21.07.2022
Аԥсны Аҳәынҭқарра Ахада Аслан Бжьаниа агәраргагатә шәыҟәқәа идикылеит Урыстәылатәи Афедерациа Аҷыдалкаатәи Азинмчи змоу Ацҳаражәҳәаҩ Шургалин Александр Михаил-иԥа иҟнытә.
Аныҳәатә церемониа мҩаԥысит ԥхынгәымза 21 асааҭ 18.00 рзы.
Алада иарбоуп Аԥсны Аҳәынҭқарра Ахада Аслан Бжьаниа агәраргагатә шәыҟәқәа инапаҟны аркра иазку аныҳәатә церемониаҟны иқәгылара.
Ҳаҭыр зқәу Михаил Александр-иԥа,
Гәык-ԥсык ала ишәыдысныҳәалоит Аԥсны Аҳәынҭқарраҟны Урыстәылатәи Афедерациа Аҷыдалкаатәи Азинмчи змоу Ацҳаражәҳәаҩ официалла имаҵура аанкылара.
Урыстәыла Ахада Владимир Владимир-иԥа Путин агәрагара ду шәиҭеит ҳтәылҟаны адипломатиатә миссиа напхгара аҭаразы.
Шәара ижәдыруеит аԥсны-урыстәылатәи аизыҟазаашьақәа иҷыдоу аҟазшьа шрымоу – урҭ аидгыларатә еизыҟазаашьақәа шьаҭас ирымоуп аҳәынҭқаррабжьаратә еиқәшаҳаҭрақәа: «Аиҩызареи, аусеицуреи, аицхыраареи рзы» 2008 шықәса аҟнытә, «Аидгылареи астратегиатә еиҩызареи рзы» 2014 шықәса аҟн..
Изныкымкәа ишазгәаҭоу еиԥш, ҳусеицура иалҵшәаны ҳара иҳалшеит зымҽхак ҭбааӡоу ҩ-ганктәи аизыҟазаашьақәа рзы аиқәшаҳаҭра-зинтә база аԥҵара.
Ҳазҭагылоу аамҭазы аԥсуа-аурыс ганқәа активла аусура мҩаԥыргоит Урыстәылатәи Афедерациа азакәанԥҵара инақәыршәаны амилаҭтә закәанԥҵара ашьақәыргыларазы, ари иалнаршоит атәылахьчареи ашәарҭадареи, аекономикатә, акультуратә усеицура аусхкқәа рыҟны иазԥхьагәаҭоу азҵаарақәа зегьы рыӡбара.
Ҳаизыҟазаашьақәа рыҟны акрызҵазкуа ак акәны иҟоуп Аԥсны Аҳәынҭқарра Асоциал-економикатә ҿиара ацхрааразы аинвестициатә программа анагӡара. Ари – УА иаҳнаҭо хәы змаӡам цхыраароуп
Хымԥада иаҭахны исыԥхьаӡоит ҳтәылақәа рыбжьара ахәаахәҭра-економикатә еимадарақәа реизырҳара.
Убри аангьы ҷыдала иазгәасҭарц сҭахуп иҟоу жәларбжьаратәи аҭагылазаашьа ҳасаб азуны, ҳадгылаҩ – Урыстәыла аганахьала зеиԥш ҟамлац асанкциатә қәыӷәӷәара, иаартны мраҭашәаратәи аҳәынҭқаррақәеи арра-политикатә алианси Украина имҩаԥысуа иҷыдоу арратә операциа, Киев ишьақәыргылоу мҽхакыҭбаалатәи анацисттә режим аан рхымҩаԥгашьа иаҭахны ишьақәнаргылоит аидгылара зыбжьоу атәылақәа адәныҟатәи ашәарҭара иааизакны аҿагылараҟны ҳусеицура.
Абри аҟнытә еиҳагьы актуалра аманы иҟанаҵоит ашәарҭадара адәныҟатәи акәыршашьҭа аԥҵара.
Ҳаҭыр зқәу Михаил Александр-иԥа, иазгәасҭазарц сҭахуп Шәара шәаԥхьа иҟаз ацҳаражәҳәаҩцәа - Семион Григориеви Алексеи Двинианини аус ду шымҩаԥыргаз, Аԥсны ажәлар ари даара ҳаҭыр ақәырҵоит. Шәколлегацәа аҭынха бзиа шәзынрыжьит.
Агәра згоит Аԥсны Аҳәынҭқарреи Урыстәылатәи Афедерациеи ирыбжьоу аидгыларатә еизыҟазаашьақәа рырӷәӷәареи рырҿиареи рыҟны ишәылшо зегьы шыҟашәҵо. Аус здуулаша ыҟоуп.
Ацҳаражәҳәаҩ Шәхацкы, даҽазныкгьы сшәыдныҳәаларц сҭахуп.
Михаил Шургалин атак ҟаҵо, иҳәеит: «Ҳаҭыр зқәу Аслан Гьаргь-иԥа, аколлегацәа,ҳаҭыр зқәу аҩызцәа! Сара сзы иахьа гәахәароуп ара аҟазаара. Аӡәырҩы ԥасагьы шәыздыруан, аԥхьаҟа ҳзеибадыршагьы ыҟоуп. Аԥсны Аҳәынҭқарреи Урыстәылатәи Афедерациеи аидгылара зыбжьоу ҳәынҭқаррақәоуп, стратегиатә партниорцәоуп. Урыстәыла Ахада Владимир Путин аус ду снапы ианиҵеит, аҳәара ҟаиҵеит агәраргагатә шәыҟәқәа шәыҭаразы, ари иаанаго, ҳаҭыр зқәу Аслан Гьаргь-иԥа, сажәа агәрагара ҟалоит Урыстәыла Ахадеи аиҳабыреи ирҳәазар еиԥш. Иҭабуп шәахьысзыӡырҩыз».


АҞӘА, абҵара 17– Sputnik, Бадраҟ Аҩӡба. Аԥсны COVID-19 хылаԥшра аҭахоит ҳәа иҳәеит Аԥсны ахада Аслан Бжьаниа апресс-конференциаҿы абҵара 17 рзы.
"Мчыбжьқәак раԥхьа ҳуааԥсыра рахь ааԥхьара ҟасҵеит. Усҟантәи аамҭазы ҳара COVID-19 иақәҳхарџьхьан ҩышәи ҩынҩажәижәаба миллион. Ашьҭахь Аԥсны аҩыза Хазрет Совмен 50 миллион мааҭ ҳзааиҭиит", - иҳәеит иара.
Бжьаниа иажәақәа рыла, абҵара 17 рзы аӡбара рыдкылоуп акоронавирус аҿагыларазы 152 миллион мааҭ еиҭахгьы иазоужьызарц. Ашықәс нҵәаанӡа иаахәахоит ИВЛқәа 10, арентгендиагностикатә шьақәгылақәа хԥа, ахәшәқәа, ахыхьчагақәа, аныхратә материалқәа, зынӡа 65 миллион мааҭ рыхә.
Иара убасгьы иаахәахоит ПЦР-цәаҳәақәа реиқәыршәагақәа 11 миллион мааҭ рыхә. Иазыԥхьагәаҭоуп Гагреи Очамчыреи араионқәа рҿы алабораториақәа раартра, Гәдоуҭатәи COVID-центр ҵәыҵәрила аиқәыршәара.
Акоронавирус аҿагылараҿы агхақәа шыҟазгьы аусура иашаны имҩаԥысуеит ҳәа азгәеиҭеит Аслан Бжьаниа.
Абҵара 16 азтәи аоперштаб адыррақәа рыла 5099 коронавирустә хҭыс ҟалахьеит, рыԥсҭазаара иалҵит 62-ҩык, ргәабзиара шьақәгылеит 3470-ҩык.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


АҞӘА, мшаԥы 23 – Sputnik. 2018 шықәса хәажәкыра 23 рзы Аԥсны Иреиҳаӡоу аусӡбарҭаҟны иахәаԥшын 1974 шықәса рзы ииз, Аԥсны Ашьаустә Закәанеидкыла ахәҭаҷ 99 ахәҭа 2, ахәҭаҷ 1 инарықәыршәаны ахара зыдҵо Жьиба Роланд Капитон-иԥа иус.
Роланд Жьиба ицәгьоурақәа рзы ахара идҵан 15 шықәса ҭакрыла ихигарц аӡбра рыдыркылеит.
Уажәы, 2018 шықәса лаҵарамза 8 рзы, аӡбаҩ Ада Касланӡиаԥҳа зхантәаҩра луа Ахашшааратә коллегиа аилатәараҿ Роланд Жьиба иус еиҭахәаԥшраны иҟоуп ҳәа аанацҳауеит Аԥсны Иреиҳаӡоу аусӡбарҭа апресс-маҵзура.
"Адукат игәаанагарала ахарахаҵара ҵаҵӷәыс иаҭан ииашамыз ашаҳаҭрақәа. Убри инадҳәаланы аӡбратә акт азакәаншьаҭа амам, иагьиашам ҳәа иԥхьаӡоит, аҳәарагьы ҟаиҵеит ахашшааратә ӡбарҭа Роланд Жьиба ицәгьоура ахьышьақәырӷәӷәам инамаданы иганахь ала аус аанкылазарц", — ҳәа аҳәоит адырраҭараҟны.
Роланд Жьиба ахарадҵа идҵан Беслан Кәыҵниа ишьразы, изакәанымкәа абџьар амазааразы, аныҟәгаразы. Иреиҳаӡоу аусӡбарҭа аӡбаҩ Мимоза Цәышԥҳа зхантәаҩыс дыҟаз Аԥсны Иреиҳаӡоу аӡбарҭа азыӡба аднакылеит.
Аҟәа инхоз Беслан Кәыҵниа иԥсыбаҩ ԥшаан 2017 шықәса ажьырныҳәа 1 азы, Очамчыра араион иахьаҵанакуаз абнараҿы. Ауаҩшьра ҟаиҵеит ҳәа гәҩарас ирымаз Роланд Жьиба иԥшаара хацыркын.
2017 шықәса лаҵарамза 5 рзы Роланд Жьиба даанкыланы абахҭахь днаган. Ашьаусҭҵаара ахәаԥшразы инашьҭын Аԥсны Иреиҳаӡоу аусӡбарҭахь.


АААК аделегациа Египет раҭаара аҳәаақәа ирҭагӡаны имҩаԥыргеит Египет акультуреи аҟазареи рырҿиаразы Афонд аиҳабыра рԥылара.
Саид Барганџьиа
Адунеизегьтәи аԥсуа-абаза Конгресс ахаҭарнакцәа русуратә ныҟәара аҳәаақәа ирҭагӡаны иԥылеит Египет акультуреи аҟазареи рырҿиаразы Афонд аиҳабы Иаҳиа Есмат Али, иагьеиқәшаҳаҭхеит ԥхьаҟатәи русеицура аԥшьыргарц азы. Аиԥылара мҩаԥысит ақалақь Гиза, мшаԥымза 25 рзы.
АААК ауснагӡаратә маӡаныҟәгаҩ Инар Гыцба иазгәеиҭеит, Аконгресси Афонди русеицура еиуеԥшым ахырхарҭақәа шамазаауа, аха ихадараны иҟазаауеит акультура ахырхарҭа.
«Инҭырҳәцааны ҳрылацәажәеит акультуратә еимадаразы еиуеиԥшым азҵаарақәа. Еибаҳҳәеит, ацхыраара еицраҳҭарц, аԥсуа аҟазаратә, акәашаратә гәыԥқәа Египет имҩаԥысуа жәларбжьаратәи афестивальқәа руак аҟны ралахәраҿы. Убасгьы ирылацәажәеит египеттәи аҟазаратә гәыԥ Аԥсны рҭааразы иҟоу алшарақәа», - еиҭеиҳәеит Инар Гыцба.
Иаҳиа Есмат Али Афонд адагьы Египет иаԥиҵахьеит абалеттә школ. Урыстәылеи Египети ркультуратә еимадара арӷәӷәаразы ианаршьахьеит аорден – «Аиҩызара арҿиаразы иҟаҵоу алагала».
«Иаҳиа Есмат Али – Египети, уи анҭыҵи еицырдыруа уаҩуп. Убри афакт азгәаҭаны, еиҳагьы ҳазгәдууп, Аԥсны акультура Египет аӡыргаразы илшо зегь шыҟаиҵо ҳәа агәрагара ахьҳаиҭаз», - иҳәеит Гыцба.
Уи аԥхьаҟа, мшаԥымза 22 рзы, Гиза имҩаԥысит ажәла Абаза (Египет иҟоу аԥсуа-абаза диаспора) ахаҭарнакцәа раԥхьатәи инарҭбаау рԥылара.
АААК аделегациа Египет раҭаара аҳәаақәа ирҭагӡаны имҩаԥыргоит адиаспора активистцәеи, акульутра аузуҩцәеи, ажәла Абаза аҭоурых аспециалистцәеи рԥыларақәа, ԥхьаҟатәи аусеицура амҩақәа ылырхуеит.


АҞӘА, мшаԥымза 22 — Sputnik, Анжелика Бениаԥҳа. Раԥхьаӡа акәны аԥсуа ашәақәа ҩажәиҩба iTunes ахь инагоуп, аҳаҟны урзыӡырҩыргьы алшоит мшаԥымза 28 инаркны, иҳәеит амузыкант, апродиусер Анри Гәымба аԥшьашаҽны, Аԥснытәи Аҳәынҭқарратә университет аҟны имҩаԥысуаз ООН аҿиара Апрограмма (ПРООН) апроект ҿыц аӡыргара дсасны данаҭаз аамҭзы.
"Ари раԥхьатәи шьаҿоуп. Сара уаанӡа аԥсуа ашәақәа iTunes аҟны исымбацызт. Раԥхьаӡа акәны аԥсуа ашәақәа ҩажәиҩба iTunes ахь инагоуп, аҳаҟны урзыӡырҩыргьы алшоит мшаԥымза 28 инаркны. Ашәақәа ҭааҩит амузыкатә проект "Apsny star" ашьҭахь", — иҳәеит Гәымба.
Аинтерактивтә ӡыргараҟны Гәымба еиҭеиҳәеит ҳаамҭазтәи амузыка адунеи аҟны амузыкант ԥынгылақәас иоурц иалшо. Аицәажәараан еилкаахеит амузыкант занааҭла дшбиохимикыз.
Астудентцәа гәахәарыла изыӡырыҩуан асас.
Иара иазгәеиҭеит имузыка астиль мраҭашәаратәи астиль еиҳа ишазааигәоу.
"Атекстқәеи амотивқәеи аԥсуоуп, аха аранжировкеи ҟазшьалеи мраҭашәаратәи амузыкоуп иззааигәоу", — иҳәеит иара.
Апроект ацнапхгаҩ Мадина Сулава илҳәеит настәи аинтерактивтә лекциахь дшааԥхьо афотоҭыхыҩ Ибрагим Чкадуа.
Аԥснытәи Аҳәынҭқарратә университет аҟны имҩаԥысуеит ООН аҿиара Апрограмма (ПРООН) аҵаратә проект ҿыц аӡыргара.
Ашықәс аҩныҵҟа имҩаԥысраны иҟоуп жәаба иреиҵамкәа аӡыргарақәа. Араҟа астудентцәа ироуеит алшара ҳаамҭазтәи акоммуникациатә методқәа ахрархәашьа аҵара.


АҞӘА, цәыббра 16 – Sputnik. Апансионат "Ауадҳара" азыхиоуп атуристцәа жьҭаарамза аҽеиҩнашаанӡа рыдкылара ҳәа Sputnik Аԥсны иазеиҭеиҳәеит апансионат аиҳабы Асҭан Арсҭаа.
Ауадҳара асезон аусура аҳауатә ҭагылазаашьа иадҳәалоуп.
"Асы млеир жьҭаарамзагьы аус ааулоит. Аԥсшьаҩцәа заанаҵы аҿаҵақәа ҟарҵахьеит. Иааиуа аҩымчыбжь иҭацәу ҭыԥ ҳамаӡам", - иҳәеит иара.
Ауадҳара жьҭаарамза анҵәамҭазоуп асы анлеило, аха ииасыз ашықәс азы абҵара 15 рзы ауп раԥхьатәи асы анлеиз.
Ауадҳара сынтәа атуристтә сезон аадыртит лаҵарамза 15 рзы. Жьҭаарамза абжаранӡагьы инахар ҟалоит. Сынтәатәи ашықәс азы ара аԥсшьаҩцәа рхыԥхьаӡара акыр еиҳан уаанӡа аасҭа.
Апансионат "Ауадҳара" Аԥснытәи ашьхарақәа ирыԥну Риҵатәи амилаҭтә реликттә парк аҿы иҟоуп.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


АҞӘА, лаҵарамза 2 – Sputnik, Роберт Џьопуа. Аԥснытәи аспортсмен Дмитри Ӷәазаа Sputnik иазеиҭеиҳәеит Шәачатәи F1 иаԥхьанеиуа автоеиԥхныҩлара Mitjet Series Russia аҟны иреиӷьыз дшырхыԥхьаӡалахаз. Аиндаҭлара мҩаԥысуан мшаԥымза 29 — 30 рзы Шәача ақалақь аҟны.
"Сара ахԥатәины сыҵҟьеит. Аҩбатәи акруг ахысраан смашьына иаахеит Иван Лукашевич имашьына. Смашьына ааха аиуит, алҩа ахылҵуан, аха ахәбатәи сакәны афиниш ахь снеиит", — иҳәеит иара.
Ӷәазаа иажәақәа рыла, аиндаҭлара иалахәын 17-ҩык аспортсменцәа. Аамҭала иара ҩеижәа минуҭ аҵанакуеит, уи иалагӡаны жәынтә рҟынӡа акруг ахагьыжьра иахьӡоит.
Асериа Mitjet 2L алаҵәара амоуп Франциа, Италиа, Германиа, Урыстәыла, Америкатәи аштатқәа рҟны. Иара шьаҭаиркит афранцыз спортсмен Жан-Филипп Даиро.


АҞӘА, ԥхынгәы 27 – Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 495-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 167-ҩык рцәа акоронавирус шалаз аадырԥшит, абри атәы аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Гәдоуҭатәи ахәшәтәырҭаҿы рыԥсҭазаара иалҵит ԥшьҩык апациентцәа: 57 шықәса зхыҵуаз хаҵаки, 57 шықәсеи, 68 шықәсеи, 80 шықәсеи зхыҵуаз хҩык аҳәсеи. Иара убас, аҟәатәи ачымазараҿкытә хәшәтәырҭаҿы лыԥсҭазаара далҵит 1960 шықәса рзы ииз аԥҳәыс.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәшәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 172-ҩык, рҭагылазаашьа бааԥсуп 46-ҩык, ибжьаратәуп - 56-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәшәтәырҭаҿы ирхәшәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 43-ҩык апациентцәа, урҭ рахьтә 18-ҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәшәтәуеит 24-ҩык. Гагратәи ахәшәтәырҭаҿы - 51-ҩык, урҭ рахьтә 17-ҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Тҟәарчалтәи ахәшәтәырҭаҿы - 15-ҩык апациентцәа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


АҞӘА, лаҵарамза 30 — Sputnik. Ашәахьа, лаҵарамза 29 рзы Москва иасыз аԥшаӷьы ахҟьа-ԥҟьақәа акыр ирацәахеит. 14-ҩык ҭахеит, 150-ҩык рҟынӡа ахәышәтәырҭақәа рахь инагоуп, урҭ рҟынтәи 22-ҩык хәыҷқәоуп. Абри атәы аанацҳауеит РИА Новости.
Аҳҭнықалақь агәабзиарахьчара Адепартамент аҟынтәи излаарыцҳауа ала 150-ҩык рҟынӡа ахәышәтәырҭақәа рахь инагоуп, урҭ рҟынтәи 22-ҩык хәыҷқәоуп. Иахьатәи аамҭазы ахәышәтәырҭақәа рҟны иаанханы иҟоуп 108-ҩык.
Аҩаша ашьыжь Адепартамент аиҳабы Алексеи Хрипун иҳәеит, ахәышәтәырҭақәа ирҭоу 108-ҩык рҟынтәи 8-ҩык рҭагылазаашьа хьанҭоуп ҳәа.
Егьырҭ реиҳараҩык ргәабзиара уацәшәартә иҟам иҳәеит иара.
Москва Ахада Сергеи Собианин Twitter аҟны дрыдашшылеит иҭахаз рыуацәеи рҭынхацәеи.
Аҳҭнықалақь АҶА аиҳабы ихаҭыԥуаҩ Андреи Мишьченко, иажәақәа рыла аԥшаӷьы анасуаз аминистррахь 4,5 нызқьҩык рҟынӡа аҭел иасит.
Москва ақалақь Ахада ипресс-маӡаныҟәгаҩ иҟалҵаз адыррақәа рыла, аԥсабаратә рыцҳара иахҟьаны ршьапы ыҵжәаны икаҳаит 3,5 нызқь ҵла. Уи адагьы ааха роуит автомашьынақәа, афымцацәаҳәақәа, аихамҩақәа.
Москватәи аҳаирбаӷәазақәа рҟны 30 рҟынӡа реис аанкылоуп, 13 рес рыԥырра аԥыхуп.
Аҳҭнықалақь аҭагылазаашьа ҷыдақәа рзы аминистрра аҳәара ҟанаҵоит ақалақьтә транспорт ахархәара арҭаларц, автомашьынақәа аҵлақәеи аҩнқәеи рааигәара идмыргылаларц.


Цәыббрамза 27 рзы, Аҟәа ахақәиҭтәра амш аҽны имҩаҧысит Ахьӡ-Аҧша апарк аҟны иҭахаз аибашьцәа рбаҟа амҵан ашәҭшьҭаҵара ацеремониа.
Ашәҭшьҭаҵара иазкыз ацеремониа иалахәын иалху Ахада ихаҭыҧуаҩ Аслан Барцыц, Аҧыза-министр Валери Бганба, Ахада Иусбарҭа Анапхгаҩы Актәи ихаҭыҧуаҩ Дмитри Шамба, Апарламент адепутатцәа, аиҳабыра алахәцәа, аветерантәи ауаажәларратәи еиҿкаарақәа рнапхгаҩцәеи рылахәцәеи.
1993 шықәса цәыббрамза 16 рзы Аҧсны аҳҭнықалақь – Аҟәа ахы ақәиҭтәразы Аҧсны Аҳәынҭқарра Арбџьар мчқәа ржәылара ду хацыркын; асааҭ акы азеиҧш Гәмысҭа аӡиас аладатәи ацҳаҟны аӡы ирын, уи инаваргыланы ахырҕәҕәарҭа арҭбаара иалагеит аҩадантә Аҟәа ақәларазы. Арратә дҵаҟаҵара астратегиала ақалақь аҩ-ганк рыҟнытә иакәшар акәын. Аҟәа Қырҭтәыла аҳәынҭсовет аҟнытә ахақәиҭтәразы аоперациа 11 мшы ицон. Уи напхгара арҭон атәылахьчара аминистр, аинрал-маиор Султан Сосналиеви Аҧсны Арбџьар мчқәа рыштаб Хада аиҳабы, аинрал-маиор Сергеи Дбари. 1993 шықәса цәыббрамза 27 рзы аҧсуа архәҭақәа аҕа дҧыххаа дықәҵаны, Аҟәа ахы иақәиҭыртәит.
Возврат к списку


Аԥсны даҽа 88-ҩык акоронавирус рыдырбалеит, ҩыџьа рыԥсҭазаара иалҵит
23:15 25.09.2021 (ирҿыцуп: 17:14 18.11.2021)
© Sputnik / Илья ПиталевЛаборатория "Инвитро" начала тестирование на коронавирусную инфекцию
© Sputnik / Илья Питалев/
Аепидемиа ҟалеижьҭеи Аԥсны акоронавирус зцәа иаланы иаадырԥшыз ауаа рхыԥхьаӡара 27353-ҩык рҟынӡа инаӡеит, ргәы бзиахеит 22404-ҩык ауааԥсыра, рыԥсҭазаара иалҵит 413-ҩык.
АҞӘА, цәыббра 25 – Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 азы атестқәа арҭеит 370-ҩык Аԥсны ауааԥсыра, урҭ рахьтә 88-ҩык рцәа акоронавирус шалаз аадырԥшит.
Урыстәылатәи арратә госпиталь аҟны акоронавирус злаз ҩыџьа апациентцәа рыԥсҭазаара иалҵит: 1958 шықәсазы ииз ахаҵеи 1936 шықәсазы ииз аԥҳәыси.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 42-а, рҭагылазаашьа бааԥсуп ааҩык, ибжьаратәуп - 28-ҩык. Аҟәатәи аинфекциатә хәшәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 28-ҩык, урҭ рахьтә ааҩык апациентцәа рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәышәтәуеит 9-ҩык, Гагратәи ахәышәтәырҭаҿы - 15-ҩык, урҭ рахьтә хҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Тҟәарчалтәи ахәышәтәырҭаҿы - 8-ҩык апациентцәа. Аҟәа иҟоу амобилтә госпиталь аҿы - 64-ҩык апациентцәа, жәаҩык рҭагылазаашьа хьанҭоуп.
Аоперативтә штаб аҳәара ҟанаҵоит ауааԥсыра аҿкы рхы ацәырхьчаларц.
Акоронавирус иадҳәалоу ажәабжьқәа шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


АҞӘА, ԥхынгәы 26 – Sputnik, Бадри Есиава. Акондиционер ииашамкәа ухы иаурхәар еиуеиԥшым ачымазарақәа арҿиар ауеит: ОРВИ, абронхит, ангина "алегионерцәа рчымазара" уҳәа иреиԥшу. Аиҳаракгьы зусурҭа уадақәа хәлаанӡа ирдәылымҵуа ауаа рзы ҳәа еиҭалҳәоит Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа аҳақьым-атерапевт Наталиа Лакербаиа.
Абактериа легионелла акырџьара ишуԥылогьы XX ашәышықәса аҟынӡа аӡбахәк рыздырамызт. 1976 шықәса рзы Филадельфиатәи асасааирҭақәа руак аҟны акондиционер ауаажәларратә еиҿкаара "Американски легион" аконгресс алахәылацәа 240-ҩык ррыԥҳақәа рҟны авирус арҿиеит. Урҭ рҟынтәи 34-ҩык рыԥсҭазаара иалҵит мышқәак рыҩныҵҟала.
Аԥснытәи аԥхын ахгара уадаҩуп аха акондиционер ииашаны ухы иаурхәозар шәарҭара алам ҳәа азылыԥхьаӡоит аҳақьым.
Аԥхынразы акондиционер иахҟьаны ахәышәтәырҭахь ауаа рацәа шнанамгогьы усгьы инеиуа ыҟоуп.


АААК Иреиҳаӡоу ахеилак ахантәаҩы хадара ззиуа Аконгресс аделегациа нанҳәамза 25 рзы Иорданиатәи Ҳашимиҭтәи Акралраҿы еиуеиԥшым аиԥыларақәа мҩаԥнагеит, Иорданиа ауаажәларратә-политикатә усзуҩцәа рԥыларақәагьы уахь иналаҵаны.
Изольда Ҳагԥҳа
АААК Иреиҳаӡоу ахеилак (ИА) ахантәаҩы Мусса Егзакьи Аконгресс ауснагӡаратә маӡаныҟәгаҩ Инар Гыцбеи Иорданиа ауаажәларратә, аполитикатә усзуҩцәеи рыбжьара аусеицура азҵарақәа рыла еилацәажәеит амҽыыша, нанҳәамза 25 рзы. Ачерқьес гәыҳалалратә ассоциациаҿы имҩаԥысыз аиԥыларақәа АААК аганахьала ирылахәын иара убас АААК ИА апрезидиум алахәыла Ануар Абазеи (Чкәуа), АААК ИА алахәыла Инвер Алшәындбеи.
Иорданиатәи Асенат ахантәаҩы ихаҭыԥуаҩ Мунир Соубар иацәажәараан АААК ахантәаҩы иазгәеиҭеит, адиаспора ахьынхо атәылақәа рҿы аусураан Аконгресс еснагь аҭыԥантәи азакәанԥҵара аҷыдарақәа ҳасаб шрызнауа.
"Азакәанаԥҵара азҵаарақәа рҟны аԥышәа ду шшәымоу дырны, шәыцхыраара ҳақәгәыӷуеит Аконгресс агәҭакқәа Иорданиатәи Ҳашимиҭтәи Акралраҿы рынагӡараан", - ҳәа асенатор иеиҳәеит Егзакь́.
Мунир Соубар ихәҭаахьала иазгәеиҭеит, Иорданиатәи Ҳашимиҭтәи Акралра традициала азҿлымҳара ду шаанарԥшуа уи аҵакыраҿы инхо ажәларқәа рмилаҭтә хаҿра аиқәырхара азҵаарақәа рыла.
"Ҳара ҳазыхиоуп аҳьаҟагьы "Диуан Абаза" (Иорданиа инхо аԥсуа-абаза милаҭ ахаҭарнакцәа еидызкыло аиҿкаара - аред.) иаԥшьанаго акультуратә, агуманитартә усмҩаԥгатәқәа рынагӡараҿы ганрацәалатәи ацхыраара аҟаҵара, агәрагьы ганы ҳаҟоуп Адунеизегьтәи аԥсуа-абаза конгресс аус ацура ҳажәлар ирыхәаша аусқәа рҿы алҵшәа бзиақәа шаанашьҭуа", - иҳәеит Соубар.
Аиԥылара алахәцәа здызкылаз ачерқьес хеилак ракәзар, асенатор иажәақәа рыла, урҭ "еснагь иҷыдоу аҭыԥ ааныркылон".
Иара уа, ачерқьес хеилак аҟны имҩаԥысит Иордантәи аҿар рассоциациа аицаԥҵаҩ, Иорданиа Жәлар реизара (Апарламент) ахаҭарнакцәа рпалата адепутат Мансур Сеифеддин Мурад Сжьажь иԥыларагьы. Уи диҿцәажәауа Мусса Егзакь иазгәеиҭеит, ачерқьес ҿарацәа рассоциациа еиԥш Аконгрессгьы аҿар рыбжьара абаҩрҵәыреи аҵарадырреи раларҵәара азҿлымҳара ду шанаҭо.
"Агәра ганы сыҟоуп абри азҵаара аганахьала еимаҳдаша аԥышәа ҳамоуп ҳәа, ҳамчқәа еибаҳҭар ҟалоит", - иҳәеит Егзакь.
Мансур Сеифеддин Мурад Сжьажь иаҭак ажәаҿы иҳәеит Иорданиатәи адиаспора Аԥсны имҩаԥысуа ахҭысқәа еснагь ишрызҿлымҳау. Адунеи ахьынӡанаӡа-ааӡо иқәынхо ҳаицтәылауаа зегьы реидкылара аус аганахьала АААК имҩаԥнаго аусура рымаирҽхәеит, дагьадгылеит.
"Ачерқьес ҿарацәа рассоциациа гәахәарала Аконгресс аус ацнаулоит аҿар рҭоурыхтә ԥсадгьыли уи акультуреи разааигәахара алзыршо апроектқәа рганахьала", - иҳәеит Мансур Мурад.
Ранее в рамках визита в Иорданию, также 25 августа, председатель Высшего совета ВААК посетил офис общественной организации «Диуан Абаза» (организация, объединяющая абхазов и абазин Иордании – прим. ред.), где встретился с представителями абхазо-абазинской диаспоры.
По данным главы Общественной организации «Диуан Абаза» Хасана Абаза (Чича) в Иордании сегодня проживает около 4000 представителей абхазо-абазинского этноса. Более 700 из них уже получили гражданство Республики Абхазия.
Визит ВААК в Иорданское Хашимитское Королевство продлится до 27 августа. Он входит в план-график зарубежных поездок руководства Конгресса на 2019 год, который был утвержден членами Высшего совета в 2018 году. До конца текущего года ВААК намерен посетить также Сирию, Германию, Голландию и Турцию.


АҞӘА, ԥхынҷкәын 16 - Sputnik. Аилатәараҿы Аоперштаб алахәылацәа иазгәарҭеит ачымазараҿкы аҽарҭбаауа ишалагаз ҳәа аанацҳауеит Аԥсны Агәабзиарахьчара аминистрра апресс-маҵзура.
Ԥхынҷкәыназтәи адыррақәа рыла астационартә хәышәтәра иахысуеит 246 пациент акоронавирустә инфекциа змоу, урҭ рҟынтәи 43-ҩык рҭагылазаашьа хьанҭоуп.
Аԥсны асанитартә ҳақьым хада Лиудмила Скорик ишылҳәо ала, алобараториа ишалшо ала аус ауеит, есҽны 500 ирҟынӡа ҭҵаара мҩаԥнагоит.
Аҟәатәи аҿкчымазаратә хәышәтәырҭаҿы абиоматериал аҭаразы еиҭахгьы агәаранқәа цәырҵит. Уи зыхҟьаз арахь акоронавирустә инфекциа рымазаара агәаҭаразы ичмазцәоу рыдагьы ауаа ахьааиуа ауп. Убас, рхы гәарҭарц азы мызкахьы ҩынтә-хынтә анализ ҟазҵо ыҟоуп.
"Ачымазара зызшәарҭоу уаанӡеиԥш 60 шықәса иреиҳау роуп. Убарҭ роуп еиҳаракгьы атестқәа азҭалаша", - лҳәоит асанитартә ҳақьым.
АУН "Аԥсныфармациа" аиҳабы Русҭам Адлеиба Аоперштаб алахәылацәа адырра риҭеит хәшәыла амедусҳәарҭақәа шеиҿкаау азы. Иара иусуразы аҳасабырба ҟаиҵеит.
Аоперативтә штаб алахәылацәа аминистр изеиҭарҳәеит акоронавирустә инфекциа змоу апациентцәа ахьырхәышәтәуа амедусҳәарҭақәарҿы ахәшәқәа разымхара аҭыԥ шамам.
Аилатәараҿы иара убасгьы ишьҭыхын ашықәсҿыцазтәи аныҳәамшқәа ртема. Аоперштаб иамоу адыррақәа рыла акрыфарачаратә обиектқәак рҿы акорпоративқәеи амассатә уснагӡатәқәеи рымаԥгара рыгәҭакуп, уи ареспубликаҿы ишьақәгылоу аԥкырақәа ишрықәымшәогьы. Аԥсны ахада иусдҵа инақәыршәаны асеиԥш иҟоу ауснагӡатәқәа рымҩаԥгара ҟалом дара ачымазара аиҭарҿыцра алдыршар ахьауа азы.
Ауааԥсыра авирус рацәыхьчаразы Аоперативтә штаб аҽазныкгьы ауааԥсыра рахь ааԥхьара ҟанаҵоит рхы иазхьаԥшларц, рааигәа-сигәа иҟоу ауаа ашәарҭара иҭадмыргылаларц, аԥкырақәа зегьы ирықәныҟәаларц, амассатә уснагӡатәқәа рҭаара иаҟәыҵырц, аныҳәамшқәа аҩны, рҭаацәа рыгәҭа иазгәарҭарц.
Аепидемиа иалагеижьҭеи Аԥсны акоронавирус зцәа иаланы иаадырԥшыз ауаа рхыԥхьаӡара 7409-ҩык ыҟоуп. Урҭ рахьтә ргәы бзиахеит 5387-ҩык, рыԥсҭазаара иалҵит шәҩык.
Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 595-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 140-ҩык акоронавирус рцәа ишалаз аадырԥшит.


02.03.2021
АИХ-еи асоциалтә каҭақәеи рыҟны Аҧсны Ахада ицхырааҩ (аштат нҭыҵ иҟоу) Бенур Квираиа жәабранмза 25 рзы Қырҭтәылаҟа аиҿцәажәара амҩаҧгаразы дцеит ҳәа
ирылаҵәаз ацҳамҭа инамаданы, ахада ипресс-маҵзура азинмч инықәныҟәаны иаанацҳауеит атәылауаҩ Квираиа Бенур Мамиа-иҧа 2021 шықәса жәабранмза 19 рзы Аҧсны
Аҳәынҭқарра Ахада Ицхырааҩ имаҵура шаанижьыз, Қырҭтәыла амчхарақәа рыҿцәжәаразы аӡәгьы азин шиимҭаз.


АҞӘА, ажьырныҳәа 31– Sputnik. Аԥсны ахада иалхра арыцхә шьақәдыргылатәуп лаҵарамза 25 рҟынӡа ҳәа иҳәеит Аԥсны ахада Иусбарҭа аиҳабы ихаҭыԥуаҩ Гиви Габниа арадио Sputnik аефир аҿы.
"Уаанӡатәи алхрақәа мҩаԥган нанҳәамза 26 2014 шықәса рзы. Уи ашьҭахь имҩаԥысит ахада иҭоубашьҭаҵара, атәыла ахада азинмчра изҭо. Абри инаркны ишьақәыргылатәуп уажәтәи алхрақәа ррыцхәгьы", - ҳәа иҳәеит иара.
Алхрақәа рзы азакәан инақәыршәаны алхрақәа ррыцхә шьақәнаргылоит Апарламент, иахьатәи атәыла ахада изинмчрақәа рыҿҳәара анҵәара ԥшьымз шагу (26.08.2014ш.).
Алхрақәа рзы аиндаҭларақәа мҩаԥысуеит хымз рыҩныҵҟа закәаншьаҭала.
"Азакәан аҿы иҳәоуп: алхрақәа ррыцхә шьақәнаргылоит Апарламент, иахьатәи атәыла ахада изинмчрақәа рыҿҳәара анҵәара ԥшьымз шагу, алхраԥхьатә еиндаҭлара мҩаԥысыр алшоит ҩымз инаркны хымзынӡа", - ҳәа иҳәоит иара.
Гиви Габниа иазгәеиҭеит азакәан инақәыршәаны атәыла ахадас ҳәа ркандидатурақәа ықәдыргылар рылшоит аполитикатә партиақәа реиԥш алхыҩцәагьы ҳәа.


АҞӘА – мшаԥы 30, Sputnik. Аԥсны ахада Аслан Бжьаниа аусдҵа инапы аҵаиҩит Аҟәа ақалақь ахада инапынҵақәа назыгӡо изы.
"Аԥсны Аҳәынҭқарра административтә-ҵакырадгьылтә акқәа рнапхгараҭаразы" Аԥсны Аҳәынҭқарратә закәан ахәҭаҷ 24 инақәыршәаны, Аҟәа ақалақь ахада инапынҵақәа назыгӡо ҳәа даҭазааит Ешба Беслан Фиодор-иԥа", – ҳәа аҳәоит ахада исаит аҟны икьыԥхьу аусдҵа.
Беслан Фиодор-иҧа Ешба диит 1967 шықәса ҧхынҷкәын 23 рзы.
1985 шықәсазы далгеит Н.А. Лакоба ихьӡ зху 10-тәи Аҟәатәи абжьаратәи школ.
1992 шықәсазы далгеит Қырҭтәылатәи Ақыҭанхамҩа аинститут Аҟәа ақ. аҟны. Азанааҭ — анџьныр атехнолог.
1986 шықәса инаркны 1988 шықәсанӡа СССР Арбџьармчқәа рыҟны аррамаҵзура дахысуан.
1992-93 шықәсқәа рзы Аҧсны Жәлар рџьынџьтәылатә еибашьраан Аҧсны Аҳәынҭқарратә Мчхара Иреиҳаӡоу Аусбарҭақәа рыхьчара амаҵзура аилазаараҟны дыҟан.
Аибашьрашьҭахьтәи ахҭысқәа раан Аҟәатәи абаталион акомандаҟаҵаҩы ихаҭыҧуаҩыс дыҟан. Кәыдрытәи аоперациаҟны 2008 шықәсазы 4-тәи Аҟәатәи Абригада акомандаҟаҵаҩы ихаҭыҧуаҩыс дыҟан.
1994 шықәса инаркны 1995 шықәсанӡа Аҧсны Ахада Владислав Арӡынба идҵала напхгара аиҭон "Аҧсны Аиҭаира Афонд" Москва ақалақь аҟны, атәылахь агуманитартә цхыраара аагара инапы иалакын.
1996 шықәса жәабранмза инаркны 1999 шықәса жәабранмзанӡа аекономикатә зҵаарақәа рзы Аҧсны Ахада иабжьгаҩыс дыҟан.
1999 шықәса инаркны 2005 шықәсанӡа напхгара аиҭон Аҳәынҭеилахәыра "Аҧсныбылтәы".
2007 шықәса инаркны 2010 шықәсанӡа Абанк "Универсал Банк" ахеилак Ахантәаҩыс дыҟоуп.
2010 шықәса нанҳәамза инаркны 2011 шықәса цәыббрамзанӡа Аҧсны Аҳәынҭқарра аиҳабыра рхада ицхырааҩыс дыҟоуп.
2012 шықәса лаҵарамза инаркны 2013 шықәса мшаҧымзанӡа Аҧсны Жәлар Реизара адепутатс дыҟоуп.
2013 шықәса мшаҧымза 30 рзы, Аԥсны Ахада Иусҧҟала аҧыза-министр ихаҭыҧуаҩыс даҭан.
2014 шықәса рашәарамзазы аҧыза-министр ихаҭыҧуаҩ имаҵура ааныжьразы арзаҳал иҩит.
2015 шықәса нанҳәамза 15 инаркны иахьа уажәраанӡа АУЕ "Аҧсадгьыл" напхгара азиуеит.
Аекономикатә ҵарадыррақәа дыркандидатуп.
Беслан Ешба дҭаацәароуп, ҩыџьа ахшара имоуп.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
- Аслан Бжьаниа Аԥсны аминистрцәа реилазаара аструктура шьақәирӷәӷәеит
-
Хымз аиҭакрақәа рзы: аҭоубашьҭаҵара ашьҭахьтәи ашьаҿақәа


Саида Жьиԥҳа, Sputnik
Аԥсны Аџьынџьтәылатә еибашьра аналага, адырҩаҽны, Цандрыԥшь аҳаблан ақырҭуа десант ӡхыҵит. Џьаԥҳаныла еиқәных иҟаз аӷацәа, аԥсуа ҷкәынцәа аҿагылара шрырҭозгьы, рымчқәа еиҟарамхеит.
Ампыҵахалаҩцәа Гагра араион рнапахьы ианаарга, рыхәаҽра иашьҭалеит, зыӡбахә раҳахьаз апатриотцәа нагацәа, Аԥсны Жәлар рфорум "Аидгылара" активистцәа, урҭ рхыԥхьаӡараҿы иҟан апоетесса Белла Барцыцԥҳа, акомпозитор Баграт Багаҭелиа, Ҳараз Ҷамагәуа, Лиудмила Сергьегьиаԥҳа уҳәа аӡәырҩы.
"Аԥсны зҭагылаз арыцҳара ҳшьапы ҳақәнарҟьеит, иаҳԥеиԥшу ҳзымдыруа ҳҟалеит. Сара скалам иҵҵон, ҿыла исзымҳәоз ацәаҳәақәа. Убасҟан иит "Ԥсоу уҷкәынцәа", ҳәа ажәеинраала. Сгәы ҭызшьаауаз сҩымҭа, Баграт Багаҭелиа сизаԥхьарц сҭаххеит, иауазар музыкала еиқәиршәарц", — илгәалашәоит апоетесса.
Гагра усгьы уалало иҟамызт, аӷацәа ирымҽхакын, убри аҟнытә аҭел дизасит. Атрубка шьҭысхыз Баграт Аҳмаҭ-иԥа ибжьы рҩашьаны "сӡырҩуеит" иҳәеит, Белла Барцыцԥҳа иаразнак еилылкааит ҽеи шыҟамыз. Адырҩаҽны адырра лоуит, ақырҭцәа иуаҭах ддәылганы дшыргаз, амилициа ахыбраҟны, абахҭа дышҭаркыз.
"Шура Морозовскаиа ҳәа сгәылара урыс ԥҳәыск дынхон. Лыԥшәма аамҭала, амилициа аусуҩ иакәын, ларгьы уаҟа ибзианы дырдыруан. Даасыԥхьан аҳәара лысҭеит, афатә еидкыланы ишлысҭо, Баграт Аҳмаҭ-иԥа дахьҭку иқәлыршәарц. Анашеи, ашәи ҩ-буханкак ачеи, руакы аҩнуҵҟа, ажәеинраала зныз ақьаад нагәылаҵаны, анашьҭымҭа сырмазеит. Аха, нас сыԥшәма исабжьеигеит, чак ауп илыбҭаша, иалшоит акы ицҭаку ииҭар, мамзаргьы амилициа аусзуҩцәа иахырхар. Бажәеинраала ма ибжьаӡоит, мамзар ҳазегьы ҳақәӡоит", — ахҭыс дазааҭгылоит Белла Барцыцԥҳа.
Аурыс ԥҳәыс иналгаз афатә Баграт Аҳмаҭ-иԥа инапаҟны инеит. Ҩымш акразымфацыз, Белла схәы аалҭиит иҳәан, иаразнак ача ааԥиҽит. Ақьаад аниба, ақырҭцәа джьаны хәшәык дадыргарц ргәиҭаз џьишьеит, аха ианааирҳәы, ибеит ажәеинраала шакәыз. Убас, Гагратәи амилициа, абахҭа аҭыӡқәа рҟны иит, "Ԥсоу уҷкәынцәа" захьӡыз агимн амузыка.
Баграт Аҳмаҭ-иԥа ашәа анагӡара даналага, егьи акамераҟны иҭакыз Ҳараз Чамагәуа, ажәақәа шизымдыруазгьы ицирӷыззаап. Аҩыџьегьы убасҟан, бжьыла аӡәи-аӡәи иазусҭцәаз еилыркааит, аха аӷацәа ирцәырҵәахит, еиқәымцәажәаӡеит.
Гагра ампыҵахалаҩцәа рнапахьы ианаарга, аԥсуаа рзы ӷацәас иҟалеит ргәылацәа ақырҭцәагьы. Быԥҳа дбыманы шәалҵроуп, акәымзар шәыршьуеит ҳәа апоетесса лгәы лҽанырҵон.
"Убасҟан исабжьаргеит, ақалақь ахәбатәи аиланхарҭа "Кемпинг" акалҭаҿы, Пицунда аган ала ишьҭаз аӡымҩангагатә цәаҳәақәа урықәсны уцар ҟалоит ҳәа. Зны исыӡбеит, хаҭала уи ацарҭа збарц. Касыла сыҽҭаҳәҳәаны, уаҩы сизымдырратәы, бнала мацара уи аҭыԥ аҟынӡа снаӡеит. Аӡымҩангагатә цәаҳәа санықәгыла, снахьҳәазан, аӡы сынҭаҳаит. Устәи цашьа зҳамамыз агәра ганы, шьҭахьҟа аҩныҟа сҿынасхеит. Ҳханы инхоз, уи аамҭазы абгыӡыр аҟәшәара иаҿыз аерман игәашә аԥхьа санааи, аԥсшәа иасҳәарац санаанҿас, сышьхәа аҵәымаӷ алалеит. Сшьапы хтны саауазаарын", — илгәалалыршәоит Белла Барцыцԥҳа.
Апоетесса аамҭакы ашьҭахь лыԥҳа Мактинеи лареи ақалақь иалҵит.
Гагра аԥсуаа рнапахьы ианаарга, Белла Барцыцԥҳа зегь раԥхьа ақалақь ахь ихынҳәыз дреиуоуп. Дахьааизгьы илзыԥшын агәыхь ду лызҭаз, лгәабзиара зырҵасыз ахҭыс, аӷа хәымга зыжәлар рҿахәы зҳәоз апоетесса хәызмаӡамыз лархив аиҳарак иблит.


АҞӘА, хәажәкыра 12 – Sputnik. Аԥсни Урыстәылеи Адәныҟатәи аусқәа рминистррақәа рхаҭарнакцәа хәажәкыра 17-18 рзы Москва, ԥшьганктәи аиҿцәажәарақәа рхацыркра иалацәажәоит. Абри атәы ҳаиҳәеит Адәныҟатәи аусқәа рминистр Виачеслав Чрыгба.
Аинцидентқәа раԥырҟәҟәааразы Амеханизм аҳәаақәа ирҭагӡаны Гал араион аҟны аиԥыларақәа 2012 шықәса мшаԥымза аахыс имҩаԥымсыцт.
Чрыгба иажәақәа рыла иалацәажәараны иҟоуп Аԥсни Қырҭтәылеи рделегациақәа реилазаара. Аԥснытәи аган адҵа ҟанаҵоит аделегациа аилазаара шыҟац иаанхарц. Аиԥылараҟны иара убасгьы ирылацәажәараны иҟоуп Женеватәи аиҿцәажәарақәа рымшхәаԥштә азҵаара.
Иара иазгәеиҭеит ахҵәацәа рызҵаара цәырырганы ишыҟам.
"Арҭ аиԥыларақәа рҟны Қырҭтәыла иҟоу Аԥсны автономтә напхгара аҟазаара алыршахом" — иҳәеит Чрыгба.
2008 шықәса рзы Қырҭтәыла аруаа Аахыҵ Уаԥстәыла иақәлеит. Урыстәыла, ареспублика ауааԥсыра хьчо рыр аларгалеит. Урыстәыла иахьагьы ацхыраара анаҭоит аекономика аиҭашьақәыргылараҟны. Ацхыраара аиуеит Аԥсынгьы.
Аахыҵ Кавказ аҟны ашәарҭадареи аҭышәынтәалареи рзы Женеватәи аиҿцәажәарақәа мҩаԥысуеит 2008 шықәса жьҭаарамза аахыс. Иахьазы арҭ иароуп Аԥсни, Аахыҵ Уаԥстәылеи, Қырҭтәылеи рхаҭарнакцәа рзы иаку форматны иҟоу реиҿцәажәараҟны.


АҞӘА, рашәара 17 - Sputnik. Аԥсны иахьаҵанакуа иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рзы акоронавирустә инфекциа рылоу ирыламу гәарҭеит 21-ҩык ауааԥсыра, урҭ рахьтә аӡәгьы COVID-19 иламызт, абри атәы аанацҳауеит Акоронавирус ацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Иааидкыланы Аԥсны иахьаҵанакуа акоронавирустә чымазара ҿкы шьақәдырӷәӷәахьеит 38-ҩык ауааԥсыра рҟны. Урҭ рахьтә 27-ҩык ргәы бзиахеит, жәаҩык ахәышәтәырҭа иҭоуп. Акоронавирус зцәа иалаз аԥҳәыс бырг лыԥсҭазаара далҵит.
Адунеи аҿы акоронавирус рцәа иалоуп ҳәа шьақәдырӷәӷәахьеит аа-миллионҩык инареиҳаны рҟны, урҭ рахьтә ԥшь-миллионҩык раҟара ргәы бзиахахьеит, 430 нызқьҩык инарзынаԥшуа рыԥсҭазаара иалҵит.
Акоронавирус иадҳәалоу ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


25.01.2022
Аԥсны Аҳәынҭқарра Ахада Аслан Бжьаниа инапы аҵаиҩит Аԥсны Аҳәынҭқарра ауааԥсыра коронавирустә ҿкы COVID-19 рацәыхьчаразы ауснагӡатәқәа ирызкны Адҵа.
«Аԥсны Аҳәынҭқарра ауааԥсыра коронавирустә ҿкы COVID-19 рацәыхьчаразы 2022 шықәса ажьырныҳәамза 24 аҟнытә Акоординациатә штаб азыӡба шьаҭас иҟаҵаны:
1. Иаанкылазааит ачаратә, агәырӷьаратә, аныҳәатә, аԥсхәратә, аустә, арлахҿыхратә, даҽа массатә усмҩаԥгатәқәак иарку аҭыԥқәа рыҟны рымҩаԥгара.
2. Аԥсны Аҳәынҭқарра Агәабзиарахьчара ишьақәнарӷәӷәаз аҳәынҭқарратә санитартә-гигиенатә нормақәеи аԥҟарақәеи инарықәыршәаны имҩаԥыслааит акультура аусҳәарҭақәеи (акультура аханқәа, атеатрқәа, ацәыргақәҵатә залқәа, амузеиқәа, абиблиотекақәа) аспорт аобиектқәеи (аспорттә, атренажиортәи афитнес-залқәеи, егьырҭ аспорт аобиектқәеи) русура.
3. Ишьақәыргылазааит абарҭ изеиԥшхымԥадатәиу аҭахрақәа:
1) ауаажәларратә транспорти атаксии рпассаџьырцәа рымҩангаразы амаҵзурақәа рынагӡара аусхк аҟны:
а) иаанкылазааит хаҭалатәи ахыхьчагатә хархәагақәа (амедицинатә сабрадақәа) зхы иазмырхәо апассаџьырцәа рымҩангара;
б) Иаанкылазааит хаҭалатәи ахыхьчагатә хархәагақәа (амедицинатә сабрадақәа) зхы иазмырхәо амашьынаныҟәцаҩцәа апассаџьырцәа рымҩангаразы амаҵзура анагӡарахь рынашьҭра;
в) атранспорттә наплакқәа рнапхгаҩцәа иалдыршааит ауаажәларратә транспорт асалонқәа рыҩныҵҟа есҽны изныкымкәа ачымазара гәҽанҵаратә дезинфекциа амҩаԥгара.
2) ахәаахәҭратә усура аусхк аҟны:
а) Аҟәа ақалақьи Аԥсны араионқәеи рыҟны афатәтә, ақыҭанхамҩатә, ашәҵатәтәы џьармыкьақәа радминистрациақәа ахәаахәҭратә обиектқәеи урҭ ирыҵанакуа адгьылҵакырақәеи рыҟны есҽны ачымазара гәҽанҵаратә дезинфекциа мҩаԥыргалааит;
б) ишьақәыргылазааит ахәаахәҭҩцәа (аусуҩцәа) рыҩныҵҟа хымԥада ахыхьчагатә хархәагақәа (амедицинатә сабрадақәа, анапҭарԥақәа) рхархәара.
3) ауааԥсыра рзы амаҵзурақәа рымҩаԥгара аусхк аҟны:
а) еиҭамҵуа ахәаахәҭратә обиектқәа, абылтәыҭаҭәарҭатә станциақәа, ааглыхратәи ауаажәларратәи хыбрақәа зтәу есымчыбжьа (мчыбжьык ахьтә знык еиҵамкәа) урҭ рыҩныҵҟеи ирыҵаркуа адгьылҵакырақәеи рыҟны ачымазара гәҽанҵаратә дезинфекциа мҩаԥыргалааит;
б) аусурахь инашьҭымзааит ахыхьчагатә хархәагақәа (амедицинатә сабрадақәа) зхы иазмырхәо амаҵзура аусхк аусзуҩцәа.
4. Аԥсны Аҳәынҭқарра Агәабзиарахьчара аминистр:
1) 2022 шықәса жәабранмза 01 аҟынӡа иазирхиааит иагьышьақәирӷәӷәааит Аԥсны Жәлар Реизара – Апарламент адепутатцәа ралхра амҩаԥгаразы аҳәынҭқарратә санитартә-гигиенатә нормақәеи аԥҟарақәеи;
2) ауааԥсыра адырра рыҭара иацҵахааит коронавирустә ҿкы COVID-19 рацәыхьчаразы агәҽанҵаратә уснагӡатәқәа инарымаданы;
3) Аԥсны Аҳәынҭқарра Ахадеи Аԥсны Аҳәынҭқарра Аминистрцәа реилазаареи есҽны короновирустә ҿкы COVID-19 аҟнытә алаҵа алаҵара алҵшәақәа рзы адырра рыҭалазааит;
4) азинмчызмоу аҳәынҭқарратә напхгарҭақәа русбарҭақәа алархәны аҵараиуратә еиҿкаарақәа, ауаажәларратә крыфарҭақәа рнаплакқәа (робиектқәа), егьырҭ даҽа санитартә-хылаԥшратә обиектқәак русура амониторинг азуразы иааиԥмырҟьаӡакәа еизаку аконтрольтә усмҩаԥгатәқәа мҩаԥгазааит Аԥсны Аҳәынҭқарра адгьылҵакыраҟны ауааԥсыра коронавирустә ҿкы COVID-19 рылаҵәара аԥырҟәҟәаара иазкны ишьақәырӷәӷәоу асанитартә–епидемиологиатә нормақәеи аԥҟарақәеи рықәныҟәара агәаҭара хықәкыс иаҭаны.
5. Абжьгарақәа:
1) атәылауаа хаҭалатәи ахыхьчагақәа (амедицинатә сабрадақәа) ныҟәыргалаааит ауаажәларратә ҭыҧқәа рҿы, ауаа рацәа ахьеизо аҭыҧқәа рахь иахьынӡауала имнеиааит;
2) аҳәынҭқарратә напхгарҭақәа ихадоуи аҭыҧантәии русбарҭақәа, аҳәынҭқарратә усҳәарҭақәеи аиҿкаарақәеи рнапхгаҩцәа, икоммерциатәуи икоммерциатәыми аиҿкаарақәа рнапхгаҩцәа 60ш. ирҭысхьоу аусзуцәа рхы иақәиҭыртәааит акороновирусттә ҿкычымазара аҟынтә авакцина ҟазымҵаз, иара убас зцәа зтәым аҳәса рџьатә маҵзурақәа ҟынтә рхы иақәиҭтәызааит (русура ҧырхага амоуа), руалафахәы еиқәырханы.
6. Аҭакҧхықәра рыдзааит:
-аҭыҧантәи администрациақәа Аҧсны Аҳәынҭқарра Агәабзиарахьчара аминистрра Аҳәынҭқарратә санитартә-епидемиологиатә маҵзура рылархәны – абриАдҵа апунктқәа 1-3 рынагӡаразы;
- Аҧсны Акультура аминистрра Аҧсны Аҳәынҭқарра Агәабзиарахьчара аминистрра Аҳәынҭқарратә санитартә-епидемиологиатә маҵзура алархәны Аҧсны Акультура аминистрра иаҵанакуа аиҿкаарақәа рганахьала абри Адҵа апункт 2 анагӡаразы;
– Аԥсны Аҳәынҭқарра Агәабзиарахьчара аминистррра: – абри Адҵа апункт 4 анагӡаразы.
7. Аԥсны Аҳәынҭқарра Аҩныҵҟатәи аусқәа рминистрра иара иаҵанакуа азҵаарақәа рҳәаақәа ирҭагӡаны абри Адҵа апункт 7 аҟны иарбоу аҭакзыԥхықәу аусбарҭақәа абри Адҵала ишьақәыргылоу аҭахрақәа рынагӡара иацхрааит.
8. Амч ацәыӡит ҳәа иԥхьаӡазааит Аԥсны Аҳәынҭқарра Ахада «Аԥсны Аҳәынҭқарра ауааԥсыра коронавирустә ҿкы COVID-19 рацәыхьчаразы ауснагӡатәқәа ирызку» 2021 шықәса нанҳәамза 13 аҟнытә Идҵа № 279-рп.
9. Абри Адҵа амч аиуеит ианаҵаҩха арыцхә инаркны.


Миурдаль, Альва
Альва Миурдаль (ашвед. Alva Myrdal; ажьырныҳәамза 31, 1902 ш., Уппсала — жәабранмза 1, 1986 ш., Стокгольм) — швециатәи адипломат, аполитик, асоциолог, Адунеизегьтәи Нобельтәи апремиа алауреат (1982 ш. рзы Альфонсо Гарсиа Роблеси лареи еицроуит). Аекономист, иара убасгьы, Адунеизегьтәи Нобельтәи апремиа алауреат Гуннар Миурдаль иԥшәмаԥҳәыс, ашәҟәыҩҩы Иан Миурдали, афилософ Сиселла Боки, асоциолог Каи Фиольстери ран.
Альва Миурдаль (Alva Myrdal). Анысмҩа[аредакциазура | Акод аредакциазура]
Альва Миурдаль диит ажьырныҳәамза 31, 1902 шықәса рзы Уппсала ақалақь аҟны, Швециа. Илызҳаит аргылаҩ иҭаацәараҿы. Альва еснагь лаб инапы злакыз аусқәа зегьы дрызҿлымҳан. Лаб иакәзар, иусура анаҩсангьы, швециатәи асоциал-демократиатә партиа далахәылан. Альва Миурдаль иреиҳау аҵарадырра лоуит Стокгольмтәи ауниверситет аҟны. Анаҩс, лара аҵара лҵон Лондон, Леипциг, Стокгольм, Женева ақалақьқәа рҟны. Альва дызхысыз амаҭәарқәа рхыԥхьаӡараҿ иҟоуп асоциологиа, афилософиа, аԥсихологиа, апедагогика. Альва Миурдаль аҭаацәара далалеит 1924 шықәса рзы. Уи длынасыԥхеит аекономист Гуннар Миурдаль, Стокгольм ақалақь аҟны аиуристтә практика знапы алакыз. Дара ирыхшеит хҩык ахшара — аԥа, анаҩс ишәҟәыҩҩхаз Иан Миурдали, аԥҳацәа —ифилософхаз Сиссела Боки, исоциологхаз Каи Фиольстери. Альва Миурдаль аҵарадырра ахырхарҭа аҟны аус луан, 1936 шықәса инаркны 1948 шықәсанӡа. Ари аамҭа иалагӡаны лара ашколтә рҵаҩы лҟынтә адиректорра аҟынӡа днеит. Директорс даман лара иаԥылҵаз ашколқәранӡатәи аҵарадырразы Апедагогикатә институт, дагьықәгылон апедагогика аҟны апрогрессивтә методқәа ралагаларазы. Иара убри аамҭазы Альва Миурдаль аҵарадырра ареформа азуразы Акралратә комиссиа аилазаара далаҵахоит. Лара далхын ашколқәранӡатәи аҵарадырразы Адунеизегьтәи ахеилак акомиссиа аамҭалатәи ахантәаҩыс. Аҩбатәи адунеизегьтәи аибашьра аан ахҵәацәа рпроблемақәа аӡбараҿ дрыцхраауан, урҭ инеитралтәу Швециа акәшамыкәша ахыҵакырҭа иашьҭан. Альва Миурдаль Европа акультуратә цхыраара аҭаразы швециатәи атәылауаҩратә еиҿкаарақәа еизаку рхеилак ахантәаҩы ихаҭыԥуаҩыс дыҟан. Адемографиеи асоциалтә реформақәеи рызҵаарақәа ирыдҳәалаз акыр акьыԥхьымҭақәа рнаҩс, Альва ауаажәларратә усуразы лкариера хацлыркуеит. 1938 шықәса инаркны 1947 шықәсанӡа лара аҳәса аусдкылаҩцәеи аусуҩцәеи Жәларбжьаратәи рфедерациа ахада ихаҭыԥуаҩ имаҵзура аанылкылон. 1949 шықәса инаркны 1955 шықәсанӡа Еиду Америкатәи Аштатқәа, Ниуи- Иорк ақалақь аҟны Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара администрациа аҟны аус луан. Анаҩс, 1961 шықәсанӡа Швециа ацҳаражәҳәаҩыс Индиа дыҟан. Миурдаль, 1962 шықәса инаркны 1973 шықәсанӡа, абџьар алгаразы Женеватәи ахеилак аилазаара аҟны швециатәи аделегациа хантәаҩра азылуан. Акраамҭа ИУНЕСКО асистема аҟны аус луан, абџьар алгара апроблемақәа лыӡбон. 1967 шықәса рзы Таге Ерландер исоциал-демократиатә кабинет аминистрцәа реилазаара далаҵан, абџьар алгара азҵаарақәа рзы ҷыдала аҭакзыԥхықәу усзуҩын. Альва Миурдаль, 1980 шықәса рзы, Альберт Еинштеин ихьыӡ зху Адунеизегьтәи апремиа ланашьан. Ҩышықәса рнаҩс, абџьар алгаразы ллагала дуқәа рзы Альва Адунеизегьтәи Нобельтәи апремиа ланашьан. Лара ари аҳамҭа ду ицеиҩылшеит Альфонсо Гарсиа Роблес. Альва Миурдаль илымаз агәыхь иахҟьаны лыԥсҭазаара аҵыхәтәантәи аҩышықәса стокгольмтәи ахәышәтәырҭа аҟны илхылгар акәхеит. Уа Альва лыԥсҭазаара далҵит жәабранмза 1, 1986 шықәса рзы.
Жәларбжьаратәи аусура, абџьар алгара азықәԥара[аредакциазура | Акод аредакциазура]
Ҩажәижәабатәи ашықәсқәа рзы швециатәи асоциал-демократцәа анырра ӷәӷәа ҟарҵо иалагеит, иагьрылшеит асоциалтә реформақәа рымҩаԥгара. Хаҵеи ԥҳәыси Миурдаль еицырҩыз ашәҟәы аиҳабыра ирыҵанаҳәеит ахәыҷқәа зегьы рзы иҭышәынтәалоу аԥсҭазаара роуразы, насгьы рҭаацәа рфинанстә ҭагылазаашьа иахьыԥшымкәа рыҟазааразы аӡбамҭа рыдкылара. Ашәҟәы зҩыз ируаӡәкыз, зыхьӡ нагаз аҵарауаҩ Альва Миурдаль лакәзар, анхарҭа ала ауаа реиқәыршәаразы Аиҳабыратә хеилак далаҵан. 1935 шықәса рзы, лара ауааԥсыра рызҵаарақәа рзы Акралратә комиссиа абжьгаҩыс дҟарҵоит, шықәсык анаҩс ашколқәранӡатәи аҵаразы апедагогигатә институт аԥылҵоит, 1948 шықәсанӡа уи адиректорсгьы дыҟан. 1946 шықәса рзы лара илымаз аԥышәеи аҳаҭыри ирыбзоураны Акралратә комиссиа аҵарадырразы ареформақәа рымҩаԥгаразы далаҵахоит. Абарҭ ашықәсқәа рзы, Альва Миурдаль даара лроль дуун швециатәи аҳәса рполитикатәи рекономикатәи еиҟарара аиҿкаара аус аҟны. Аҳәса рџьа азы аҳәынҭқарратә комиссиа аҭакзыԥхықәу амаӡаныҟәгаҩ иаҳасаб ала, Миурдаль 1935–1938 шықәсқәа рзы есымзатәи аҳәса ржурнал, асоциал-демократиатә партиа иалаз иртәыз, редакторра азылуан. Аҳәса аусдкылаҩцәеи аусзуҩцәеи Стокгольмтәи реиҿкаара апрезидент-ихаҭыԥуаҩык иаҳасаб ала, 1935–1936 шықәсқәа рзы, Альва афеминизм азҵаарақәа рыӡбара лҽазылшәон, еиҳаракгьы аекономикатә хырхарҭа аҟны, аполитикатәи, мамзаргьы апсихологиатәи хырхарҭақәа рҟны акәымкәа. Абас, маҷ-маҷ Альва Миурдаль лусура жәларбжьаратәи аҳаракыра аҟынӡа инаӡеит. 1938–1947-тәи ашықәсқәа рзы аҳәса аусдкылаҩцәеи аусзуҩцәеи Жәларбжьаратәи рфедерациа напхгара алҭон. Ауниверситет аусзуҩцәа Жәларбжьаратәи афедерациа аҳәаақәа ирҭагӡаны Миурдаль ажәахә азыҟалҵеит аҭаацәара иалоу аҳәса рџьабаа зеиԥшроу азы. Адунеизегьтәи аҩбатәи аибашьра аан, Швециаҟа хыԥхьаӡара рацәала ахҵәацәа аауа ианалага, Альва Миурдаль Европа акультуратә цхыраара азыҟаҵаразы ауаажәларратә еиҿкаара ахантәаҩы-ихаҭыԥуаҩыс дҟалеит. Аибашьра ашьҭахь лара есымчыбжьа иҭыҵуаз «Шведский путь» редакторра азылуан, уи акыр абызшәақәа рыла иҭрыжьуан, иара ахҵәацәа рассимилиациа арццакра иазынархан. 1946 шықәса рзы Альва Миурдаль аҵарадырреи, анаукеи, акультуреи рызҵаарақәа рзы Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара Парижтәи аконференциа аҟны Швециа ахьӡала дықәгылеит. Шықәсык анаҩс лара «Ашколқәа рыла жәларбжьаратәи аилкаара» апроект аконсультантс дҟалоит, уи афинансттә цхыраара азыҟанаҵон ауаажәларратә ҵарадыррақәа рдепартамент ИУНЕСКО. Хышықәса рнаҩс Миурдаль Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара асоциалтә проблемақәа рзы адепартамент адиректорс дҟалоит. Ари аҭыԥ аҟны лара ауаа рзинқәа, аинформациатә хақәиҭра, аҳәса рҭагылазаашьа, арҩышьыгатә маҭәашьарқәа рыдкылара, ауааԥсыра рхыԥхьаӡара аизҳара уҳәа реиԥш иҟаз апроектқәа акоординациа рзылуан.
Асоциал-демократиатә партиа алахәылас лыҟазаара Миурдаль, усҟантәи аамҭазы лусқәа ирныԥшуамызт, акомитет аҟны аус шылуазгьы, аибашьра ашьҭахьтәи апартиа аполитика ашьақәгылара лнапы шалакызгьы, уи анаҩсгьы, 1945 шықәса рзы, Париж аџьа аиҿкааразы Жәларбжьаратәи аконференциа аҟны апартиа ахьӡала далахәын. Ус шакәызгьы, Альва Миурдаль Индиа швециатәи ацҳаражәҳәаҩыс дҟаҵан, Швециа аусутә гәыԥқәа рыбжьара, уи даара ацәажәарақәа шахылҿиаазгьы. Ас еиԥш ацәажәарақәа зыхҟьаз, Миурдаль лсоциалисттә дунеихәаԥшрақәа акыр гәҽанызаарыла иахьазыҟаз ауп. Лара илылаз аиҿкааратә ԥышәеи алшарақәеи ирыбзоураны индиааи урҭ рԥыза-аминистр Џьавахарлал Неруи рганахь ала даара ҳаҭыр зқәыз лакәны дыҟан. 1961 шықәса рзы, Швециаҟа даныгьежь, Альва Миурдаль абџьар алгара азҵаарақәа рзы Адәныҟатәи аусқәа рминистр ицхырааҩ ҷыдас дҟалоит, уи инамаданы лара ари азҵаара инарҵауланы иҭылҵаар акәхеит. 1962 шықәса рзы швециатәи апарламент ахь иалхыз Альва швециатәи аделегациа напхгара алҭон, Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара абџьар алгаразы Женева имҩаԥнагоз аконференциа аҟны. Миурдаль Альва Женева имҩаԥысуаз, иаламлази анеитралла зкызи атәылақәа, «аибашьра хьшәашәа» алагара иаҿагылоз ргәыԥ напхгара аҭо, абџьар алгара иадҳәалаз аиҿцәажәарақәа рҟны даараӡа лроль ӷәӷәан. Лара ари аҭагылазаашьазы лдунеихәаԥшышьеи, адунеи аҟны аибашьра апроблемеи лышәҟәы «Игра в разоружение: Как Соединенные Штаты и Россия раздувают гонку вооружений» аҟны иаалырԥшит. 1962 шықәса рзы Альва убасгьы Риксдаг адепутатс далхын, 1967 шықәса рзы Таге Ерландер исоциал-демократиатә министрцәа ркабинет далалоит, абџьар алгара азҵаарақәа рзы ҷыдалатә аҭакԥхықәра змаз аӡәы лакәны, ус дагьыҟан Улоф Пальма иеиҳабыра рҟны апортфель змамыз министрны 1973 шықәсанӡа. 1966 шықәса рзы Альва Миурдаль дызхагылаз акомиссиа ажәалагала ҟанаҵеит адунеи апроблемақәа рыҭҵааразы Стокгольмтәи жәларбжьаратәи аинститут аԥҵаразы (СИПРИ). Лара адунеи аҟны аҭынчра ашьақәыргыларазы лџьабаа акыр апремиақәа рыла иалкаан.
Евгеника ахырҟьарақәа[аредакциазура | Акод аредакциазура]
Зегьы ирдыруеит евгеника ҳәа ззырҳәо, араса ацқьара иадҳәалоу афашистцәа ргыгшәыграқәа ртәы. Аха, имаҷҩызар ҟалап издыруа анемец генетикцәа ари азҵаара аҭҵааразы Швециа шакәу аԥышәа аизырҳаразы аҵарадырра ахьроуаз. Евгеника - ари ауаҩы иганахь ала ахархәара зыҭаз селекциоуп, уи ала ауаажәларра рышьҭра арбзиара амҩақәа рыԥшаауан. Швециа, ақалақь Уппсала аҟны, 1921 шықәса рзы амчрақәа рыдгылара иабзоураны иаԥҵан арасатә биологиа Аҳәынҭқарратә институт. Уи аусзуҩцәа ариитәи ажәларқәа егьырҭ, иаҳҳәозар, свеи, лаппы, финны реиԥш иҟоу раасҭа ишыҳаракыз шьақәдырӷәӷәон, урҭ аимшьҭрақәа ари атәыла аҵакырадгьыл аҟны аханатәгьы инхоз ракәын. Дара ирыԥхьаӡон араса ацқьара аилагара уи аԥсадахарахь, аччиахарахь ишкылнагоз.
Убас ишыҟаз ауп «иаԥсамыз» атәылауаа астерилизациа рзура ишазааиз. Ашведцәа ари апроцедура хатәгәаԥхарала имҩаԥысша акоуп ҳәа ирыԥхьаӡон, аха уи азын хатәгәаԥхарала агәазыҳәара зауз ҳәа уаҩ дҟамлеит. Убасҟан ауп асоциал-демократиатә партиа алахәыла Альва Миурдаль аидеологиатә платформа анаԥылҵа, азакәан аԥсахразы. Астерилизациеи арыцқьареи «иаԥсамыз» ирзырхаз даара рҽазҵәылхны иашьҭалеит. Ичмазаҩцәаз, ариитәи араса иаҵанамкуаз, акрызмамыз, ирыцҳаз, зхала иҟаз анацәа, ахшарарацәа змаз, ацыганцәа, ауриацәа, зхымҩаԥгашьа ҽеимыз ауаа, иара убасгьы ахацәа згәазыҳәарақәа реиқәыкра уадаҩыз зегьы астерилизациеи арыцқьареи иахрыжьуан. 1935 шықәса инаркны 1976 шықәсанӡа ибжьанакыз аамҭахәҭазы мчыла астерилизациа зызуз ауаа рхыԥхьаӡара наӡеит 63-нызқьҩык рҟынӡа. Ари аус аанкыларазы, еиҳаракгьы Ниурнбергтәи апроцесс ашьҭахь, ашведцәа арҵаҩцәа нацистцәаны, ицәгьоуцәаны ианазхарҵа нахысгьы, ари аус аанкыларазы иҟаҵаз егьыҟамызт, ирыԥсахыз азакәан акәмызт, ара ирыԥсахит аинститут ахьӡ заҵәык. Абас ала, астерилизациа амҩаԥгара Швециа азеиԥш ҿиара апрограмма иахәҭакхеит, ари аус аҟны аҳәынҭқарра ишиашоу атәылауаа рҭаацәаратә ԥсҭазаара ахы аланагало иалагеит. Ас еиԥш швециатәи адемографиатә модель идеологцәас иҟалеит хаҵеи ԥҳәыси Альвеи Гуннари Миурдальаа, дара ауаажәларразы ихәарҭамхоз алахәылацәа астерилизациа рзура иадгылон. Гуннар Миурдаль иоуп издырҳәало атезис, астерилизациа – ари ихадароу, зда ԥсыхәа ыҟам елементуп («великого социального процесса приспособления»), ауаҩы ҳаамҭазтәи ақалақьтәи аиндустриалтәи еилазаара дахәҭакны дҟаларц азы ҳәа. Альва Миурдаль лакәзар, агра змаз, аилазаара ирмыхәоз ауаа рыҿиара аанкылара аҭахуп ҳәа дықәгылон, абри аԥҳәыс лоуп 1982 шықәса рзы Адунеизегьтәи Нобельтәи апремиа занашьазгьы. Швециаа рзы ари иҭазырхоз ашьцыларазы аҵыхәтәантәи ԥсгагахеит, 2012 шықәса рзы ауаҩы ихаҵара- ԥҳәысра аниԥсахуа астерилизациа аҟаҵара хымԥадатәины аҟаҵара ахьаԥырхыз. Уи азакәан аконституциа еиланагоит ҳәа иԥхьаӡан зхаҭара шьақәыргылам ауаҩы ишшыԥхьыӡ ала.
Адунеизегьтәи Нобельтәи апремиа[аредакциазура | Акод аредакциазура]
1982 шықәса рзы «абџьар алгаразы ллагалазы» Альва Миурдаль Адунеизегьтәи Нобельтәи апремиа далауреатхеит, ари апремиа Альфонсо Гарсиа Роблеси лареи еиҩыршеит. «…Лара лыхьӡ ахацәеи аҳәсеи еидызкыло факторхеит, урҭ иахьагьы агәра ргоит, ианамуӡах, ахшыҩ аԥыжәара шаго аматериа аасҭа», – абас лзиҳәеит Альва Миурдаль Нобельтәи ахеилак ахантәаҩы. «Аха, иҟаҵатәу рацәоуп», – ҳәа азгәалҭеит Нобельтәи алекциа аҟны. Аиадертә арсеналқәа СССР-и Еиду Америкатәи Аштатқәеи рҟны реизырҳара дазааҭгыло, Миурдаль абас аҳәамҭа ҟалҵеит: Аибашьра – ари уаҩшьроуп. Аруаа уи азын имҩаԥырго аҽазыҟаҵарақәа, аколлективтә уаҩшьра ауп иизырхоу. Аиадертә шәышықәсазы иҭахо рхыԥхьаӡара миллионла иҟалоит». Лықәгылара хыркәшо, Миурдаль Альва илзыӡырҩуаз иргәалалыршәеит, аҵыхәтәантәи шәышықәса ирылагӡаны аҭынчратә конгрессқәа шымҩаԥырымгац – ус еиԥш мҩаԥымсыц Альфред Нобель ипремиа адунеи аҟны иаԥырҵеижьҭеи ҳәа. Лара ас еиԥш аконференциа аԥхьаҟа имҩаԥгазарц ааԥхьара ҟалҵеит. Ареформақәа рыдгылаҩ европатәи адемократиатә социализм атрадициақәа рыла, Миурдаль лымҩа хацыркын амилаҭбжьаратә ҭынчратә еиҿкаара ала. Швециа Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара ианалала анаҩс, лара гәыҵхас илымаз аиҟарареи асоциалтә иашареи аҳаракыра ҿыц ахь ихалеит. Аха, уи еиҳаз агәҭынчымра лара илызцәырызгоз абџьарлеибыҭаразы аҭыԥ змаз ахыццакра акәын. Ҳәарада, Миурдаль даараӡа дазгәдуун Швециа 1968 шықәса рзы аиадертә бџьар мап ахьацәнакыз, аха лара лгәынамӡара еснагь иаалырԥшуан, шықәсырацәала аиҿцәажәарақәа шымҩаԥысуазгьы, абџьарлеибыҭаразы аццакра аҭыԥ ахьамаз азы.
Аҭаацәа[аредакциазура | Акод аредакциазура]
Альва Миурдаль лыԥшәма Гуннар Миурдаль Адунеизегьтәи Нобельтәи апремиа далауреатын аекономика ахырхарҭа ала, уи лыԥҳацәа ҩыџьа рахьтә руаӡәык – Сиселла Миурдаль-Бок – дфилософын, Каи Фиольстер – дсоциологын. Лԥа Иан Миурдаль – дышәҟәыҩҩын, джурналистын.
Азхьарԥшқәа[аредакциазура | Акод аредакциазура]
- Alva Myrdal Biographical - The Nobel Prize (англ.)
- МЮРДАЛЬ, АЛЬВА - Енциклопедиа Круголет (аур.)
- Мюрдаль Альва — биография, факты из жизни, фотографии, справочная информация - piplz.ru (аур.)
- Нобелевская премия мира 1982, Альва Мюрдаль (1902-1986) - http://nobeliat.ru/ (аур.)
- Альва Мюрдаль - redday.ru (аур.)
- ПАМЯТИ АЛЬВЫ МЮРДАЛЬ - liveinternet.ru (аур.)
- Альва Мюрдаль швед. Alva Myrdal - Persona Grata (аур.)
- Ужасы западной цивилизации - Евгеника - LIVEJOURNAL (аур.)
- – Стерилизовать, нельзя помиловать. Расовая гигиена по-шведски - Военное обозрение (аур.)


АҞӘА, абҵара 21 - Sputnik. Акоронавирус иахҟьаны аԥкрақәа ирыцҵахоит абҵара 24 рышьҭахьгьы ҳәа иҳәеит Аԥсны агәабзиарахьчара аминистр Ҭамаз Ҵахнакьиа, Абаза-ТВ аинтервиу анеиҭоз.
"Иахьазы иҟоу аԥкрақәа аԥаҳхӡом, урҭ ирыцаҳҵоит, избанзар ҳаԥхьаҟа асезонтә ҭагалан-аӡынтәи ахьҭалаларақәа, агрипп ҳзыԥшуп. Иҳадаҳкылаз аԥкрақәа, иахьа амч змоу, алҵшәа аадырԥшуеит агрипп азы апрофилактика аангьы", - ҳәа азгәеиҭеит иара.
Агәабзиарахьчара аминистр иажәақәа рыла, ари азы аӡбамҭа аднакылоит Аԥсны ауааԥсыра акоронавирус рацәыхьчаразы акоординациатә штаб, анаҩс атәыла ахада Аслан Бжьаниа дахәаԥшырц азы идыргалоит.
"Сара иахьынӡеилыскаауа ала, арҭ аԥкрақәа иааиуа ашықәс ажьырныҳәа азбжанӡа ирыцҵахоит, уи адагьы ԥкрақәак еиҳагьы идырӷәӷәоит", - ҳәа инаҵишьит Ҵахнакьиа.
Аԥсны акоронавирус злоу ауаа рхыԥхьаӡара иахьацлоз иахҟьаны, жьҭаара 15 инаркны абҵара 24 рҟынӡа атәылаҿы иаларгалеит иназыцҵоу аԥкрақәа. Урҭ инарықәыршәаны иақәиҭтәымызт ачараура, амассатәи аспорттәи, агәмырҿыӷьратәи усмҩаԥгатәқәа, русура аанкылан атеатрқәеи, аконцерттә залқәеи, СПА-салонқәеи, амассажҟаҵарҭақәеи. Иаркын ахәыҷбаҳчақәеи ашколқәеи, абиуџьеттә усбарҭақәа 60 шықәса иҭысхьоу, ашколқәраҟынӡатәии алагарҭатә школқәреи (1-4 аклассқәа) ирыҵаркуа ахәыҷқәа змоу русзуҩцәа русураҟынтә рхы иақәиҭыртәыр акәын, руалафахәы рызныжьны. Атәылауааи асасцәеи ауаажәларратә ҭыԥқәа рҿы хымԥада амедицинатә сабрадақәа ныҟәыргаларц рабжьган.
Абҵара 20 рызтәи аҭагылазаашьала Аԥсны акоронавирустә инфекциа рыдырбалахьеит 5312-ҩык ауааԥсыра, урҭ рахьтә 3611-ҩык ргәы бзиахеит, 68-ҩык рыԥсҭазаара иалҵит.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


АҞӘА, ажьырныҳәа 2 – Sputnik, Роберт Џьопуа. Ашықәс ҿыц ауха ареспубликатә хәышәтәырҭа ахшараурҭа аҟәшаҿы иит ҩыџьа ахәыҷқәа, ҳәа еиҭалҳәоит ахәышәтәырҭа акушер-гинеколог Оксана Чытанааԥҳа.
"Ашықәс ҿыц ауха ареспубликатә хәышәтәырҭа ахшараурҭа аҟәшаҿы иит ҩыџьа ахәыҷқәа, аӡӷабцәа. Асааҭ ҩба рыбжазы диит аԥсуа ҭаацәара рхәыҷы, аҩбатәи, аерман хәыҷы диит асааҭ жәба рыбжазы. Ахәыҷқәа рҩыџьагьы ргәы бзиоуп, рыкапан наӡоуп", — лҳәеит Ҷыҭанаԥҳа.
Акушер-гинеколог иара убасгьы илҳәеит 2016 шықәса аиасымҭаз сааҭқәак шагыз ахәышәтәырҭаҟны ишиз ԥышьҩык аӡӷабцәеи ҩыџьа аҷкәынцәеи. Иааидкыланы ииасыз ашықәс азы ареспублика атәылауаа ирыцлеит хәыҷы.


АҞӘА, мшаԥымза 3 — Sputnik, Наала Аҩӡыԥҳа. Аԥсны Ахада Рауль Ҳаџьымба ибжьы иҭиит Аҟәа ақалақь алхратә округ №1 аҟны амҽыша, мшаԥымза З рзы.
Атәыла Ахада ибжьы иҭиит абжьаратә школ №6 аҟны актәи алхырҭатә участок аҿы.
Ҳаџьымба игәаанагарала арҭ алхрақәа рҵакы аганахьала аӡәгьы гәыҩбара имоуроуп, аиҳаракгьы ааигәатәи азакәан аԥсахрақәа инарыдҳәаланы.
"Сара агәра згоит Аизарақәа активла аус шыруло. Урҭ азин рацәа роуеит. Ахадацәагьы русурагьы Аизарақәа хылаԥшра рырҭалоит. Ҳәарада Ахадацәагьы русура еиҳа ҭакԥхықәрала азнеира иалагоит. Аҭыԥантәи ахаланапхгараҭаратә органқәа ибзианы, активла аус аныруа Апарламент ахь алхрақәагьы еиҳа ҩаӡара ҳаракыла имҩаԥгахоит. Азакәан иақәшәо еиҿкаахоит", — иҳәеит Ҳаџьымба.
Иара азхьаԥшра аиҭеит кандидатс зхы ықәзыргылаз рахьтә аҿар шырацәоу.
"Сара ишызбо ала аҿар рацәоуп. Уи ҳҿар активла аусура ишазыхиоу унарбоит. Ақәҿиарақәа рзеиӷьашьоит", — иҳәеит иара.
Аԥсны иахьаҵанакуа, Гал араион аҟны ада алхрақәа амҩаԥысра иаҿуп.


АҞӘА, ԥхынгәы 18 - Sputnik, Бадри Есиава. Аҳабла ҿыц аҿы аиҿахысраан ахәра зауз Аслан Зыхәба аоперациа изыҟарҵеит, аԥсеиқәырхарҭаҟынтәи апалатахь диаргеит ҳәа Аԥсны Аҩнуҵҟатәи аусқәа рминистрра апресс-маҵзура адырра ҟарҵеит амҽыша ԥхынгәы 18.
Аусбарҭаҟны иара убас иазгәарҭеит ахәра зауз иԥсҭазаара ашәарҭара ишҭагылам. Иара хык илҟьеит, ҽакы ицрасит. Аоперациа изымҩаԥыргеит асабша ахәылԥаз.
Аусбарҭа адыррақәа рыла, аиҿахысра ҟалеит асааҭ 19:54 рзы, Цәыббра 30 амҩа, №8 аҩны аҿаԥхьа.
Ихәыз хҩык ацхыраара рыҭаразы Ареспубликатә хәшәтәырҭахь инаган.
Руслан Гәдалиеи Беслан Ӡыбеи иаразнак рыԥсҭазаара иалҵит, Аслан Зыхәба раԥхьа ареанимациахь днаганы иԥсеиқәырхара иалагеит.
Аԥсны ААР ашьаусԥшаара-оперативтә гәыԥи аексперт-криминалисттә центр аспециалистцәеи аусура иаҿуп. Имҩаԥыргоит ари ацәгьоура ҟазҵаз ахаҿқәа рыԥшааразы ауснагӡатәқәа.
Апрокуратура хада ари ахҭыс азы ашьаус хацнаркит.


АҞӘА, мшаԥымза 26 – Sputnik. Аԥсны Аԥыза-министр актәи ихаҭыԥуаҩ Шамиль Аӡынба аиԥылараҟны дықәгыло иҳәеит ганкахьала — Аԥсни Урыстәылеи рыбжьара астратегиатә арра-политикатә еиҩызара шыҟоу, егьи аганахьала – Ҭырқәтәыла инхо ҳџьынџьуааи ҳареи ҳаимадара Аԥсназы амилаҭтәи аҳәынҭқарратәи шәарҭадара акәны ишыҟоу. Абри атәы аҳәоит Адәныҟатәи аусқәа рминистрра аофициалтә саит.
"Агәра згоит Урыстәылеи Ҭырқәтәылеи рыбжьара аизыҟазаашьақәа шҭышәынтәало. Иара убасгьы агәра хасҵар сҭахуп иахьатәи ҳаиԥыларагьы абри аус аҟны лагалан иҟалоит ҳәа. Ҳара ибзианы иаҳгәалашәоит аимпериа дуқәа ҩба, Урыстәылеи Османтәи ҭырқәтәылеи реиҿагылара ҳажәлар рыԥсҭазаара ишаныԥшыз", — иҳәеит иара.
Аиԥылара алахәылацәа гәаанагарак иазкылсит: Урыстәылеи Ҭырқәтәылеи иахьатәи реизыҟазаашьа ахԥатәи амчрақәа шракәу иззыхәарҭоу.
Уаанӡатәи аизыҟазаашьақәа хымԥада ирзыхынҳәтәуп рҳәеит аиԥылара алахәылацәа.
Аиԥылараҟны иазгәаҭан Аԥсны имҩаԥнаго абжьаҟазаратә роль. Араҟа иалшоит ҩ-ҳәынҭқаррак рыбжьара аимадарақәа рымҩаԥгара.
Аԥсуа ган ахьӡала аиԥылара иалахәын Аԥыза-министр актәи ихаҭыԥуаҩ Шамил Аӡынба, Адәныҟатәи аусқәа рминистр Виачеслав Чыргба, Арепатриациаз ахеилак анапхгаҩы Вадим Ҳаразиа, Астратегиатә ҭҵаарақәа рцентр анапхгаҩы Олег Дамениа, аҭоурыхдырыҩ Станислав Лакоба, Жәлар Реизара адепутат Таифун Арӡынба, Ҭырқәтәыла иҟоу Аԥсны ахаҭарнак Инар Гыцба.
Урыстәылатәи аган ахьӡала астол гьыжь иалахәын: Александр Колесников, Иан Зелински, Александр Белов. Аҭырқәа ган ахьӡала — ажурналист Ҳасан Канболат, Ерол Угурлу, Аҳмаҭ Хаԥат.


Ашәаҳәаратә ансамбль "Гәында" асахьаркыратә напхгаҩы, Аԥсны Жәлар рартистка Роза Чамагәуаԥҳа лажәақәа рыла, Владикавказ имҩаԥгаз афольклортә фестиваль аиҿкааҩцәа Аԥснытәи ашәаҳәаҩцәа ибзианы ирыдыркылеит.
"Афестиваль "Ирон Фандыр" ԥҩыԥсыуан мшаԥымза 18 аҽны, аха аиҿкааҩцәа мшаԥымза 17 аҽны иҳарҳәеит аконцерт мҩаԥаагарц. Сааҭк иназынаԥшуа жәлар рмузыкатә инструментқәа арҳәо, ашәа ацҳәо бжьы цқьала, афонограмма ҳҳы иаҳмырхәаӡакәан аконцерт раҳҭеит Владикавказ афилармониаҟны. Ахәаԥшцәеи аиҿкааҩцәеи ибзиангьы ирыдыркылеит", — ҳәа лҳәеит Чамагәуаԥҳа.


Ииасыз амчыбжь азы Аҟәа араионқәак руааԥсыра лашарада еилахеит, аиҳабыра амаинерцәа аусуразы азин рымырхит, атәыла ахада Аслан Бжьаниа ареспублика адәныҟатәи аполитика зеиԥшрахаша далацәажәеит, аҳҭнықалақь ахадара аныҳәаз аҳамҭа азнархиеит.
Sputnik
Алашаратә еинҟьеинырра
Астанциа маҷ "Аҟәа - 1" аҿы амцакра ҟалеит ԥхынҷкәын 5 ашьыжь, асааҭ 5:20 рзы. Абри иахҟьаны Аҟәа ақалақь агәи, мраҭашәаратәи ахәҭеи, Иашҭхәа ақыҭеи лашарада иаанхеит.
Авариа ахьыҟалаз инашьҭын АУН "Амшынеиқәафымцамч" амчқәа зегьы, араионтә филиалқәа русзуҩцәагьы налаҵаны.
Амҽыша, ԥхынҷкәын 6 рзы аенергетикцәа аамҭалатәи ахархәагақәа рмонтаж иалагеит, аусурақәа рымҩаԥгара алыршаразы. Иҟоу ауадаҩрақәа ҳасаб рзуны, аиҭашьақәыргыларатә усурақәа зегьы 2-3- мчыбжьы ишадхало атәы ҳәан. Абри аамҭазы алашара ауааԥсыра ирзынашьҭхалоит авариатә схемала.
Ԥхынҷкәын 9 инаркны Аҟәа афымцалашара ҩ-сааҭк рыбжьара ҩ-сааҭк идырцәало иалагеит.
Иааидкыланы арҭ амшқәа рзы Аҟәа алашара дырцәон 12 сааҭ. Абри аҩыза аграфик аус ауан астанциа маҷ "Аҟәа-1" атрансформаторқәа зегьы ахархәара рыҭахаанӡа. Уаанӡа АУН аҿы ирҳәон ишьақәыргылоу графикк ала аус шырзымуа атәы.
Астанциа маҷ "Аҟәа-1" аҟны амцакра ахҟьаԥҟьақәа раԥыхраан ԥхынҷкәын 6 рзы ааха иоуит АУН "Амшынеиқәафымцамч" аусзуҩ. Иара Краснодарҟа дышьҭын. Ԥхынҷкәын 8 рзы иара аоперациа изыруит.
"Амшынеиқәафымцамч" аусзуҩ игәабзиара уацәымшәартә иҟоуп ҳәа рҳәеит аҳақьымцәа.
Ԥхынҷкәын 13 азтәи адыррақәа рыла аиӷьхара даҿуп. Ианализқәа бзиоуп, ихала иԥсыԥ леигаҩеигоит, игәы аусура шьақәгылеит ҳәа иҳәоит анаплакы анапхгаҩы Михаил Логәуа. Иара убасгьы иазгәеиҭеит амаҵзуратә ҭҵаара шымҩаԥгахои аусура иалахәыз зегьы агәазҭаҵаратә ԥара шрызшәахои.
12-сааҭтәи аграфики алашара арцәареи ауааԥсыра агәынамӡара рызцәырнагеит. Урҭ рызҵаарақәа рҭак аҟаҵаразы АУН еиҿнакааит аимадаратә центр.
Ԥхынҷкәын 10 рзы ЕгрыГЕС Џьуартәи аӡеизакырҭаҿы аӡы аҩаӡара ԥхынҷкәын 25-27 рзы иреиҵаӡоу аҩаӡараҟынӡа илаҟәуеит ҳәа "Амшынеиқәафымцамч" изаамҭанытәим аилатәараҿы иҳәеит анаплакы адиспетчертә маҵзура аиҳабы Гурам Џьаџьаиа.
"Иахьа, ԥхынҷкәын 9 ашьыжь азтәи арбагала аӡы аҩаӡара 443 метра иҟоуп. Ҳара уахыки-ҽнаки рыла ҳхы иаҳархәо 10 миллион киловатт-сааҭ шракәу ала, ԥхынҷкәын 25-27 рзы уи ацәаҳәа иахысуеит. Уи иаанаго ЕгрыГЕС абри аамҭазы иаангылар алшоит ауп", - ҳәа иҳәеит Џьаџьаиа.
Иара убасгьы иҳәеит сынтәа афымцамчхархәара 20% ишазҳаз.
Ԥхынҷкәын 11 рзы Аԥсныҟа иаашьҭхеит иззыԥшыз урыстәылатәи алашара. "Аҟәа-1" аусура еиҭалагеит, аԥкырақәагьы ԥхынҷкәын 12 рзы иаԥыххеит.
Амаинингқәа, "абзиараз"
Ԥхынҷкәын 8 рзы Аԥсны аекономика аминистрраҿы имҩаԥысыз "Амшынеиқәафымцамч" анапхгареи амчратә структурақәа рхаҭарнакцәеи азлахәыз аенергетика иазку аилацәажәараҿ Аԥсны аԥыза-министр ихаҭыԥуаҩ, аекономика аминистр Кристина Озганԥҳа аҳәамҭа ҟалҵеит ареспубликаҿы амаинингтә фермақәа зегьы аҿыхтәуп, урҭ зтәу ирыхьмырԥшыкәа ҳәа.
Иара убри амш азы Аминистрцәа реилазаара ақәҵарала акриптовалиута аиуразы аусурақәа зегьы 2021 шықәса рашәара 1 аҟынӡа иааннакылеит.
Адәныҟаполитикатә концепциа
Ԥхынҷкәын 7 рзы Аԥсны ахада Аслан Бжьаниа инапы аҵаиҩит аусԥҟа "Аԥсны Аҳәынҭқарра адәныҟатә политика аконцепциа ашьақәырӷәӷәаразы".
Аԥсны амилаҭтә интересқәа азыԥхьагәаҭаны адәныҟаполитикатә ҽазышәарақәа абарҭ ахықәкқәа рынагӡара иазырхазароуп:
Аԥсны Аҳәынҭқарра амилаҭтә шәарҭадара аиқәыршәара, иара атәылауаа рыхьчара, асуверенитети аҵакырадгьыл акзаареи рырӷәӷәара; Аҳәынҭқарра асоциал-економикатә ҿиаразы иманшәалоу адәныҟатә ҭагылазаашьақәа раԥҵара, Аԥсны Аҳәынҭқаррахь аҳәаанырцәтә инвестициақәа радԥхьалара, Аԥсны Аҳәынҭқарра аҳәаанырцә ахәаахәҭра-економикатә интересқәа реиҵыхра; Аҳәаанырцә иҟоу Аԥсны Аҳәынҭқарра атәылауаа рзинқәеи ринтересқәеи рыхьчара; Урыстәылатәи Афедерациеи Аԥсны Аҳәынҭқарреи рыстратегиатә партниорра арӷәӷәареи арҿиареи; Аԥсны Аҳәынҭқарреи егьырҭ аҳәынҭқаррақәеи, зыбжьара адипломатиатә еизыҟазаашьақәа шьақәгылоу, рыбжьара наҟ-ааҟ апартниорра аизырҳареи арҿиареи; Аԥсны Аҳәынҭқарра ԥхьаҟатәи жәларбжьаратә зхаҵара; Адунеи зегь аҟны аԥсуа диаспора рымадара арӷәӷәара; Аԥсны Аҳәынҭқарра жәларбжьаратәи ахыԥша аиҿкаареи арӷәӷәареи; Ақырҭуа-аԥсуа еимакы аҭышәныртәалареи Қырҭтәылеи Аԥсни реизыҟазаашьа аҭышәныртәалареи; Кавказтәи арегион аҿы аҭынчреи аҭышәынтәалареи рырӷәӷәара ацхраара; Аԥсны Аҳәынҭқарра жәларбжьаратәи арегионалтә институтқәа рылаларазы аҽазышәара.
Аветерантә еиҿкара "Аруаа" ааԥхьара ҟарҵеит Аԥсни Қырҭтәылеи рыбжьара аиҿцәажәарақәа рформатцҵа аиҿкааразы аҭагылазаашьақәа разыԥшаара апункт алхтәуп ҳәа.
"Иара убас ҳара иҳаԥхьаӡоит аконцепциа иалагалазарц Аԥсны Аҳәынҭқарра Урыстәылатәи Афедерациа Аҳәынҭқарратә Думеи егьырҭ Аԥсны азхазҵаз аҳәынҭқаррақәа рпарламентқәеи рахь ааԥхьара шыҟанаҵо Аԥсныжәлар рганахьала Қырҭтәыла ШЬАҾА-ШЬАҾАЛА АГЕНОЦИД XX ашәышықәса зегьы иалагӡаны шымҩаԥнагоз азхарҵарц азы", - ҳәа аҳәоит аиҿкаара иҟанаҵаз ааԥхьараҟны.
Ахада имҩаԥигаз аиԥыларақәа
Ԥхынҷкәын 8 рзы Аслан Бжьаниа Аконституциатә реформақәа рымҩаԥгаразы Акомиссиа аилатәара мҩаԥигеит. Иара аиҿкааратә зҵаарақәа ирызкын. Ахада иҳәеит дшақәгәыӷуа аус ҭакԥхықәрала иазнеип ҳәа.
Аԥсны ахада Аслан Бжьаниа ԥхынҷкәын 7 рзы дидикылеит Урыстәыла Афедералтә Шәарҭадаратә маҵзура аофициалтә хаҭарнакс Аԥсны иҟаз аполковник Александр Опарин. Ари аҭыԥ аҿы иара диԥсахуеит аполковник Александр Соболь. Аслан Бжьаниа Александр Опарин иҭабуп ҳәа иеиҳәеит Аԥсны ашәарҭадара аиҿкаараҿы илагаламҭаз. Ҳамҭас ииҭеит аԥсуа милаҭтә хаҵа́́ – ахҭырԥа.
Аслан Бжьаниа Урыстәыла Афедералтә шәарҭадаратә маҵзура аофициалтә хаҭарнак ҿыц Александр Соболь иусураҿы ақәҿиарақәа изеиӷьеишьеит.
Аԥсны ахада Аслан Бжьаниа усутә ныҟәарала Москваҟа амҩа дықәлеит ԥхынҷкәын 9 рзы. Ԥхынҷкәын 11 рзы Аԥсны ахада Аслан Бжьаниа дырԥылеит Москва аиҳабыра аминистр, Москва адәныҟаекономикатәи жәларбжьаратәи аимадарақәеи рдепартамент аиҳабы Сергеи Черемины аџьынџьуаа рзы Москва Аҩны адиректор Петр Гладкови.
Аиԥылараан ирылацәажәан Аслан Бжьаниеи Владимир Путини Шәача абҵара 12 рзы иззеиқәшаҳаҭхаз Аԥсни Урыстәылеи реизыҟазаашьақәа рызҵаарақәа.
Аганқәа азааҭгылеит апрограмма "Ишәарҭам ақалақь" аԥышәа ахархәара. Апрограмма ахархәара амоуп Москва, иара иахықәкы хадоуп ауааԥсыра анагӡаратә мчра агәра рго рыҟаҵара алыршара. Апроект комплекстә информациатә системоуп, ауаажәларратә транспорт асистема аиӷьтәра иазырхоуп.
Аиԥылараҿы ишьҭыхын азҵаара иааиԥмырҟьаӡакәа Аԥсԥны инхо Урыстәыла атәылауаа рзы Аԥсны хырхарҭарацәалатәи ацентр аартра, ирҭахны иҟоу адокументқәа реиқәыршәара армариаразы.
Ахада иара убасгьы Москва аиҳабыра рхаҭарнакцәа драцәажәеит аԥсуа ҟазауаа арҵаратә программа "Москватәи аҵара" ҭырҵаарц азы.
Апарламент аилатәара
Ахаша, ԥхынҷкәын 9 рзы Аԥсны Апарламент актәи аԥхьарала 2021 шықәсазтәи абиуџьет аднакылеит.
Апроект рыдигалеит Афинансқәа рминистр Владимир Делба.
Алагалақәа рыла аҳәынҭбиуџьет азеиԥш хышәаҵышәа 10 миллиардки 589 миллион мааҭ ыҟоуп. Аныхрақәа рыла –10 миллиардки 713 миллион маа-. Абиуџьеттә дефицит иартәеит 123 миллион мааҭ.
2021 шықәсазтәи ареспубликатә биуџьет азеиԥш хышәаҵышәа –8 миллиардки 502 миллион мааҭ ыҟоуп, Урыстәылатәи афинанстә цхыраара – х-миллиардки 949 миллион мааҭ абрахь иналаҵаны.
Ареспубликатә биуџьет азеиԥш ныхрақәа идыртәоит 8 миллиардки 625 миллион мааҭ. Адефицит 123 миллион мааҭ ыҟоуп.
Владимир Делба иазгәеиҭеит 2021 шықәсазтәи абиуџьет ишазыԥхьагәанаҭо абиуџьеттә усхк аусзуҩцәа рулафахәы ашьҭыхрагьы.
Хаз игоу ныхрақәаны иазыԥхьагәаҭоуп апрограмматә уснагӡатәқәа: агроааглыхратә комплекс, агәабзиарахьчара, аҭаацәара қәыԥшқәа рынхарҭа аиӷьтәра.
Афинансқәа рминистр иазгәеиҭеит 2021 шықәса абиуџьеттә усхк азы ишыуадаҩхо.
Апандемиа еиқәымтәацт
Аепидемиа иалагеижьҭеи Аԥсны акоронавирус зцәа иаланы иаадырԥшыз ауаа рхыԥхьаӡара 7136-ҩык ыҟоуп, ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб. Ргәы бзиахеит 5187-ҩык, рыԥсҭазаара иалҵит 97-ҩык.
Ԥхынҷкәын 12 азтәи адыррақәа рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 367-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 93-ҩык акоронавирус рцәа ишалаз аадырԥшит.
Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 96-ҩык ауааԥсыра, урҭ рахьтә 88-ҩык акоронавирус адиагноз рзышьақәырӷәӷәоуп, рҭагылазаашьа бааԥсуп 29-ҩык, ибжьаратәуп - 32-ҩык. Аҟәатәи аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 34-ҩык апациентцәа. Аҟәатәи амобилтә хырхарҭарацәатә госпиталь аҟны ишьҭоуп акоронавирус зыдбалоу 51-ҩык пациент. 48-ҩык рҭагылазаашьа бжьаратәуп ҳәа иԥхьаӡоуп, хҩык рҭагылазаашьа бааԥсуп.
Жәларбжьаратәи аиқәшаҳаҭрақәа
Ԥхынҷкәын 11 рзы Аԥсни Никарагуеи ԥшь-хырхарҭак: акультура, ақыҭанхамҩа, аҵара, аспорт русхкқәа рзы аиқәшаҳаҭрақәа рнапы рыҵарҩит.
Аиқәшаҳаҭрақәа рнапы рыҵарҩит Боливариантәи Ареспублика Венесуелеи Ареспублика Никарагуеи рҟны иҟоу Аԥсны Аҳәынҭқарра иҷыдоуи азинмчи змоу Ацҳаражәҳәаҩ Заур Ӷәаџьааи Ареспублика Никарагуа иҷыдоуи азинмчи змоу Ацҳаражәҳәаҩ Иоска Кальдерони.
Ӷәаџьаа иазгәеиҭеит, Аԥсни Никарагуеи абарҭ аиқәшаҳаҭрақәа рҳәаақәа ирҭагӡаны рхахьы иргаз ахыдҵақәа хымԥада ишрықәныҟәо. Иара иҳәеит Аԥсны ажәлар ахаангьы ахә ҳаракны ишыршьо ареспублика ахьыԥшымра Никарагуа иахьазханаҵаз.
Иоска Кальдерон илҳәеит асеиԥш иҟоу аиқәшаҳаҭрақәа анап рыҵаҩра аҳәынҭқаррақәа рыбжьара аиҩызареи аусеицуреи рҟны еиҳа иҳараку аҩаӡара ҟазҵо шьаҿаны ишыҟоу.
Ацифратә модернизациа
Азеиԥш иурисдикциа иаҵанакуа аӡбарҭатә аппаратқәа рыӡбаҩцәеи русзуҩцәеи ԥхынҷкәын 7-14 рзы аӡбарҭатә информациатә система (АСИС) апрограмматә еиқәыршәара рҵараны иҟоуп.
Аӡбарҭа апресс-маҵзура адыррақәа рыла азеиԥш иурисдикциа иаҵанакуа аӡбарҭақәа уажәазы иазыҟаҵоуп:
- Азеиԥш иурисдикциа иаҵанакуа аӡбарҭақәа рыбжьара аелектронтә документеикәыршара ахәҭаҿы автоматизациатә система;
- Аӡбаҩцәа аматериалқәеи адокументқәеи електронла рзеихшара;
- Аӡбарҭа аусура аматериалқәа рыҭҵаара аҭагылазаашьазы ахатәхаҿқәеи аиурист хаҿқәеи аинформациа рыҭара;
- Аӡбарҭатә актқәеи егьырҭ апроцессуалтә документқәеи иакны рыҵәахра;
- Астатистикатә рбагақәа разырхиара;
- Иалалои иалҵуеи адокументациа аҭаҩреи анеиҭаҵааиҭаҵреи рарбара;
- Аӡбарҭатә актқәеи анагӡаратә документқәеи рыҭареи иара убасгьы аматериалқәа аелектронтә архив ахь рынашьҭара.
Макьана иалыршам аӡбарҭатә еилатәарақәа раудиои-рвидеои ԥкаанҵамҩаԥгара, иара убасгьы Гәдоуҭатәии Аҟәатәии араионтә ӡбарҭақәа рҿии Аԥсны Арратә ӡбарҭаҿи аӡбарҭатә еилатәарақәа рзы азалқәа ыҟам.
Аҭаацәа "рбунт"
Атәылаҿ акоронавирустә инфекциа алаҵәара инадҳәаланы Аԥсны ахада Аслан Бжьаниа аԥкрақәа рыҿҳәара ажьырныҳәа 12 рҟынӡа днахеит. Арахь иаҵанакит ашколқәеи ашколқәраҟынӡатәи аусҳәарҭақәеи.
Аԥсны ашколқәа рҿтәи аҭаацәаратә еилакқәа рхаҭарнакцәа Аԥсны ахада иахь ааԥхьара ҟарҵеит ашколқәа аартызарц азы. Аԥшьгаратә гәыԥ иагәҭакуп ауаажәларратә еиҿкаара "Азеиԥшмилаҭтә ҭаацәаратә еилакы" аԥырҵарц.
Аҭаацәаратә гәыԥ, адистанциатә ҵара иаҿагыло, реилатәара мҩаԥган Аҟәа, ԥхынҷкәын 9 рзы. Аилатәараҿы иаԥхьеит Аслан Бжьаниа иахь иҟарҵаз ааԥхьара атекст. Уа иаҳәоит аҭаацәа агәҭынчымра шаадырԥшуа ашколқәеи ахәыҷбаҳчақәеи рҿы арҵаратә процесс аанкыланы иахьыҟоу азы.
Активистцәа ирҳәеит ауаажәларратә еиҿкаара аиустициа аминистрраҿы ашәҟәы ишҭаргалалак, атәыла ахада иахь анеира ргәы ишҭоу.
Ацәгьоура ахьырхәра
Гал араион инхо Иракли Бебуа Гал Акультура ахан аҿаԥхьа икнаҳаз Аԥсны абираҟ аԥшшәқәа символра рзызуаз аш (полотно-аред.) Аиааира амш аҽны, цәыббра 30 рзы амца ацреиҵеит. Иганахьала ашьаус хацыркын.
Бебуа иганахьала аусӡбара мҩаԥысуан ԥхынҷкәын 7 рзы. Иракли Бебуа х-хәҭаҷк рыҵакрала иус ӡбан: закәаншьаҭада абџьар аҵәахра; Аԥсны Аҳәынҭқарра абираҟи агерби рцәа аԥҽра; аҳәынҭқарратә мазара аԥхасҭатәра рзы. Иракли Бебуа иус ӡбан. Иара ҭакрыла жә-шықәса ихгара иқәырҵеит, иара убас 10 нызқьмааҭ ахараԥсеи.
Иракли Бебуа жә-шықәса азеиԥш режимтә колониаҿы ихигараны дыҟоуп. Иара макьаназы Гал аамҭалатәи абахҭаҿы дҭакуп. Аӡбамҭа азинмч аиуеит жәамш рышьҭахь. Бебуа абри аамҭала азин имоуп аӡбамҭа дахашшаарц.
Ашықәсҿыцазтәи ассир
Аҟәа, Ахақәиҭра ашҭаҿы ԥхынҷкәын 25 рзы иаадыртраны иҟоуп аҵаақәышьқьырырҭа,
Аҟәатәи ақалақьтә еизарҭа аилатәараҿы ақалақь ахадара аҿари аспорти русқәа рзы Адепартамент адиректор Ельза Ҳагԥҳа ашықәсҿыцазтәи аныҳәақәа раантәи рыпланқәа дрылацәажәеит.
Аҵаақәышьқьырырҭа ҵыԥх аиԥш апластик иалхны иҟалом. Уажәы аҵааҵәҟьа ҟалоит. Хымԥада арҵаҩы дадгалахоит, ахәыҷқәеи адуқәеи рзы ақәышьқьраара амаӡақәа дзырбо.
Ҳагԥҳа лажәақәа рыла иара арендла игоуп, х-миллионки бжаки ахшәаахоит. Ауреи аҭбаареи 20-20 метра иҟоуп.
Ақалақьтә еизара адепутат Мизан Адлеиба иҳәеит иахьатәи аамҭазы ариаҟара аԥара аныхра шхыдароу, уи ацхыраара ласы амашьынақәа ҩба алааухәар шауа.
"Атәылаҿа апандемиа алаҵәан иҟоуп. Шәара ахәыҷқәа еизыжәгоит, аҿкыра аҽарҭбаауеит. Еиҳа еиӷьымзи арҭ аԥарақәа COVID-чымазцәа рыцхыраара иазырхазар", - иҳәеит иара.
Аха адепутатцәа реиҳараҩык Адлеиба иқәшаҳаҭымхеит, ашкол ахь имныҟәо згәырӷьарақәа маҷхаз ахәыҷқәа рзы аныҳәа аҭахуп ҳәа азыԥхьаӡаны.
- Ҳашыгԥҳа еиҭалҳәеит Ашықәс ҿыц аныҳәатә программа иалагалахо аҿыцра атәы>>
- Булисқьериаԥҳа еиҭалҳәеит Очамчыра Ашықәс ҿыц аныҳәа рыҽшазыҟарҵо атәы>>
Ҳагԥҳа илҳәеит иахәҭаны иҟоу ашәарҭадаратә уснагӡатәқәа зегьы ишрықәныҟәо.
Ашықәс ҿыц аныҳәазы, иара убасгьы иаартхоит акинотеатр, еиуеиԥшым ахәмарырҭақәа. Зегьы хәыдаԥсадахоит.


АҞӘА, цәыббра 16 — Sputnik, Асҭанда Арӡынԥҳа. Аԥсны Ахада Рауль Ҳаџьымба Вениамин Кондратьеви Рустам Минниханови дрыдныҳәалеит Урыстәылатәи Афедерациа асубиектқәа рҟны имҩаԥысуаз алхрақәа рҟны иргаз аиааиразы ҳәа аанацҳауеит атәыла Ахада иофициалтә саит.
Краснодартәи атәылаҿацә агубернатор Вениамин Кондратьев дидныҳәало Ҳаџьымба иазгәеиҭоит:
"Алхрақәа рҟны шәара шәԥыжәара шаҳаҭра ауеит ажәлар рҟны ишәымоу агәрагареи агәыӷреи. Агубернатор иаҳасабала шәусура иадырҳәалоит ԥхьаҟатәи рԥеиԥш. Шәԥышәеи шәдырреи Краснодартәи атәылаҿацә асоциал-економикатә ҿиареи ԥхьаҟа атәылаҿацә ауааԥсыра рыбзазара аизырҳареи рзы ихәдықәҵаганы иҟоуп", — ҳәа.
Ареспублика Ҭаҭарсҭан апрезидент Русҭам Минниханов иахь ишьҭу адныҳәаларатә шәҟәы аҟны иаҳәоит:
"Ҭаҭарсҭан иқәынхо ажәлар еицҿакрыла рыԥсҭазаара шәыгәра ганы шәнапы ианырҵеит. Иахьазы Ҭаҭарсҭан Урыстәылатәи Афедерациа асубиектқәа рыбжьара еиҳа аҿиареи аԥыжәареи змоу акәны иҟоуп. Агәра згоит президентк иаҳасабала шәусура ԥхьаҟагьы ареспублика аршәҭыкакаҷреи ауааԥсыра рыԥсҭазаара аиӷьтәреи ишрызырхахо".
Краснодартәи атәылаҿацә аҟны агубернатор иалхрақәа мҩаԥысит раԥхьаӡа акәны аҵыхәтәантәи ажәеиза шықәса рыҩныҵҟа. Агубернатор инапынҵақәа аамҭала иназыгӡоз Вениамин Кондратьев ("Единая Россия") алхрақәа раан 84% абжьы ирҭеит. Иара диԥсахит уаанӡа губернаторс акыршықәса иҟаз Александр Ткачиов.
Амҽыша, цәыббра 14 рзы Ҭаҭарсҭан имҩаԥысыз алхрақәа рҟны аиааира игеит Русҭам Минниханов.


Сырма Ашәԥҳа, Sputnik
Аамҭа иахаҿарбагоу аибашьра ахҭысқәа, агәалашәарақәа, иахьатәи ҳҭоурых злашьақәгылоу азгәаҭақәа, ҳаибашьцәа рфырхаҵарақәа, абарҭқәа еизҳауа абиԥарақәа рҟынӡа ишиашоу анагара ҳарҭ зегь иаҳуалԥшьоуп.
Фырхаҵак ихаҿсахьала иҟоуп аԥсуаа зегьы ргәаӷь анааԥшуа. Жәытәаахыс ҳабацәа урҭ рабацәа ззықәԥоз рыԥсадгьыл хәыҷ аиқәырхаразы ҭоурыхла иаҳдыруеит. Аха, иҟоуп хымԥада лабҿаба ҳазхаанугьы. Уи ҳаԥсҭазаара зегьы цәаҳәа еиқәаҵәала иагәылсуа Аԥсны Аџьынџьтәылатә еибашьра иадҳәалоу ашықәсқәа роуп. Ааи, хашҭра зқәым урҭ амш хьанҭақәа, ҳадгьыл зырхыџхыџуаз еихсыӷьра зқәымыз артҟәацгабыжьқәа, хырԥашьа змамыз аԥсҭбарақәа. Ус шаҟа хкы…
Аԥсны Аџьынџьтәылатә еибашьра ианалага, Џьгьарда ақыҭа саб иҩнраҿы сыҟан. Ашкол аҵаҩцәа зегьы реиԥш, саргьы сгәы хыҭхыҭуа ашкол аҭалара сазыԥшын, ажәабатәи акласс ахь сиасуан. Игәхьаазгоз сҩызцәа рбара, аԥсшьара мшқәа ирылагӡаны иаҳзеибымҳәацыз ҳажәабжь хәычқәа рцынхәрас, ҳабла иабараны иҟазаарын аибашьра иаҳзаанагаз ахамышҭыхә. Азныказы иааҳалҩыз ажәабжь хлымӡаах "аибашьра иалагеит" — ҳәа, ахаҵара уадаҩын. Аамҭа цацыԥхьаӡа, иҳамчыз, агәра ҳамгар ҳабацоз… Ирацәоуп аҳәатәы, схәыцрақәа сеимаркуеит, ирацәоуп ақьаад ианысҵаша ахҭысқәа. Урҭ рахьтә уажә сҽазысшәап, егьа ихьаазаргьы еибашьҩык иҭоурых аӡыргара.
Ааи, иҟан ҩнаҭак аҟынтә аишьцәа еибашьра ианеиццоз. Убарҭ ируаӡәкуп Резо Џьалаӷониеи Заира Лацәышԥҳаи рҭаацәа. Дара ԥшьҩык ахшара рааӡеит. Руаӡәк дшыхәыҷыз илыхьыз ачымазара иахҟьаны лыԥсҭазаара далҵит. Иаанхаз хҩык рыхшара нап рыдкыланы, ишахәҭаз еиԥш иреиҳау аҵарақәа ддырҵеит.
Згәыӷреи зԥеиԥш лашеи здырҳәалоз рыхшара рахьтә, ргәы иаанагозма ҩаԥхьа руаӡәк дрыԥхоит ҳәа. Аха, ус рылахь ианын, Анцәа ирзааигаз рхы андраалар акәхеит, насгьы Аԥсадгьыл аныхьчатәха рыхшара излархыбаарыз?! Зыӡбахә сымоу аҭаацәа аибашьра ҟалаанӡа Кәҭол ақыҭа инхон. Аибашьраҿы рыҩны абомба ақәҳан ианарбга, ихҵәаны Уарчаҟа ииасыр акәхеит. Џьалаӷониаа рҭаацәа сара схәыҷаахыс издыруеит.
Ақыҭаҿы сахьынхо аандоуп иҳабжьоу рыԥҳеиҳаб Фатима аҩнра ҳәа дахьрымоу, Лагәлаа дырҭацоуп. Ишырҳәо еиԥш, жәлак еицаҳхымзаргьы, Лагәлааи ҳареи ҳҿаҵа еиҩшаны еицаҳфоит, ҭаацәак реиԥш ҳаҟоуп.
Сара, Фатима лҟынтә лассы-лассы исаҳауан лыԥсы еиԥш бзиа илбоз лашьцәа еиҵбацәа Ҭемыри Мазлоуи рыӡбахә. Иахьеиԥш сыбла ихгылоуп, аибашьра аамҭазы урҭ рзы шаҟа дыгәжәажәоз, лҩеишьцәа ргәырҩа шаҟа даргәаҭеиуаз, аибашьра адәаҟынтә еибганы ихынҳәуоу изыхнымҳәуоу анылзымдыруаз аамҭазы. Зашьцәа еибашьуаз аеҳәшьа лҟазшьа бзиа иабзоураны, лхьаа лынмырԥшкәа, дызланагалаз аҭаацәа рҿаԥхьа ҭацара луан, хҩык лхәыҷыԥшқақәа лааӡон.
Ус, аибашьра ашыкьымҭазы Ҭемыр ихьӡала иааҳалаҩит ажәабжь хлымӡаах. Сахьынхо аҳаблаҿы, еизынхаз агәылацәа ҳмаҷҩын. Ақыҭақәа зегьы реиԥш, ҳара ҳқыҭагьы ахҭыԥ иадмыргар ҟалозма? Аҩны ҳшыҟаз агәашә абжьы геит. Ҳандәылыԥшызар, ҳгәыла ԥҳәыск дыццакыццакуа ашҭ а дааҭалеит. "Фатима лашьа рыуа дарбану жәдыруама, абааԥсы" — ҳәа ҿаалҭит. Усҟан иҟалахьаз ҳәа акагь ҳмаҳацызт, арахь Ҭемыр иҩызцәеи иареи амина иашьхьазаап… Ҵәахышьа змамыз ажәабжь хлымӡаах зегьы иаарылаҩит…
Уижьҭеи иҵит акыр шықәса. 25 шықәса рнаҩс, Фатима лахь аҳәара ҟасҵеит, лашьа иӡбахә ала дсацәажәарц, дызнысыз еибашьратә мҩа ахьӡала ажәабжьқәа сзеиҭалҳәарц. Издыруан, лгәы шыԥшаауаз, аиҭаҳәара шылцәыуадаҩхоз, аха дақәшаҳаҭхеит. Иаразнак лашьа иӡбахә ала ҳаицәажәара ахы акыр лгәы лыхьыр ҳәа сшәан, лҭаацәа рыӡбахә ала ҳналагеит.
"Сара саб Резо Леуа-иԥа Џьалаӷониа дмашьынаныҟәцаҩын, Аԥснытәи АССР зҽаԥсазтәыз аҽыбӷаҟаза ҳәа ахьӡ даԥсахахьан. Сан, Лацәышба Заира Нестор-иԥҳа, диплом ҟаԥшьыла аинститут даналга анаҩс, 50 шықәса инарзынаԥшуа Кәтолтәи абжьаратә школ аҿы аурыс бызшәеи алитературеи рырҵаҩыс аус луит", — ацәажәара хацлыркит Фатима.
Ииашаҵәҟьаны, Џьалаӷониаа рҭаацәа, аԥсыуак ишиаҭәо ала рхы ныҟәыргоит. Рыхшара, хымԥада ҳаԥсуара аҵасқәа рыларааӡеит. Апатуеиқәҵара, аизыӡырҩра, аԥсадгьыл агәыбылра, агәыҳалалра-арҭ аҟазшьақәа зегьы ари аҭаацәараҿы аҳра руан.
"Аибашьраҿы иҭахаз сашьеиҵбы Ҭемыр, Кәтолтәи абжьаратә школ даналга, Аҟәатәи аиндустриалтә техникум уахынлатәи аҟәша дҭалеит, ҽынла аус иуан Ни ЕПИТ ҳәа изышьҭоу амаамынқәа рпитомник аҿы. Иара дхәыҷаахыс арыцҳашьара илан, ауаҩы изы иԥсы ҭихуан, зегьы дҳаҵҳаҵо дрышьҭан, ицәаҩа бзиан, зегьы дырзааигәан", — хәыцра шәкы деимаркуа дҳацәажәон аветеран иаҳәшьа.
Ҭемыр арра-маҵзура дахысуан Украина, Запорожие ақалақь аҿы. Аус ахьиуази, аҵара ахьиҵози рҟынтәи ицыз аҟазшьарба иабзоураны, икомандир дидикылоит машьынала дныҟәигаларц. Аҽхәаԥхьыӡқәа рацәаны иара ихьӡала ҳаниҳаби ирзаауан. Урҭ рнылахьан агазеҭқәа: "Аԥсны ҟаԥшь", "Советская Абхазия". Ҭемыр хьыӡла-ԥшала арра маҵзура хыркәшаны данаа, иациҵеит иҵара, латәарадатәи аҟәшахьы ииаганы, аусура далагеит Кындыӷтәи аԥсаатә ааӡарҭаҿы машьынаныҟәцаҩыс. Ҭемыр даара аҽыбӷаҟазара злаз ҷкәынан, аҽы даласазшәа акәын деинааланы аҽы дшақәтәоз. Очамчыра араиони Кәтол ақыҭеи рыхьӡала имаҷымкәа аԥхьахәқәа игахьан.
1989 шықәса, ԥхынгәымза 15-16 рзы имҩаԥысуаз аидысларақәа дрылахәын. Аԥсуа гвардиа анеиҿыркаауаз раԥхьа уи иалалақәаз дыруаӡәкын.
"Аибашьра ианалага, Ҭемыр Кәтол дыҟан, усҟан иара 23 шықәса ихыҵуан. Иҳаиҵбу ҳашьа Мазлоу (Ҭамел) 19 шықәса ракәын ихыҵуаз. Аҩыџьагьы ԥшрак ҟамҵакәа, Кәтол еиҿыркааз агәыԥ "Дельфин" иалалеит", — илгәалалыршәоит аишьцәа раҳәшьазаҵә Фатима Џьалаӷониаԥҳа.
Ииашаҵәҟьаны, Ҭемыр аангылашьа змамыз иакәын, иҩызцәа рҿы дыгәрагаҩын, амца даҩызан, ихы зқәикыз аҵыхәтәанӡа инаигӡон.
"Исгәалашәоит, еимгеимцарак ҟаланы ҳанеибабоз ииҳәоз иажәақәа: "Атрасса гәхьаазгоит" — ҳәа. Аха, уахь анылара ҟаломызт, избанзар аӷа инапаҿы иҟан. Уи аҭарцәра анылара иара дахьахьымӡаз схы ахызбаауеит. Ус еиԥш иҩызцәеи иареи шаҟа хкы ирхьымӡазеи?", — лылаӷырӡқәа лгәаҵа иҭаԥсо дҳацәажәон Фатима.
Ҭемыр деибашьуан Мрагыларатәи афронт аҿы: Ҭоумышь, Тамшь, Ануаа рхәы, Лабра, Кындыӷ. Агәыԥ "Дельфин" аҟынтәи диасуеит "Катран" ашҟа. Еиҳа иахьшәарҭаз ажәыларақәа, аҭыԥқәа рҿы дыҟан. Ҩынтә ахәра иоухьан, илымҳа иамаҳауа иҟалахьан, аха ахәышәтәырҭахь дцомызт.
Хәажәкырамза 1 азы акәын. Ҭемыр иҩызцәеи иареи Лабра ахақәиҭтәразы ицоз архәҭа иалан. Уи аҽны ҳаибашьцәа ирылшеит ари ақыҭа аҭарцәра, аӷацәа маҷҩымкәа рҭархара. Ҭемыргьы убраҟа иҿахҵәеит еибашьратә мҩа…
"Ихәыҷраахыс бзиа иибоз иҩыза бзиа Даур Қәҭарба, Бондо Бебиа, Заур Қәаранӡиа, иара, ахәышәтәырҭахь ишыргоз, изларгоз атрактор амина аҵаԥжәан, рыԥшьҩыкгьы иаразнак еицҭахеит", — егьа илцәыуадаҩзаргьы лашьа иҭахара, дҳацәажәон Фатима.
Хәажәкырамза 1-2 рзы ақырҭқәа рҳаирпланқәа ақыҭақәа абомбақәа рыларыжьуан. Убас еиԥш, Кәтолгьы. Џьалаӷониаа ирыхьыз агәаҟра ирзеицәахеит аԥсра заҳаны иаауаз ауаа акрыхьыр ҳәа иахьшәоз, аха разҟны еиқәхеит.
"Ус хымчыбжьа ааҵуаны, икаҳаз абомба сҭаацәа рынхара зегьы ықәнагеит, дара насыԥны акгьы рмыхьит. Аха, аибашьра ашьҭахь, ҿыц анхара ашьақәыргылара рылымшеит, даҽа қыҭак ахь ииасыр акәхеит", — лгәы иаланы илҳәон Фатима.
Ҭемыр Џьалаӷониа, аибашьраҿы иҭахаз иқыҭа ҷкәынцәа зегьы реиԥш, анышә дамадоуп Кәтол.
Даара игәыҭшьаагоу хҭысуп, Ҭемыр иҭахара анаҩс, иҭаацәа зықәшәаз ахҭыс. Уи ус лабҿаба абара акәым, азыӡырҩра гәаӷьыуацәоуп.
"Ҭемыр амина иҿнахыз изшьапык аԥшаара уадаҩхеит. Иара данҭаха ашьҭахь, хымз рнаҩс, саби сашьеиҵби изшьапык ԥшааны анышә дахьамадаз инаганы иржит", — абра иҿахҵәеит Фатима лашьа изкны иаҳзеиҭалҳәоз ажәабжь. Иацылҵашаз шыҟазгьы, иуадаҩын анаҩстәи ацәажәара.
Абас иҿахҵәеит аибашьҩы, ақәрахьымӡа, "Агәымшәараз амедал" занашьоу Ҭемыр Џьалаӷониа иԥсҭазаара. Аԥсуаа зегьы реиԥш, Аиааира абара дазгәышьуан, аха илахьынҵамхеит.
Ҩыџьа аишьцәа Ҭемыри Мазлоуи раҳәшьеиҳаб Фатима илҭахуп лашьцәеи, лыуаажәлари ззықәԥоз ҳаԥсадгьыл аҿы уаҳа аибашьра ҟамларц, изызҳауа ахәыҷқәа еснагь рыжәҩан цқьазарц. Лгәы ааиқәылҳәалан лара аҵыхәтәаны абас еиԥш азгәалҭеит:
"Иҭахаз рыԥсаҭа лашазааит, ргәалашәара еснагь иҳацзааит. Шьала иааргаз Аиааира нагӡазааит! Илашааит, ишәҭлааит, икакаҷлааит ҳ-Аԥсынра!"
Фатима лани лаби иахьа ргәы рыладууп изызҳауа рмаҭацәа. Рыҷкәын ихы зқәиҵаз рыԥсадгьыл аҿы ахьхьа — џьџьаҳәа рыԥсҭазаара ахьымҩасуа. Мазлоу, ҩыџьа аҭыԥҳацәа драбуп, ахԥатәи ахшара иира дазыԥшуп. Фатима лакәзар, хҩык ахшара дрануп, уажәшьҭа дагьандууп. Ирзеиӷьасшьоит арҭ аҭаацәара ԥшӡа агәабзиара, аизҳара, еснагь агәалаҟара бзиа. Уаҳа ҳадгьыл аҿы аибашьра ҟамлааит. Агәырӷьа жәабжьқәа рацәахааит!


АҞӘА, цәыббра 17 – Sputnik. Аԥсны ахада Аслан Бжьаниа анапынҵа ҟаиҵеит цәыббра 25 рҟынӡа Аԥсны ашколқәа зегьы кьысрада ашоура зшәо атермометрқәа рыла еиқәыршәазарц ҳәа аанацҳауеит ахада исаит.
Абри аҩыза анапынҵа рыҭоуп Агәабзиарахьчара аминистр Ҭамаз Ҵахнакьиеи Афинансқәа рминистр Владимир Делбеи.
"Анапынҵа шынагӡоу гәаҭахоит цәыббра 25 анахыс", - иҳәеит ахада.
Уаанӡа аҵара аминистр Инал Габлиа аҳәамҭа ҟаиҵахьан аҵаратә процесс акоронавирус азы иаанукылартә иҟам, аха аҭагылазаашьа иашьклаԥшлатәуп, Асанитартә-епидемиологиатә маҵзура абжьгарақәа ирықәныҟәалатәуп ҳәа.
Иахьазы Аԥсны акоронавирус зыдбалоу рхыԥхьаӡара 756-ҩык ыҟоуп. Урҭ рҟынтәи 198-ҩык апациентцәа ргәабзиара шьақәгылахьеит, быжьҩык рыԥсҭазаара иалҵит.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


АҞӘА, рашәара 15 – Sputnik. Апансионат "Самшитовая роща" аҟны ахәрақәа зауыз ҩыџьа Урыстәыла атәылауаа рыԥсҭазаара шәарҭара иҭагылам. Абри азы адырра ҟаиҵеит Аԥсны иҟоу Урыстәыла Ацҳаражәҳәарҭа апресс-маҵзура апресс-маӡаныҟәгаҩ Денис Лавриков.
"Аԥсны иҟоу Урыстәыла ААР ахаҭарнакцәеи, Аԥсны ААР ахаҭарнакцәеи, Ацҳаражәҳәарҭа аконсултә ҟәшеи ари аус аицхылаԥшра аҳҭоит. Аԥсшьаҩцәа рҭагылазаашьа шәарҭам. Оперативла актәи ацхыраара рыҭан. Уажәы Шәача ахәышәтәра иахысуеит. Рыхәрақәа ӷәӷәоуп, аха рыԥсҭазаара шәарҭам", - иҳәеит иара.
Пицунда, апансионат "Самшитовая роща" аҵакыраҿы ақьафурҭа "Аԥсны" аҟны рашәара 15, асааҭ 00:20 рзы ахысра аҭыԥ шамаз азы Пицундатәи амилициа аҷаԥшьаратә ҟәшахьы аҭел иасит. Аҭыԥ ахь инеииз аопергәыԥ ишьақәдыргылеит ахысра зуыз Аԥсны атәылауаҩ Ԥлиа Дмитри Виктор-иԥа, 1978 шықәса рзы ииз, Гәдоуҭа араион Лыхны ақыҭан инхо шиакәу.
Аԥсны ААР адыррақәа рыла Урыстәыла атәылауаа Филоиан А. А., Салимгариев Т. Н., Ԥлиа Д.В. ажәақәа анеимарк ашьҭахь Ԥлиа актәи ишьапҳәырӡыӡи ишьамхи дыриехсит, аҩбатәи – фынтә иармашьапи игәчамахи дыриехсит.
Ахәрақәа зауыз аԥхьанатә Гагратәи ахәышәтәырҭахь инаргеит, анаҩс Урыстәылаҟа ииаргеит.
Ахысра ҟазҵаз ихаҭа ибрыз ахы иаахеит.
Ԥлиа изныкымкәа еиуеиԥшым азинеилагарақәа рзы аҭакԥхықәрақәа идырҵахьан. Уажәы иара Ареспубликатә хәышәтәырҭа дҭоуп. Ахҭыс азы аматериал еизыргоит.
Аҩныҵҟатәи аусқәа рминистр Дмитри Дбар иажәақәа рыла, Ԥлиа хәышықәса инаркны аҭакра иқәырҵар ҟалоит.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


АҞӘА, жьҭаара 4 - Sputnik. Адиагноз COVID-19 ззышьақәыргылаз Аԥсны атәылауаҩ иԥсҭазаара далҵит Шәачатәи аҿкчымазаратә хәышәтәырҭаҿы ҳәа адырра ҟанаҵоит Краснодартәи атәылаҿацә ахадара апресс-маҵзура.
38 шықәса зхыҵуаз апациент ахәышәтәырҭахь данааргоз даара дхьанҭан.
Аҳақьымцәа ирылшоз зегь шыҟарҵазгьы, ахаҵа изимыхәеит. Ачымазаҩ акоронавирус аформа ӷәӷәа иман, иара убас ҩ-ганкахьалатәи агәаҵәкреи ашьақәыӷәӷәара ҳараки шимаз шьақәырӷәӷәан.
Аҵыхәтәантәи уахыки-ҽнаки рыла Краснодартәи атәылаҿацә аҟны рыԥсҭазаара иалҵит акоронавирус зцәа иалаз ҩыџьа апациентцәа. апандемиа ҟалеижьҭеи Ҟәбан иахьаҵанакуа COVID-19 иахҟьаз аԥсыҭбарақәа 291 ыҟоуп.
Иахьазы Аԥсны иахьаҵанакуа акоронавирус рыдырбалахьеит 1659-ҩык ауааԥсыра. Урҭ рахьтә ргәы бзиахеит 602-ҩык, 13-ҩык рыԥсҭазаара иалҵит.
Акоронавирус иадҳәалоу ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


АҞӘА, лаҵара 18 - Sputnik. Урыстәыла аҵыхәтәантәи уахыки-ҽнаки рыла 8926 коронавирус хҭыс ҿыц ҟалеит 81 регион рҿы ҳәа аанацҳауеит COVID-19 иаҿагыланы ақәԥаразы аоперативтә штаб.
Авирус змоу рҟынтәи 40,1% ачымазара аҟазшьа рыдубаломызт. Иҳаҩсыз 24 сааҭ рыла 91-ҩык ԥсит, ргәабзиара шьақәгылеит 2836 –ҩык.
Ицаз аамҭала 2722-ҩык рыԥсҭазаара иалҵит, 70 209 –ҩык ргәабзиара шьақәгылеит.
Адунеи аҿы апандемиа рыларҳәеижьҭеи Аԥсны иахьаҵанакуа COVID-19 рыхьхьеит 20-ҩык ҳтәылауаа.
Ауааԥсыра акоронавирустә инфекциа рацәыхьчаразы аоперативтә штаб адыррақәа рыла, ичмазаҩхаз рыхәҭак Урыстәылантәи иааз аԥсуа студентцәа роуп, даҽаӡәы - Даӷьсҭанынтәи иааз Абыжьбатәи аурыс база аррамаҵзурауаҩ иоуп, уи ашьҭахь акоронавирус рыхьит ҳәа ирылаҳәаз ҩыџьа Москвантәи иааз Бамбора инхо атәылауаа роуп, аҵыхәтәаны акоронавирус злаҽыз хҩык Аҟәа иқәынхо Шәачантәи иааз ҭаацәарак роуп.
Мшаԥымзазы Аԥсны акоронавирус рыдбалан хҩык Гагра ақалақьуаа. Ҩыџьа ргәы бзиахеит, 1925 шықәсазы ииз ахԥатәи ачымазаҩ лыԥсҭазаара далҵит.
Агәабзиарахьчара аминистрра адыррақәа рыла, лаҵара 16 рзы Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭа дыҭҩаан урыстәылантәи иааз акурсантцәа руаӡәык.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


АҞӘА, ԥхынҷкәын 11 – Sputnik. Аепидемиа иалагеижьҭеи Аԥсны акоронавирус зцәа иаланы иаадырԥшыз ауаа рхыԥхьаӡара 6043-ҩык ыҟоуп, ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Ргәы бзиахеит 5126-ҩык, рыԥсҭазаара иалҵит 95-ҩык.
Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҟны лыԥсҭазаара далҵит 62 шықәса зхыҵуа апациентка. Лара акоронавирустә инфекциеи лыдбалан. Иақәнагаз атерапиа шылзмҩаԥыргозгьы, лыдунеи лыԥсахит ԥхынҷкәын 10 рзы.
Аҟәатәи амобилтә госпиталь аҟны лыԥсҭазаара далҵит 1946 шықәса рзы ииз даҽа пациентк. Илзымҩаԥыргоз атерапиа иахьмырԥшкәа, апациент лыԥсҭазаара далҵит ԥхынҷкәын 9 рзы.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 90-ҩык ауааԥсыра, урҭ рахьтә 76-ҩык акоронавирус адиагноз рзышьақәырӷәӷәоуп, рҭагылазаашьа бааԥсуп 20-ҩык, ибжьаратәуп - 26-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 34-ҩык пациент, Очамчыратәи ахәышәтәырҭаҿы-25-ҩык.
Аҟәатәи амобилтә профилрацәатә госпиталь аҟны ишьҭоуп акоронавирус зыдбалоу 49-ҩык пациент. 46-ҩык рҭагылазаашьа бжьаратәуп ҳәа иԥхьаӡоуп, хҩык рҭагылазаашьа бааԥсуп.
Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб ажәлар рахь ааԥхьара ҟанаҵоит ачымазара ҿкы рымкырц азы иахәҭоу аԥҟарақәа зегьы ирықәныҟәаларц.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>


АҞӘА, лаҵара 26 - Sputnik. Урыстәыла ахада Владимир Путин аҳәамҭа ҟаиҵеит атәыла иахьаҵанакуа акоронавирус ашыкьымҭа ҳахысит ҳәа аҟазауаа агәаанагара шрымоу. Абри атәы аанацҳауеит РИА Новости.
Авидеоконференциа арежим ала имҩаԥысуаз Урыстәыла атәылахьчара аминистр Сергеи Шоигуи иареи риеԥылараан Путин ҭабуп ҳәа реиҳәеит Италиа, Сербиа, Босниеи Герцеговинеи уҳәа атәылақәа COVID-19 иаҿагыланы русураан ацхыраара рызҭаз аминистрра амедицинатә хәҭақәа.
"Иҳәатәуп уажәгьы ацхырааразы аҳәарақәа шҳауа. Авирус ашыкьымҭа ҳахысит ҳәа ирыԥхьаӡоит аҟазауаа, аха ус шакәугьы иҟаҳҵаз ахәшьара аҭоуп адунеи аҿы", - иҳәеит Путин.
Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла Урыстәыла иаарԥшын 8915 коронавирус хҭыс ҿыц 83 регион рыҟны.
Уахыки-ҽнаки рыла 174-ҩык акоронавирус змаз рыԥсҭазаара иалҵит, ргәабзиара шьақәгылеит 12 331-ҩык. Апандемиа ааҟалеижьҭеи Урыстәыла иахьаҵанакуа 3 807-ҩык рыԥсҭазаара иалҵит, ргәабзиара ҭышәынтәалеит 131 129-ҩык.
Акоронавирус иадҳәалоу ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


Саида Жьиԥҳа, Sputnik
Аԥсҭазаара даара иџьашьахәуп. Иахьа унапы злаку аус уаҵәы ушымгәыӷӡо узанааҭ иацәыхараӡоу ҽакала иуԥсахыр алшоит. Убас лыхьит Аԥсны Аџьынџьтәылатә еибашьраан амедико-санитартә баталион иалаз, "Агәымшәаразы" амедал занашьоу Татиана Аиԥҳа-Жданова.
Хԥеи фбеи зхыҵуаз ҩыџьа лхәыҷқәа ланхәа иналыҭаны, аибашьра ицаз лашьа Витали Аибеи, лымаҳә Андреи Можаискии, атыл амаҵ азызуаз лаб Анатоли Аибеи рҿаԥхьа иԥхашьароуп ҳәа иԥхьаӡаны, аԥсуа еибашьцәа Гагра араион ахы ианақәиҭыртә ашьҭахь, жьҭаара 18 рзы Татиана далалоит Џьумка Чрыгба командаҟаҵаҩс дызмаз аҩбатәи абригада, актәи абаталион.
"Гагра, Аԥсшьарҭа ҩны "Нарҭ" ҳәа иахьашьҭоу акомендатурахь саннеи, "ҩыџьа ахәыҷқәа ран аибашьрахь усс бымаӡам" ҳәа саҳәаны, насгьы сыԥшәма ижәлала ашәҟәы сахьаныз, стәым милаҭуп ҳәа, аҩныҟа срышьҭит. Аха сара исызгәакьаз зегьы аӷа ихымца иаҿагылан азы аҩны сгәы сартәомызт. Ианысымуӡа, сшаԥсыуаз нараҳәаны, усҟан амилициа аусзуҩцәа рыла ишьақәгылаз агәыԥ саларҵарц срыҳәеит", - еиҭалҳәоит Татиана.
Анаҩс, Татиана амедико-санитартә баталион дахәҭакхеит. Уи акомандаҟаҵаҩ Гәырам Шьоуа, ҿыц изнеиз амедицина аганахь ала аԥышәа шлымамыз аниба, дџьеишьеит. Аха лыгәаӷьра агәра инаргеит зегьы шылҵо, амедеиҳәшьара шлылҵуа. Ус иагьыҟалеит.
"Аибашьра санцоз, агәыр алаҵашьа акәын издыруаз, иара уигьы схазы иҟасҵалон азы исҵеит акәымзар, џьара курск сахымсит. Аиаша сҳәозар ашьагьы сацәшәон", - еиҭалҳәоит лара.
Татиана Аиԥҳа аибашьра адәаҟны раԥхьатәи амедицинатә цхыраара зылҭаз асолдаҭ ижәҩахыр ахыԥҽыха иҭнажәеит. Ахаан ариаҟара ашьа зымбацыз далаԥсны дкаҳахьан, аха зныҭрыс лхаҿы иааит ус ак лыхьар аҩныҟа дшырышьҭуаз, лганахь агәрамгара шцәырҵуаз.
"Гәымсҭатәи афронт аҿоуп раԥхьаӡа акәны амедеиҳәшьа лаҳасабала схы ахьԥысшәаз. Азнык азы ауаҩы ижьы ҭжәаны, ашьа даганы данызба салаԥсхьан, аха изулак схы саиааны ацхыраара исҭеит", - ҳәа лажәа иацылҵоит лара.
Татиана хыԥхьаӡара рацәала ахәцәа рыдкылара лықәшәеит Шроматәи ажәылараан, убас Аҟәа агараангьы.
Ихәызи ишьызи реилыргара, ахәрақәа ррыцқьара, ашьа аанкылара, ахьаа зыртәо агәырқәа рылаҵара уҳәа аамҭа кьаҿ ала иахьӡар акәын.
"Зхи зымгәеи ахыԥҽыха иҭнажәаз еиҳа иӷәӷәақәаз ахәцәа ҳәа иаҳԥхьаӡон. Урҭ рыҩнуҵҟатәи рыԥсҭазааратә цәеижьхәҭақәа ршьацара аанкылара ҳалымшар, агоспиталь ахь инаргаанӡа рыԥсҭазаара иалҵыр ауан, убри аҟнытә ҭакԥхықәрала ҳрызнеиуан, рцәеижь азгәаҭаны иҳарион", - ҳәа инаҵылшьит Татиана Аиԥҳа.
Амедеиҳәшьа илҳәеит, ахәцәа анырзааргоз ахьаа зманы иӷзуаз рзы еиҳа ргәы шҭынчыз, избанзар урҭ рхьаа рныруазар, рыԥсҭазаара ԥырхага аиуӡом, ахьаа гәыҿкаага зманы зыбжьы зыхәлашәоз, зыблақәа ҭыҵны иуҿаԥшуаз дшәарҭан.
Татиана дызлаз агәыԥ рыԥсахуан Пицундаа. Амедеиҳәшьа мышқәак ҳәа аҩныҟа данаауаз уахынла дзыцәомызт. Ахысыбжьқәа дрышьцылахьан азы, аҭынчра лзышьҭхуамызт.
Аибашьратә медеиҳәшьа далахәын Ажьырныҳәатәи, Шроматәи, Аҟәатәи ажәыларақәа, убас Мрагыларатәии, Мраҭашәаратәии афронтқәа анеиқәшәа имҩаԥыргоз арыцқьарақәа. Иланашьоуп "Агәымшәаразы" амедал.
Иазгәоумҭарц залшом, акоронавирус иахырҟьаны иаԥҵахаз аҭагылазаашьа хьанҭа аангьы амедико-санитартә баталион ахаҭарнакцәа аганаҿы ишаанымхаз. Рхаҭақәа ргәабзиара шыуашәшәыроугьы, рықәрақәа шмаҷымгьы, ҩаԥхьа хатәгәаԥхарала рыжәлар ирыдгылеит. Татиана Аиԥҳа илыцеибашьуаз лҩыза, Аԥсны афырԥҳәыс Инга Барцыцԥҳаи лареи Гагратәи араионтә хәшәтәырҭа хада амедеиҳәшьцәеи дареи рҽеиҭныԥсахло Ԥсоу аҳәааҟны руалԥшьақәа нарыгӡоит. Ииасуа ауаа рымцашоурақәа ршәоит, акоронавирус аҽацәыхьчаразы иарбоу амедицинатә ԥҟарақәа иахьынӡарықәныҟәо гәарҭоит.
Аибашьра аветеран, машәыршақә имедеиҳәшьахаз Татиана Аиԥҳа, амедицина аусзуҩцәа рымш аҽны, аамҭа хьанҭақәа раан илывагылаз, аибашьцәа рыԥсҭазаара еиқәзырхоз, иахьагьы ауаа ргәабзиара знапы иану амедицина аусзуҩцәа ахатәрақәеи, аҿарацәеи дрыдныҳәало ирзеиӷьалшьеит рхаҭақәа ргәашьамх ӷәӷәаны лассы аамҭа рҭаацәа ирыгымкәа, гәырӷьарыла рыԥсҭазаара мҩасырц.


17.12.2021
Аԥсны Аҳәынҭқарра Ахада Аслан Бжьаниа Афон ҿыц аҟны аусуратә ныҟәара мҩаҧигеит.
Аҳәынҭқарра Ахада даҭааит еиуеиҧшым аҭагылазаашьақәа ирыхҟьаны 2021ш. лаҵарамза инаркны аус зымуа ахәыҷбаҳча "Алашара" .
Ари ахәыҷбаҳча ргылан Аҧсны Аҳәынҭқарра асоциалтә-економикатә ҿиара ацхрааразы Аинвестициатә прграмма аҳәаақәа ирҭагӡаны. Аргылара иақәхарџьын 136 млн. мааҭ.
Шьаҭанкылатәи аргылара аусбарҭа аиҳабы Ҭемыр Агрба Ахада изеиҭеиҳәеит ари аобиект аҟны ицәырҵыз ауадаҩрақәа шаҧыхххо.
Аҳәынҭқарра Ахада игәеиҭеит Анхәа ақыҭаҿы аҳаблабжьаларҭаҿы адгьылҳәазара иахҟьаны автомашьынамҩа ахьҿабгаз аҭыԥ. "Уи аҭыҧ рӷәӷәахоит аҭӡы ҵаргәақәа ҩба рыла. Аусурақәа мҩаҧысуеит аамҭа аҿҳәара иақәыршәаны", - иҳәеит Ҭемыр Агрба.
Ҳазҭагылоу аамҭазы аусурақәа ирыхшәаауп 5 млн. 689 нызқь мааҭ. Иааидкыланы, арӷәӷәара иазку аусурақәа ирықәхарџьхоит 20 млн.мааҭ.
Аслан Бжьаниа даҭааит ақалақь аҟны аӡымҩахгагатә цәаҳәақәа шьаҭанкыла рырҽеира ахьымҩаԥысуа аҭыԥгьы. Ахада имҩаҧысуа аусурақәа "хар амам" ҳәа рыхә ишьеит.
Аусуратә ныҟәарақәа реихшьала ҟаҵо, аҳәынҭқарра Ахада Афон Ҿыц ақалақь администрациаҿы аусуратә еилатәара мҩаҧигеит.
Афона ҿыц ахада Ҭемыр Оҭырба Ахада адырра ииҭеит аҳасабырбатә аамҭа иалагӡаны имҩаԥгаз аусуразы.
Уи иажәақәа рыла, короновирустә ҿкы алаҵәара аамҭа аҩныҵҟа ақалақьи уи акәша-мыкәша иҟоу ақыҭақәеи рыҟны иаарԥшуп ачымазара зыхьыз 747 -ҩык. «Урҭ рахьтә 734 хәышәтәуп, астационартә хәышәтәра иахысит 75-ҩык. Иааизакны, аепидимеологиатә ҭагылазаашьа ҭышәынтәалоуп», - иҳәеит Оҭырба. Убри аан уи иазгәеиҭеит ақалақь аҟны авакцина злазҵаз рхыԥхьаӡара шырацәам.
Администрациа ахада далацәажәеит ақалақь абиуџьетгьы. «Ҳазҭоу ашықәс азы иазԥхьагәаҭан 58 млн 240 нызқь мааҭ. Аплан инацҵаны анагӡареи 2020 шықәсаҟнытә ииасыз ацәынхеи еицыланы Афон ҿыц абиуџьет иартәеит 65 млн. мааҭ», - иҳәеит иара. Ашәахтәқәа рзы аплан нагӡоуп 130%. «Ԥхынҷкәынмза 12 рзы Афонҿыцтәи аҳаԥы иаҭааит 427 нызқьҩык ауаа, ари 213 млн мааҭ артәеит. Арҭ ахархәагақәа рыҟнытә ақалақь иаиуит 50 млн мааҭ», - ҳәа азгәеиҭеит иара.
Акриминогентә ҭагылазаашьа ақалақь аҟны иҭышәынтәалоуп. «Ауадаҩрақәа ыҟоуп афымцалашаразы. Аидара аԥхын еиԥш аӡынгьы иазҳауеит. Афымцакаҭақәа хеит, ҭыԥқәак рыҟны атрансформаторқәа ԥсахтәуп, аха иааизакны, афымцамч еиԥҟьарада иҟоуп», - иҳәеит Оҭырба, уи ахәԥса ашәара атәы ҳҳәозар арбагақәа 22 - 25% рҟынӡа иҟоуп .
Ахада агәынамӡара ааирԥшит ахәԥса ашәаразы иҟоу аҭагылазаашьазы, иагьрыдиҵеит 2022 шықәса ажьырныҳәамза анҵәамҭанӡа апроцентқәа рырбагақәа 50 рҟынӡа рышьҭыхра.


АҞӘА, ԥхынгәы 12 – Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 528-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 179-ҩык рцәа акоронавирус шалаз аадырԥшит, абри атәы аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Гәдоуҭатәи ахәшәтәырҭаҿы ҩымш рыла рыԥсҭазаара иалҵит акоронавирус злаз ҩыџьа ачымазцәа - 71 шықәса зхыҵуази 62 шықәса зхыҵуази.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәшәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 142-ҩык, рҭагылазаашьа бааԥсуп 42-а, ибжьаратәуп - 35-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәшәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 43-ҩык апациентцәа, урҭ рахьтә 15-ҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәшәтәуеит 27-ҩык, Гагратәи ахәшәтәырҭаҿы - 42-ҩык, Тҟәарчалтәи ахәшәтәырҭаҿы - 15-ҩык апациентцәа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


АҞӘА, цәыббра 18 – Sputnik. Гагра араион аҿы ашәахтәқәа реизгара апроблема зыдҳәалоу мзыз хадас иҟоу 2020 шықәса рзы аԥхынтә курорттә сезон ахькьаҿхаз ауп ҳәа арадио Sputnik иазеиҭеиҳәеит Аԥсны ашәахтәқәеи аизгақәеи рминистрра аинспектор хада Едгар Бениа.
"Апроблемақәа зегьы апандемиа иахҟьеит ҳәа ҳазҳәом, аха усгьы уи азгәаҭамзар ҟалом. Абиуџьет ахь алагала хадақәа акурорттә усхк аобиектқәа русуроуп изыдҳәалоу. Уаанӡа асезон лаҵарамза инаркны жьҭаарамзанӡа имҩаԥысуан. Ауал акәзар – ари маҷ-маҷ еизаз ауп. Иахьагьы иҟоуп уи ауал ззымшәо аиҿкаарақәа. Ашәахтә хылаԥшра амацара уи алшоит ҳәа узҳәом", - иҳәеит иара.
Бениа инаҵшьны иазгәеиҭеит аҭагылазаашьа шыуадаҩугьы, араион аҿы активла аусурақәа шцо абиуџьет ацәыӡқәа иахьынӡалшо еиҵатәхарц ҳәа.
"Иалшо зегь ҟаҳҵоит – рыԥхьаӡамҭақәа аҳаркуеит, ауал шыршәо азы ахәдықәҵара зуа алаҳкаауеит. Асеиԥш ада ауал категориак аҟынтәи аҽа категориак ахь ииаслоит", - иҳәеит иара.
Аинспектор хада иазгәеиҭеит араион аҿы ашәахтәқәҵараҿ иазԥхьагәаҭам 600 наплакы ахәаахәҭратә, абизнес маҷ, аԥсшьаҩцәа рыдкыларҭа аобиектқәа роуп ҳәа.
"Гагра араион аҿы иҷыдароуп аобиектқәа ашықәс зегьы русмура. Акурорттә сезон азоуп аусурақәа анымҩаԥысуа. Ашәахтәқәагьы еиԥшым. Иуадаҩуп абизнес ахьазԥхьагәаҭамыз азы иҟалаз ацәыӡ ашьақәыргылара. Уажәы абри ахырхарҭала аусурақәа цоит. Ԥыҭрак ашьҭахь алҵшәақәа еилҳаргоит", - иҳәеит аинспектор хада.
Гагра араион ахада ихаҭыԥуаҩ Алхас Барцыц Sputnik ишазеиҭеиҳәаз ала, уаанӡа иҭаҩыз 600 обиект ашәахтәқәа цәыббрамза нҵәаанӡа ирымхтәуп. Абри аҩыза анапынҵа Ашәахтәқәеи аизгақәеи рминистрра иаиҭеит Аслан Бжьаниа.


АҞӘА, ԥхынгәы 1 - Sputnik. Аԥсны Аҳәынҭқарра Ахада Аслан Бжьаниа Идҵала Максим Ӷәынџьиа жәларбжьаратәи аусқәа рзы Ахада Ицхырааҩыс дҟаҵоуп. Абри атәы аанацҳауеит Атәыла ахада ипресс-маҵзура.
Уаанӡа жәларбжьаратәи аусқәа рзы Ахада Ицхырааҩыс дыҟан Ахрик Аҩӡба. Рашәара 12 рзы Гәылрыԥшьтәи араионтә ӡбарҭаҿы Ахрик Аҩӡба закәаншьаҭада абџьар аахәаны иҵәахны иман ҳәа ахара ихарарҵеит, иара убас хышықәса ҭакрада ахгареи 10 000 мааҭ ахараԥса ашәареи иқәырҵеит.
Максим Ӷәынџьиа диит хәажәкыра 13, 1976 шықәсазы Аҟәа.
1990 ашықәсқәа рзы аҵара иҵон Украина. 1998 шықәсазы далгеит Горловтәи аҳәынҭқарратә апедагогигатә институт атәым бызшәақәа рзанааҭ ала. 1999 шықәсазы аус иуана Аԥсны ААР аҟны. 1999-2002 шықәсқәа рзы аус иуан ААР аиҭагаратә ҟәша аҟны.
2002-2004 шықәсқәа рзы Аԥсны адәныҟатәи аусқәа Рминистрраҿы жәларбжьаратәи аҟәша аиҳабыс дыҟан.
2002-2004 шықәсқәа рзы – Аԥсны адәныҟатәи аусқәа рминистр ихаҭыԥуаҩ.
2004 шықәса хәажәкырамза инаркны 2010 шықәса жәабранмза рҟынӡа Аԥсны Адәныҟатәи аусқәа рминистрс дыҟан.


АҞӘА, мшаԥымза 20 – Sputnik, Астанда Арӡынԥҳа. ИАР атәылақәа рганахьала авизақәа ралагалара ареспубликахь амигрантцәа раара иаԥырхагамхеит иҳәеит ҳкорреспондент длыҿцәажәо Аҳәынҭқарратә миграциатә маҵзура аиҳабы Алеқсеи Аџьынџьал. Аусутә виза амигрантцәа ироурц рылшоит Адәныҟатәи аусқәа рминистрра аконсултә маҵзураҟны. Абри ашьҭахь дара амедкомиссиа иахысроуп, ареспубликаҟны аусура азин рызҭо ашәҟәқәа реиқәыршәаразы.
"Сара сгәаҭарақәа рыла амигрантцәа рхыԥхьаӡара еиҵамхеит. Ирацәаҩуп иҳадҵаало, аԥҟара ҿыцқәа еилызкаарц зҭаху. Ҳара урҭ Адәныҟатәи аусқәа рминистрра аконсултә маҵзурахьы иҳашьҭуеит адокумент аиҿкааразы", — иҳәоит иара.
Иара иазгәеиҭеит аусурақәа зегьы мҩаԥызго Аԥсны Адәныҟатәи аусқәа рминистрра аконсултә маҵзура ауп ҳәа. Аусутә виза шықәсык хынҩажәа доллар иаԥсоуп, фымз — ЗО доллар. Абри ашьҭахь дара амедкомиссиа иахысроуп, ареспубликаҟны аусура азин рызҭо ашәҟәқәа реиқәыршәаразы.
"Аусуразы азин иарбоу апроцедурақәа рышьҭахь ф-нызқьмааҭ артәоит, авиза ахаҭа — 1800 мааҭ, ашәахтә ҷыда — 1500 – 2000 мааҭ. Иааидкылан шықәсыбжак — 15-18 нызқьмааҭ. Урыстәыла аасҭа ари еиҵоуп", — иҳәеит Аџьынџьал.
Иара иҳәеит 2015 шықәса рзы атәымтәылауаа аҳәаанырцә ишырышьҭыз миллиардки 700 миллион мааҭ аԥара. Абиуџьет ахь иаларгалеит 25 миллион мааҭ.
2015 шықәса актәи азыбжазы ирыҭан 740 зин. Аҳәынҭбаџь иартәеит 3 миллионки 853 нызқьи 600 мааҭ. Сынтәазы ирыҭоуп 1676 зин.
"Амигрантцәа иҟарҵо аус ҳара ҳтәқәа ирҭахым. Ара аус руеит Узбеқсҭан, Ермантәыла, Украина, Иапониа, Конго, Китаи рҟынтәи амигрантцәа", — иҳәеит Аџьынџьал.
Иара ҳауаажәлар рахь ихы рханы иҳәоит азин змам ауаа аусурахь ирыдрымкылаларц. Урҭ амедкомиссиақәа ирхымсыцт, ргәабзиара аҭагылазаашьагьы еилкаам.
"Аԥсны Аҳәынҭқарра алалареи Аԥсны Аҳәынҭқарра алҵреи рзы аԥҟаразы" азакәан аҟны иазыԥхьагәаҭоу аԥҟарақәа иалдыршоит атәыла иалалои иалҵуеи рхылаԥшреи рыԥхьаӡареи.
Иара убасгьы авизатә режим абиуџьет ахьгьы алагалақәа ҟанаҵоит.
Аԥсны Аҳәынҭқарра азакәан "Аԥсны Аҳәынҭқарра алалареи алҵреи рзы аԥҟарақәа" инақәыршәаны 2016 шықәса мшаԥымза 1 инаркны иалагалахеит авизатә режим. Арахь иаҵаркхом Урыстәыла, Никарагуа, Тувалу, Аахыҵ Уаԥстәыла.


14.04.2022
Аԥсны Аҳәынҭқарра Ахада Аслан Бжьаниа Аҧсны Аҳәынҭқарраҟны Ахәыҷы изинқәа рзы азинмчы змоу Мактина Џьынџьал дидикылеит.
М. Џьынџьал Ахада 2021 шықәса рашәарамза инаркны 2022 шықәса хәажәкырамза аҩныҵҟала лусура аҳасабырба илҭеит.
Адокумент аҟны иарбоуп зықәранаӡам рзинқәеи закәанла ринтересқәеи рыхьчара иадҳәалоу еиуеиҧшым азҵаарақәа рыла Ахәыҷы изинқәа рзы азинмчы змоу лыхьӡала иҟаз адҵааларақәа рхыҧхьаӡара.
Аиҧылараан ишьақәыргылан Ахәыҷы изинқәа рзы азинмчы змоу лаппарат аусураҟны ҧыжәара зҭатәу ахырхарҭақәа.
Аҳәынҭқарра Ахада иҳәеит ари азинхьчаратә усбарҭа адгылара шаиҭо инхарҭәааны аусура амҩаҧгаразы, ахәыҷқәа рзинқәеи закәанла ринтересқәеи рыхьчара алыршаразы.


АҞӘА, мшаԥымза 6 — Sputnik, Сырма Ашәԥҳа. 2016 шықәса, ажьырныҳәамза инаркны иахьанӡа, ауаажәларратә еиҿкаара "Жәларбжьаратәи афонд Аԥсны" аԥшьгарала, ҿыц ахшара зауз аԥсуаа ҭаацәарақәа рзы еиҿкаау еснагьтәи апроект "Ани амаалықьи" аҳәаақәа ирҭагӡаны, аҳамҭақәа рызшоуп 500 инареиҳаны аҭаацәарақәа. Уи еиднакылоит ахәыҷы иааӡараҿы ан лхы иалырхәо амаҭәахәқәа.
"Ҳара ҳфонд аусзуцәа есҽны, ҿыц ахшара зауз аԥсуа ҭаацәарақәа аҳамҭақәа рзаҳшоит. Иара убас, Аԥсны араионқәа рахьгьы еихаҳшоит. Уа аус руеит афонд ахьӡала ахаҭарнакцәа. Иҟоуп аҳамҭақәа ирышьҭыланы афонд аусбарҭахь имҩахыҵуа. Аҭаацәа ракәзар, гәахәала ирыдыркылоит ирыдаагало аҳамҭақәа. Уи ҳара ҳгәалаҟазаара акыр ишьҭнахуеит. Апроект "Ани амаалықьи" иаҵанакуеит ҿыц ииз инаркны фымз зхыҵуа рҟынӡа асабицәа. Апроект еснагь аус ауеит", — ҳәа азгәалҭеит афонд амаӡаныҟәгаҩ хада Асида Инаԥшьԥҳа.
"Жәларбжьаратәи афонд Аԥсны" ахада Сонер Гогәуа излазгәеиҭаз ала, есышықәса ашәыра еиднакыло аҳамҭақәа рхыԥхьаӡара еизҳахоит.
"Даараӡа ҭабуп ҳәа раҳҳәоит афонд анапхгареи, аусзуцәеи, абас еиԥш акрызҵазкуа апроект аиҿкаара ахьрылдыршаз. Ҳара ҳҭаацәа даара гәахәала иҳадаҳкылеит. Афонд ахаҭарнак Есма Ҭарԥҳа инарҭбааны иҳаиллыркааит афонд имҩаԥнаго аусурақәа ртәы. Хәымз зхыҵуа ҳаҷкәын хәыҷы Данил Папба изы, афонд ахьӡала аҳамҭагьы ҳаналшьеит", — иҳәеит Данил хәыҷы иаб Сергеи Папба.
Апроект "Ани амаалықьи" иаҵанакуа аԥсуа ҭаацәарақәа, аҳамҭа роурц рылшоит абри аҭыӡҭыԥ ала: ақ.Аҟәа, аусутә центр Гәдоу-Плаза ахәбатәи аихагыла. "Жәларбжьаратәи афонд Аԥсны" шәара шәзы ашәқәа аартуп.


Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭа аҳақьым хада ихаҭыԥуаҩ амедусҳәарҭа аусушьа далацәажәеит
16:01 02.09.2021 (ирҿыцуп: 17:25 18.11.2021)
© Sputnik / Антон ВергунРабота ковид-госпиталя в Белгородской области
© Sputnik / Антон Вергун/
Аепидемиа ҟалеижьҭеи Аԥсны акоронавирус зцәа иаланы иаадырԥшыз ауаа рхыԥхьаӡара 25324-ҩык рҟынӡа инаӡахьеит, ргәы бзиахеит 21380-ҩык, рыԥсҭазаара иалҵит 380-ҩык.
АҞӘА, цәыббра 2 – Sputnik. Урыстәылатәи агоспиталь аартра ашьҭахь аҭагылазаашьа акыр еиӷьхеит, ачымазцәа рхыԥхьаӡара иагхеит ҳәа арадио Sputnik иазеиҭалҳәеит Гәдоуҭатәи COVID-госпиталь аҳақьым хада ихаҭыԥуаҩ Ангелина Оҭырԥҳа.
"Аиҳараҩык урыстәылатәи агоспиталь ахь инаргоит, ҳара ҳахь Гәдоуҭа араион иатәу роуп уажәазы иҟоу. Иҳауыз аԥсеивгара иалыршаны ахәышәтәырҭа аҟәшақәа еилҳаргоит", – лҳәеит лара.
Урыстәылатәи амобилтә госпиталь аанӡа Гәдоуҭатәи COVID-госпиталь аҿы уахыки-ҽнаки рыла 25-ҩык иреиҵамкәа ауаа ҳадаҳкылон лҳәеит Оҭырԥҳа.
2 Цәыббра 2021, 13:55
"Амедицинатә персонал рҽеиҭаркуеит. Егьырҭ араионқәа рҟынтәгьы иаауеит. Цхыраарада иалшом ҳусура", - ҳәа азгәалҭеит лара.
Агоспиталь аҿы аԥсыҭбарақәа дрылацәажәо Оҭырԥҳа илҳәеит акоронавирус џьоукы-џьоукы ишрыдаапкыло, рыхәышәтәра шзалымшо.
"Ҿыц иааз апациентцәа рҟынтә имаҷуп зыԥсҭазаара иалҵуа, аиҳарак акраамҭа ахәышәтәра иахысуа роуп. Ачымазара ахы арцәгьоит егьырҭ агәабзиаратә уадаҩрақәа змоу рҿы", - ҳәа лҳәоит аҳақьым.
Ус шакәугьы иҟоуп уаанӡа згәы бзиоуп ҳәа изшьоз, аха акоронавирус иахҟьаны зыԥсҭазаара иалҵыз ҳәа азгәалҭоит Ангелина Оҭырԥҳа.
"Аҳәара уадаҩуп апациент ичымазара ихигар шилшо атәы. Уи адагьы игәаҳҭо ҳалагеит ачымазара аҿар рахь ииасуа ишалагаз", - лҳәоит лара.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәшәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 64-ҩык, рҭагылазаашьа бааԥсуп24-ҩык, ибжьаратәуп - 27-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәшәтәырҭаҿы ирхәшәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 29-ҩык, урҭ рахьтә жәаҩык апациентцәа рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәшәтәуеит 23-ҩык, Гагратәи ахәшәтәырҭаҿы - 17-ҩык, урҭ рахьтә фҩык апациентцәа рҭагылазаашьа уадаҩуп. Тҟәарчалтәи ахәшәтәырҭаҿы - ааҩык апациентцәа. Аҟәа иҟоу амобилтә госпиталь аҿы - 67-ҩык апациентцәа, фҩык рҭагылазаашьа хьанҭоуп.