уахыки-ҽнаки рыла рыԥсҭазаара иалҵит 104-ҩык, ргәы бзиахеит 2 960-ҩык.
Зынӡа атәылаҿы иазгәаҭоуп 11 439-ҩык COVID-19 змоу, урҭ рҟынтәи 504 021 -ҩык ргәы бзиахахьеит.
Аԥсны ауааԥсыра акоронавирус рацәыхьчаразы аштаб адыррала, ареспубликаҿ 38 чымазара хҭыс ыҟан, ҩыџьа Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭа иҭоуп, 35-ҩык ргәы бзиахеит, аӡәы лыԥсҭазаара далҵит.
Акоронавирус иадҳәалоу ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
"300-ҩык инареиҳаны иахьа еиуеиԥшыма амзызқәа ирыхҟьаны Қырҭтәыла иҟоуп. Асааҭ 9 инаркны асааҭ 15:00 рҟынӡа иахьатәи аамҭа иалагӡаны аҳәаа иахысхьеит 70-ҩык инареиҳаны. Урҭ рахьынтә иҟоуп згәамбзиара иахҟьаны ицазгьы, аха ус еиԥш иҟаз хәҩык роуп, аиҳараҩык уахьынтә иаауа Гал иқәынхо, еиуеиԥшым азҵааракәа рыла Қырҭтәыла инанагаз роуп. Уа дыҟан аҵара зҵо, аԥсра иақәшәаз, зҭаацәа збоит ҳәа ицаз уҳәа. Хынтә иаартыз акоридор иабзоураны 1500-ҩык инареиҳаны рыҩнқәа рахь ихынҳәит. Ари аҭагылазаашьа ауааԥсыра гәахәарыла ирыдыркылоит, ҳтәылауаа ринтересқәа рыхьчаразы Аԥсны атәыла анапхгара ари аус анагӡара хымԥадатәны иахәаԥшуеит", – ҳәа азгәеиҭеит Латипов.
Иаҳа инеиҵыху аиҿцәажәара шәазыӡырҩы аудио аҿы, мамзаргьы арадио Sputnik Аԥсны аефир аҿы.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


АҞӘА, рашәара 5 - Sputnik. Бырзентәыла Атәылахьчара аминистр Никос Панаиотопулос аҳәамҭа ҟаиҵеит атәыла асуверентә зинқәа рыхьчаразы бџьаршьҭыхла аҿагылара ишазыхиоу.
"Аҵыхәтәантәи аамаҭқәа рзы Ҭырқәтәыла ахымҩаԥгашьа агрессиа аҵоуп. Сара исыԥхьаӡоит Ҭырқәтәыла ахымҩаԥгашьа арҭынчразы ганкахьала иҟоу адипломатиатә лшарақәа зегьы ахархәара рыҭатәуп, даҽа ганкахьала арратә мчра ахы иархәатәуп", - иҳәеит иара, ателеканал Star аинтервиу аҭо. Абри атәы аанацҳауеит РИА Новости.
Ателеканал ажурналист изҵаара "Иазыхиоума Бырзентәыла бџьаршьҭыхла аимак аҭыԥ ақәҵара?" Панаиотопулос аҭак аиҭеит "Иазыхиоуп" ҳәа.
"Ҳара аҭагылазаашьа аиҭакра ҳазыхиоуп. Арбџьармчқәа рхархәарагьы абрахь иналаҵаны. Усеиԥш ҳҭахым, аха ҳзинқәа рыхьчаразы уаҳа аҽак аанымхозар, ҳахиоуп", - иҳәеит аминистр.
Мышқәак раԥхьа Ҭырқәтәыла аиҳабыра ргазеҭ аҿы иҟаҵан аҳәамҭа абырзен дгьылбжьахақәа рааигәара арацәаӡри аҟазаара аҭҵаареи аҵхреи рзы азин ҷыда аиуразы азыҳәа ҟаҵоуп ҳәа.
Бырзентәыла Адәныҟатәи аусқәа рминистр Никос Дендиас ашәахьаҽны аҳәамҭа ҟаиҵеит Ҭырқәтәыла Бырзентәыла асуверентә зинқәа амнахырц агәы иҭоуп ҳәа. Ари провокациоуп ҳәагьы ахиҳәааит.
Аганқәа рыбжьара аибарххара ҟалеит жәабранмза анҵәамҭазы. Усҟан Ҭырқәтәыла аҳәамҭа ҟаанҵеит Идлибтәи амигрантцәа шазаанымкыло азы, Евроеидгылеи иареи рҳәаа аанартит. Зықьҩыла ахҵәацәа Бырзентәылаҟа идәықәлеит.
Афины аҭакс аҳәаақәа анаркит. Ҭырқәтәылеи Бырзентәылеи рҳәаа 190 километра иреиҳауп.
Бырзентәыла Османтәи аимпериаҟынтә ахьыԥшымра аиуит 1821 шықәса рзы. Уи аахыс бџьаршьҭыхлатәи аиҿагыларақәа ԥшьынтә аҭыԥ рыман: 1897 шықәса рзы, Актәи Балкантәи аибашьраан, Актәи адунеизегьтәи еибашьраан, 1919—1922 шықәсазы аҭырқә-абырзен еибашьраан.
АҞӘА, ԥхынгәы 3 - Sputnik. Краснодартәи атәылаҿацә аҿы ԥхынгәы 21 рҟынӡа аҽырхиаратә режим аҿҳәара инахеит ҳәа аанацҳауеит атәылаҿацә ахадара асаит.
Аепидемиологиатә ҭагылазаашьа ахылаԥшра шамоугьы арегион аҿы ԥхынгәы 21 рҟынӡа уснагӡатәқәак шыҟац иаанхоит:
" Аепидемиологиатә ҭагылазаашьа ахылаԥшра шамоугьы, арегион аҿы ԥхынгәы 21 рҟынӡа уснагӡатәқәак шыҟац иаанхоит. Аинфекциа алаҵәара алмыршаразы аусурақәа мҩаԥгахоит", - ҳәа рҳәеит Роспотребнадзор аҿы.
Краснодартәи атәылаҿацә азы аҵыхәтәантәи уахыки-ҽнаки рыла иазгәаҭан 57-ҩык коронавирустә инфекциа змаз. Иахьазы 6159-ҩык COVID-19 рыдырбалахьеит. 4910 пациент ахәышәтәырҭақәа ирылҩаауп. 81-ҩык рыԥсҭазаара иалҵхьеит.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, ԥхынгәы 3 - Sputnik. Урыстәыла Аконституциа иалагалоу ариашарақәа азинмчра роуеит ԥхынгәы 4 инаркны. Абри азы аусдҵа инапы аҵаиҩит аҳәынҭқарра ахада ҳәа аанацҳауеит Кремль апресс-маҵзура.
"Ишьақәсырӷәӷәоит: "Амчра аусура аиҿкаараҿ хаз игоу зҵаарақәак рҭышәныртәалара аиӷьтәразы" ҳәа Урыстәылатәи Афедерациа Аконституциа ариашарақәа ралагаларазы 2020 шықәса хәажәкыра 14 рзы №1-ФКЗ инақәыршәаны, Урыстәылатәи Афедерациа азакәан ахәҭаҷ 1 иазыԥхьагәанаҭо ариашарақәа 2020 шықәса ԥхынгәы 4 инаркны азинмчра рымазарц", - ҳәа арбоуп аусдҵаҿ.
Аконституциахь ариашарақәа ралагаларазы абжьыҭара иаанарԥшит ауаажәларра рконсолидациа ҳарак ҳәа иҳәеит Путин авидеоеимадарала Аконституциахь ариашарақәа ралагалара аззырхиоз аусутә гәыԥ рԥылараан.
"Иааидкыланы Аконституциахь ариашарақәа ралагаларазы абжьыҭара иаанарԥшит амилаҭтә ҵакы змоу азҵаарақәа рҿы ауаажәларра рконсолидациа ҳарак", - ҳәа иҳәеит Путин.
Урыстәыла Алхратә комиссиа хада Урыстәыла Аконституциахь ариашарақәа рзы абжьыҭаратә ԥкаанҵақәа 100% аус рыднаулеит. Абжьыҭарахь инеиит 67,97% ауааԥсыра. Урыстәыла Аконституциахь ариашарақәа рзы 77,92% ( 58 миллионҩык) рыбжьы рҭиит, иаҿагыланы 21,27% (16 миллион-ҩык) урыстәылаа рыбжьы рҭиит.
Аԥсны иахьаҵанакуаз абжьыҭара рҽаладырхәит 2700-ҩык.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, ԥхынгәы 3 – Sputnik, Ренат Ԥачлиа. Абжьаратә школқәа роушьҭымҭацәа амедалқәа ранашьара мҩаԥысит Аԥсны Акультура аминистрраҿы ахәаша, ԥхынгәы 3 рзы.
Аԥсны аҵареи абызшәатә политикеи рзы аминистр ихаҭыԥуаҩ Медеиа Ченгьелиаԥҳа илҳәеит сынтәатәи ашықәс уаанӡатәиқәа ишреиԥшым, аепидемиологиатә ҭагылазаашьа иахырҟьаны аҵаратә процесс шыԥсаххаз. Ус шакәугьы, аминистрра официалла аҵарашықәс хнаркәшеит.
"2020 шықәса рзы Аԥснытәи ашколқәа ирылгеит 1791-ҩык аҵаҩцәа. Урҭ рҟынтәи 11-ҩык амедалқәа рыманы иалгеит, 64-ҩык "ибзиаӡоуп" ҳәа иалгеит. Иаҳҳәар ҳалшоит, медалла ашкол иалгаз аҵаҩцәа ԥхьаҟазы ҳҿар рыхьтәы фонд иалахәхо роуп ҳәа. Абас иҟоу аҿар роуп уаҵәтәи ҳԥеиԥшгьы знапаҿы иҟало", - ҳәа лҳәеит Ченгьелиаԥҳа.
Аԥсны арккареи абызшәатә политикеи рзы аминистр Инал Габлиа аушьҭымҭацәа ирыдиныҳәалеит, иазгәеиҭеит раԥхьаҟа имариам амҩа шышьҭоу аха аҿар ирус хаданы иҟоу аҳәынҭқарра аҿиара рлагала алаҵара шакәу.
"Шәаԥхьаҟатәи шәыԥсҭазаараҿ зегь раԥхьа иргыланы ишәхашәмыршҭыроуп иреиҳаӡоу аҟазшьақәа: ауаҩреи аламыси» ҳәа иҳәеит Габлиа.
Ахада ихаҭыԥуаҩ Бадра Гәынба Аԥснытәи арҵаҩцәа ҭабуп ҳәа реиҳәеит 11 шықәса дуӡӡа аҵаҩцәа аԥсҭазаара ду амҩахь иахьнаргоз азы, иуадаҩыз рџьазы. Иара агәрагара ааирԥшуеит рџьабаа баша ишмыӡуазы.
Аҳәынҭқарра ахада Аслан Бжьаниа ихьӡала ихаҭыԥуаҩ аҵаҩцәа рыхьӡала иааишьҭыз адныҳәаларатә шәҟәы даԥхьеит.
Араӡны медал занашьоу Данил Кәыҵниа Sputnik акорреспондент даниҿцәажәоз иҳәеит Москватәи аҵараиурҭақәа руак аҭалара игәы ишҭоу. Амедицина азанааҭ шалихуа. Аҵара ашьҭахь иара Урыстәыла аԥышәа иманы Аԥсныҟа ахынҳәра игәы иҭоуп.
Нестор Лакоба ихьӡ зху Пицундатәи абжьаратә школ №1 хьтәы медалла иалгаз аҵаҩы Дамеи Ҳагба иазгәеиҭеит Урыстәылатәи аҵараиурҭа дҭаларц дшыҟоу, Аԥсны анџьныр-аргылаҩ ҳәа афакультет ахьыҟам азы. Иара иҳәеит иаԥхьаҟазы иԥсҭазаара Аԥсны мацара ишадиҳәало.
Аԥсны арккареи абызшәатә политикеи рзы аминистр ихаҭыԥуаҩ Медеиа Ченгьелиаԥҳа далацәажәеит ахьтәы ма араӡны медал аиушьа атәы.
Лара лажәақәа рыла, "Ахьтәи араӡни медалқәа рзы" аԥҟара инақәыршәаны ахьтәы медал аиуразы 10-11 аклассқәа рҿы "хәба" ҳәа аҵара ҵатәуп, араӡны медал аиуразы ҩ-ԥшьбак умазар ҟалоит.
"Аҵаҩцәа агәаҭара цҵатә усурақәа мҩаԥыргоит. Актәи аетап азеиԥшҵаратә школқәа рҟны имҩасуеит. Убри аан аԥышәарақәа хԥа – ахатәы бызшәа, алгебра, нас ашкол иалнахуа рҭиироуп "хәба" ҳәа. Аҩбатәи аетап Аԥсны араионқәеи ақалақьқәеи рҿы имҩаԥысуеит", – ҳәа лҳәеит Ченгьелиаԥҳа.
Ахыркәшаратә етап мҩаԥыргоит Аҵара аминистрраҿы. Арҭ ах-етапк ирхысыз амедалқәа ранашьаразы иқәдыргылоит.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
Ажьиԥҳа еиҭалҳәеит Гагра араион азы аҵарашықәс зеиԥшраз, уи ахарҭәаашьа шылбо


АҞӘА, ажьырныҳәа 13 - Sputnik. Аԥсны Аҳәынҭқарра ахада ихаҭыԥуаҩ Аслан Барцыц Рауль Ҳаџьымба имаҵура анаанижь ашьҭахь ԥхьатәара дцеит, абр атәы аанацҳауеит аҳәынҭқарра ахада ипресс-маҵзура.
"Аԥсны Аҳәынҭқарра Аконституциа инақәыршәаны, Аԥсны Аҳәынҭқарра Ахада Рауль Ҳаџьымба ԥхьатәара дахьцаз инамаданы, Аԥсны Аҳәынҭқарраҿы аҭынчреи аҭышәынтәалареи реиқәырхаразы, азеиԥшмилаҭтә еилибакаара ҟаларазы, Аԥсны Аҳәынҭқарра Ахада ихаҭыԥуаҩ имаҵура шьҭасҵоит", - ҳәа аанацҳауеит адырраҭара.
Уаанӡа Барцыц иҳәахьан Ҳаџьымбеи уи идгылоу аполитикцәеи хәажәкырамзазы иҟало алхрақәа раан кандидатк идгылар шрылшо.
Ԥшьымш рыҩнуҵҟа акциа иалахәыз ауаа аамҭақәак раԥхьа Рауль Ҳаџьымба дахьыҟоу аҳәынҭқарратә дачахь инеит. Шәҩыла аоппозициа адгылаҩцәа аҳәынҭқарратә дача акәша-мыкәша еизеит, Рауль Ҳаџьымба ԥхьатәара дцарц адҵа ҟаҵо.
Аамҭақәак рышьҭахь Аԥсны уаанӡатәи Адәныҟатәи аусқәа рминистр, Апарламент ԥасатәи адепутат Сергеи Шамба амитинг алахәылацәа ирылеиҳәеит Рауль Ҳаџьымба аҭел дизасны ажәа шииҭаз ԥхьатәара дышцо азы арзаҳал инапы шаҵеиҩуа.
Арзаҳал инапы аҵеиҩит ҳәа Шамба абжьыҭгага ала ауаа ирылеиҳәеит. Еилагылаз уи напеинҟьарыла ирыдыркылеит.
Ажьырныҳәа 12 рзы ҽынла Рауль Ҳаџьымба диԥылахьан аоппозициа ахада Аслан Бжьаниа. Аиԥылара иалахәын Аслан Барцыц, Муҳаммад Кьылба, Алхас Кәыҵниа. Аицәажәара далахәын иара убасгьы Рашид Нургалиев. Ари аиԥылараан Бжьаниа Ҳаџьымба ԥхьатәара дцарц шидигалаз иҳәеит. Рашид Нургалиев аҭагылазаашьа аҭышәныртәаларазы акахьы иааибагарц рабжьигеит.
Ажьырныҳәа 9 рзы аоппозициа ахаҭарнакцәа аҿагыларатә акциа хацдыркит, ахада иԥхьатәара дҵаны иҟаҵо. Ажьырныҳәа 10 рзы Иреиҳаӡоу аӡбарҭа ахашшааратә инстанциа ҭагалантәи алхрақәа рылҵшәақәа рзы АКХ иаднакылаз иашамызт ҳәа ахырҳәааит.
Амҽыша, ажьырныҳәа 12 рзы Аԥсны Алхратә комиссиа хада иалнахит аҳәынҭқарра ахада иалхра ҿыцқәа ррыцхә. Урҭ ҟалоит хәажәкыра 22, 2020 шықәса рзы. Азакәан инақәыршәаны, ркандидатурақәа ықәдыргылар ҟалоит акандидатцәа ҿыцқәеи уаанӡатәи акандидатцәеи.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
"300-ҩык инареиҳаны иахьа еиуеиԥшыма амзызқәа ирыхҟьаны Қырҭтәыла иҟоуп. Асааҭ 9 инаркны асааҭ 15:00 рҟынӡа иахьатәи аамҭа иалагӡаны аҳәаа иахысхьеит 70-ҩык инареиҳаны. Урҭ рахьынтә иҟоуп згәамбзиара иахҟьаны ицазгьы, аха ус еиԥш иҟаз хәҩык роуп, аиҳараҩык уахьынтә иаауа Гал иқәынхо, еиуеиԥшым азҵааракәа рыла Қырҭтәыла инанагаз роуп. Уа дыҟан аҵара зҵо, аԥсра иақәшәаз, зҭаацәа збоит ҳәа ицаз уҳәа. Хынтә иаартыз акоридор иабзоураны 1500-ҩык инареиҳаны рыҩнқәа рахь ихынҳәит. Ари аҭагылазаашьа ауааԥсыра гәахәарыла ирыдыркылоит, ҳтәылауаа ринтересқәа рыхьчаразы Аԥсны атәыла анапхгара ари аус анагӡара хымԥадатәны иахәаԥшуеит", – ҳәа азгәеиҭеит Латипов.
Иаҳа инеиҵыху аиҿцәажәара шәазыӡырҩы аудио аҿы, мамзаргьы арадио Sputnik Аԥсны аефир аҿы.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, ԥхынгәы 13 - Sputnik. Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҟны ишьҭоу акоронавирус зцәа иалаз акурсантцәа ҩыџьа аҩашаҽны, ԥхынгәы 14 рзы рылҩаара иаздырхиоит ҳәа адырра ҟанаҵоит Ауааԥсыра акоронавирус рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Ари амш иалагӡаны агәаҭара иахрыжьыз 36-ҩык рҟынтә аӡәгьы иҿы акоронавирус шьақәырӷәӷәамхеит
Иахьазы Аԥсны зынӡа акоронавиурс рыдырбалахьеит 38-ҩык. Урҭ рахьтә ҩыџьа макьанагьы Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭа иҭоуп, 35 ргәы бзиахеит, аӡәы лыԥсҭазаара далҵит.
Адунеизегьтәи агәабзиарахьчаратә еиҿкаара аҵыхәтәантәи адыррақәа рыла, адунеи аҿы ишьақәдырӷәӷәахьеит 12,5 миллион хҭыс инареиҳаны, рыԥсҭазаара иалҵит 561 нызқьҩык инарзынаԥшуа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


АҞӘА, жәабран 7 - Sputnik. Венесуела атәылауаҩратә шәарҭадара аминистр ихаҭыԥуаҩ Ендес Паленсиа еиҭеиҳәеит атәыла аҩадатәи ахәҭа аҳаиртә баӷәазақәа руак аҿы амаҵзура ҷыда аусзуҩцәа ЕАШ аҟынтәи иааз абџьар рыԥшааит ҳәа. Иара атеррористтә гәыԥқәа ирызкын ҳәа аҳәоит РИА Новости.
Аштат Карабобо жәларбжьаратәи аҳаиртә баӷәаза Валенсиа аҟны Боливариантәи амилаҭтә гвардиа аоперациа ҷыда мҩаԥыргеит.
"19 винтовка, 118 магазин, 90 радиоантенна, аифонқәа фба ԥшаан", - ҳәа иҳәоит Ендес Паленсиа Twitter аҿы.
Иара иазгәеиҭеит аинформациеи иԥшааз абџьари апрокуратура хадахь ишрыҭаз аҭҵаарази урҭ ирыдҳәалоу ауаа рыԥшаарази.
Ажьырныҳәа 21 рзы Венесуела иахьатәи ахада Николас Мадуро иҿагыланы Каракас ақәгыларақәа ирылагеит. Апарламент аспикер Хуан Гуаидо ажьырныҳәа 23 рзы атәыла ахадас ихы рылеиҳәеит.
Иахьатәи аамҭазы Гуаидо истатус адгылара арҭеит: ЕАА, Канада, Аргентина, Бразилиа, Чили, Колумбиа, Коста-Рика, Гватемала, Гондурас, Панама, Парагваи, Перу, Қырҭтәыла. Урыстәыла акәзар Мадуро Венесуела закәаншьаҭала иалху хаданы дрыԥхьаӡоит.
АҞӘА, ԥхынгәы 13 - Sputnik. Урыстәыла Афедералтә Шәарҭадаратә маҵзура иаадырԥшит "Исламское государство" алахәылацәа ргәыԥ Ростовтәи аобласт аҿы ҳәа аанацҳауеит Урыстәыла АШәМ ауаажәларра рнырразы Ацентр.
"Дара аполициаа рықәлареи амедицинатәи аҵараҵаратәии усбарҭақәа рҿы атеррористтә акциақәеи рымҩаԥгара рҽаздырхион", - аҳәоит арелиз аҿы.
Аоперациа ҷыда мҩаԥган Азовтәи араион аҿы. Агәыԥ ахада иаанкылараан аҿагылара ҟаиҵеит автомат Калашников ала дхысуа, нас арԥжәагала иҽԥижәеит. Иара дҭахеит, егьырҭ ахәҩык аанкылоуп.
Иааныркылаз ргәаҭараан ирыдбалоуп автоматқәа, аџьаԥҳаны, ахалаҟаҵаратә рԥжәага, анаркотикқәа.
Атеракт, абџьар закәанда ахархәара, азинхьчаратә усбарҭақәа рҿагылара рзы ашьаус хацыркуп.
Урыстәыла АШәМ адиректор Александр Бортников иқәгылара инақәыршәаны, аҵыхәтәантәи жәашықәса рыҩныҵҟа Урыстәыла 160 теракт рымҩаԥгара аԥырҟәҟәаан, 2019 шықәса рзы – 43.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, ԥхынгәы 13 - Sputnik. Урыстәыла уахыки-ҽнаки рыла 6 537-ҩык авирус рыдбалоуп арегионқәа 84 рҿы ҳәа аанацҳауеит COVID-19 аҿагыларазы Москва аоперштаб.
Авирус зыдбалаз рҟынтәи 25,6% аклиникатә ҟазшьа рныԥшуамызт. Уахыки-ҽнаки рыла рыԥсҭазаара иалҵит 104-ҩык, ргәы бзиахеит 2 960-ҩык.
Зынӡа атәылаҿы иазгәаҭоуп 11 439-ҩык COVID-19 змоу, урҭ рҟынтәи 504 021 -ҩык ргәы бзиахахьеит.
Аԥсны ауааԥсыра акоронавирус рацәыхьчаразы аштаб адыррала, ареспубликаҿ 38 чымазара хҭыс ыҟан, ҩыџьа Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭа иҭоуп, 35-ҩык ргәы бзиахеит, аӡәы лыԥсҭазаара далҵит.
Акоронавирус иадҳәалоу ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
"300-ҩык инареиҳаны иахьа еиуеиԥшыма амзызқәа ирыхҟьаны Қырҭтәыла иҟоуп. Асааҭ 9 инаркны асааҭ 15:00 рҟынӡа иахьатәи аамҭа иалагӡаны аҳәаа иахысхьеит 70-ҩык инареиҳаны. Урҭ рахьынтә иҟоуп згәамбзиара иахҟьаны ицазгьы, аха ус еиԥш иҟаз хәҩык роуп, аиҳараҩык уахьынтә иаауа Гал иқәынхо, еиуеиԥшым азҵааракәа рыла Қырҭтәыла инанагаз роуп. Уа дыҟан аҵара зҵо, аԥсра иақәшәаз, зҭаацәа збоит ҳәа ицаз уҳәа. Хынтә иаартыз акоридор иабзоураны 1500-ҩык инареиҳаны рыҩнқәа рахь ихынҳәит. Ари аҭагылазаашьа ауааԥсыра гәахәарыла ирыдыркылоит, ҳтәылауаа ринтересқәа рыхьчаразы Аԥсны атәыла анапхгара ари аус анагӡара хымԥадатәны иахәаԥшуеит", – ҳәа азгәеиҭеит Латипов.
Иаҳа инеиҵыху аиҿцәажәара шәазыӡырҩы аудио аҿы, мамзаргьы арадио Sputnik Аԥсны аефир аҿы.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


Сырма Ашәԥҳа, Sputnik
Адунеи Аҟны имҩаԥысуа ачымазара ҿкы иадҳәалоу аҭагылазаашьа рныԥшуеит Ҭырқәтәыла инхо ҳдиаспора. Изқәынхо атәылаҿы ишьақәыргылоу аԥҟарақәа ирықәныҟәоит, еиҳараҩык рыҩнқәа ирдәылҵуам, егьа ус акәзаргьы русқәа рнапы рылакуп, изларылшо ала рҿаԥхьа ицәырҵуа азҵаарақәа рыӡбара рҽазыршәоит.
Сҭампыл еиҿкаау Аԥсуа хеидкылақәа рфедерациа аиҳабы Аҭанур Аҟәысба дазааҭгылеит русура шҳәаақәырҵо атәы, иара убас раԥхьаҟатәи рыгәҭакқәа.
"Аҭагылазаашьа цәгьоуп азы аҩны ҳаздәылҵӡом. Ус зысҳәо, Сҭампыл нас егьырҭ ақалақьқәа рҟны иҟақәоу аусура амшқәа рҟынтә амҽышеи ахәашеи рыбжьара аус ҟазымҵар амуа, адәахьы идәылымҵыр ада ԥсыхәа змам урҭ русқәа рыӡбарц азы идәылҵуеит, аҳәынҭқар ианиҳәо амшқәа рзы адәылҵра анзалымшо амшқәа ыҟоуп, усҟан зегьы рыҩны иҟоуп", - ҳәа азгәеиҭоит Аҭанур Аҟәысба.
Аҭаацәарақәа рҟны рыҽгәаҭаны, идәылҵуазаргьы асабрада рҿаҵаны, метрак, ҩ-метрак рыбжьаҵаны убас идәылҵуеит. Иҟоу ашәарҭара азгәаҭаны рхы рыхьчоит. Ҭырқәтәыла инхо ауаажәларра рахьтә 85% арҭ аԥҟарақәа ирықәныҟәоит.
"Иаҳҳәап, ҭыԥк аҿы шәҩык аус руазҭгьы, уажәы ҩынҩажәижәаҩык рҟынӡа идырмаҷит, рҽеиҭнырыԥсахлоит, егьырҭ нас даҽазны ицоит аусурахь. Убри инадкыланы 20 шықәса еиҵоуи, 60 шықәса еиҳауи адәахьы идәылҵыр зынӡагьы иҟалаӡом", - иҳәеит Аҟәысба.
Аԥсуа Федерациа аиҳабы иазгәеиҭеит, ахеидкылақәа рхаҭарнакцәеи рыуаажәларреи дареи шеимадоу аинтернет ахархәарала, ишиашоу ицо авидеоқәа рҽалархәрала, алшара рымоуп аҩны ишыҟоу азеиԥш зҵаарақәа рылацәажәара, рыӡбара.
"Аҳәынҭқар убас еиԥш иҟаз азакәан ҟаиҵеит хымз-ԥшьымз аилатәарақәа рахь ауаажәларра рнеира ҟамло. Аха авидеоконференциа ззаҳҳәо асистема ҳхы иаҳархәоит. Аԥсуа Федерациа мызкахьтә знык аилатәара ҳамоуп, абыргцәа рхеилак ҩымз рахьтә знык ирымоуп, ахеидкылақәа реиҳабацәеи ҳареи аиқәшәарақәа ҳамоуп. Убарҭ рызегьы абри атехнологиа ҳхы иархәаны имҩаԥаҳгоит", - иҳәеит Аҟәысба.
Иара убас, аҵыхәтәантәи аамҭазы ҳџьынџьуаа имҩаԥырго аилацәажәарақәа рҟны иззааҭгыло атемақәа еиуеиԥшым. Урҭ хәҭа-хәҭала дырзааҭгылоит Аԥсуа Федерациа аиҳабы.
"Ҳаззаҭгылаз азҵаарақәа ируакуп адернеқьқәа русура, иҟоу ачымазара аҽацәыхьчаразы ҳауаажәлар рхы шымҩаԥыргаша, ашәарҭара иҭанамыргыларц азы алкаа ҟаҵаны рызнагара, лаҵарамза 21 рзы ахҵәара иақәшәаз ҳауаажәлар ргәалашәара амш шеиҿаҳкааша. Ашколқәа рышәқәа аркуп, ҳҳәыҷқәа аҩны иҟоуп, убри азы ирзеиҿаҳкааша, раамҭа хирла излархыргаша ҳазхәыцуеит. Адырра ҟаҳҵеит ахәыҷкәа рсахьаҭыхымҭақәа рцәыргақәҵа инадҳәаланы (мшаԥымза 23 рзы Ҭырқәтәыла ахәыҷқәа ирызку ныҳәамшуп), убри инақәыршәаны рсахьақәа аарышьҭит, аицлабраҿы аҭыԥқәа згаз ашәҟәқәа рзаҳашьҭуеит нас", - иҳәеит Аҭанур Аҟәысба.
Аҭанур Аҟәысба иазгәеиҭеит иҟоу аҭагылазаашьа ҳасаб азуны, аԥсрақәа абзарақәа рахь ишымныҟәо, ацара-аарақәа шыҟам, ақалақьқәа рыбжьара амҩақәа шарку.
"Ари абжьарак аԥсрақәа ҳрықәшәеит. Аӡәгьы џьаргьы ҳзымцаӡеит, аӡәгьы џьаргьы днарышьҭӡом, аиаша ҳҳәозар. Ааигәа-сигәа иҟоу аҭаацәа рыда аӡәгьы днеир руӡом, аԥсра иақәшәаз аҭаацәарақәа аҳәара ҟарҵоит ҳахьзымнеиз хьаас иҟарымҵарц. Ҳбыргцәа ракәзар аҩны иҩнахеит, адәахьы издәылҵӡом, ргәы ҿыӷьуеит, дара-дара зеибабаӡом, урҭ рзы иҟаҳҵара ҳазхәыцуеит. Аԥснытәи аҭагылазаашьақәа ҳрылацәажәеит, араҟа ҳамч ҿаҳәаны иҟоуп, аха цхыраарак шыҟаҳҵара ҳашьҭоуп, лшарақәак рымҩа аԥшаара ҳагәҭакуп",- иҳәеит Аҭанур Аҟәысба.
Сынтәа, Аԥсуа Федерациа шьақәгылеижьҭеи жәашықәса ҵуеит. Уи инадҳәаланы иҟаҵатәу ауснагӡатәқәа ирзааҭгылеит арҭ амшқәа рзы имҩаԥгаз ҳџьынџьуаа злахәыз аилацәажәараҿы.
"Даара салам сҳәоит Аԥсныҟа, сашьцәа рахь. Цәгьа игәхьааҳгеит. Ас еиԥш аҭагылазаашьа аныҟала еиҳагьы иҳалсит. Избанзар, амҩақәа анаартыз анеиразы уадаҩра ыҟамызт, уаанӡа ианааҳҭаххоз ҳашцоз ҳдыруан, ҳгәы ҭынчын. Иаҳҭаххаргьы ҳзымцо ҭагылазаашьак аныҟала еиҳа ҳалахь еиқәнаҵеит ҳәа сазхәыцуеит, ҳгәы хьаауеит. Аинтернет аҟны сахьҭалаз абыжьбатәи амзазы абилеҭ збеит, иаразнак изгеит. Адунеи аҟны аҭагылазаашьа бзиахааит, ацәгьара рыдкыламзааит ҳажәлар, абзиара шәымазааит!", - ҳәа азгәеиҭоит Аԥсуа Федерациа аиҳабы Аҭанур Аҟәысба.
Абасала, Ҭырқәтәыла инхо ҳџьынџьуаа аҳәынҭқарра аԥҟарақәа ирықәныҟәоит, русқәа зымҩа инрыжьуам, иҟоу аҭагылазаашьа азгәаҭаны аԥхьаҟатәи рыгәҭакқәа ирылацәажәоит.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


АҞӘА, жьҭаара 31 — Sputnik. Пакистан адәыӷба амцакра иахҟьаны 62-ҩык ауааԥсыра ҭахеит, жәаҩыла ахәрақәеи абылрақәеи роуит ҳәа аанацҳауеит РИА Новости ателеканал Geo TV адыррақәа ҵаҵӷәыс иганы.
Арыцҳара ҟалеит апровинциа Пенджаб аҿы.
Адәыӷба ақалақь Карачи аҟынтә Равалпинди ахь амҩа иқәын. Заанаҵтәи адыррақәа рыла адәыӷбаҿ амцакра ҟалеит ахәыҟаҵаразы рхы иадырхәоз агаз баллон аԥжәара иахҟьаны. Аԥхьатәи авагонқәа хԥа иаразнакы амца иамҽханакит, иныҭкаангьы иблит.
Пакистан аихамҩақәа рминистр Шеих Рашид иажәақәа рыла аиҳараҩык адәыӷбаҟынтәи рхы еиқәдырхарц ианыԥоз иҭахеит. Иара ихәшьарақәа рыла аихамҩала аныҟәара еиҭашьақәыргылахоит сааҭқәак рышьҭахь.
АҞӘА, ԥхынгәы 13 - Sputnik. Урыстәыла Афедералтә Шәарҭадаратә маҵзура иаадырԥшит "Исламское государство" алахәылацәа ргәыԥ Ростовтәи аобласт аҿы ҳәа аанацҳауеит Урыстәыла АШәМ ауаажәларра рнырразы Ацентр.
"Дара аполициаа рықәлареи амедицинатәи аҵараҵаратәии усбарҭақәа рҿы атеррористтә акциақәеи рымҩаԥгара рҽаздырхион", - аҳәоит арелиз аҿы.
Аоперациа ҷыда мҩаԥган Азовтәи араион аҿы. Агәыԥ ахада иаанкылараан аҿагылара ҟаиҵеит автомат Калашников ала дхысуа, нас арԥжәагала иҽԥижәеит. Иара дҭахеит, егьырҭ ахәҩык аанкылоуп.
Иааныркылаз ргәаҭараан ирыдбалоуп автоматқәа, аџьаԥҳаны, ахалаҟаҵаратә рԥжәага, анаркотикқәа.
Атеракт, абџьар закәанда ахархәара, азинхьчаратә усбарҭақәа рҿагылара рзы ашьаус хацыркуп.
Урыстәыла АШәМ адиректор Александр Бортников иқәгылара инақәыршәаны, аҵыхәтәантәи жәашықәса рыҩныҵҟа Урыстәыла 160 теракт рымҩаԥгара аԥырҟәҟәаан, 2019 шықәса рзы – 43.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, ԥхынгәы 13 - Sputnik. Урыстәыла уахыки-ҽнаки рыла 6 537-ҩык авирус рыдбалоуп арегионқәа 84 рҿы ҳәа аанацҳауеит COVID-19 аҿагыларазы Москва аоперштаб.
Авирус зыдбалаз рҟынтәи 25,6% аклиникатә ҟазшьа рныԥшуамызт. Уахыки-ҽнаки рыла рыԥсҭазаара иалҵит 104-ҩык, ргәы бзиахеит 2 960-ҩык.
Зынӡа атәылаҿы иазгәаҭоуп 11 439-ҩык COVID-19 змоу, урҭ рҟынтәи 504 021 -ҩык ргәы бзиахахьеит.
Аԥсны ауааԥсыра акоронавирус рацәыхьчаразы аштаб адыррала, ареспубликаҿ 38 чымазара хҭыс ыҟан, ҩыџьа Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭа иҭоуп, 35-ҩык ргәы бзиахеит, аӡәы лыԥсҭазаара далҵит.
Акоронавирус иадҳәалоу ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
АҞӘА, ԥхынгәы 13 - Sputnik. Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҟны ишьҭоу акоронавирус зцәа иалаз акурсантцәа ҩыџьа аҩашаҽны, ԥхынгәы 14 рзы рылҩаара иаздырхиоит ҳәа адырра ҟанаҵоит Ауааԥсыра акоронавирус рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Ари амш иалагӡаны агәаҭара иахрыжьыз 36-ҩык рҟынтә аӡәгьы иҿы акоронавирус шьақәырӷәӷәамхеит
Иахьазы Аԥсны зынӡа акоронавиурс рыдырбалахьеит 38-ҩык. Урҭ рахьтә ҩыџьа макьанагьы Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭа иҭоуп, 35 ргәы бзиахеит, аӡәы лыԥсҭазаара далҵит.
Адунеизегьтәи агәабзиарахьчаратә еиҿкаара аҵыхәтәантәи адыррақәа рыла, адунеи аҿы ишьақәдырӷәӷәахьеит 12,5 миллион хҭыс инареиҳаны, рыԥсҭазаара иалҵит 561 нызқьҩык инарзынаԥшуа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


АҞӘА, хәажәкыра 25 - Sputnik, Бадри Есиава. Аԥсны ахада иусқәа назыгӡо Валери Бганба ауааԥсыра акоронавиурстә инфекциа COVID-19 рацәыхьчаразы ауснагӡатә ҿыцқәа рзы адҵа инапы аҵаиҩит.
Хәажәкыра 25 асааҭ 24:00 инаркны мшаԥы 7, 2020 шықәсанӡа иҟалом амассатә, акорпоративтә (агәырӷьаратә) усмҩаԥгатәқәеи ачарақәа ахьыруа ахыбрақәа русуреи.
Валери Бганба излазгәеиҭаз ала, ауааԥсыра рыцхыраарада ҳаԥхьа игылоу апроблема аҿагылара уадаҩхоит. Иара агәынамӡара ааирԥшит шьоукы-шьоукы иҟоу ашәарҭара иазымхәыцкәа зқьы-зқьи бжаки ауаа ираҳәаны ачара дуқәа ахьыруа.
Хәажәкыра 25 инаркны мшаԥы 7-нӡа иҟалом:
Ахәыҷқәа рыԥсшьарамшқәа иара убас мшаԥы 7-нӡа ирыцҵоуп, уахь иаҵанакуеит ашколқәранӡатәи аусбарҭақәа, ахатәтәра аформа иахьмырԥшкәа, арҵаратә кружокқәа, аспорттәи акәашаратәи секциақәа, ашколтә ҵаратә усбарҭақәа.
Аԥснытәи аҳәынҭқарратә университет, Аҟәатәи иаарту аинститут, иара убас абжьара-профессионалтә ҵаратә усбарҭақәа рҟны мшаԥы 7, 2020 шықәсанӡа иаанкылоуп аҵаратә процесс.
Хазы адҵаҿы аҳәынҭқарратә усбарҭақәа рахь хәажәкыра 25 асааҭ 24:00 инаркны мшаԥы 7, 2020 шықәсанӡа анаҩстәи адҵаԥҟақәа алагалоуп:
Аԥсны Аҳәынҭқарра Агәабзиарахьчареи асоциалтә еиқәыршәареи рминистрра анаҩстәи адҵақәа аҭоуп:
Аԥсны Аҳәынҭқарра Асанитартә ҳақьым хада, Аҟәеи араионқәеи рсанитар-епидемиологиатә маҵзурақәа ирыдҵоуп:
Ацентртәи аҭыԥантәии аҳәынҭқарратә наԥхгараҭаратә усбарҭақәеи, аҳәынҭқарратә усбарҭақәеи, анаплакқәеи аиҿкаарақәеи, амчратәи азинхьчаратәи, агәабзиарахьчаратәи асоциалтәи, амашәыр-еиқәырхаратәи акоммуналтәи усбарҭақәа аламҵакәа, рнапхгаҩцәа идыркьаҿроуп иахьынӡауа русзуҩцәа русурҭақәа рҟны раангылара аамҭа руалафахәы рзааныжьны хәажәкыра 25 инаркны мшаԥы 7, 2020 рҟынӡа.
Агәабзиарахьчара аминистр Ҭамаз Ҵахнакьиа иажәақәа рыла, Аԥсныҟа акоронавирус ааир, Аԥсны ишазымхо ахәышәтәырҭақәа, аматериал-техникатә база, ахәшәқәа, ахыхьчагатә маҭәахәқәа. Амедицинатә усбарҭақәа рзы ирмазеиу арезервқәа ачымазара анҳалаҵәалак ирлас инҵәоит, аныхгатә материалқәа, амаругақәа, атест-системақәа рыԥшаара уадаҩхоит.
Аԥсны иахьазы акоронавирус зыхьуа ҳәа аӡәгьы дшьақәыргылам.
"300-ҩык инареиҳаны иахьа еиуеиԥшыма амзызқәа ирыхҟьаны Қырҭтәыла иҟоуп. Асааҭ 9 инаркны асааҭ 15:00 рҟынӡа иахьатәи аамҭа иалагӡаны аҳәаа иахысхьеит 70-ҩык инареиҳаны. Урҭ рахьынтә иҟоуп згәамбзиара иахҟьаны ицазгьы, аха ус еиԥш иҟаз хәҩык роуп, аиҳараҩык уахьынтә иаауа Гал иқәынхо, еиуеиԥшым азҵааракәа рыла Қырҭтәыла инанагаз роуп. Уа дыҟан аҵара зҵо, аԥсра иақәшәаз, зҭаацәа збоит ҳәа ицаз уҳәа. Хынтә иаартыз акоридор иабзоураны 1500-ҩык инареиҳаны рыҩнқәа рахь ихынҳәит. Ари аҭагылазаашьа ауааԥсыра гәахәарыла ирыдыркылоит, ҳтәылауаа ринтересқәа рыхьчаразы Аԥсны атәыла анапхгара ари аус анагӡара хымԥадатәны иахәаԥшуеит", – ҳәа азгәеиҭеит Латипов.
Иаҳа инеиҵыху аиҿцәажәара шәазыӡырҩы аудио аҿы, мамзаргьы арадио Sputnik Аԥсны аефир аҿы.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, ԥхынгәы 13 - Sputnik. Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҟны ишьҭоу акоронавирус зцәа иалаз акурсантцәа ҩыџьа аҩашаҽны, ԥхынгәы 14 рзы рылҩаара иаздырхиоит ҳәа адырра ҟанаҵоит Ауааԥсыра акоронавирус рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Ари амш иалагӡаны агәаҭара иахрыжьыз 36-ҩык рҟынтә аӡәгьы иҿы акоронавирус шьақәырӷәӷәамхеит
Иахьазы Аԥсны зынӡа акоронавиурс рыдырбалахьеит 38-ҩык. Урҭ рахьтә ҩыџьа макьанагьы Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭа иҭоуп, 35 ргәы бзиахеит, аӡәы лыԥсҭазаара далҵит.
Адунеизегьтәи агәабзиарахьчаратә еиҿкаара аҵыхәтәантәи адыррақәа рыла, адунеи аҿы ишьақәдырӷәӷәахьеит 12,5 миллион хҭыс инареиҳаны, рыԥсҭазаара иалҵит 561 нызқьҩык инарзынаԥшуа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


АҞӘА, рашәара 18 - Sputnik. Тҟәаԥс инаркны Аԥснынӡа Шәачатәи амилаҭтә парк аҿы ашьаҟамҩа ҟалоит атуристцәа радыԥхьаларазы ҳәа аанацҳауеит Шәача ахадара асаит.
Шәачатәи амилаҭтә парк аҿы имҩаԥган Акурортқәеи, атуризми, аолимпиатә ҭынхеи рзы Краснодартәи атәылаҿацә рминистрра аилацәажәара.
Ирылацәажәан амилаҭтә парк аҵакыраҿы атуристтә маршрут ҿыцқәа раԥҵара азҵаара.
"Амилаҭтә парк аҵакыраҿы иазыԥхьагәаҭоуп Тҟәаԥс инаркны Аԥснынӡа ашьаҟамҩа аиҿкаара. Уажәазы апроекттә усурақәа мҩаԥысуеит, амаршрут аҿы иҟалар алшо аобиектқәа ирылацәажәоит", - ҳәа аҳәоит адырраҭараҿы.
Апарк аҿы иара убасгьы зызнеира уадаҩу ақыҭақәеи аобиектқәеи рахь анеиразы автотурқәеи, апарк аҵакыраҿ иҟоу ашьхаӡқәа рҿы атыҩқәа рыхҵареи еиҿкаахоит.
Амаршрут ҿыцқәа аԥҵахоит аԥсабарахьчаратә закәанԥҵара аҭахрақәа инарықәыршәаны.
Шәачатәи амилаҭтә парк аҩныҵҟа 150 рҟынӡа атуристтәи арекрациатәи обиектқәа ыҟоуп.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, нанҳәа 5 - Sputnik. Даҽа ҩыџьа Аԥсны ауааԥсыра акоронавирус рыдбалоуп ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра акоронавирустә ҿкы рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
"Ииасыз уахыки-ҽнаки рыла акоронавирустә чымазара амазааразы агәаҭара иахысит 105-ҩык ауааԥсыра. Урҭ рахьтә адиагноз COVID-19 рзықәыргылоуп ҩыџьа. Ачымазцәа ирныруаз ауаа ргәаҭарақәа ирыцҵахоит", - ҳәа аҳәоит аштаб аацҳамҭа.
Иахьазы Аԥсны акоронавирус здырбалахьоу рхыԥхьаӡара 109-ҩык ыҟоуп. Урҭ рахьтә 37-ҩык ргәы бзиахеит, хҩык рыԥсҭазаара иалҵит.
Акоронавирус иадҳәалоу ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
Шәазыӡырҩла арубрика "Жәлар рдоуҳа" арадио Sputnik аефир аҟны.
Абри анҵамҭа атексттә версиа шәаԥхьар ҟалоит абра:


Ашықәс ҿыц алагамҭазы имҩаԥысит ахԥатәи ареволиуциа. Ари абжьарак иаабо авидеонҵамҭақәа ррыцхә ҳамыхәаԥшыр, 2003, 2014 шықәсқәа излареиԥшым маҷуп, амшын ахықәан иԥшӡаӡа игылоу Аиҳабыра рыҩны ажәлара асценариқәа еишьашәалоуп, рҵаҵӷәы аиҩгарақәа амазаргьы. Ус акәзарагьы, ари ахыбра ԥшӡа агара амчрахь анеироуп хықәкыс иамоу.
Рыхԥагьы сырхаануп, рыхԥагьы анымҩаԥысуаз аамҭазы "Ажәлар рыԥсҭазаара аиӷьтәра" лозунгс иаман, аха ахҭысқәа ахҳәаа рзаҳуазар, ахархьуаа урҭ ареволиуциақәа рыԥсҭазаара еиӷьнатәит аҳәара уадаҩуп. Иахьанӡагьы акоррупциа аҭыԥ амоуп, илаҟәу атәанчахәы, амчра ахархәара уҳәа, ареволиуциақәа зегь зхылҿиаауа ацәаҳәақәа шыҟац иаанхоит.
Иацы ахәылбыҽха ԥхьатәара дцеит Аԥсны ахада Рауль Ҳаџьымба. Уаанӡа ишысыҩхьаз еиԥш, ари аҭагылазаашьаҿы уи ашьаҿа аполитикатә ҭышәныртәалара акыр иахәоит. Иахьа Жәлар Реизара иаднакылеит апрезидент иԥхьатәара, иара убас, уи инапынҵақәа назыгӡо ҳәа ихьӡ ҳәоуп аԥыза–министр, 2014 шықәсазы Александр Анқәаб данықәырцаз аамҭала атәыла ахада инапынҵақәа назыгӡоз Валери Бганба. Иара акризистә аамҭазы атәыла ахагыларазы аԥышәа злаимоу ала, агәыӷра ыҟоуп Иреиҳаӡоу аӡбарҭа иаднакылаз "2019 шықәсазы имҩаԥгаз алхрақәа рылҵшәа аԥыхра", даҽакала иаҳҳәозар, Рауль Ҳаџьымба "ииааира иашаӡам" ҳәа ианыршьа ашьҭахь алхра ҿыцқәа рахь амҩа акылгара апроцесс хынҭаҩынҭарада амҩаԥгара илшап ҳәа.
Иацы, асааҭ 7 рнаҩсшәа, Аԥсны аиҳабыра рыҩны аԥхьа имҩаԥысуаз "аҿар рреволиуциа" ҳәа шьоукы изыхьӡырҵаз ҵәатәы шьаҟас иаҵагылаз, Аԥсны ахада ирезиденциа ашҟа рҿынархеит "ԥхьатәара ицаразы" ақәыӷәӷәара ҟарҵарц. Иагьрықәҿиеит, сааҭк аҩнуҵҟа Рауль Ҳаџьымба "ԥхьатәара сцоит" ҳәа аҳәамҭа ҟаиҵеит. Аԥсны ахы ианақәиҭыртәызгьы асҟак агәырӷьара ыҟамзар ҟаларын, анапеинҟьабжь, атрышә асыбжь уҳәа, Синоп аҳабла ареволиуциа аиааира шагаз ахыҩуан.
Абасҵәҟьа иҟан 2014 шықәсазы ҲАџьымба идгылаҩцәа рреволиуциа ашьҭахь, усҟан Анқәаб "ԥхьатәара сцеит" аниҳәа, амузыка наҿакны, кәашарахеит, шәаҳәарахеит. Сгәанала, илоуҵо ауп иааурыхуа, х-револиуциак ирылаз аполитикцәа ҩыџьа рышәгәашә инылагыланы, "шәықәҵ, шәаҳҭахым" ҳәа апротестқәа роухьеит.
Ганкахьала ари ажәлар рымч аарԥшроуп, аха арҭ ашықәсқәа рзы иаҳбо, ахыбра иҩналаз апротестантцәа раԥхьатәи Аԥсны ахада Владислав Арӡынба икабинет еилаҟәыбаса иахьыргаз, иара убас, 2014, 2020 шықәсқәа рзы ахыбра аҩнуҵҟа еилаҟәыбаса иахьышьҭарҵаз, ҳполитикатә культура алаҟәра иахаҿырбагоуп. Ауаа рацәа ахьеизо, иахьжәыло, акыр иуадаҩуп уи ахылаԥшра, убри аҟынтә, амшын ахықәан игылоу ахыбла ажәлара аринахыс ианаанымкылаха, ҳтәыла ахаҿра ариашара уадаҩхоит.
Иацы ахәылбыҽха асааҭ 8 рнаҩсшәа асоциалтә ҳақәа рҿы аоппозициаа рыдгылаҩцәа агәырӷьара рыман, сара схәыцуан, егьырҭ ашықәсқәа сгәаларшәо, амчра агара мариоуп, аха аныҟәгара цәгьоуп ҳәа. Хымԥада, аполитикцәа уажәы рхы иадырхәо ажәлар знык рҭыԥ аҿы изнеир иаархашҭышт, нас даҽазныкгьы, апротест ҟазҵо "шәықәҵ" ҳәа ирызнеишт.
Абарҭқәа ҟамларц азы, акыршықәса излацәажәо аполитикатә реформақәа мҩаԥгатәуп, уи зылшогьы Апарламент ауп, аха уажәы ҳазҭоу ашықәс хәажәкыра 22 рзы апрезиденттә алхарақәа зларылаҳәоу ала, аконституциатә закәанқәа ркьысра ҟалом, убри аҟынтә, ҿыц иалырхуа апрезидент иахьатәи амчра инаҭо "аҳра" мап ацәкра иҭахымхаргьы ауеит.
Ауаажәларра иазгәарҭоит, апрезидент имоу амчқәа рацәоуп, апарламент хәҭак амазар бзиоуп ҳәа, аха иахьа уажәраанӡа урҭ ареформақәа залмыршахеит. Сгәанала, уажәазы акыр ихадоуп алхарақәа рзакәан аиҭакра, избанзар зегь зыхҟьаз 19-тәи ахәҭаҷ еилыкка иаҳәом алхрақәа аҩбатәи ртур аҿы абыжьқәа рыԥхьаӡашьа апринцип.
Ишәгәаласыршәит АКХ ахада Ҭамаз Гогьиа 2019 шықәсазы алхрақәа анцоз Аӡбарҭахьи Апарламент ашҟеи, уи азакәан аилырккаақәа аларгаларц азы ашәҟәқәа шишьҭыз, аӡбарҭа ихәоз аҭак инамҭеит, апарламентуаа "ԥсшьара ҳаҟоуп" рҳәан, изҵаатәы хырҩа азыруит. Абри ашьҭахь акандидатцәа Кәыҵниеи Ҳаџьымбеи "аџьентльментә еиқәшаҳаҭра" рҳәан, ЦИК иҟанаҵаз "еиҳа абжьқәа зауз аиааира игоит" иақәшаҳаҭхеит, уи азы "ари зинӡам" ҳәа штабк аҟынтәи бжьык мгеит.
Алхрақәа аҩбатәи ртур алҵшәақәа рыла Рауль Ҳаџьымба 39 793 бжьы иоуит, уи оппонентс имаз Алхас Кәыҵниа - 38 766 бжьы. "Аӡәгьы дысҭахым" ҳәа рыбжьы рҭиит 3150-ҩык алхыҩцәа. Абри ашьҭахь ауп ианцәырҵыз аҭыӡшәа. Аџьентльментә еиқәшаҳаҭрагьы ахабар ыҟамкәа, аҩбатәи акандидат Алхас Кәыҵниа ашшыԥхьыӡ дәықәиҵеит аӡбарҭахьы алхрақәа рылҵшәақәа дышрықәшаҳаҭмыз азы. Апартиа "Амцахара" ахаҭарнак иштаб аҟны иргәалашәеит алхарақәа рзы азакәан 19-тәи ахәҭаҷ, уи ишаҳәо ала, аиааира игоит ҳәа дыԥхьаӡоуп "акандидат иҿагылоз абжьқәа раасҭа иара иоуз абжьқәа анеиҳау".
Хымԥада, "аӡәгьы дысҭахым" захьӡу аҩыџьагьы мап рцәызкуа еилкаароуп, аха азакәан еилыхха иаҳәом, абарҭ 3 нызқьҩык инарыцны иҟоу, еиҳа зауз итәы мацара аума изгырхатәу, мамзаргьы, уи рҩыџьагьы ртәы иахыҵуоу? Абасала, АКХ аӡбамҭаҿы "Рауль Ҳаџьымба даиааит" ҳәа аднакылазаргьы, ажьырныҳәа 9 рзы, Иреиҳау аӡбарҭа ахашшааратә хәаԥшра анымҩаԥнагоз, алхрақәа рылҵшәа амнахит, алхра ҿыцқәа рымҩаԥгаразы аӡбамҭа шьҭнахит.
Уи аамҭазы, ирылагеит "аҿар рреволиуциатә қәгыларақәа" ҳәа хьӡыс изауз амшын ахықәан игылоу аиҳабыра рхыбра агара. Ԥшьымш ицоз апротесттә акциақәа ирылҵшәаны ԥхьатәара дцеит Рауль Ҳаџьымба, иара убас, иааиуа алхрақәа ихы шрылаимырхәуагьы иахьа иҳаҳаит.
Ицаз ахада иусура уажәшьҭа акритика азура иҳақу усны избом, иара аус аниуаз сколонкақәа рҿы сырзааҭгылон амчра иҟанаҵо агхақәа, аха ахадеи уи ичынуааи хырҩа азыруан, иахаҵгыломызт, иара убас, егьырҭ ауаажәларра рхаҭарнакцәа иҟарҵоз азгәаҭақәагьы.
Аҵыхәтәантәи ахҭысқәа ҵаҵӷәыс ирыман апрезидент ихьчаҩ акиллер ҳәа гәаҩарас иҟалара: ақьафурҭа "Сан-Ремо" аҿаԥхьа иҟалаз ауаҩшьра далахәуп ҳәа даанкылоуп Даҭо Ахалаиа, иара убас уи иашьа Давид Ахалаиа. Ҳаџьымба ԥхьатәара дцеит. Аԥсны аҭоурых ианҵоуп даҽа револиуциак. Амчрахь анеира зҭаху аоппозициа ахаҭарнакцәа ажәлар ақәдыргәыӷуеит "аринахыс аиашара шыҟало" азы. Ирҳәои ируеи еишьашәало - аамҭа иаҳнарбоит.
P.S. Иацы, ажьырныҳәа 12 рзы Аԥсуа телехәаԥшра асааҭ 16:00 рзи асааҭ 20:00 рзи аинформациатә дырраҭара "Амшеикәшара" ала аефир ахь изҭымҵит. Асоциалтә ҳақәа рҭааҩцәа "аӡы иамыӡәӡәо ишьҭарҵеит" ателехәаԥшра аусзуҩцәа. Ишыҟаҵәҟьаз ҳҳәозар ажьырныҳәа 10 рзы ҩыџьа аоппозициаа ирхаҭарнаку ателехәаԥшрахьы ихалан, рымеида рымамкәа аефир ахь акгьы шымцаша азы адҵа ҟарҵеит.
Адырҩаҽны координаторс днарышьҭит ажурналист Оҭар Лакрба. Еилкаам амзызқәа рыла, иацы, аинформациатә хархәагақәа зегьы ахада ԥхьатәара дышцаз анырҳәоз, Лакрба "Амшеикәшара" аефир ахь аҭыҵра ахәҭаны имԥхьаӡеит, аефир аҿы иқәдыргылеит "Аԥшӡара амаӡа" захьӡу Аԥсны Акультура аминистр Ельвира Арсалиаԥҳа имҩаԥылго адырраҭара. Ар еибашьуан, Ҳабыџь дцәаӷәон ҳәа, Аԥсуа телехәаԥшра ахада иқәгара апроцесс аҭыԥан, акультуратә программа анарбон. Акорреспондентцәа ракәзар, аҽнынтәарак аус руан, асиужетқәа аефир иаздырхион.
Абасала, ареволиуционерцәа рредактор иацы асаат 20:00 рзы "Амшеикәшара" аиркит, нас, зегьы ианраҳа ашьҭахь, игәианны иҭыҵит ажәабжьқәа. Абас иҟоуп ареволиуциа ҿыц "адемократиатә принципқәа". Ахуаадара абас адыруеит.
Азакәан инақәыршәаны, аефиртә программа ашьақәырӷәӷәара азин змоу ателехәаԥшра аиҳабыра роуп, аха еснагь еиԥш, ареволиуционерцәа Аԥсуа телехәаԥшра рнапахьы иааргеит, иаҿагыло анапхгара аныҟам. Абас иалагеит ареволиуционерцәа рдемократиа. Ҳаиӷьымхаӡеит, иабашәцәызӡари.
Автори аредакциеи ргәаанагарақәа еиқәымшәозар ҟалоит.
Аԥсны атуризм ахаҿра шьҭызхша ҳәынҭқаррахароуп ҳәа азызԥхьаӡоз маҷҩымызт. Аиашазы, аҵыхәтәантәи ашықәсқәа рзы уи аҿиара аиуа иалагеит, асервис аганахь ахьысҳарақәа ыҟазаргьы. Гагра, Пицунда, Афон ҿыц уҳәа иқәынхо ауааԥсыра рӷьырак абри атуризм ирнаҭо алоуп рхы шныҟәырго. Очамчыреи, Тҟәарчали, Гәлырыԥшьтәи араионқәа ирықәынхо ауааԥсырагьы, маҷ-маҷ акәзаргьы, атуристтә обиектқәа аадыртуа, уи ахырхарҭала аус еиҿыркаауа иалагеит. Уимоу, Бзыԥтәи ахырхарҭахь аԥхын ицаны аус зуа рацәаҩуп.
Ҳтәылаҿы ауаа аус ахьыруша афабрикақәеи азауадқәеи рцәаара аԥшаара зламариам ала, ауааԥсыра рӷьырак атуризм ала рхы ныҟәыргоит ҳҳәар ауеит. Абас ҳшааиуаз, COVID-19 захьӡу агәыргьынчмазара адунеи амҽханакит, уи азы апандемиа иҳалаҳәоу иахҟьаны, ҳҳәынҭқарра аҳәаа аркхеит, атуристтә сезон аӷьырак нҵәаанӡа. Ари иаргәамҵуан атуристтә хырхарҭаҿы аус зуаз ауааԥсыра, даҽа ганкахьала, аҳәаа аартра ауаа ргәабзиара ашәарҭара иҭанаргыларгьы алшон.
Аԥсни Урстәылеи рҳәаа аартра, аԥсуа аган мацара иазыӡбуамызт, убри аҟынтә аҩ-ганкы еизааибаганы иаартын нанҳәа мза акы азы.
Иара ачымазара ҳтәылауаа шазыҟооу сазааҭгылозар, агәра зго еиҳа имаҷҩуп, изымго раасҭа. "Иаашәырты аҳәаа, ҳхәыҷқәа ҳазныҟәгаӡом", - ҳаԥхьон асоциалтә ҳақәа рҿы, ирацәаҩымзаргьы - "аҳәаа аартра гәаӷьыуацәоуп", - зҳәозгьы ыҟан. Ажәакала, ацагьы ахьшәашәагьы иабылуаз ҳарҩызахеит.
Аҳәаа аартра мышқәак шагыз Гагра амитинг маҷ мҩаԥган "аҳәаа аашәырты, мамзар ҳҭахоит" ҳәа аҳәамҭақәа ахьыҟаҵаз. Мышқәак рышьҭахь иаадырит аҳәаа. Ахьышәҭҳәа феисбуктәи ацәахәаҿы: "Аиҳабыра ажәлар ргәабзиара иазхәыцуам, ишԥыкәу аҳәаа шаадыртыз?!" - ҳәа ацәажәарақәа цәырҵит. Амчра "ахы зҿашуа среиуам" аха, ас еиԥш ахымҩаԥгашьа адкылара сцәыуадаҩуп. Иадыркыр, изаркузеи? Иаадыртыр, изаадыртызеи?
Ачымазара атәы ҳҳәозар, иахьагьы ахы ҳнарбоит, макьана инаҳалсны имцакәа ишеиқәымтәо шьақәырӷәӷәо. Агәыргьынчмазра ҳшазыҟоу сеиҭазыхынҳәуазар, еиҳарк аԥсуаа акашәа ирбом, ацәгьеи абзиеи рҿы игәыдеибаҳәҳәалоит, иара зынӡа акризис аныҟазгьы, уамак ирыцклаԥшуамызт аҽацәыхьчаразы иҳалаҳәаз аԥҟарақәа. Ақыҭахь санцало, саԥсшәаҳәашьа аҽахьеиҭанакыз уамашәа избогьы ыҟоуп: "Абри ирҳәо агәра бгома, мцуп!" - ҳәа аасаҭаркуеит асанитартә нормақәа раҳаҭыраз агәыдеибаҳәҳәалара мап шацәыскуа анысҳәалак.
Уажә аабыкьа, сара издыруа џьоукы рҭаацәа рҿы ицәырҵит ачымазара, урҭ уажәы ахәышәтәырҭаҿы ишьҭоуп. Убасҵәҟьа дарбанызаалак ихьыр ауеит COVID-19, убри аҟынтә зынӡа авирус атәамбара ауадаҩра цәырнагар алшоит.
Иҟоуп даҽа зҵаатәыкгьы, акыр иџьашьахәуп ззуҳәаша. Абри агәыргьынчмазара ҳәа изышьҭоу, егьырҭ авирустә чмазарақәа реиԥш, ауаҩы ицәа иаднагалар алшоит, аха ҳара ҳҿы, уи зхьыз уамак ҟазҵаз реиԥш ирыхәаԥшуа иалагеит. Ауаҩы идиагноз шьақәдыргылаанӡа, ауҳәан-сҳәан атәыла иналарҵоит, ажәакала, изхьыз иаԥхьа ауаа ираҳауеит, насгьы гәаӷшақә иҟаиҵазшәа, иршо ингәарыргалоит. Абри иахҟьаны, ачымазара зхы иадызбало, уи асимптомқәа зауа ианимырзо ҟалар алшоит, насгьы ауаа ираҳар ҳәа дацәшәаны, зынӡа анализ аҭара дымнеиргьы ауеит.
COVID-19 чмазара ҿкуп, убри аҟынтә ҳара иҳаԥсахроуп ҳазнеишьа, хырҩа азымукәа, аҽацәыхьчашьагьы ҳҵароуп. Уажәы аҳәаа аартуп, атуристцәагьы аауа иалагеит, ҵоуп, ҵыԥхтәи асезон еиԥш уи знапы алаку ахашәала ду рнамҭаргьы алшоит, аха зегь акоуп гәыӷрак ыҟоуп аԥсҭазаара еинылап ҳәа.
Аҳәаа аартуп, адәыӷбақәагьы аныҟәара иалагеит, атуристцәагьы арахь иаалашт, авирус аҽацәыхьчашьа ҳазҵар, иалшоит нанҳәеи цәыббрамзеи аусутә ҟаларгьы, уимоу, ҽаҩраҭагалангьы иаҳҭаауа дҟалар ҟалоит. Анцәа иумҳәан, аха авирус аҽарӷәӷәар, аҳәаа аашәырты ҳәа аҭыӡшәа ҟазҵоз, изаашәыртызеи ҳәа амчра аганхь агәынамӡара аадырԥшышт, избанзар, ҳарҭ ахьшәашәагьы ацагьы ҳабылуеит…
Автори аредакциеи ргәаанагарақәа еиқәымшәозар алшоит.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
Шықәсык ашьҭахь имҩаԥгахеит Аԥсны ахада иҿы иаԥҵоу атәылауаҩра аиуразы акомиссиа аилатәара. Иара хантәаҩра азиуеит Аԥсны ахада ихаҭыԥуаҩ Бадры Гәынба.
- Бадра Зураб-иԥа, иаҳзеиҭашәҳәа, Аԥсны ахада иҿы иаԥҵоу атәылауаҩра аиуразы акомиссиа аус шауа, аилазаара зеиԥшроу.
- Акомиссиа –еилацәажәаратә консультативтә органуп. Иара алахәылацәа –Апаспорт-визатә маҵзура, Аҳәынҭқарратә шәарҭадаратә маҵзура, Аҩныҵҟатәи аусқәа рминистерра, Адәныҟатәи аусқәа рминистерра уҳәа рхаҭарнакцәа роуп. Дара рахь ауп азыҳәа ҟазҵо ишәҟәқәа ахьынаҳашьҭуа. Атәылауаҩраз арзаҳалқәа ирыхәаԥшны аӡбамҭа адкылара абжьгаратә ҟазшьа амоуп. Аӡбамҭа атәыла ахада иахь инашьҭхоит. Иара иоуп акомиссиа алкаақәа ирықәшаҳаҭхар мамзаргьы мап ацәызкыр зылшо.
- Аԥсны атәылауаҩра заур зылшо иарбан категориақәоу?
- Раԥхьа иргыланы 18 шықәса ирҭысыз аҳәаанырцәуааи атәылауаҩра змам ахаҿқәеи роуп. Убри аан иҟоуп аԥҟарра – анхараз азин анроу инаркны атәылауаҩра аиуразы арзаҳал анашьҭранӡа жәашықәса иреиҵамкәа иҵхьазароуп еиԥымҟьарада Аԥсны рыҟазаара. Егьи акатегориахь иаҵанакуеит уаанӡа атәылауаҩра зманы еиҭаззышьақәмыргыло. Урҭ анхаразы рзин аҿҳәара хышықәсанӡа икьаҿхоит, Аԥсны атәылауаҩ хаҵас ма ԥҳәысс дызмоу рзы – хәышықәсанӡа.
- Арзаҳал акомиссиахь ианынашьҭха ашьҭахь аусқәа шԥеиҿкаахо? Атәылауаҩра аиура апроцедура шԥамҩаԥысуеи?
- Аматериалқәа акомиссиахь инашьҭхаанӡа агәаҭара иахыжьхоит. Уи адагьы хымԥада аҳәынҭқарратә бызшәеи Аконституциеи рдырразы аԥышәара ҭитәуп. Аԥышәарақәа мҩаԥысуеит Аиустициа аминистрраҿи Аҵара аминистрраҿи. Аԥышәара аформа дара аминистррақәа ишьақәдыргылоит.
- Аԥышәарақәа формалла имҩаԥысуоу азнеишьақәа рӷәӷәоу?
- Азакәан аҿы зегьы ирылацәажәоуп. Иаҳҳәап, аԥсуа хәыҷқәа зааӡо ран инагӡаӡаны аԥсуа бызшәа лзымдыруазар ауеит. Убри аан акомиссиа алахәылацәа азхьаԥшра арҭоит уи илааӡо шаԥсыуаау. Аха аиҳарак азакәан иавсуам.
- Шәара еиқәышәыԥхьаӡеит атәылауаҩраз азыҳәа ҟазҵар зылшо атәылауаа ркатегориақәа. Статистикала иарбан категориоу еиҳа азыҳәақәа назышьҭуа?
- Аиҳарак атәылауаҩра зцәыӡны еиҭашьақәзыргыло роуп. Урҭ ауаа ара иит, инхон, аха 1994 - 1999 шықәсқәа раан иҟамызт. Аиҳарак аурысқәа, аерманцәа, ақырҭцәа, Гал араион ауааԥсыра роуп. Урҭ ирҭахуп амилаҭ ишеиуоу аазырԥшуа ашәҟәы рымазар. Ажәлақәа Ҭарбаиа, Зыхәбаиа рҽазыршәоит аҭоурыхтә иаша аиҭашьақәыргылара.
- Атәылауаҩра аҭара мап ацәкра еиҳа мзызқәаны иамоузеи?
- Ихадоу мзызны иҟоуп амаҵзура ҷыдақәа рҟынтәи иҳауа аматериалқәа роуп. Урҭ атәылауаҩра аиура азин ҟарымҵозар ҳаргьы мап ацәаҳкуеит. Арахь иаҵанакуеит аҽа тәылак, Урыстәыла ада, атәылауаҩра амазаара. Убри аан азакәан аҿы иазгәаҭоуп аԥсуааи абазааи иарбан тәылауаҩракзаалак ирымоу иахьмырԥшыкәа Аԥсны атәылауаҩра роур ҟалоит.
- Акомиссиа уа иаанкылахома апроцесс?
- Азыҳәа ҟазҵаз аҽа шықәсык ааҵуаны аиҭазыҳәа ааишьҭыр ҟалоит. Азыҳәа аҟаҵаразы ԥкыра ыҟам.
- Акомиссиа шықәсык ҵуеит аилатәара мҩаԥымсижьҭеи. Абри аамҭала заҟа зыҳәа еизеи, иара асеиԥшгьы зыҟалеи?
- Акомиссиа аҵыхәтәантәи аилатәара мҩаԥган 2019 шықәса рзы. Настәи аҭагылазаашьа атәы сыздырам, исызшәаҳәом. Абри аамҭала еизеит 1500 зыҳәа. Ииасыз аилатәараан ирыхәаԥшын 74, урҭ рҟынтәи 64 рлахьынҵа ҵоураны иӡбан, 10 ма аамҭала ирнахан ма мап рыцәкын.
- Ишԥазыԥхьагәаҭоу акомиссиа ԥхьаҟатәи аусура?
- Ишьақәгылоу анормала ҩымз рахь знык ҳаиқәшәалароуп. Азыҳәақәа рхыԥхьаӡара рацәахар, иҟалоит еиҳа лассы-лассы ҳаиԥылыларгьы, аха макьаназы усеиԥш аҭахны иҟам.
Аиҿцәажәара мҩаԥылгеит Sputnik акорреспондент Асмат Ҵәыџьԥҳа.
АҞӘА, нанҳәа 12 - Sputnik. Даҽа быжьҩык ауаа акоронавирус рыдбалоуп ҳәа адырра ҟанаҵоит Ауааԥсыра акоронавирустә ҿкы рацәыхьчаразы аоперативтә штабнанҳәа 12 рзы.
"Аҵыхәтәантәи уахыки-ҽнаки рыла акоронавирустә чымазара амазааразы агәаҭара иахысит 131-ҩык ауааԥсыра, адиагноз COVID-19 рзықәыргылоуп быжьҩык", - ҳәа азгәаҭоуп аацҳамҭаҿы.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп акоронавирус зцәа иалоу 40-ҩык апациентцәа. Урҭ рахьтә фҩык - хәыҷқәоуп, зҭагылазаашьа уадаҩу хҩык ыҟоуп. Згәабзиара ҭышәынтәалаз пациентк ахәышәтәырҭа дылыҩауп.
Ауааԥсыра акоронавирустә ҿкы рацәыхьчаразы аоперативтә штаб ажәлар рахь ааԥхьара ҟанаҵоит ачымазара рымкырц азы ахыхьчаратә ԥҟарақәа ирықәныҟәаларц, асоциалтә дистанциа ркызарц.
Акоронавирус иадҳәалоу аҵыхәтәантәи ажәабжьқәа шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


Таиф Аџьба ипремиа аиуразы иқәыргыло аусумҭакәеи, урҭ ралхшьа аԥҟарақәеи ртәы дазааҭгылоит акомиссиа ахантәаҩы Арда Ашәба арадио Sputnik аефир аҟны.
Иахьазы Аԥсны акоронавирус здырбалахьоу рхыԥхьаӡара 107-ҩык рҟынӡа инаӡоит. Урҭ рахьтә 37-ҩык ргәы бзиахеит, хҩык рыԥсҭазаара иалҵит.
Аҟәа ақалақь амш азы иаатыз ацәыргақәҵа "Аҟәа – есымша иуцу аныҳәа" шьақәгылоуп ХХ-тәи ашәышықәсеи ҳаамҭазтәии аԥсуа сахьаҭыхыҩцәа Аҟәа иазку рҭыхымҭақәа 40 рыла.
Аруаа имҩаԥыргаз аԥырҩы дызҭам аԥрыгақәа реихсра ҳаамҭазтәи аибашьратә ԥышәа анализи, Аладатәи арратә округ аҟәшақәа рхы иадырхәо атактика аҿиареи шьаҭас ирымоуп.


"Иахьа апандемиа аныҟоу аамҭазы аҳаԥы аусура аанкылоуп. Хәажәкыреи мшаԥи рзы аусзуҩцәа ауалафахәы рызшәан. Лаҵарамза 1 инаркны аҳаԥы амаҵ азызуа ҳәа хҩык аилыргаҩцәеи ԥшьҩык ахьчаҩцәеи аанҳажьит, ауалафахәы уаҳа аӡәгьы иоуӡом. Ус аҳаԥы анапхгара ҳнеиуеит, ҳааиуеит акәымзар, аҳәаа аартны аԥсшьаҩцәа дәықәлаанӡа аус ҳауӡом. Аԥыза-министр ҳаизганы иҳаиҳәеит аҳәаа аартра мчыбжьык-жәамш шыбжьоу адырра ҟаҵахоит, аҳаԥы аусура аҽазыҟаҵаразы ҳәа. Уи аамҭа ҳазыԥшуп зегьы. Ауалафахәы азҵаара аанкыларазы аизара мҩаԥаҳгеит, аколлектив 150–ҩык ҳаҟоуп, зегьы хатәгәаԥхарала ԥсшьара ицеит", - иҳәеит Чалмаз.
Иара иазгәеиҭеит апандемиа зегьы ааха шырнаҭаз, аҳаԥы аусзуҩцәагьы уи шеилыркаауа.
"Ҳамацара ҳакәӡам, зегьы аԥырхага рнаҭеит ари аҭагылазаашьа, ҳаргьы иҳачҳап, ҳақәгәыӷуеит Аԥсны ачымазара ҟамлап ҳәа", - иҳәеит Чалмаз.
Иара иажәақәа рыла, ҵыԥх аҳаԥы аҳәынҭқарратә биуџьет иаланагалеит 50 миллион мааҭ инацны, сынтәатәи ашықәс азы акәзар - 15 миллион мааҭ иназынаԥшуа.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
Шәазыӡырҩла арубрика "Жәлар рдоуҳа" арадио Sputnik аефир аҟны.
Абри анҵамҭа атексттә версиа шәаԥхьар ҟалоит абра:
Беирут абаӷәазаҿы иҟалеит аԥжәара ӷәӷәа. Аҵыхәтәантәи адыррақәа рыла шәҩык инареиҳаны ауааԥсыра рыԥсҭазаара иалҵит, ԥшь-нызықьҩык рҟныӡа ааха роуит. Ирацәаҩуп хабарда ибжьаӡаз ҳәа иԥхьаӡоугьы.
Аԥсадгьыл ахь архынҳәразы Аԥсны аҳәынҭқаратә еилакы ахантәаҩи Ливан иҟоу ачерқьесцәа рхеилак ахантәаҩы ихаҭыԥуаҩи рҽеимырдеит Ливан иҟалаз аԥжәара иахҟьаны. Реиҿцәажәараан иҳәан ааха зауз рахьынтә макьана аԥсуа-дыга диаспора ахаҭарнакцәа шалкаам.
"Уа иҟоу аԥсуа-дыга хеилаки ҳареи аимадара ҳабжьоуп, уи еснагьгьы иҟан. Аха макьаназы еилкааны иҟам Ливан арыцҳара иақәшәаз рхыԥхьаӡараҵәҟьагьы, убри аҟнытә аҳәара уадаҩуп урҭ ирылоу ирыламу ҳдиаспора ахаҭарнакцәа. Ливан инхоит 100 нызықьҩык инареиҳаны ачерқьесцәа рхаҭарнакцәа. Уаатәи ахеилак ахаҭарнаки аҳәынҭқарратә еилакы ахантәаҩи реимадараан Вадим Ҳаразиа иҳәеит ҳдиаспора ахаҭарнакцәа рахьынтә ааха зауз ҟалар, еиҳарак ахәыҷқәа урҭ ргәабзиара аиҭашьақәыргылара ҳшазыхиоу. Макьана дара рхаҭа ирыздырӡом иарбан цхыраароу иаҭаххо, убысҟак уа аҭагылазаашьа уадаҩуп", - ҳәа азгәеиҭеит Хәытаба.
Иаҳа инеиҵыху аиҿцәажәара шәазыӡырҩыр шәылшоит арадио Sputnik Аԥсны аефир аҿы.
АҞӘА, нанҳәа 5 - Sputnik. Даҽа ҩыџьа Аԥсны ауааԥсыра акоронавирус рыдбалоуп ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра акоронавирустә ҿкы рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
"Ииасыз уахыки-ҽнаки рыла акоронавирустә чымазара амазааразы агәаҭара иахысит 105-ҩык ауааԥсыра. Урҭ рахьтә адиагноз COVID-19 рзықәыргылоуп ҩыџьа. Ачымазцәа ирныруаз ауаа ргәаҭарақәа ирыцҵахоит", - ҳәа аҳәоит аштаб аацҳамҭа.
Иахьазы Аԥсны акоронавирус здырбалахьоу рхыԥхьаӡара 109-ҩык ыҟоуп. Урҭ рахьтә 37-ҩык ргәы бзиахеит, хҩык рыԥсҭазаара иалҵит.
Акоронавирус иадҳәалоу ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


АҞӘА, лаҵара 15 – Sputnik. Урыстәыла атуриндустриазы аҭагылазаашьақәа шыҟало иаҿырԥшны Аԥсны атуристцәа рашәарамза ахыркәшамҭазы ирыдыркылар алшоит ҳәа азгәеиҭеит арадио Sputnik аинтервиу азҭаз "Аԥсны аотелиерцәа ргильдиа" ахантәаҩы Асҭамыр Ахба.
"Иҟоу иҳаҳауала уақәгәыӷыртә иҟоуп рашәарамза анҵәамҭазы атуристцәа ҳадаҳкылартә иҟалап ҳәа. Ишҳаҳауа ала, Шәача рашәарамза агәазы атуристцәа рыԥсы ршьар ҟалоит. Роспотребнадзор еиуеиԥшым ауснагӡатәқәа ҭнаҵаауеит. Иуадаҩхар алшоит иахәҭаны иԥхьаӡоу зегь рықәныҟәара, аха Аԥсны иҟоуп аобиектқәа усеиԥш зылшо", - иҳәеит иара.
Ахба иазгәеиҭеит зегь зхьыԥшхо Урыстәыла иҟало аҭагылазаашьа шакәу, Шәачанӡа алогистика шеиҿкаахо шакәу.
Урыстәыла аҩныҵҟа анеиҭаҵ-ааиҭаҵра аԥкырақәа аԥыхны аҳәаа аартхар, Аԥсныҟа иаалар рылшоит автотуристцәа иҳәоит иара. "Аԥсны аотелиерцәа ргильдиа" ахантәаҩы Асҭамыр Ахба агәрагара имоуп акурортә сезон шыҟало, ашәарҭадаратә усхкқәа рықәныҟәареи атуристцәа рфинанстә ҭагылазаашьеи ирыдҳәалоу ауадаҩрақәа аҭыԥ роур шауагьы.
"Атуристцәа дәықәларгьы, "ахҷаҭ ахыхра" атәы уҳәартә иҟалом. Иҟоу аҿаҵақәа еиқәырхатәуп, иаар зҭаху рзы иахәҭоу аҭагылазаашьақәа аԥҵатәуп", - ҳәа иҳәоит Ахба.
Иара убасгьы иазгәеиҭеит Ԥсоутәи аҳәаа аартра азҵаарагьы хара имгакәа ишыӡбахо. Ари азҵаара даара ишәаны икапанны иазнеитәуп ҳәа иҳәоит иара.
Зегь маншәалахар иазыԥхьагәаҭоу рҟынтәи 70% атуристцәа рыдкылара алыршахоит.
Азыԥхьагәаҭарақәа рыҟаҵара макьаназ изаауп, аха аҵыхәтәантәи ахышықәса рзы цәыббра жьҭаара амзақәа рырбагақәа даара ишьахәын. Ари акыр иацхрааит ареспубликаҿы ахәыԥсақәа ахьыладырҟәуаз.
Ахба иазгәеиҭеит аԥхынтәи аиҵахара ҭагалантәи аамҭа иханарҭәааргьы шалшо.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
Шәазыӡырҩла арубрика "Жәлар рдоуҳа" арадио Sputnik аефир аҟны.
Абри анҵамҭа атексттә версиа шәаԥхьар ҟалоит абра:
АҞӘА, нанҳәа 5 - Sputnik, Асмаҭ Ҵәыџьԥҳа. Урыстәылеи Аԥсни рыбжьара аҳәаа аадыртызар аахыс 92 нызқьи 61-ҩык аҳәаа иахысит ҳәа аанацҳауеит Шәачатәи аҳазалхырҭа апресс-маҵзура.
Нанҳәа 1-5 ирылагӡаны аушьҭырҭатә ҭыԥ "Адлер" ала ииасит 18 821 транспорттә хархәага.
Урҭ рҟынтәи: 17 614 автомашьына ласы, 751 еидарамҩангага, 456 автобус.
"Иалшо ауснагӡатәқәа зегьы мҩаԥаагоит аҳазалхратә хылаԥшра арласразы, аҳәаа аамҭарацәада ахысразы. Наҟ-ааҟ аус руеит 23 цәаҳәа. Убри аан еизҳауеит апассаџьырцәеи атранспорти рхыԥхьаӡара", - ҳәа азгәарҭеит апресс-маҵзураҿы.
Иахьа, нанҳәа 5 рзы Шәача ақалақь ахадараҿы Шәача ахада Алексеи Копаигородски амчратә структурақәеи атуристтә усхк анаплакқәеи алархәны Аԥсни Урыстәылеи рҳәааҿ аҭагылазаашьеи аҳәаахьчаратә ҭыԥ "Адлер" аусура аиӷьтәышьеи рзы аилацәажәара мҩаԥигеит.
Уаанӡа, Урыстәылеи Аԥсни рыбжьара аҳәаа аадыртызар, нанҳәа 1-3 рыла 30 нызқьҩык аҳәаа ихысит ҳәа аанацҳаит Шәачатәи аҳазалхырҭа апресс-маҵзура.
АҞӘА, нанҳәа 5 - Sputnik. Россотрудничество алаҳәара ҟанаҵеит аҿаҳәага материалқәеи зыда ԥсыхәа ыҟам ахәшәқәеи еизгазарц Беирут арыцҳара иақәшәаз рзы ҳәа аанацҳауеит Ливантәи ареспубликаҿ иҟоу Россотрудничество ахаҭарнакра.
Ахәшәқәа рнагара ҟалоит Беирут иҟоу Урыстәылатәи акультуратә центр ахь.
"Еизгахо ахәшәқәа зегьы Ливантәи ареспублика Агәабзиарахьчара аминистррахь инашьҭхоит", - ҳәа ҳәоуп адырраҭараҿы.
Уи адагьы изҭаху зегьы ирымоуп алшара ааха зауз рзы ашьа арҭарц.
Уаанӡа, Ливантәи ареспублика Агәабзиарахьчара аминистр Хамад Хасан аҳәамҭа ҟаиҵахьан аԥжәараан ахәышәтәырҭақәа ԥшьба шьаҭанкыла ишырхәашоу азы. Уа ишьҭаз ачымазцәа егьырҭ ахәышәтәырҭақәа рахь ииагахеит. Уи еиҳагьы иаруадаҩит аҭагылазаашьа ҳәа иҳәеит иара.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


АҞӘА, ԥхынгәы 15 - Sputnik. Урыстәыла уахыки-ҽнаки рыла 6 422 -ҩык авирус рыдбалоуп арегионқәа 85 рҿы ҳәа аанацҳауеит COVID-19 аҿагыларазы Москва аоперштаб.
Авирус зыдбалаз рҟынтәи 26,6% аклиникатә ҟазшьақәа рныԥшуамызт.
Уахыки-ҽнаки рыла рыԥсҭазаара иалҵит 156-ҩык, ргәы бзиахеит 10 424-ҩык.
Зынӡа атәылаҿы COVID-19 иахҟьаны 11 770 ԥсыҭбара азгәаҭоуп, 523 249-ҩык ргәы бзиахахьеит.
Аԥсны ауааԥсыра акоронавирус рацәыхьчаразы аштаб адыррала, ареспубликаҿ 38 чымазара хҭыс ыҟан, урҭ рҟынтәи 37-ҩык ргәы бзиахеит, аӡәы лыԥсҭазаара далҵит.
Иахьазы Аԥсны акоронавирустә инфекциа змоу ҳәа уаҩ дыҟам.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
-
Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭа илрыҩааит COVID-19 аҟынтә зҽызхәышәтәыз аҩыџьа


АҞӘА, ажьырныҳәа 28 – Sputnik. Венесуела аоппозициатә парламент аиҳабы Хуан Гуаидо, атәыла ахадас зхы рылазҳәаз, идгылаҩцәа рахь ааԥхьара ҟаиҵеит ажьырныҳәа 30 рзы аҿагыларатә акциа ҿыцқәа рахь инеирц. Абри атәы аанацҳауеит РИА Новости.
Иара иажәақәа рыла акциақәа ирхықәку ауаҩытәыҩса ихақәиҭрақәа рыхьчароуп.
Иара убасгьы америкатәи агазеҭ Washington Post аинтервиу аҭо Гуаидо иҳәеит аоппозициеи арратә чынуааи аиҿцәажәарақәа шымҩаԥырго атәы, атәыла иахьатәи ахада Николас Мадуро иахҳәаразы.
Венесуела аҿагыларатә массатә акциақәа ирылагеит ажьырныҳәа 21 рзы. Гуаидо атәылаа аамҭалатәи ахадас ҳәа ихы рылеиҳәеит. ЕАА-и аҽа тәылақәаки иара дазхарҵеит. Мадуро Гуаидо "ЕАА амарионетка" ҳәа ихиҳәааит.
Урыстәыла Мадуро Венесуела азакәантә хада ҳәа дырԥхьаӡоит.
Аҿагыларатә акциақәа цонаҵы ирбаандаҩуп 791-ҩык ауаа, иҭахахьеит 29-ҩык.
АҞӘА, нанҳәа 3 — Sputnik. Амузыкант, ашәаҳәаҩ Сергеи Шнурови игәыԥ "Ленингради" ареитинг аҿы актәи аҭыԥ ныркылоит.
Шнуров ихашәала 8,8 миллион доллар иҟоуп. Иара ишьҭанеиуеит ашәаҳәаҩцәа Егор Криди Дима Билани. Forbes ахәшьарақәа рыла дара ашықәсазтәи рхашәала 6,9 миллион доллари 6,8 миллион доллари иҟоуп. Ареп-анагӡаҩ Баста аԥшьбатәи аҭыԥ никылоит, 6,6 миллион доллар иманы. Иара дишьҭагылоуп Филипп Киркоров - 6,6 миллион доллар. Афбатәи аҭыԥ –6,4 миллион доллар зауз ашәаҳәаҩ Полина Гагарина.
Агәыԥ "Би-2" абыжьбатәи аҭыԥ ннакылоит 6 миллион доллар рҳаны, Григори Лепс (5,3 миллион доллар) Тимати (5,1 миллион доллар) роуит. Ареитинг хиркәшоит Иван Ургант-5,1 миллион доллар.
Асиа иануп иара убасгьы: Сергеи Жуков ("Руки вверх!"), Николаи Басков, Сергеи Лазарев, Александр Ревва, Дмитри Нагиев, Стас Михаилов, Максим Галкин, Валери Мелаӡе, Zivert (ашәаҳәаҩ Иулиа Зиверт).
Forbes адыррақәа рыла арҭ арҳамҭақәа 12,5 процент еиҳахон амассатә уснагӡатәқәа рымҩаԥгара ԥкымзар.
АҞӘА, нанҳәа 3 - Sputnik. Урыстәыла уахыки-ҽнаки рыла 5 394 -ҩык авирус рыдбалоуп арегионқәа 83 рҿы ҳәа аанацҳауеит COVID-19 аҿагыларазы Москва аоперштаб.
Авирус зыдбалаз рҟынтәи 26,2% аклиникатә ҟазшьақәа рныԥшуамызт.
Уахыки-ҽнаки рыла рыԥсҭазаара иалҵит 79-ҩык, ргәы бзиахеит 3 420 -ҩык.
Зынӡа атәылаҿы COVID-19 иахҟьаны 14 207 ԥсыҭбара азгәаҭоуп, 653 593 -ҩык ргәы бзиахахьеит.
Џьонс Хопкинс иуниверситет адыррақәа рыла адунеи аҿы коронавирус змоу рхыԥхьаӡара 18 миллионҩык ирхысит.
Агәабзиарахьчаразы адунеизегьтәи аиҿкаара хәажәкыра 11 рзы коронавирустә инфекциа ҿыц COVID-19 пандемиоуп ҳәа ахырҳәааит.
Аԥсны ауааԥсыра акоронавирус рацәыхьчаразы аштаб адыррала, ареспубликаҿавирус рыдырбалахьеит 98-ҩык, ргәы бзиахеит 37-ҩык, хҩык рыԥсҭазаара иалҵит.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
"Атуризм азы аминистрра аҟынтәи аԥҟарақәа ҳзаарышьҭит ф-пунктк рыла ишьақәгылоуп. Уаҟа иаҳәоит асабрадақәа, анапҭарԥақәа ныҟәаҳгар шакәу, насгьы ацқьара аԥҟарақәа ишрыцклаԥштәу, аекскурсиа амҩаԥгаҩ COVID-19 асимптомқәа аԥсшьаҩы иныибаалар амедицинатә усҳәарҭахь днаигар шаҭаху, аҭакԥхықәра ду ааирԥшыр шакәу. Сгәаанагарала, урҭ аԥҟарақәа рҿы иаҳзынамыгӡо ҳәа акгьы анӡам. Ачымазара ҿкы адунеи зегьы иалаҵәаз ауп, иҳамчу –хәыҷык акрычҳара аарԥшроуп", - лҳәеит Гәымԥҳа.
Иаҳа инеиҵыху анҵамҭа шәаҳар шәылшоит арадио Sputnik Аԥсны аефир аҟны.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


АҞӘА, ԥхынгәы 28 - Sputnik. Жәларбжьаратәи атуризм аусхк акоронавирустә инфекциа иахырҟьаны 2020 шықәса рзы иацәыӡит 320 миллиард доллар ҳәа аанацҳауеит ООН иҟоу Адунеизегьтә туристтә еиҿкаара (UNWTO).
Акоронавирус иахырҟьаны иалагалаз аԥкырақәа рымшала атуристцәа рхыԥхьаӡара 300 миллионҩык рҟынӡа илеит.
2020 шықәса ажьырныҳәа-лаҵара рзы адунеи зегьы аҿы атуристтә ныҟәарақәа 56% рыла илаҟәит. 2019 шықәса лаҵарамза иаҿурԥшуазар – 98% рыла.
Адунеизегьтәи агәабзиарахьчаратә еиҿкаара хәажәкыра 11 рзы акоронавирустә ҿкы COVID-19 аҵысра пандемиоуп ҳәа рыланаҳәеит. Аҵыхәтәантәи адыррақәа рыла, 16 миллионҩык авирус рцәа иалоуп, 646 нызқьҩык рыԥсҭазаара иалҵхьеит.
Ԥхынгәы 27 рзы Аԥсныҟа иааны иҟоу Урыстәыла агәабзиарахьчареи Роспотребнадзори рхаҭарнакцәа рделегациа аекспертцәа атәылаҿ аепидемиологиатә ҭагылазаашьа бзиоуп ҳәа азгәарҭеит, имҩаԥырго аҭҵаарақәагьы жәларбжьаратәи астандартқәа ирықәшәоит ҳәа ахырҳәааит.
Аԥсны иахьаҵанакуа апандемиа иаалагазар 57-ҩык COVID-19 ачымазара рцәа ишалоу шьақәырӷәӷәоуп.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
- Ԥшьымз раахыстәи акарантин: акоронавирус Аԥсны аԥсҭазаара ишаныԥшыз


Аполитикеи, аекономикеи, акультуреи, асоциалтә ԥсҭазаареи ирызку иактуалтәу атемақәа ҳрылацәажәауеит, аимак-аиҿак зхылҿиауа азҵаарақәа шьҭырхуеит. Апроблемақәа иаартны ирылацәажәуеит.
Уахыки-ҽнаки рыла аурыс-аԥсуа ҳәаа иахысуеит бжьаратәла 30 нызқьҩык рҟынӡа ауааԥсыреи ф-нызқь рҟынӡа атранспорттә хархәагақәеи.
Апандемиа ҟалеижьҭеи Аԥсны ачымазара здырбалахьоу рхыԥхьаӡара 134-ҩык ыҟоуп. Урҭ рахьтә 38-ҩык ргәы бзиахеит, хҩык рыԥсҭазаара иалҵит.
2008 шықәса, нанҳәа ааба рзы Аахыҵ Уаԥстәыла аӷа данақәла, рхатә хьаа еиԥш ирыдыркылеит Аԥснытәи рашьцәагьы. Усҟантәи аамҭазы Гагра араион акультура аҟәша аиҳабыс иҟаз Слава Сақаниа еиҭеиҳәеит ауаԥсаа адгылара рыҭаразы агәыҳалалратә марафон шымҩаԥыргаз.


АҞӘА, ԥхынгәы 3 - Sputnik. Аԥсны ААР аекономикатә шәарҭадареи акоррупциа аҿагылареи русбарҭа агәаҭарақәа мҩаԥнагеит Аԥсны Аҵәахырҭатә банк аусзуҩцәа аԥара нырхит ҳәа иҟаз агәҩарала. Абри атәы аанацҳауеит Аԥсны ААР асаит.
Аусбарҭа апресс- маҵзура ишаанацҳауа ала, абанк аофисцҵа №1070 аусзуҩцәа зыԥсҭазаара иалҵыз атәанчаҩцәа рыԥхьаӡамҭақәа рҟынтәи аԥара ҭыргон ҳәа агәызҩара ыҟан.
"2018 шықәса ԥхынҷкәынмза инаркны 2019 шықәса лаҵарамзанӡа абанк амаҵзурауаа ирхатәыртәит миллионки 821 нызқьи 114 мааҭ. 2018 шықәса ԥхынҷкәынмза инаркны 2019 шықәса лаҵарамзанӡа абанк уаанӡатәи аусзуҩ атәанчаҩцәа рыԥхьаӡамҭақәа ирхылхит миллионки 821 нызқьм 114 мааҭ. Иара убри аамҭазы атәанчаҩцәа рыԥхьаӡамҭақәа 638 214 мааҭ рхылхит аҩбатәи аоперационистка", - ҳәа аҳәоит адырраҭараҿы.
Абри ахҭыс азы аматериал Аҟәа ақалақь апрокуратурахь инашьҭуп.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


АҞӘА, нанҳәа 6 — Sputnik, Бадри Есиава. Аԥсны инхо, Афганисҭан еибашьуаз уажәшьҭарнахыс есымза хԥа-хԥа нызқьмааҭ роуа иалагоит. Абри азы ақәҵара рыдыркылеит Аминистрцәа реилазаара аилатәараҿы.
Ақәҵара адгылара азиуит Аԥсны аџьеи, аусурамазаареи, асоциалтә еиқәыршәареи рминистр Руслан Аџьба.
"Афганисҭан еибашьуаз асоциалтә цхыраара рыҭаразы 2019 шықәса ԥхынгәы 1 инаркны ишьақәыргылахоит есымзатәи ашәарацҵа. 2019 шықәса рзы аԥаразоужьра мҩаԥгахоит ареспубликатә биуџьет арезервтә хыҵхырҭақәа рҟынтәи", - иҳәеит Аџьба.
Аԥсны инхоит 130-ҩык рҟынӡа Афганисҭантәи аибашьра иалахәыз ауаа.
Атәылауаа ари акатегориа иаҵанакуа уаанӡа есымзатәи ацхыраагӡашәарақәа роуамызт.
"Араса атәыла анҭыҵ ианахырго ашәахтә аԥыхуп ҵыԥх аахыижьҭеи. Егьыс араса аҽаҩра 13 нызқь тонна рҟынӡа сынтәа иҟалоит ҳәа ҳазыԥшуп. Уи аҿыхра, аизгара, аҭира иалагахьеит. Араионқәа рҟны араса ахьрыдыркыло еиҿкааны ирымоуп, макьаназы ахә 60 мааҭ рҟынӡа ыҟоуп. Сынтәа аҽаҩра ҵыԥх аасҭа еиҳауп. Иҟоуп араса ахәшәтәра иахьахьӡаз, аҳәынҭқарраҟны аԥара аҟамзаара иахҟьаны ахәшәтәра иахьагхазгьы ыҟоуп. Араса ачымазара акит, ҳахьахьымӡаз. Аҽаҩра иҟоу 60 процент рҟынӡа араса бзиоуп ҳәа адырра ҳамоуп", - иҳәеит Барганџьиа.
Иара иазгәеиҭеит иахьа аҳәынҭқарраҟны азҿлымҳара шыҟоу ақыҭанхамҩа аҿиара азҵаара аганахьала.
Шәазыӡырҩы аудио. Иаҳа инеиҵыху анҵамҭа шәаҳар шәылшоит арадио Sрutnik аефир аҟны.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, нанҳәа 7- Sputnik. Адиагноз COVID-19 рзықәыргылоуп даҽа фҩык Аԥсны ауааԥсыра ҳәа аанацҳауеит акоронавирустә ҿкы рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Иахьазы Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҿы ишьҭоуп акоронавирус зцәа иалоу 40-ҩык апациентцәа.
Иахьазы Аԥсны акоронавирус здырбалахьоу рхыԥхьаӡара 120-ҩык ыҟоуп. Урҭ рахьтә 37-ҩык ргәы бзиахеит, хҩык рыԥсҭазаара иалҵит.
Акоронавирус иадҳәалоу ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


АҞӘА, ԥхынгәы 29 – Sputnik. Аԥсны ахада Аслан Бжьаниа Иусбарҭа аусзуҩцәа акоронавирус рылоу ирыламу агәаҭаразы атестқәа ирхысуеит ҳәа Sputnik иазеиҭарҳәеит ахада ипресс-маҵзура.
Аусбарҭаҿы иазгәарҭеит ԥхынгәы 29 рзы имҩаԥысраны иҟан Аслан Бжьаниеи Апарламент адепутатцәеи реиԥылара, аԥыза-министри аиҳабыра алахәылацәеи алархәны.
"Аиԥылара иалахәхараны иҟан атәыла аполитикатә партиақәа рхаҭарнакцәа. Аха адепутатцәа руаӡәк акоронавирустә инфекциа имазар ҟалоит ҳәа иҟаз адырра иахҟьаны аиԥылара ахыган", - рҳәеит апресс-маҵзураҿы.
Аԥсны ахада Аслан Бжьаниа атәылаҿы аепидемиологиатә ҭагылазаашьа аицәахара инамаданы ԥхынгәы 29 рзы ажәлар рахь ааԥхьара ҟаиҵеит.
Бжьаниа иазгәеиҭеит атәыла анапхгара иҟоу аҭагылазаашьа бзианы ишеилыркаауа, аҳәаа ахьаркугьы ажәлар рыбзазара ианаҭо анырра шырбо, аха аԥыжәара зырҭо атәылауаа ргәабзиара шакәу.
Аԥсны аоперштаб адыррақәа рыла ԥхынгәы 28 рзы акоронавирус зыхьхьоу рхыԥхьаӡара 63-ҩык ыҟоуп. Урҭ рҟынтәи 37-ҩык ргәы бзиахахьеит, ҩыџьа рыԥсҭазаара иалҵит.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


АҞӘА, рашәара 16 – Sputnik. Зыҿҳәара ахыгаз ахәмаррақәа мҩаԥгахоит нанҳәамза алагамҭазы. Абри азы аӡбра рыдкылан Ашьапылампыл азы афедерациаҿ ҳәа Sputnik иазеиҭеиҳәеит Афедерациа ахада Џьума Кәарцхьиа.
"Иҟоуп апроблемақәа змоу акомандақәа. Аха урҭ рыӡбара алшоит. Ачемпионат ҩ-еикәыршаракны имҩаԥысуеит. Иара убасгьы Ахраҿаз ахәмаррақәа мҩаԥгахоит. Ачемпионат жьҭаарамзазы ихыркәшахоит", - иҳәеит иара.
27-тәи ачемпионати Атәыла ахраҿеи рзы ахәмаррақәа ирылахәхоит быжь-командак: "Риҵа", "Афон", "Ерцахә", "Самырзаҟан", "Динамо", "Нарҭ", "Гагра".
"Иҟоуп акомандақәа зԥаразоужьра араионтә биуџьетқәа рҿы иарбоу, иҟоуп зхала зызҵаарақәа зыӡбо. Ҳара урҭ акомандақәа ҳрыцхраауеит", - иҳәеит Афедерациа ахада.
26-тәи ачемпионат иалахәын ф-командак – "Нарҭ", "Гагра", "Риҵа" "Афон", "Самырзаҟан", "Динамо".
Изаамҭанытәиу 27-тәи ачемпионати Атәыла ахраҿеи рзы 2019 шықәса рзы иҟалараны иҟаз ачемпионат афинанстә проблемақәа ирыхҟьаны 2020 шықәса рахь ииаган.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
Кара-Осман-оглы: Аԥсны ашьапылампыл ԥхьаҟатәи аԥеиԥш иалацәажәатәуп
"Тҟәарчал иаҵанакуа абылраҽацәыхьчаратә маҵзура еиқәшәоуп 32-ҩык аусзуҩцәа рыла, амцарцәагатә машьынақәа ракәзар, ҩба ҳамоуп. Амашьынакәа еиқәшәоуп, дара еснагь аҭыҵра иазыхианы игылоуп. Ашьыжь аусура иааиз амацарцәаҩцәа амашьынақәа гәарҭоит. Мышкы аус руеит быжьҩык, урҭ рахьынтә иҟоуп амцарцәаҩцәа, аҟарул аиҳабы, амашьынарныҟәцаҩ, аҭел иаҿатәоу. Амцарцәарақәа рыдагьы иҟоуп аҭагылазаашьақәа аҭыҵра анҳақәшәо ақалақь аҭахрақәа рзы. Иара уи адагьы ауааԥсыра рырахә-рышәахә џьара машәырк ахьзаргьы ианаҳзасуа ыҟоуп. Егьырҭ араионқәа рҿы џьа машәырк ҟалазаргьы, Тҟәарчалтәи амцарцәаратә ҟәша ацхырааразы иҭыҵуеит. Ус, Гал аӡхыҵра аныҟаз ауааԥысра ацхыраара рыҭаразы ааԥхьара ҳаман", - ҳәа еиҭеиҳәеит Аршба.
Иаҳа инеиҵыху аиҿцәажәара шәазыӡырҩыр шәылшоит арадио Sputnik Аԥсны аефир аҿы.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, нанҳәа 5 - Sputnik. Даҽа ҩыџьа Аԥсны ауааԥсыра акоронавирус рыдбалоуп ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра акоронавирустә ҿкы рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
"Ииасыз уахыки-ҽнаки рыла акоронавирустә чымазара амазааразы агәаҭара иахысит 105-ҩык ауааԥсыра. Урҭ рахьтә адиагноз COVID-19 рзықәыргылоуп ҩыџьа. Ачымазцәа ирныруаз ауаа ргәаҭарақәа ирыцҵахоит", - ҳәа аҳәоит аштаб аацҳамҭа.
Иахьазы Аԥсны акоронавирус здырбалахьоу рхыԥхьаӡара 109-ҩык ыҟоуп. Урҭ рахьтә 37-ҩык ргәы бзиахеит, хҩык рыԥсҭазаара иалҵит.
Акоронавирус иадҳәалоу ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
Ҳазҭоу ашықәс жьҭаарамзазы иазгәаҭоуп Аԥсны аҩныҵҟа хәыда-ԥсада ансамбль "Кавказ" агастрольқәа рымҩаԥгара.
Аконцерт иазку ажәабжь шәаԥхьар ҟалоит абра:
Нанҳәа 4 рзы Аԥснытәи аҳәынҭқарратә филармониаҟны имҩаԥысит акарантиншьҭахьтәи аамҭазы ансамбль "Кавказ" раԥхьатәи аконцерт.
Адаул асыҩцәа ахәаԥшцәа дыршанхон, рнапы аусушьа, рыццакыратә елементқәа убла хыркуан.
Ансамбль асахьаркыратә напхгаҩы Арвелод Ҭарба ишиҳәаз ала, апрограмма иалаз акәашарақәа аҿыцрақәа рылагалан.
Аконцерт рбарц иаҭааит ахәаԥшцәа рацәаҩны, аԥсшьаҩцәагьы уахь иналаҵаны.
Акәашацәа рҟазара уаршанхо иҟан.
Аԥсуа жәлар рыкәашарақәа егьырҭ ажәларқәа излареиԥшым рхатәы ҟазшьа, рхатәы ритм, рхатәы еиҿкаашьа рымоуп.
Иқәԥраауа асцена иқәлаз акәашацәа улаԥш рхьымӡо игьежьуан, ишьацәхартәуан.
Аконцерт арыцхә машәыршақә иалхымызт: абри аҽны 26 шықәса раԥхьа имҩаԥысит "Кавказ" раԥхьаӡатәи арепетициа.
Аконцерт аҟны аныҳәатә гәалаҟазаара аԥҵан.
Ахәаԥшцәа рнапеинҟьабжьқәа еихсыӷьуамызт.
"Изларылшои абас ахәмарра, уамашәа избоит!" - лҳәеит аҳәаанырцәынтә ҳтәыла иаҭааз ируаӡәку аконцерт ахәаԥшҩы.
Жәлар рыкәашаратә ансамбль "Кавказ" Кандид Ҭарба ихьӡ ахырҵеит 2017 шықәсазы.
Аҵыхәтәантәи акәашара ашьҭахь ахәаԥшцәа рахь дцәырҵит ансамбль асахьаркыратә напхгаҩы, уи адиректор, "Ахьӡ-Аԥша" аорден 3-тәи аҩаӡара занашьоу, Аԥсны жәлар рартист Арвелод Ҭарба.


АҞӘА, ԥхынгәы 11 – Sputnik. Аԥсны ажурналистцәа Реидгыла иаӡбеит ажурналистцәа жәларбжьаратәи Рфедерациа ажурналисттә етика Ахартиа алаларазы ҳәа адырра ҟарҵеит аиҿкаараҟынтәи.
Ажурналистцәа Жәларбжьаратәи рфедерациа Ахартиа аднакылеит Тунис 2019 шықәса рашәарамзазы.
"Ахартиа алацәажәареи адкылареи ирылахәын адунеи зегь аҟынтәи ажурналистцәа, 160 журналисттә еидгыла рҟынтәи", - аҳәоит адырраҭараҿы.
Ахартиа аҵакы ҵаҵӷәыс иамоуп 1954 шықәсазтәи ажурналистцәа рхымҩаԥгашьа апринципқәа Рдекларациа. Иара аҵыхәтәаны ирҿыцын 1986 шықәса рзы. Адокумент апреамбулеи 16 хәҭаҷи рыла ишьақәыргылоуп. Шьаҭас иамоуп Ауаҩытәыҩса изинқәа рдекларациа.
Уи адагьы, Ажурналистцәа реидгыла аилатәара алахәылацәа иҟалараны иҟоу алхрақәа инарыдҳәаланы ажурналистцәа зегь рахь ааԥхьара ҟарҵеит АИХ русзуҩцәа зегьы алхрақәа раан алхратә закәанԥҵареи АИХ рзы азакәани ирықәныҟәаларц.
"Араса атәыла анҭыҵ ианахырго ашәахтә аԥыхуп ҵыԥх аахыижьҭеи. Егьыс араса аҽаҩра 13 нызқь тонна рҟынӡа сынтәа иҟалоит ҳәа ҳазыԥшуп. Уи аҿыхра, аизгара, аҭира иалагахьеит. Араионқәа рҟны араса ахьрыдыркыло еиҿкааны ирымоуп, макьаназы ахә 60 мааҭ рҟынӡа ыҟоуп. Сынтәа аҽаҩра ҵыԥх аасҭа еиҳауп. Иҟоуп араса ахәшәтәра иахьахьӡаз, аҳәынҭқарраҟны аԥара аҟамзаара иахҟьаны ахәшәтәра иахьагхазгьы ыҟоуп. Араса ачымазара акит, ҳахьахьымӡаз. Аҽаҩра иҟоу 60 процент рҟынӡа араса бзиоуп ҳәа адырра ҳамоуп", - иҳәеит Барганџьиа.
Иара иазгәеиҭеит иахьа аҳәынҭқарраҟны азҿлымҳара шыҟоу ақыҭанхамҩа аҿиара азҵаара аганахьала.
Шәазыӡырҩы аудио. Иаҳа инеиҵыху анҵамҭа шәаҳар шәылшоит арадио Sрutnik аефир аҟны.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, нанҳәа 7- Sputnik. Адиагноз COVID-19 рзықәыргылоуп даҽа фҩык Аԥсны ауааԥсыра ҳәа аанацҳауеит акоронавирустә ҿкы рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Иахьазы Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҿы ишьҭоуп акоронавирус зцәа иалоу 40-ҩык апациентцәа.
Иахьазы Аԥсны акоронавирус здырбалахьоу рхыԥхьаӡара 120-ҩык ыҟоуп. Урҭ рахьтә 37-ҩык ргәы бзиахеит, хҩык рыԥсҭазаара иалҵит.
Акоронавирус иадҳәалоу ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


АҞӘА, рашәара 2 – Sputnik, Бадри Есиава. Аԥсны иеизгоу акоманда ахьчаҩ иоуз ааха, уи иахҟьаны иԥсахра ахьрықәшәази Чамериеи ҳареи ҳахәмарра ацашьа анырра анаҭом, иҳәеит иеизгоу ҳмилаҭтә команда азыҟаҵаҩ хада Беслан Аџьынџьал.
"Ҳкомандазы ицәыӡ дууп. Дарбанзаалак ахәмарыҩ даналҵуа, акоманда зегьы иаԥырхагоуп. Аха уеизгьы, уи қәнагала дзыԥсахуа дҳамоуп", - азгәеиҭеит Аџьынџьал.
Ҳмилаҭтә команда азыҟаҵаҩ хада иажәақәа рыла, аԥсуа команда ахәмарра анапахьы иаанагарц агәы иҭоуп.
Ахьчаҩ Роман Зикрач ашьапылампыл адәахьы дцәырҵыр акәын акоманда аилазаара хадаҿы атурнир аҟны Аԥсныи Чамериеи актәи рыхәмарраҿы, уи ахәмарра Sputnik Аԥсны ишиашоу аефир ала асаит аҟны иднарбоит асааҭ 15:00 рзы.
ConIFA аегида аҵаҟа иҟоу Европа ачемпионат мҩаԥысуеит Ашьха Ҟарабах аҳҭнықалақь Степанакерт рашәара 1 инаркны 9-нӡа.
Агәыԥ "А" иаҵанакуеит: Аԥсны, Чамериа (Албаниа), Сапми (Лапландиа), Арцах. Агәыԥ "Б": Паданиа (Италиа), Секеитәи атәылаҿацә (Румыниа), Мраҭашәаратәи Ермантәыла (Ҭырқәтәыла), Аахыҵ Уаԥстәыла.
Аԥснытәи акоманда аилазаараҿ иҟоуп: амбахьчаҩцәа - Инал Қацәба, Илиа Шьчерба, ахьчаҩцәа - Лев Ҭарба, Георги Жанаа, Лев Бабурин, Асҭамыр Ҵышәба, ахьчаҩбжацәа - Ҭемыр Агрба, Шабаҭ Логәуа, Тарас Ҳагба, Гига Бениӡе, Виктор Ԥимԥиа, Даур Ҷанба, Ака Званбаиа, Алан Хугаев, Даниил Чрыгба, Гәдиса Смыр, Роман Зикрач, ажәылаҩцәа - Дмитри Маскаев, Рамин Барцыц, Данило Арӡынба.
Официалла FIFA иалахәым Ихьыԥшым ашьапылампылтә ассоциациақәа рконфедерациа шьаҭаркын рашәара 7, 2013 шықәсазы. Уи иалоуп 40 инареиҳаны акомандақәа. 2016 шықәсазы Аԥсны имҩаԥысуан, усҟан аиааира агеит Аԥсны иеизгоу акоманда.
АҞӘА, нанҳәа 14 - Sputnik. Ииасыз уахыки-ҽнаки рыла акоронавирустә чымазара амазааразы агәаҭара иахысит 235-ҩык ауааԥсыра. Урҭ рахьтә адиагноз COVID-19 рзықәыргылоуп 26-ҩык, ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра акоронавирустә ҿкы рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Апандемиа ҟалеижьҭеи Аԥсны акоронавирус здырбалахьоу рхыԥхьаӡара 182-ҩык ыҟоуп. Урҭ рахьтә 66-ҩык ргәы бзиахеит, хҩык рыԥсҭазаара иалҵит.
Абри аамҭазы Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҿы ишьҭоуп акоронавирус зцәа иалоу 24-ҩык апациентцәа. Уахыки-ҽнаки рыла ахәышәтәырҭаҟнытә илыҩҩауп згәабзиара ҭышәынтәалахаз ааҩык атәылауааи, урыстәылатәи ахаҿи, ԥсшьаҩык Шәачаҟа диагоуп идиагноз хада ала иҷыдоу амедицинатә цхыраара иҭаразы.
Ауааԥсыра акоронавирустә ҿкы рацәыхьчаразы аоперативтә штаб ажәлар рахь ааԥхьара ҟанаҵоит ачымазара рымкырц азы ахыхьчаратә ԥҟарақәа ирықәныҟәаларц, асоциалтә дистанциа ркызарц.
Акоронавирус иадҳәалоу ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
АҞӘА, нанҳәа 14 – Sputnik. Аԥсны Аҭагылазаашьа ҷыдақәа рминистрра аҟазауаа хымш ирықәуп аквадроцикл аҟынтәи Бзыԥ аӡы иагеит ҳәа иршьо атуристка лыԥшаара иаҿуижьҭеи, абри атәы Sputnik иазеиҭеиҳәеит АҶА рминистр ихаҭыԥуаҩ Тигран Делибалтиан.
Иара иажәақәа рыла аԥшаарақәа мҩаԥыслоит аԥҳәызба дрыԥшаанӡа.
"Амшқәа цәгьаханы ақәоура ҟалар аамҭакала ҳаԥшуеит. Макьаназы аԥшаарақәа ирыцаҳҵоит", - иҳәеит иара.
Аԥшаарақәа ирылахәуп Гагреи Гәдоуҭеи араионқәа рымцарцәара-еиқәырхаратә бригадақәеи Аҳәынҭқарратә инспекциа аӡыҵалаҩцәеи. Анеира ахьыуадаҩу аҭыԥқәа рҿы авиациа ахархәара амоуп.
1998 шықәса рзы ииз арԥыси аԥҳәызбеи Аԥсныҟа ԥсшьара ҳәа иааит Санкт-Петербургнтә. Аквадроцикл қьырала иргеит.
Аӡиа Риҵахь узго амҩа ажәбатәи акилометр иахьаҵанакуа аҷкәын аԥсҟы импыҵҟьеит, аквадроцикл ааҳәын аӡиас иалаҳаит.
Аҷкәын ибыргәым аахақәа иоуит, аквадроцикл Бзыԥ аҟәараҿы ирбеит.
Аӡӷаб амҩатә машәыр ахьыҟалаз аҭыԥ аҿы дрымбеит, убри азы аӡаҿы лыԥшаара иалагеит.


АҞӘА, абҵара 15– Sputnik. RT аредактор хада Маргарита Симониан Facebook амодераторцәа дырзашшуеит мзыз амырбакәа асоциалтә ҳа Facebook мызкы иназынаԥшуа адокументалтә канал RT аусура ԥнакуеит ҳәа.
"Facebook мызкы иназынаԥшуа адокументалтә канал RT аусура ԥнакуеит. RTД аҿыцрақәа ахархәаҩцәа рцәаҳәахьы инеиуам", - лыҩуеит Симониан Facebook аҿы.
Лара лажәақәа рыла ателеканал аусзуҩцәа изныкымкәа Facebook ахадарахь аҳәара ҟарҵахьеит мзызс иамоу аилкааразы, аха "Цукерберг имодераторцәа рыбжьы дыргом".
"Ҳара аиааира згаз америкатәи ацензура ашҭа ҳҭоуп", - лҳәоит Симониан.
Уаанӡа, ажьырныҳәа алагамҭазы Facebook апроект Арктик.ру англыз бызшәала аверсиа аусура ԥнакит, уи азы еилыркаарак ҟамҵакәан.
Аамҭақәак рышьҭахь Facebook Arctic.ru. англыз бызшәалатәи аверсиа аусура хацнаркит. Иарбанызаалакгьы хҳәаак ҟанамҵеит.
Жьҭаарамзазы Sputnik ажурналистцәа раккаунтқәа адыркит. Уи ашьҭахь - МИА "Россия сегодня" арктикатәи апроект адыркит. Амедиагәыԥ аҳәынҭқарратә интернет-проектқәа рдирекциа адиректор Елена Давыдова аԥкра зыхҟьазеи ҳәа азҵаара аҭак ҳәа аинтернет ресурс акгьы ҟанамҵеит ҳәа адырра ҟалҵеит.
Arctic.ru – МИА "Россия сегодня" иҷыдоу апроектқәа иреиуоуп. 2015 шықәса рзы ихацдыркит. Arctic.ru аԥсабаратә ресурсқәа рпроблемақәа ирылацәажәоит.
АҞӘА, нанҳәа 14 – Sputnik. Нанҳәа 15 рзы имҩаԥысраны иҟаз, аԥсуа боксиорцәа злахәыз атурнир Шәачантәи Казанҟа ииаргеит акоронавирустә ҭагылазаашьа иахырҟьаны ҳәа Sputnik иазеиҭеиҳәеит абоксиор Баҭал Чежьиа.
"Шәача авирус иахырҟьаны азин ҟарымҵеит атурнир мҩаԥаагарц. Ахәаԥшыҩцәа аламырхәыкәагьы ирымуит. Казангьы ақәгыларақәа ахәаԥшыҩцәа рыда имҩаԥгахоит. Арыцхә рыԥсахит аҭыԥ ахьыԥсаххаз азы", - ҳәа иҳәеит иара.
Атурнир аҳәаақәа ирҭагӡаны иқәгылар акәын аԥснытәи аспортсменцәа ҩыџьа – Баҭал Чежьиеи Харитон Агрбеи.
Ҳаспортсменцәа зындаҭлараны иҟаз ирындаҭлоит. Баҭал Чежьиа жәа-раундктәи ақәгылара мҩаԥигоит, урыстәылатәи абоксиор Сергеи Кожухар диндаҭлоит аваканттә титул WBC Youth азы.
Харитон Агрбагьы жәа-раундктәи ақәгылара мҩаԥигоит урыстәылатәи абоксиор Сослан Тедеев диндаҭло.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, нанҳәа 14 - Sputnik. Аӷба "Князь Владимир" 2020 шықәсазтәи ареисқәа зегьы аԥыхуп ҳәа аанацҳауеит аӷба зтәу аилахәыра "Черноморские круизы".
"Акоронавирустә инфекциа иахырҟьаны аӷба "Князь Владимир" ахьныҟәо арегионқәа рҿы 2020 шықәсазтәи ареисқәа зегь аԥыхуп", - ҳәа ҳәоуп адырраҭараҿы.
ИАЕ "Черноморские круизы" аҳәамҭа ҟанаҵеит заанаҵы зныҟәара аԥара ахызшәааз атуристцәа 2021 шықәсазы еиуеиԥшым аԥсшьарахкқәа рвариантқәа рыдгалахоит ҳәа.
"Князь Владимир" анавигациа хацнаркраны иҟан ԥхынгәы 19 рзы. Хәажәкыра 1 - жьҭаара 31 рзы аӷба 35 реис мҩаԥнагахьазар акәын, аха хәажәкыра 22 рзы анавигациа аанкылан Краснодартәи атәылаҿацә агубернатор Вениамин Кондратиев ирылеиҳәаз акарантин инақәыршәаны.
Лаҵара инаркны цәыббранӡа "Князь Владимир" аграфик инақәыршәаны фынтә Аҟәатәи абаӷәазахь икыдгылар акәын, аха сынтәа уи залыршахом.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, нанҳәа 14 - Sputnik. Ииасыз уахыки-ҽнаки рыла акоронавирустә чымазара амазааразы агәаҭара иахысит 235-ҩык ауааԥсыра. Урҭ рахьтә адиагноз COVID-19 рзықәыргылоуп 26-ҩык, ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра акоронавирустә ҿкы рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Апандемиа ҟалеижьҭеи Аԥсны акоронавирус здырбалахьоу рхыԥхьаӡара 182-ҩык ыҟоуп. Урҭ рахьтә 66-ҩык ргәы бзиахеит, хҩык рыԥсҭазаара иалҵит.
Абри аамҭазы Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҿы ишьҭоуп акоронавирус зцәа иалоу 24-ҩык апациентцәа. Уахыки-ҽнаки рыла ахәышәтәырҭаҟнытә илыҩҩауп згәабзиара ҭышәынтәалахаз ааҩык атәылауааи, урыстәылатәи ахаҿи, ԥсшьаҩык Шәачаҟа диагоуп идиагноз хада ала иҷыдоу амедицинатә цхыраара иҭаразы.
Ауааԥсыра акоронавирустә ҿкы рацәыхьчаразы аоперативтә штаб ажәлар рахь ааԥхьара ҟанаҵоит ачымазара рымкырц азы ахыхьчаратә ԥҟарақәа ирықәныҟәаларц, асоциалтә дистанциа ркызарц.
Акоронавирус иадҳәалоу ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


АҞӘА, ԥхынгәы 12 - Sputnik. Аԥсны ахада Аслан Бжьаниа Апарламент ахь аиҭалхрақәа рҿы абжьыҭара иҽалаирхәит амҽыша, ԥхынгәы 12 рзы ҳәа аанацҳауеит атәыла ахада ипресс-маҵзура.
Аслан Бжьаниа ибжьы аиҭеит дахьҭаҩу аҭыӡҭыԥ ала, Тамшь ақыҭан иҟоу алхратә ҭыԥ аҿы.
Абжьыҭара хыркәшахоит асааҭ 20:00 рзы. Раԥхьатәи алҵшәақәа еилкаахоит алхратә ҭыԥқәа ркомиссиақәа Алхратә комиссиа хадахьы аԥкаанҵақәа аннаргалак ашьҭахь.
Азакәан ишаҳәо ала, алхратә ҭыԥқәа ркомиссиақәа алҵшәақәа ҩымш ирҭагӡаны реихшьаларазы азин рымоуп. Заанаҵтәи алҵшәақәа анрыларҳәалак ашьҭахь, абжьыҭара шымҩаԥысыз азы ашшыԥхьыӡқәа ҟалар, АКХ ҽнак ахи аҵыхәеи рыла урҭ рыднакылоит.
Бзыԥтәи алхратә ҭыԥ хада № 10 ала Жәлар Реизара адепутатрахь кандидатцәас иқәгылоуп Ҭамаз Леибеи Ҭемыр Беиеи; Оҭҳаратәи алхратә ҭыԥ хада №14 ала Жәлар Реизара адепутатрахь кандидатцәас иқәгылоуп Робесҭан Габлиеи Алмасхан Барцыци; Гәдоуҭатәи алхратә ҭыԥ хада №18 ала - Асҭамыр Ахбеи Алхас Ҳагбеи; Кындыӷтәи алхратә ҭыԥ хада №31 ала - Аидар Кәыҵниа, Гарри Кокаиа, Џьансыхә Адлеиба.
Аԥсны Жәлар Реизарахь алхрақәа мҩаԥысуеит ԥхынгәы 12 рзы иҭацәыз амандатқәа ԥшьба рахь - атәыла ахадас иалырхыз Аслан Бжьаниа, аԥыза-министрс иҟарҵаз Александр Анқәаб, Аҩнуҵҟатәи аусқәа рминистрс иҟарҵаз Дмитри Дбар, Гагра араион ахадас иҟарҵаз Иури Хагәышь рҭыԥқәа рахь.
"Тҟәарчал иаҵанакуа абылраҽацәыхьчаратә маҵзура еиқәшәоуп 32-ҩык аусзуҩцәа рыла, амцарцәагатә машьынақәа ракәзар, ҩба ҳамоуп. Амашьынакәа еиқәшәоуп, дара еснагь аҭыҵра иазыхианы игылоуп. Ашьыжь аусура иааиз амацарцәаҩцәа амашьынақәа гәарҭоит. Мышкы аус руеит быжьҩык, урҭ рахьынтә иҟоуп амцарцәаҩцәа, аҟарул аиҳабы, амашьынарныҟәцаҩ, аҭел иаҿатәоу. Амцарцәарақәа рыдагьы иҟоуп аҭагылазаашьақәа аҭыҵра анҳақәшәо ақалақь аҭахрақәа рзы. Иара уи адагьы ауааԥсыра рырахә-рышәахә џьара машәырк ахьзаргьы ианаҳзасуа ыҟоуп. Егьырҭ араионқәа рҿы џьа машәырк ҟалазаргьы, Тҟәарчалтәи амцарцәаратә ҟәша ацхырааразы иҭыҵуеит. Ус, Гал аӡхыҵра аныҟаз ауааԥысра ацхыраара рыҭаразы ааԥхьара ҳаман", - ҳәа еиҭеиҳәеит Аршба.
Иаҳа инеиҵыху аиҿцәажәара шәазыӡырҩыр шәылшоит арадио Sputnik Аԥсны аефир аҿы.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, нанҳәа 5 - Sputnik. Даҽа ҩыџьа Аԥсны ауааԥсыра акоронавирус рыдбалоуп ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра акоронавирустә ҿкы рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
"Ииасыз уахыки-ҽнаки рыла акоронавирустә чымазара амазааразы агәаҭара иахысит 105-ҩык ауааԥсыра. Урҭ рахьтә адиагноз COVID-19 рзықәыргылоуп ҩыџьа. Ачымазцәа ирныруаз ауаа ргәаҭарақәа ирыцҵахоит", - ҳәа аҳәоит аштаб аацҳамҭа.
Иахьазы Аԥсны акоронавирус здырбалахьоу рхыԥхьаӡара 109-ҩык ыҟоуп. Урҭ рахьтә 37-ҩык ргәы бзиахеит, хҩык рыԥсҭазаара иалҵит.
Акоронавирус иадҳәалоу ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
Ҳазҭоу ашықәс жьҭаарамзазы иазгәаҭоуп Аԥсны аҩныҵҟа хәыда-ԥсада ансамбль "Кавказ" агастрольқәа рымҩаԥгара.
Аконцерт иазку ажәабжь шәаԥхьар ҟалоит абра:
Нанҳәа 4 рзы Аԥснытәи аҳәынҭқарратә филармониаҟны имҩаԥысит акарантиншьҭахьтәи аамҭазы ансамбль "Кавказ" раԥхьатәи аконцерт.
Адаул асыҩцәа ахәаԥшцәа дыршанхон, рнапы аусушьа, рыццакыратә елементқәа убла хыркуан.
Ансамбль асахьаркыратә напхгаҩы Арвелод Ҭарба ишиҳәаз ала, апрограмма иалаз акәашарақәа аҿыцрақәа рылагалан.
Аконцерт рбарц иаҭааит ахәаԥшцәа рацәаҩны, аԥсшьаҩцәагьы уахь иналаҵаны.
Акәашацәа рҟазара уаршанхо иҟан.
Аԥсуа жәлар рыкәашарақәа егьырҭ ажәларқәа излареиԥшым рхатәы ҟазшьа, рхатәы ритм, рхатәы еиҿкаашьа рымоуп.
Иқәԥраауа асцена иқәлаз акәашацәа улаԥш рхьымӡо игьежьуан, ишьацәхартәуан.
Аконцерт арыцхә машәыршақә иалхымызт: абри аҽны 26 шықәса раԥхьа имҩаԥысит "Кавказ" раԥхьаӡатәи арепетициа.
Аконцерт аҟны аныҳәатә гәалаҟазаара аԥҵан.
Ахәаԥшцәа рнапеинҟьабжьқәа еихсыӷьуамызт.
"Изларылшои абас ахәмарра, уамашәа избоит!" - лҳәеит аҳәаанырцәынтә ҳтәыла иаҭааз ируаӡәку аконцерт ахәаԥшҩы.
Жәлар рыкәашаратә ансамбль "Кавказ" Кандид Ҭарба ихьӡ ахырҵеит 2017 шықәсазы.
Аҵыхәтәантәи акәашара ашьҭахь ахәаԥшцәа рахь дцәырҵит ансамбль асахьаркыратә напхгаҩы, уи адиректор, "Ахьӡ-Аԥша" аорден 3-тәи аҩаӡара занашьоу, Аԥсны жәлар рартист Арвелод Ҭарба.


Сырма Ашәԥҳа, Sputnik
Абаҩхатәра ду злаз раԥхьатәи аԥсуа профессионалтә оператә шәаҳәаҩы, Аԥсны Жәлар рартистка, "Ахьӡ-Аԥша" аорден ахԥатәи аҩаӡара занашьоу Лиудмила Андреи-иԥҳа Логәуа лырҿиаратә ҟазареи, лԥышәа ҳараки, лыуаҩреи ҳаԥсуа жәлар рҭоурыхтә культура наунагӡа иазынхоит.
Лиудмила Лагәуаԥҳа Аҟәатәи амузыкатә ҵараиурҭа инаркны Қарҭтәи, Киевтәи аҳәынҭқарратә консерваториақәа рҟынӡа днанагеит, аҵара лҵон, 70-тәи ашықәсқәа рзы Аԥснытәи аҳәынҭқарратә филармониаҿы солист-вокалистс дыҟан. Амузыкатә ҟазара ахырхарҭақәа зегьы ҩаӡара ҳаракырала илыцааиуан. Амилаҭтә культура аԥҵамҭақәа шьаҭас иҟаҵаны лара лоуп раԥхьаӡа акәны аоператә музыкатә традициа хацзыркыз. Аҿар реиҵааӡараҿы, арҿиаратә интеллигенциа амузыкатә хәышҭаараҿы реидкылара аус аҿы лымч-лылша дамеигӡеит, уимоу лара дахьынхоз лхатә уадаҿы лассы-лассы еиҿылкаауан арҿиаратә хәылԥазқәа.
"Апрофессионалтә нагӡаратә школ аҭоурых аҟны, Лиудмила Андреи-иԥҳа лхаҿсахьа иналукааша акакәны иаанхоит. Акыршықәсатәи лырҿиаратә ԥсҭазаара мҽхакы рацәала иҭбаан, еиуеиԥшым ахырхарҭақәа рҟны аус луан, аихьӡарақәагьы лыман. Зегь раԥхьаӡа иргыланы аҟазара ҷыда злаз аоператә шәаҳәаҩын, уи аганахь ала аҵарадырра ҳаракы лыман", - ҳәа лгәалашәарақәа ҳацеиҩылшеит амузыкаҭҵааҩы Асида Царгәышԥҳа.
Асида Царгәышԥҳа излалҳәо ала, хаҭала лара лырҿиаратә ԥсҭазаараҿы Лиудмила Лагәуаԥҳа анырра ӷәӷәа ҟалҵеит, ирацәан илзеиҭалҳәоз ажәабжьқәа, урҭ рахь иҟоуп ҳара ҳҟынӡагьы иаалгаз.
"Украина Жәлар рартист Мариа Едуард-иԥҳа Донец-Тессеир Лиудмила Андреи-иԥҳа лырҵаҩ лакәын, иарбан усзаалак аҟны адгылара лылҭон, аҵара лзырҵоз зегьы дрылылкаауан, аиашазы уи иҟалҵаз анырра иабзоуроуп Лиудмила Лагәуаԥҳа шәаҳәаҩ дук лаҳасабала лхаҭара ашьақәгылара", - лҳәеит Царгәышԥҳа.
Аоператә шәаҳәаҩык лаҳасабала Лиудмила Лагәуаԥҳа лықәгыларақәа зегьы рҿы шьахәла лхы аалырԥшуан, ахәаԥшцәа рхыхра дақәшәон. Асида Царгәышԥҳа илгәалашәоит, Қарҭтәи аконсерваториаҿы аҵара анылҵоз лыстуденттә аамҭақәа рзы, Лиудмила Андреи-иԥҳа иара убри аконсерваториаҿы лықәгылара.
"Ҳаамҭазтәи ашаеҵәақәа Хьыбла Герзмааԥҳаи, Алиса Гыцԥҳаи раԥхьа, ас еиԥш аҩаӡара змаз ашәаҳәаҩ хатәра дҳамамызт, Лиудмила Лагәуаԥҳа леиԥш. Иахьеиԥш исгәалашәоит лара дызлахәыз усҟантәи аспектакль, лыбжьы ссир анаҩсангьы асценаҿы иаалырԥшыз артисттә ҟазара. Иара убас, акамертә концертқәа рҟны ҟазарыла лхы шаалырԥшуаз", - ҳәа азгәалҭоит Асида Царгәышԥҳа.
Асовет аамҭақәа рзы, ашәаҳәаҩ аконцертқәа рылҭон еиуеиԥшым ақалақьқәа рҟны, атәым ҳәынҭқаррақәа дырҭаауан. Лыбжьы ссир ханарҭәаауан лара лҭеиҭыԥш ԥшӡагьы.
"Аконцертқәа лыманы дықәгылон Москва, Ленинград, Львов, Кишиниов, Рига уҳәа ақалақьқәа рҟны. Иара убас, Пицундатәи ауахәамаҿы даара қәҿиарала дшәаҳәон, еицырдыруаз ауарӷанарҳәаҩцәеи лареи еицықәгылон, иҿыцыз арепертуар аҿы лхаҭара аартра иацхраауан. Еиуеиԥшым аепохақәа ирыҵаркуаз "Аве-Мариа" аконцертқәа рциклқәа дрылахәын. Урҭ иахьа уажәраанӡагьы ҳауаажәлар гәахәала иргәаладыршәоит", - лҳәеит амузыкаҭҵааҩы.
Рҵаҩык лаҳасаба алагьы, Лиудмила Лагәуаԥҳа илыллыршеит лбаҩхатәра аарԥшра. Иаҳҳәарц ҳалшоит лҟазара аҳәаақәа акыр иҭбаан, ганрацәала еиларсын ҳәа. Акыраамҭа акәымзаргьы аибашьра ашьҭахь шықәсқәак амузыкатә ҵараиурҭаҿы аус луан, лхатә принципқәа лыман. Аҵараиурҭаҟны аусура данаҟәыҵ, лырҿиаратә ԥсҭазаара иацылҵеит лыҩны. Илааӡоз лҵаҩцәа рбаҩхатәра аӡыргаразы ахәылԥазқәа рзеиҿылкаауан. Аклассикатә музыка абзиабаҩцәа адыԥхьаланы аиԥыларақәа мҩаԥылгон.
"Аинтеллигенциа рхаҭарнакцәа ааԥхьара рылҭон, лысасцәа ачеиџьыка рзеиҿылкаауан. Иара убраҟа ицәырылгон лҵаҩцәа рҟазарагьы, ахәылԥазқәа рзы ҷыдала еиқәлыршәон арепертуар ҿыцқәа. Ахәыҷыԥшқақәа сыман, аха лара илыбзоураны смузыкаҭҵааратә ус иацысҵартә иҟалҵеит. Аамҭаказы, лара лырҿиаратә хәылԥазқәа рымҩаԥгара снапы ианылҵеит. Даара аҵарадырра ҳаракы змаз рҵаҩын", - ҳәа азгәалҭоит Царгәышԥҳа.
Лиудмила Лагәуаԥҳа лҟазара аҳәаақәа араҟа инҵәомызт, лара лхала илыҩуан амузыка, алирикатә романсқәа. Лара илыман бзиа илбоз авторцәа, ҳаԥсуа поетцәа раԥҵамҭақәа ирылхны илыҩуан амузыка, анаҩс аконцертқәа рҟны урҭ лара лҵаҩцәа инарыгӡон.
"Аԥсуа культураҿы иухамшҭуа хҭысны иаанхоит акомпозитор Шведов иопера "Аламыс" аҟны лықәгылара. Ари раԥхьатәи аԥсуа спектакльын, иқәыргылан Аԥсуа драматә театр асценаҿы. Уаҟа лара иналыгӡон ароль хадақәа руак, аԥсуа ҭыԥҳа Назира лпартиа, еицырдыруа ҳашәаҳәаҩ Борис Амҷбеи лареи", - лҳәеит амузыкаҭҵааҩ Асида Царгәышԥҳа.
Аԥсны Аџьынџьтәылатә еибашьра ашьҭахь, амузыкатә ҿиара ахырхарҭа ҳазҭагылоу аамҭазеиԥш иҟамызт аҭагылазаашьа. Убри аҟынтә лара иаԥылҵаз атрадициа ҿыц инамаданы, ашәаҳәаҩцәеи амузыка абзиабаҩцәеи еималдон, цҳас дрыбжьан.
Лара лҵаҩцәа ируаӡәку, иахьа зыхьӡ-зыԥша еидкыланы ирҳәо ашәаҳәаҩ ҟаза Асҭамыр Кәыҵниа излаиҳәо ала, асахьаҭыхра инаҷыданы ашәаҳәара адунеи дагәылазгалаз Лиудмила Лагәуаԥҳа лоуп.
"Сара ашкол саналга, 2000 шықәса рзы Аԥснытәи аҳәынҭқарратә университет аҿы асахьаҭыхра аҟәша сҭалеит. Убри ашықәсан ауп ҳанеибадыр Лиудмила Андреи-иԥҳаи сареи. Саҳәшьеиҵбы афортепиано лҽазыҟалҵон Лиудмила Лагәуаԥҳа илзааигәаз лҩыза, акомпониатор Еҭери Ҭадекиан лҟны. Зны ус дсазҵааит: "Ашәаҳәара уҭахӡами, сара шәеибасырдыруеит Лагәуаԥҳаи уареи ҳәа", - абас игәалашәарақәа хациркит Асҭамыр ҳаниҿцәажәоз.
Асҭамыр Кәыҵниа дхәыҷаахыс аҟазара бзиа ибон, акәашара далан, еиҳаракгьы асахьаҭыхра дазҿлымҳан, ашәаҳәара аганахьала акагьы даҿымызт.
"Усҟан 16 шықәса ракәын исхыҵуаз. Саби сареи ҽнак Лагәуаԥҳа ҳалҭааит. Лара лыҩнакәын аҿар ахьазыҟалҵоз, дахьрыцхраауаз, лгәы-лыԥсы зегьы ахҭнылҵон абри аус. Аклассика аганахь ала иаҳҳәозар, еиҳа ирацәаҩхар лҭахын ашәаҳәаҩцәа. Дысзыӡырҩит, нас ус салҳәеит: "Абри аганахь ала амҩа уанылар уҭахызар аҵара рацәаны иуҵароуп ҳәа". Аиаша шәасҳәап, усҟан сара исыздыруамызт саԥхьаҟа амҩа хара шышьҭаз, даҽа дунеик шысзаатуаз", - дҳацәажәон Асҭамыр Кәыҵниа.
Лиудмила Лагәуаԥҳа усҟан Асҭамыр Кәыҵниа иаацәырган илҭеит шәҟәык, ахы инаркны аҵыхәанӡагьы даԥхьар шакәыз наиалҳәеит.
Азыӡырҩра инеиз арԥыс қәыԥш иаразнак аҵарадырра адунеи даанахәартә иҟалҵеит аҟаза. Уи, хымԥада, Асҭамыр изы иџьашьатәхеит.
"Абжьы умоуп, ишахәҭоу еиԥш аус адулатәуп, иқәыргылатәуп лҳәеит. Ажәакала, хәыҷы-хәыҷла саанахәо салагеит ҿыц нап зласкыз аус. Фымз рнаҩс, еиҳа имариаз ашәақәа слырҵан схы аласырхәит ахәылԥаз. Даара сгәы хыҭ-хыҭуан уи амш азы, избанзар сара сзы уи раԥхьатәи қәгыларан. Ахәылԥаз еиднакылоз аиҳабацәа, аҿарацәа рацәаҩын", - ҳәа азгәеиҭоит Кәыҵниа.
Асҭамыр Лиудмила Андреи-иԥҳа лахь аҽазыҟаҵара даанеи, шықәсқәак иара иаԥхьа уахь дныҟәон Ҭамара Воронова. Асҭамыри лареи адуетқәа рзеиҿылкааит аԥышәа роурц азы. Арҵаҩы нага хеигӡарак ҟамҵакәа лҵаҩцәа лхы-лыпсы зегьы рыхҭнылҵон, лдыррақәа рымалдон.
"Фышықәса рыҩныҵҟа исгәалашәом урокк бжьасыжьхьан ҳәа. Аҿар рахь азнеишьа бзиа лыман. Асахьаҭыхреи амузыкеи еиласыгӡон. Аҵараиурҭа аҭаларазы сазыҟалҵо далагеит, нас уантә аконсерваториахь сиасырц. Ус, Краснодартәи акультуратә институт аконсерваториа акафедра саанахәеит. Аҵара анысҵозгьы лара лахь саалон, дацклаԥшуан сыбжьы, исыгыз-исыбзаз салҳәон", - игәалаиршәоит Кәыҵниа.
Краснодартәи аконсерваториа аҩбатәи акурс аҿы дыштәаз, Асҭамыр Кәыҵниа солистк иаҳасабала, Гатов ихьӡ зху амузыкатә театр ахь солистс иԥхьеит, уаҟа ԥшьышықәса аус иуит.
"Аҵара анысҵоз аҵыхәтәантәи ашықәсқәа рзы машәырла лшьапқәа ԥҵәеит. Лара ак ҟамҵакәа ҭыԥк аҿы дызтәаӡомызт. Ақыҭахь дцалон, лан акыршықәса дычмазаҩны дышьҭан, уахь дцаны дбаны, ақыҭа аусқәа ҟаҵаны ҳаргьы дҳахьӡон, дҳацхраауан, аҵара ҳлырҵон, илымаз лхьаагьы лынлырԥшуамызт. Асинтезатор хәыҷык сыман, лыҩныҟа исыманы сцалон, дтәаны иаҳлырҵон", - дҳацәажәон Асҭамыр Кәыҵниа.
Акыршықәса раахыс Лиудмила Лагәуаԥҳа асценаҿы ашәаҳәара даҟәыҵхьан, уи иара ахатә мзызқәа аман, иҟан ауадаҩрақәа, аклассика арҿиара иҵегьы ахаҵгылара амазар лҭахын, уи лара акыр хьаас илыман.
"Ашәаҳәара анаҩсангьы, асценаҿы ахымҩаԥгашьа шаҭахыз слырҵон. Аконсерваториа санҭала, хымԥада иацысҵаз рацәоуп. Лара лҿы снанамгазтгьы, сара иахьа шәаҳәаҩык иаҳасабала сшьақәгыланы сҟалаӡомызт. Ҳаҟазшьақәа еиқәшәеит, саргьы сызлаго аус сзаҟәыҵӡом. Асценаҿы иаасырԥшуа абаҩхатәра еиҳарак лара исылалҵаз ауп, лара лыбзоуралоуп сҵарадырра ишацысҵазгьы, иҟоуп инасыгӡо лара лхатәы ашәақәагьы", - иҳәеит ашәаҳәаҩ.
Ауаҩытәыҩса илоу аҟазара аарԥшра, арҿыхара иацхраауа ауаҩы иааигәа даныҟоу, амҩа иаша данықәиҵо, хымԥада алҵшәа маиурц залшом. Уи дахаҿырбагоуп Лиудмила Лагәуаԥҳа лааӡамҭацәа ируаӡәку, Аԥсуа ҳәынҭқарратә камертә оркестри, Аԥсны Атәылахьчара аминистрра арратә оркестри рсолист, асахьаҭыхҩы, амультипликатор Асҭамыр Кәыҵниа.
Анык лаҳасабала аҿар ирзыҟаз, абжьы ссир зхаз, абзиара аҟаҵара еснагь иашьҭаз, заԥсуа ламыс заԥхьа игылаз, ачеиџьыка зцыз Аԥсны Жәлар рартист Лиудмила Андреи-иԥха Логәуа лыԥсҭазаара далҵит 2013 шықәса рзы. Лара илыллыршеит еицакра зқәым лыхьӡ ҳаракы аԥсуа культура аҭоурых азныжьра, еизҳауа абиԥарақәа лԥышәеи лҟазареи рымадара.
Аамҭа анааилак ауаҩы иалихуеит иара игәы ззыбылуа ихатәы занааҭ. Иҟалоит изанааҭ ахь имоу агәыблыра иара изыҳәаны иԥсыршьаганы, иԥсҭазаара иаԥхьагыланы ианизыҟало.
Наала Гәымԥҳа, Sputnik
Мадина Саманџьиаԥҳа даныхәыҷыз аахыс асахьаҭыхра бзиа илбоит. Ашкол данҭаз ибзианы абаҩхатәра аалырԥшуан адизаини асахьаҭыхреи рҿы. Еиҿылкаауан, илырԥшӡон ашкол аҭыӡқәа. Иҭылхуа лсахьақәа, лара ишазгәалҭо ала, ԥсык-ԥсык рхоуп, ишлылшо ала илырцәажәоит. Инстаграм аҿтәи лдаҟьаҟны еиуеиԥшым лҭыхымҭақәа уԥылоит: апеизаж, ақалақь ахаҿра ӡырызго асахьақәа, ауаҩы иҭеиҭыԥш уҳәа ирацәаны. Мадина лырҿиара дазааҭгыло илҳәоит:
"Ҽнак снатәаны сахьак ҭысымхкәа ҟамлаӡацт. Сара сыԥсы алоуп асахьаҭыхра. Саныхәыҷыз сан исалҳәалон асахьаҭыхҩы ишилшо ишьҭа абри адгьыл аҟны ааныжьра. Убасҟан ауп ианалага зегьы, иахьа уажәраанӡагьы аангылашьа сымаӡам. Асахьаҭыхра сыԥсҭазаара иашьашәаланы ишыҟазгьы, сҭалеит апсихологиатә факультет, аха зегьы акоуп асахьаҭыхра касмыжьӡеит. Апсихологиатә факультет саналга ашьҭахь сҭалеит Аҟәатәи асахьаҭыхратә ҵараиурҭа. Сан лоуп аҟазара агәыблыра сзыркызгьы, лара занааҭла дсахьаҭыхҩуп".
Мадина зыпрофессионалтә ҟазара ҳараку специалиступ. Иахьа лара қәҿиарала аус луеит рҵаҩык иаҳасабала асахьаҭыхратә студиаҟны.
"Аграфикатә дизаин аган ала аус зухьеит жәаҩа шықәса. Уи ашьҭахь софистә усура аҽаԥсахит асахьаҭыхратә студиаҿы сусурала. Уаҟа сара срықәшәеит хыԥхьаӡара рацәала аҟазара злаз, еиуеиԥшым аганқәа рыла зҽазыҟазҵоз ауаа. Сара аеҵәа сызкыдԥаауамызт са сахь раԥхьаӡа акәны ҽазыҟаҵара иааиуаз "ахаан сымҭыхӡацт" зҳәоз, аҵыхәтәаны иҭыхымҭқәа ссирқәа иманы данцоз. Ауаҩы иџьабаа иаԥхьаҟа иԥылоит гәыкала даназнеиуа. Илауҵаз ауп иааурыхуа. Убасҟан сара еилыскааит арҵара ари шус дуу, иагьысҭахуп сышьҭа ари адгьыл аҟны иаанхарц", - лҳәоит асахьаҭыхыҩ қәыԥш.
Мадина қәҿиарала Москва иҭылҵааит аграфика иадҳәалоу аҵара. Аус луан Москва еицырдыруа аӡыргаратә хеилакқәа рыҟны. Аԥсны имаҷымкәан аус лухьеит дизаинерк иаҳасабала, убас Аҟәафон адизаинерс дыҟан. Лара лҭыхымҭақәа дырԥшӡоит иахьа Амшын аԥшаҳәа, акаҳуажәырҭақәа.
Урыстәыла аус анылуаз илырҳаит ирацәаҩны лусура иазҿлымҳау ауаа, асахьаҭыхра лҿызҵаарц зҭаху аҵаҩцәа.
"Москвеи Шәачеи аус анызуаз срабадырит аҟазацәа. Аҭыхра зҵарц зҭахыз алшара иман сыстудиахь амҩахыҵра. Сҭыхымҭақәа рыҟны апропаганда ҟазшьа аҭаны стәыла еснагь иӡырызгон. Ҳаԥсадгьыл аԥшӡара ҭызхуаз аҵаҩцәа, ҳәарада, иџьаршьон, ара иҟазшәа атмосфера рзаԥысҵон. Иахьа уажәраанӡа дареи сареи аимадара ҳабжьоуп, асахьа мацара иабзоураны Аԥсны агәыблыра ркит", - лҳәоит Мадина.
Аҵыхәтәантәи ашықәсқәа рзы Мадина аус луан Шәача. Уаҟа илыдылкылон аҵаҩцәа, аха аҭаацәара даналала дхынҳәит Аԥсныҟа. Иахьа Аҟәа ақалақь аҟны иаартны илымоуп лхатәы сахьаҭыхратә студиа. Лара лахь имҩахыҵуеит асахьаҭыхра зҵарц зҭаху зегьы, ахәыҷы инаиркны аду иҟынӡа. "Сара ахаан мчыла ауаҩы идысцалаӡом. Иара иалихуеит игәы иаҭаху асахьа, нас убри ҳахәаԥшны ҳҭыхуеит. Сусураҟны сыԥсы сшьоит, уи еиҳау цәанырра ыҟаӡам. Сахьак ҭыхны саналгалак, сгәы-сыԥсы еизҳауеит, иҭазгалоит ссоциалтә даҟьақәа рахь. Ауаа ахәшьара бзиа арҭоит, уи даара амотивациа снаҭоит", - ҳәа азгәалҭоит Мадина.
Асахьаҭыхҩы лусураҟны иуԥылоит дызлаҭыхуа амыругақәа рыхкы рацәаны. Урҭ зегьы доусы рыхьыӡқәа рымоуп. Лхы иалырхәо аҭыхгақәа зегьы еиԥшӡам, акы поуп, акы еиҳа ижәпоуп. Лҭыхымҭақәа зегьы ирыҵоуп агәалашәарақәа, доусы ирымоуп рхатәы хьыӡқәа. Лҭыхымҭа "Ацәанырра" зыхьӡу аҟны даарԥшуп зхы иақәиҭу, зцәаныррақәа ирықәиҭу, заԥхьаҟа ԥынгылак змам аҭыԥҳа лхаҿсахьа.
"Ари ахаҿсахьа арҿиара злоу ауаҩы изы зых иақәиҭу хаҿсахьоуп. Уи инапы злаку аус бзиа ибоит, ихы мшаҭа игәҭакахьы деихоит. Ари асахьа аҭыхра санаҿыз аамҭазы иаархәеит. Уажәы иҟоуп ақалақь Пермь ахатәы коллекциаҿы", - ҳәа дазааҭгылеит Мадина.
Мадина лҭыхымҭақәа аархәахьеит имаҷымкәан ауаа, убасгьы иҿарҵарц рылшоит ргәы иаҭаху асахьа. Лхаҭа лҭыхымҭакәа ҳамҭас лыуацәа, лҩызцәа, илзааигәоу ауаа ирылҭоит. Лара даара деигәырӷьоит лҭыхымҭақәа бзиа ибаны иахьрыдыркыло.
Еиҳа зҭыхра мариеи, аԥсабара акәу, мамзаргьы ауаҩы иҭеиҭԥш акәу ҳәа ҳанлазҵаа абас лҳәеит:
"Аԥсабара аҭыхра еиҳа имариоуп, избанзар уи иацу ахаареи, аԥшӡареи ауаҩы игәаҵанӡа иаразнак инеиуеит. Ауаҩы ихы-иҿы аҭыхра адагьы, иҭухроуп иара иҩныҵҟатәи иҟазшьа, игәаҭа, иҿаԥшылара. Убри зегьы анузаарԥш ауп, уанпрофессионалҵәҟьоу", - ҳәа азгәалҭоит Мадина.
Сынтәа Мадина Саманџьиаԥҳа Гагра ақалақь аҟны еиҿылкааит лҵаҩцәа хәыҷқәа рцәыргақәҵа. Уи азкын Аԥсны Жәлар рартистка Хьыбла Гьерзмаа лиубилеитә ныҳәа мшы.
Мадина лаԥхьаҟа лгәы иҭоуп лхатәы цәыргақәҵа аиҿкаара.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, нанҳәа 7– Sputnik. Апандемиа иахҟьаны сынтәа изымҩаԥысуам жәларбжьаратәи афестиваль "Пицундатәи ауарӷан ахәылԥазқәа", абри азы аӡбамҭа рыдыркылеит аиҿкааратә гәыԥ ҳәа арадио Sputnik иазеиҭеиҳәоит Аԥсны зҽаԥсазтәыз артист, ауарӷанарҳәаҩ Лука Гаделиа.
Иара иазгәеиҭеит есышықәса афестиваль ахь адунеи атәылақәа рҟынтәи амузыкантцәа шаауаз. Аха аҳәаақәа раркра инадҳәаланы аныҳәа ареспубликаҿ ишымҩаԥгамхо.
"Ус, есԥшьашеи есмҽышеи Марина Ешԥҳаи сареи аконцертқәа мҩаԥаагалоит", - иҳәеит иара.
Ишиҳәо ала аконцертқәа раан ашәарҭадаратә усхкқәа ирықәныҟәахоит, атәарҭақәа шахматтә ҟазшьа рыманы иргылахоит.
"Аусзуҩцәа зегьы асабрадақәа рҿоуп. Сара мап, аха азыӡырыҩцәеи сареи ҳаицәыхароуп", - еиҭеиҳәоит Гаделиа.
Аконцертқәа раан азыӡырыҩцәа ирзыԥшуп Барокко аепоха иаҵанакуа амузыка– Бах, Вивальди, аромантикцәа рмузыка.
"Сара иара убасгьы арок музыка атранскрипциа азызуит. Уи азы схы иасырхәеит агәыԥ Queen, Фредди Меркиури ррепертуар. Сгәы иаанагоит иргәаԥхап ҳәа" - иҳәоит ауарӷанарҳәаҩ.
Аконцертқәа дрылахәхоит Аԥснытәи аҳәынҭқарратә филармониа асолистка Кристина Ешԥҳа.
Жәларбжьаратәи афестиваль "Пицундатәи ауарӷан ахәылԥазқәа" Пицунда есышықәса имҩаԥысуаз ауарӷан музыка Жәларбжьаратәи ахәылԥазқәа ирышьҭрақәлаҩуп.
1977 шықәса инаркны 1992 шықәсанӡа Пицунда имҩаԥысуан Ауарӷантә музыка Жәларбжьаратәи афестиваль. Уи аԥшьызгаз Леонид Роизман иоуп - еицырдыруа аурыс уарӷанарҳәаҩ, Пиотр Чаиковски ихьӡ зху Москватәи аконсерваториа апрофессор. Уи ибзоурала Аԥсни Урыстәылеи иаарго иалагеит еицырдыруа анемец фирмақәа иҭрыжьыз ауарӷанқәа. Уи афестиваль ауп уажәтәи Жәларбжьаратәи афестиваль "Пицундатәи ауарӷантә хәылԥазқәа" зхылҿиааз ҳәа иԥхьаӡоу.
Ари афестиваль мҩаԥысуеижьҭеи 15 шықәса рыҩнуҵҟа Пицундаҟа иаахьеит Урыстәыла, Германиа, Прибалтика, Украина, Ермантәыла уҳәа атәылақәа рҟынтәи еицырдыруа ауарӷанарҳәаҩцәа аӡәырҩы.
АҞӘА, нанҳәа 14 - Sputnik. Ииасыз уахыки-ҽнаки рыла акоронавирустә чымазара амазааразы агәаҭара иахысит 235-ҩык ауааԥсыра. Урҭ рахьтә адиагноз COVID-19 рзықәыргылоуп 26-ҩык, ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра акоронавирустә ҿкы рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Апандемиа ҟалеижьҭеи Аԥсны акоронавирус здырбалахьоу рхыԥхьаӡара 182-ҩык ыҟоуп. Урҭ рахьтә 66-ҩык ргәы бзиахеит, хҩык рыԥсҭазаара иалҵит.
Абри аамҭазы Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҿы ишьҭоуп акоронавирус зцәа иалоу 24-ҩык апациентцәа. Уахыки-ҽнаки рыла ахәышәтәырҭаҟнытә илыҩҩауп згәабзиара ҭышәынтәалахаз ааҩык атәылауааи, урыстәылатәи ахаҿи, ԥсшьаҩык Шәачаҟа диагоуп идиагноз хада ала иҷыдоу амедицинатә цхыраара иҭаразы.
Ауааԥсыра акоронавирустә ҿкы рацәыхьчаразы аоперативтә штаб ажәлар рахь ааԥхьара ҟанаҵоит ачымазара рымкырц азы ахыхьчаратә ԥҟарақәа ирықәныҟәаларц, асоциалтә дистанциа ркызарц.
Акоронавирус иадҳәалоу ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


Акультура-гәыҳалалратә фонд "Ашана" Сабина Ԥачлиаԥҳа лыхәышәтәразы аԥареизгара хацнаркит.
Сариа Кәарцхьиаԥҳа, Sputnik
Сабинеи ҳареи ҳаиқәшәеит апарк аҿы. Сабина лыкьанџьақәа лгәыдкыла дахьгылаз ажурналистцәа рааигәара ааира дацәыԥхашьон, аха минуҭқәак рышьҭахь дҳашьцылеит.
"Ԥақәашьтәи ашкол аҿы аҩбатәи акласс ахь сныҟәоит. Ашкол бзиа избоит", - лҳәеит лара ҳаицәажәараан, лхы ҳардыруа.
Ашкол аҿы зегь раасҭа Сабина бзиа илбо аԥсуа бызшәеи алитературеи рурокқәа роуп. Илҭахуп лаԥхьаҟа лхатәы бызшәа арҵаҩыс дҟалар, аха уи азы ҳара ҳацхыраара лҭахуп.
Сабина дхәыҷаахыс асколиоз лымоуп. Деизҳацыԥхьаӡа лчымазара еиҳа-еиҳа аҽаруадаҩуеит.
Сабина ашкол ахь дныҟәоит, аха аурокқәа рҿы акраамҭа атәара лцәыуадаҩуп ҳәа ҳаиҳәеит лаб Сурам Ԥачлиа.
"Акраамҭа атәара лылшаӡом. Сабина лхы дшахымышшаауагьы, ахьаа шлымоу ҩашьом", - иҳәоит Сурам Ԥачлиа.
Сабина лҭагылазаашьа аҭышәныртәаларазы аоперациа лзутәуп, аха аҭаацәара уи ахәшәара изаҵагылом.
"Ԥшьҩык ахәыҷқәа ҳамоуп. Ҳхала аоперациа ахә ашәара ҳалшаӡом. Убри азоуп афонд "Ашана" ахь аҳәара зыҟаҳҵаз", - иҳәоит Сурам Ԥачлиа.
Сабина илзыԥшуп Новосибирск, аортопедиеи анеирохирургиеи рыклиникаҿы. Лыхәышәтәразы иаҭахуп 792 000 мааҭ.
Ансамбль "Ерцахә" имҩаԥнагаз агәыҳалалратә концерт абзоурала еизгоуп 138 650 мааҭ. Иаанханы иҟоуп 653 350 мааҭ.
Ацхыраара аҟаҵаразы аинформациа шәоур шәылшоит афонд "Ашана" аофициалтә саит аҿы.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, нанҳәа 14 - Sputnik. Ииасыз уахыки-ҽнаки рыла акоронавирустә чымазара амазааразы агәаҭара иахысит 235-ҩык ауааԥсыра. Урҭ рахьтә адиагноз COVID-19 рзықәыргылоуп 26-ҩык, ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра акоронавирустә ҿкы рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Апандемиа ҟалеижьҭеи Аԥсны акоронавирус здырбалахьоу рхыԥхьаӡара 182-ҩык ыҟоуп. Урҭ рахьтә 66-ҩык ргәы бзиахеит, хҩык рыԥсҭазаара иалҵит.
Абри аамҭазы Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҿы ишьҭоуп акоронавирус зцәа иалоу 24-ҩык апациентцәа. Уахыки-ҽнаки рыла ахәышәтәырҭаҟнытә илыҩҩауп згәабзиара ҭышәынтәалахаз ааҩык атәылауааи, урыстәылатәи ахаҿи, ԥсшьаҩык Шәачаҟа диагоуп идиагноз хада ала иҷыдоу амедицинатә цхыраара иҭаразы.
Ауааԥсыра акоронавирустә ҿкы рацәыхьчаразы аоперативтә штаб ажәлар рахь ааԥхьара ҟанаҵоит ачымазара рымкырц азы ахыхьчаратә ԥҟарақәа ирықәныҟәаларц, асоциалтә дистанциа ркызарц.
Акоронавирус иадҳәалоу ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
АҞӘА, нанҳәа 14 – Sputnik. Аԥсны Аҭагылазаашьа ҷыдақәа рминистрра аҟазауаа хымш ирықәуп аквадроцикл аҟынтәи Бзыԥ аӡы иагеит ҳәа иршьо атуристка лыԥшаара иаҿуижьҭеи, абри атәы Sputnik иазеиҭеиҳәеит АҶА рминистр ихаҭыԥуаҩ Тигран Делибалтиан.
Иара иажәақәа рыла аԥшаарақәа мҩаԥыслоит аԥҳәызба дрыԥшаанӡа.
"Амшқәа цәгьаханы ақәоура ҟалар аамҭакала ҳаԥшуеит. Макьаназы аԥшаарақәа ирыцаҳҵоит", - иҳәеит иара.
Аԥшаарақәа ирылахәуп Гагреи Гәдоуҭеи араионқәа рымцарцәара-еиқәырхаратә бригадақәеи Аҳәынҭқарратә инспекциа аӡыҵалаҩцәеи. Анеира ахьыуадаҩу аҭыԥқәа рҿы авиациа ахархәара амоуп.
1998 шықәса рзы ииз арԥыси аԥҳәызбеи Аԥсныҟа ԥсшьара ҳәа иааит Санкт-Петербургнтә. Аквадроцикл қьырала иргеит.
Аӡиа Риҵахь узго амҩа ажәбатәи акилометр иахьаҵанакуа аҷкәын аԥсҟы импыҵҟьеит, аквадроцикл ааҳәын аӡиас иалаҳаит.
Аҷкәын ибыргәым аахақәа иоуит, аквадроцикл Бзыԥ аҟәараҿы ирбеит.
Аӡӷаб амҩатә машәыр ахьыҟалаз аҭыԥ аҿы дрымбеит, убри азы аӡаҿы лыԥшаара иалагеит.