АҞӘА, рашәара 9 – Sputnik, Бадраҟ Аҩӡба. Апарламент адепутатцәа "Амаҵурауааи адепутатцәеи рхашәалақәеи, рныхрақәеи, рмазареи, амазаратә ҟазшьа змоу рхыдҵақәеи ашәҟәы рҭагаларазы" азакәан ахь ариашарақәа рыдыркылеит иахьа, рашәара 9 азы.
Азакәан апроект рыдызгалаз адепутат Гиви Кәарҷиа иҳәеит азакәан амчра шаиуа 2021 шықәса ԥхынгәы 1 инаркны.
"Адокумент зегьы ирдыруеит, аилак аилатәарақәа ҩба мҩаԥысхьеит. Азин асубиектқәа, азакәанԥҵаратә аԥшьгамҭақәа зегьы азыԥхьагәаҳҭеит. Азакәан аҳәынҭмаҵзуразы азакәан иадҳәаламхарц азы атермин "аҳәынҭқарратә маҵзурауаҩ" алаҳхит, декларантцәаны инҳажьит адепутатцәеи амаҵзурауааи", - иҳәоит Кәарҷиа.
Хәажәкыра анҵәамҭазы актәи аԥхьарала адепутатцәа азакәан ахь арҽеирақәа рыдыркылеит.
Ариашара хадақәа ирыҵаркуеит "адекларант иҭаацәа ахаҭарнакцәа" акатегориахь иаҵанакуа ахаҿқәа: ачынуаа рхаҭақәа рыдагьы урҭ рыҳәса/рхацәа, зықәра намӡац/зықәра наӡахьоу рыхшара, рашьцәа/раҳәшьцәа.
Аха анаҩс ари асиа иалхын "зықәра наӡоу адекларантцәа рыхшара". Ари иақәшаҳаҭым аԥшьгаратә гәыԥ ахаҭарнакцәа.
Мшаԥымза анҵәамҭазы ахада Иусбарҭа азакәан апроект ишаднагалаз ариашара ҿыцқәа.
Ахада Иусбарҭа азхьаԥшра анаҭеит азакәан аредакциа ишазыԥхьагәанаҭо аилкаара "аҳәынҭқарратә маҵзуҩы", аха аҳәынҭқарратә маҵзурауаа зегьы маҵзуратә хаҿқәаны ишшьо, урҭ реиҩдыраара ари аредакциа ишалнамыршо.
Апарламент адепутатцәа "Амаҵурауааи адепутатцәеи рхашәалақәеи, рныхрақәеи, рмазареи, амазаратә ҟазшьа змоу рхыдҵақәеи ашәҟәы рҭагаларазы" азакәан ахь ариашарақәа рыдыркылеит актәи аԥхьарала хәажәкыра 31 азы. Апарламент адепутатцәа ари азакәан ахь ариашарақәа аларымгалеит хәажәкыра 12 рзы имҩаԥысуаз аилатәараҿы.
Азакәан инақәыршәаны ахадарахьы акандидатцәеи адепутатцәеи рдекларациақәа нарышьҭлароуп алхратә комиссиахь еиԥш ашәахтәқәеи аизгақәеи рминистррахьгьы, аусбарҭа асаит аҿы иӡыргазарц. Убри аан ачынуаҩ имаҵзура данахагыла ашьҭахь, 30 мшы рыҩнуҵҟа адекларациа хаирҭәаароуп. Уи адагьы, аԥсахрақәа мҩаԥгоуп ахәҭаҷ 6 актәи ахәҭаҿы. Уи инақәыршәаны ахадарахьы акандидатцәеи адепутатцәеи рдекларациақәа нарышьҭлароуп алхратә комиссиахь еиԥш, ашәахтәқәеи аизгақәеи рминистррахьгьы. Ариашарақәа инарықәыршәаны адекларациақәа рдыррақәа аофициалтә саитқәа рҟны икьыԥхьхоит, АИХқәа ирзынарышьҭуеит.
АҞӘА, рашәара 21– Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 378-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 108-ҩык рцәа акоронавирус шалаз аадырԥшит ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҿы рыԥсҭазаара иалҵит ҩыџьа апациентцәа, 84 шықәса зхыҵуаз ахаҵеи 1940 шықәсазы ииз аԥҳәыси.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 61-ы, урҭ рахьтә 61-ы акоронавирус адиагноз рзышьақәыргылоуп, рҭагылазаашьа бааԥсуп 14-ҩык, ибжьаратәуп - 31-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 40-ҩык апациентцәа, урҭ рахьтә жәаҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәышәтәуеит 22-ҩык, Гагратәи ахәышәтәырҭаҿы - 19-ҩык, Тҟәарчалтәи ахәышәтәырҭаҿы - 14-ҩык апациентцәа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
"Иформалтәым аҵараҟны иҿыцуи ааӡара иаҵанакуа азнеишьақәеи" апроект алҵшәақәа еихыршьалеит мышқәак раԥхьа Гал. Уи рхы аладырхәит Гали Тҟәарчали араионқәа рхадацәа.
"Аколлеџь ахыбраҟны ҩышықәса инарзынаԥшуа аскаи-клуб ыҟан. Уи аҿарацәа еиднакылон, ҳастудентцәагьы иргәаԥхан иалалаз ыҟоуп. Еицәажәон, ихәмаруан, имҩаԥыргон еиуеиԥшым аныҳәақәа, уи адагьы аҵара ахьырҵаша, аусурҭа шырԥшааша, абизнес-планқәа рыҩра уҳәа рзы ицхыраагӡан. Уи аамҭазы ҳара ҳколлеџь аҟны ахәыҟаҵаҩ изанааҭ ала акурсқәа еиҿаҳкаауан, аклуб аҟынтәи быжьҩык аҿарацәа ааргеит… Мчыбжьык ауп инхаз, шықәсык аҵара зҵоз ауҳажьырц азы. Аусурҭа атәы ҳҳәозар, заанаҵы ҳрацәажәан, иҟоуп Гагра, Риҵа ицо, иҟоуп Гал ақаҳуажәырҭаҟны, ачаӡырҭаҟны аус зуа", - лҳәеит Кәарҷиаԥҳа.
Шәазыӡырҩы аудио.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


Афорум алахәылацәа алацәажәеит Аԥсны агастрономиатә туризм аиҿкаашьа аформақәа, аҿиара аԥеиԥшқәа.
Асмаҭ Ҵәыџьԥҳа, Sputnik
Урыстәыла Аҳәынҭдума аҭҵаарадырра-експерттә хеилак аексперт Елена Чурина илҳәеит Аԥсны агастрономиатә туризм ҳәа ззырҳәо атуризм ишадҳәалам, уи аекскурсиатә хықәкы змоу амҩан ана-ара ахәаахәҭроуп еиҳа изеиԥшу ҳәа.
Аексперт лажәақәа рыла, агастрономиатә туризм иҷыдоу хырхарҭаны иалкаалатәуп.
Атурист агьамабарахь дноугаанӡа дазырхиатәуп – изеиҭаҳәатәуп ачыс аҭоурых, аҟаҵашьа, аҵаси ақьабзи ирылацәажәатәуп ҳәа лҳәоит Чурина. Атурист агастротуризм иадԥхьаларазы иуникалтәу ачысҟаҵара азхьаԥшра аҭатәуп, еиҿкаалатәуп акрыфаратә фестивальқәа аԥсабараҿ, Европа зегь имҩаԥырго аҩы афестивальқәа рацлабра аҭахӡам ҳәа лҳәоит аексперт.
"Иԥшаалатәуп, аус рыдулалатәуп ахатәы брендқәа", – лҳәоит лара.
Урыстәыла Арестораторцәеи аотелиерцәеи рфедерациа азеиԥшҵаратә технологиақәа рдепартамент аиҳабы Светлана Преутеско лажәақәа рыла, адунеи зегьы аҿы аинтерес ркуа иалагеит агастрономиатә туризм. Уаанӡа иара амассатә туризм иахәҭакны иахәаԥшуазар, уажәы хаз игоу хырхарҭаны иршьоит.
Ари аус иҵоуроу аганқәа шамоугьы, апроблемақәа цәырнагоит: зҟазара ҳараку акадрқәа, аекскурсиамҩаԥгаҩцәа разыҟаҵара аҭаххоит.
"Агид идыррақәа рыҩаӡара аклиент иҭахрақәа ирықәшәозароуп", - лҳәеит лара.
Преутеско илҳәоит аҩы агьамагәаҭаратә залқәа рҿы аекскурсиа мҩаԥызго агид аӡахәаарыхра, аҩыҟаҵара, агьамабара апроцедура хадақәа ртәы идыруазароуп ҳәа.
"Асасдкылара аиндустриа апрофессионалцәа Рассоциациа" ахада Елена Папиж ажәадгала ҟалҵеит Аԥсны азы ахҭыстә мзар еиҿкаазарц, акурорт ашықәс зегьы ахархәара аиуларц.
АҞӘА, рашәара 21– Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 378-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 108-ҩык рцәа акоронавирус шалаз аадырԥшит ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҿы рыԥсҭазаара иалҵит ҩыџьа апациентцәа, 84 шықәса зхыҵуаз ахаҵеи 1940 шықәсазы ииз аԥҳәыси.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 61-ы, урҭ рахьтә 61-ы акоронавирус адиагноз рзышьақәыргылоуп, рҭагылазаашьа бааԥсуп 14-ҩык, ибжьаратәуп - 31-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 40-ҩык апациентцәа, урҭ рахьтә жәаҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәышәтәуеит 22-ҩык, Гагратәи ахәышәтәырҭаҿы - 19-ҩык, Тҟәарчалтәи ахәышәтәырҭаҿы - 14-ҩык апациентцәа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
"Иформалтәым аҵараҟны иҿыцуи ааӡара иаҵанакуа азнеишьақәеи" апроект алҵшәақәа еихыршьалеит мышқәак раԥхьа Гал. Уи рхы аладырхәит Гали Тҟәарчали араионқәа рхадацәа.
"Аколлеџь ахыбраҟны ҩышықәса инарзынаԥшуа аскаи-клуб ыҟан. Уи аҿарацәа еиднакылон, ҳастудентцәагьы иргәаԥхан иалалаз ыҟоуп. Еицәажәон, ихәмаруан, имҩаԥыргон еиуеиԥшым аныҳәақәа, уи адагьы аҵара ахьырҵаша, аусурҭа шырԥшааша, абизнес-планқәа рыҩра уҳәа рзы ицхыраагӡан. Уи аамҭазы ҳара ҳколлеџь аҟны ахәыҟаҵаҩ изанааҭ ала акурсқәа еиҿаҳкаауан, аклуб аҟынтәи быжьҩык аҿарацәа ааргеит… Мчыбжьык ауп инхаз, шықәсык аҵара зҵоз ауҳажьырц азы. Аусурҭа атәы ҳҳәозар, заанаҵы ҳрацәажәан, иҟоуп Гагра, Риҵа ицо, иҟоуп Гал ақаҳуажәырҭаҟны, ачаӡырҭаҟны аус зуа", - лҳәеит Кәарҷиаԥҳа.
Шәазыӡырҩы аудио.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


АҞӘА, лаҵара 1 - Sputnik. Урыстәылеи Аԥсни рыруаа авиртуалтә ҵакыраҿы аҽазыҟаҵарақәа мҩаԥырго иалагоит акомпиутортә тренажиорқәа рыла ҳәа аанацҳауеит Аладатәи арратә округ апресс-маҵзура.
Аҽазыҟаҵарақәа раан ахархәара рыҭахоит 30 хкы аелектронтә тренажиорқәа, атанкқәа Т-72Б3, агранатаршәгақәа РПГ-7, азенит ракетатә комплексқәа "Игла", автоматқәа АК-74 рзы.
Атренажиорқәа рыпрограмматә еиқәыршәара еиуеиԥшым аҭагылазаашьақәа аадырԥшуеит – ашықәс аамҭа, уахынла ма ҽынла, аҳауатә ҭагылазаашьа, аҭыԥ агеографиатәии аҳауатәии ҟазшьа.
Аусбарҭа адырраҭараҿы иазгәаҭоуп планла аԥхынраамҭа иалагӡаны абаза аруаа зқьи хәышәҩык рҟынӡа шазыҟаҵахо.
АҞӘА, рашәара 21– Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 378-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 108-ҩык рцәа акоронавирус шалаз аадырԥшит ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҿы рыԥсҭазаара иалҵит ҩыџьа апациентцәа, 84 шықәса зхыҵуаз ахаҵеи 1940 шықәсазы ииз аԥҳәыси.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 61-ы, урҭ рахьтә 61-ы акоронавирус адиагноз рзышьақәыргылоуп, рҭагылазаашьа бааԥсуп 14-ҩык, ибжьаратәуп - 31-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 40-ҩык апациентцәа, урҭ рахьтә жәаҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәышәтәуеит 22-ҩык, Гагратәи ахәышәтәырҭаҿы - 19-ҩык, Тҟәарчалтәи ахәышәтәырҭаҿы - 14-ҩык апациентцәа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
"Иформалтәым аҵараҟны иҿыцуи ааӡара иаҵанакуа азнеишьақәеи" апроект алҵшәақәа еихыршьалеит мышқәак раԥхьа Гал. Уи рхы аладырхәит Гали Тҟәарчали араионқәа рхадацәа.
"Аколлеџь ахыбраҟны ҩышықәса инарзынаԥшуа аскаи-клуб ыҟан. Уи аҿарацәа еиднакылон, ҳастудентцәагьы иргәаԥхан иалалаз ыҟоуп. Еицәажәон, ихәмаруан, имҩаԥыргон еиуеиԥшым аныҳәақәа, уи адагьы аҵара ахьырҵаша, аусурҭа шырԥшааша, абизнес-планқәа рыҩра уҳәа рзы ицхыраагӡан. Уи аамҭазы ҳара ҳколлеџь аҟны ахәыҟаҵаҩ изанааҭ ала акурсқәа еиҿаҳкаауан, аклуб аҟынтәи быжьҩык аҿарацәа ааргеит… Мчыбжьык ауп инхаз, шықәсык аҵара зҵоз ауҳажьырц азы. Аусурҭа атәы ҳҳәозар, заанаҵы ҳрацәажәан, иҟоуп Гагра, Риҵа ицо, иҟоуп Гал ақаҳуажәырҭаҟны, ачаӡырҭаҟны аус зуа", - лҳәеит Кәарҷиаԥҳа.
Шәазыӡырҩы аудио.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


АҞӘА, лаҵара 21 - Sputnik, Селма Базԥҳа. Кавказтәи аибашьра иалаӡыз ргәалашәара азгәаҭаразы ауснагӡатәқәа мҩаԥгахоит Аҟәа лаҵара 21 азы, абри атәы Sputnik иазеиҭарҳәеит Аԥсны аԥсадгьыл ахь ахынҳәразы аилак аҿы.
Адунеизегьтәи аԥсуа-абаза конгресси аилаки еицымҩаԥыргараны иҟоуп амҳаџьырқәа ирызку афотоцәыргақәҵа. Ацәыргақәҵа аадыртуеит Амҳаџьырқәа рыԥшаҳәаҿы игылоу Амемориал аҿаԥхьа.
Асааҭ 16:00 рзы Аԥсуа драматә театр аҿы иддырбоит аспектакль "Ацынҵәарах".
Асааҭ 20:00 рзы амшын аԥшаҳәаҿы алашарбагақәа кны имҩасуеит, "Нарҭаа рымца" еиқәырҵоит, иадыркуеит "ашьамаҟа", ашәҭқәа амшын ихырҵоит.
"Традициа ҳасабла Кавказтәи аибашьра иалаӡыз рмемориал ахь инеиуеит атәыла анапхгара, астудентцәа, ашколхәыҷқәа, зыԥсадгьыл иазыхынҳәыз аԥсуаа. Арҭ ахҭыс еиқәаҵәақәа ирылаӡыз зықьҩыла аԥсуаа ргәаладыршәоит",- рҳәеит Аҳәынҭеилак аҿы.
Гагра абри амш асааҭ 17:00 азы апавилион аҟынтәи ахьыԥшымра Амемориал аҟынӡа амҩасра мҩаԥыргоит, ашәҭшьыҵәрақәа шьҭарҵоит.
Гәдоуҭа асааҭ 10:00 рзы амҳаџьырцәа ргәалашәара Амемориал аҿаԥхьа ашәҭшьыҵәрақәа шьҭарҵоит.
Очамчыра ауснагӡатәқәа ирылагоит асааҭ 19:00 рзы амшын аԥшаҳәаҿы. Амшын ихырҵоит ашәҭшьыҵәрақәа.
XIX ашәышықәсазы, еиуеиԥшым аҭоурыхтә мзызқәа ирыхҟьаны зықьҩыла аԥсуаа рҭоурыхтә ԥсадгьыл ааныжьны Ҭырқәтәылаҟа имцар ада ԥсыхәа рымамызт. Аԥсуа мҳаџьырцәа рхылҵшьҭрақәа 50 тәыла рыҟны инхоит. Хыԥхьаӡара рацәала аԥсуа диаспора Ҭырқәтәыла инхоит.
АҞӘА, рашәара 21– Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 378-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 108-ҩык рцәа акоронавирус шалаз аадырԥшит ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҿы рыԥсҭазаара иалҵит ҩыџьа апациентцәа, 84 шықәса зхыҵуаз ахаҵеи 1940 шықәсазы ииз аԥҳәыси.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 61-ы, урҭ рахьтә 61-ы акоронавирус адиагноз рзышьақәыргылоуп, рҭагылазаашьа бааԥсуп 14-ҩык, ибжьаратәуп - 31-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 40-ҩык апациентцәа, урҭ рахьтә жәаҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәышәтәуеит 22-ҩык, Гагратәи ахәышәтәырҭаҿы - 19-ҩык, Тҟәарчалтәи ахәышәтәырҭаҿы - 14-ҩык апациентцәа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
"Иформалтәым аҵараҟны иҿыцуи ааӡара иаҵанакуа азнеишьақәеи" апроект алҵшәақәа еихыршьалеит мышқәак раԥхьа Гал. Уи рхы аладырхәит Гали Тҟәарчали араионқәа рхадацәа.
"Аколлеџь ахыбраҟны ҩышықәса инарзынаԥшуа аскаи-клуб ыҟан. Уи аҿарацәа еиднакылон, ҳастудентцәагьы иргәаԥхан иалалаз ыҟоуп. Еицәажәон, ихәмаруан, имҩаԥыргон еиуеиԥшым аныҳәақәа, уи адагьы аҵара ахьырҵаша, аусурҭа шырԥшааша, абизнес-планқәа рыҩра уҳәа рзы ицхыраагӡан. Уи аамҭазы ҳара ҳколлеџь аҟны ахәыҟаҵаҩ изанааҭ ала акурсқәа еиҿаҳкаауан, аклуб аҟынтәи быжьҩык аҿарацәа ааргеит… Мчыбжьык ауп инхаз, шықәсык аҵара зҵоз ауҳажьырц азы. Аусурҭа атәы ҳҳәозар, заанаҵы ҳрацәажәан, иҟоуп Гагра, Риҵа ицо, иҟоуп Гал ақаҳуажәырҭаҟны, ачаӡырҭаҟны аус зуа", - лҳәеит Кәарҷиаԥҳа.
Шәазыӡырҩы аудио.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


АҞӘА, лаҵара 11 - Sputnik. Казантәи ашкол аҿы ахысрақәа ҟалеит аурок анцоз аамҭазы ҳәа аанацҳауеит РИА Новости ателеканал "360" адыррақәа шьаҭас иганы.
Ахыбра аҩнуҵҟа иҟаз ахәыҷқәа адырра рыҭан адашьма иқәирац ахысыбжьқәеи атҟәацбыжьқәеи ангоз. Урҭ арантә рықәгара рылшеит ОМОН аусзуҩцәеи аиқәырхаҩцәеи. Ателеканал зыҿцәажәаз ахаҿы иҳәеит иҭахаз дышрылоу аиҵбыратә классқәа рырҵаҩы. Иҟоуп ацәажәарақәа арҵаҩы ахәыҷқәа рыла ишабоз дшьын ҳәа иҳәеит иара.
Уаанӡатәи адыррақәа рыла, Џьаудаҭ Фаизи ихьӡ зху амҩаҿы игылоу ашкол № 175 аҟны ахысрақәа аҭыԥ рыман, аҭыԥ рыман аԥжәарақәа. Ихысуаз руаӡәк дынкылоуп, аҩбатәи – ашкол аҩнуҵҟа зҽызҵәахыз - дҭархоуп. Иҭахеит жәеизаҩык, жәафҩык ахәышәтәырҭа иҭоуп.
Ҭаҭарсҭан ахада Русҭам Минниханов ателеканал "Россия 24" аефир аҿы иҳәеит иаанкылоу атеррорист 19 шықәса шихыҵуа, ихьӡала абџьар ашәҟәы ишҭагалоу. Ахҭыс ахьыҟалаз аконтртеррористтә операциа арежим алагалоуп. Минниханов хаҭала аҭагылазаашьа хылаԥшра аиҭоит.
Аҭыԥ аҿы иҟоуп амедусзуҩцәа, апсихологцәа, аполициа, атәыла ахада, агәабзиарахьчара аминистр, апрокурор.
Ақалақь ашколқәа зегьы рҿы ашәарҭадаратә уснагӡатәқәа рӷәӷәоуп. Ашьаус хацыркуп.
Ареспубликаҿы алахьеиқәҵара рылаҳәоуп.
АҞӘА, рашәара 21 - Sputnik. Алаҵа "Спутник Лайт" мчыбжьқәак рыҩнуҵҟа аҭыжьра иалагоит, алаҵаҟаҵарҭатә ҭыԥқәа рҿы ахархәара аҭахоит. Абри атәы иҳәеит Урыстәыла агәабзиарахьчара аминистр Михаил Мурашко аканал "Россия 24" аинтервиу анеиҭоз.
"Алаҵа "Спутник Лайт" аҭыжьреи ахаҭабзиареи агәаҭарақәа ирхыжьуп, аиҭалаҵазын иманшәалоуп. Мчыбжьқәак ирхымгакәа ахархәарахь инашьҭхоит", - иҳәеит Мурашко.
Иара убас иазгәеиҭеит алаҵа актәи ахәҭа ахархәарахь ишынашьҭхо рашәара 25 рышьҭахь.
Урыстәыла агәабзиарахьчара аминистрра ашәҟәы иҭанагалахьеит алаҵақәа ԥшьба: "Спутник V" Гамалеи ихьӡ зху Ацентри РФПИ-и еицыҟарҵеит. Ари алаҵа адунеи аҟны раԥхьаӡа акәны COVID-19 хызҽуа ҳәа иҭаҩҩуп. Жьҭаарамзазы иҭанаҩит даҽа лаҵакгьы - "ЭпиВакКорона", уи новосибирсктәи ацентр "Вектор" иаԥнаҵеит. Иара убасгьы Урыстәыла агәабзиарахьчара аминистрра иҭанаҩит COVID-19 хызҽуа ахԥатәи алаҵа "КовиВак". "КовиВак" аԥҵоуп Урыстәылатәи аҭҵаарадыррақәа ракадемиа иатәу М.П. Чумаков ихьӡ зху Аиммунологиатә препаратқәа рыҭҵаареи аус рыдулареи рфедералтә ҭҵаарадырратә центр аҟны, иара убас иҭыжьуп алаҵа "Спутник V" актәи ахәҭа "Спутник Лайт.
Иара убас шәаԥхьарц шәылшоит:
АҞӘА, рашәара 21 - Sputnik. Аимакқәа ҭынчмҩала рҭышәныртәаларази аҳәынҭқарратә стратегиа аус адуларази акомиссиа аԥырҵеит Қырҭтәыла. Уи хықәкыс иамоуп ари азҵаараҿы иаку амилаҭтә знеишьа ашьақәыргылара ҳәа аҩуеит РИА Новости, Қырҭтәыла аиҳабыра рыпресс-маҵзура адырра шьаҭас иҟаҵаны.
"Қырҭтәыла аԥыза-министр иаԥшьгарала иаԥҵоуп аимакқәа ҭынчмҩала рҭышәныртәаларазы аҳәынҭқарратә стратегиа аус адуларазы акомиссиа. Аҳәынҭқарратә комиссиа аҳәаақәа ирҭагӡаны иаԥҵахоит ашықәс нҵәаанӡа ауаажәларра алархәны стратегиа аус адызуло аусутә гәыԥ. Акомиссиа напхгара анаҭоит Адәныҟатәи аусқәа рминистрра", - аҳәоит аҳәамҭаҿы.
Аусбарҭа адыррақәа рыла, акомиссиа иахықәкуп иҟоу ауадаҩра иаку амилаҭтә знеишьа ашьақәыргылара. Апроцесс иалархәхоит аҳәынҭқарратә усбарҭақәеи ауаажәларреи.
"Ашықәс нҵәаанӡа имҩаԥгахоит аиԥыларақәа, аицәажәарақәа, адискуссиақәа, аконсультациақәа. Иара убри аамҭазы Қырҭтәыла астратегиатә партниорцәа аус рыцнаулоит ампыҵахалара аԥыхреи ҭынчмҩала атәыла аҩнуҵҟа иҟоу аимак аҭышәныртәалареи рыпроцессқәа иаҳа ирласны имҩаԥысырц, уи аусура жәларбжьаратәи аилазаара алархәны", - рҳәеит апресс-маҵзураҿы.
Нанҳәа 14, 1992 шықәса азы аихамҩа ахьчара ҿыҵгас иҟаҵаны Қырҭтәыла Аҳәынҭсовет Аԥсны Аҳәынҭқарра аҵакырахь иҭалеит. Аибашьра цон шықәсык инацны.
Цәыббра 27, 1993 шықәсазы Аҟәа ахы иақәиҭтәын. Цәыббра 30 азы Аԥсны иазгәарҭоит Аиааиреи Ахьыԥшымреи рымш.
2008 шықәса нанҳәамзазы Қырҭтәыла Аахыҵ Уаԥстәыла ианақәла ашьҭахь нанҳәа 26 азы Урытәыла Аԥсни Аахыҵ Уаԥстәылеи рхьыԥшымра азханаҵеит.
АҞӘА, рашәара 21– Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 378-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 108-ҩык рцәа акоронавирус шалаз аадырԥшит ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҿы рыԥсҭазаара иалҵит ҩыџьа апациентцәа, 84 шықәса зхыҵуаз ахаҵеи 1940 шықәсазы ииз аԥҳәыси.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 61-ы, урҭ рахьтә 61-ы акоронавирус адиагноз рзышьақәыргылоуп, рҭагылазаашьа бааԥсуп 14-ҩык, ибжьаратәуп - 31-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 40-ҩык апациентцәа, урҭ рахьтә жәаҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәышәтәуеит 22-ҩык, Гагратәи ахәышәтәырҭаҿы - 19-ҩык, Тҟәарчалтәи ахәышәтәырҭаҿы - 14-ҩык апациентцәа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


Аепидемиа иалагеижьҭеи Аԥсны акоронавирус зцәа иаланы иаадырԥшыз ауаа рхыԥхьаӡара 15360-ҩык ыҟоуп, ргәы бзиахеит 14737-ҩык, рыԥсҭазаара иалҵит 234-ҩык.
Аелита Ахьиԥҳа иазгәалҭеит атәыла анапхгара рзы Тҟәарчал араион ацхыраара аԥыжәара змоу зҵаараны ишыҟоу.
Гәылрыԥшь араион аҵараҟәша аиҳабы Дмитри Габлиа арадио Sputnik аефир аҿы иҳәеит аныҳәатә усмҩаԥгатәқәа еиҳарак ашколқәа рыҩныҵҟа ишымҩаԥгаз, еиҭеиҳәеит ахәыҷы ихьчараҿы ашкол ароль атәы.
Гагра акассатә ԥхьаӡаратә центр аадыртаанӡа акоммуналтә маҵзурақәа рзы ашәара мҩаԥыргон аконтролиорцәа рыцхыраарала.
Ҳаамҭазтәи аелектронтә тренажиорқәа рыцхыраарала абаза аруаа ироуеит алшара аџьаԥҳани абылтәы-хьшьтәы материали нымхыкәа аҵареи аҽазыҟаҵареи рымҩаԥгара.
Аԥсны амилаҭтә Аолимпиатә хеилак апрезидент Валери Аршба арадио Sputnik аефир аҿы Хабиб Нурмагомедов Аԥсныҟа имаара зыхҟьаз ақәыӷәӷәара ахҳәаа ҟаиҵеит.
Аԥсны аҵакыраҿы ахатәхаҿқәа атәым автомашьына арныҟәаразы рыгәраргагақәа аԥырхит лаҵара 26 рзы Аминистрцәа реилазаара аилатәараҿ.
Аҽазыҟаҵарақәа ирылагеит Аԥсны, Краснодартәи атәылаҿацә, Астрахантәии Волгоградтәии аобластқәа рҿы иҟоу аполигонқәа рҟны.
Акоронавирустә инфекциаҟынтәи алаҵа "Спутник V" Аԥсны ауаа ирыларҵо иалагеит лаҵара 12 рзы. 6 500 доза алаҵа Аԥсныҟа иааргеит мшаԥы 30 рзы. Алаҵа аҭыжьҩы иҭаххарақәа инарықәыршәаны иҵәахуп.


АҞӘА, лаҵара 17 – Sputnik, Бадраҟ Аҩӡба. Ацәыргақәҵа "Урыстәыла. Иапониа. Аԥсны. Аиҳәшьцәа Бубноваа рыԥсҭазаареи рырҿиамҭеи" аатит лаҵара 17 рзы Ацәыргақәҵатә зал хадаҿы асахьаҭыхыҩ, арҵаҩы, аҟазараҭҵааҩ Варвара Бубнова диижьҭеи 135-шықәса аҵра иазкны.
Аиҳәшьцәа Бубноваа ирызку ацәыргақәҵа аартын Аҟәа 2000 шықәса рзы. Иара аус ауан шықәсык иназынаԥшуа. Ацәыргақәҵа аԥҵан Бубноваа рфонд аиҳабы Аза Аргәынԥҳа лаԥшьгамҭала.
"Бубноваа ах-тәылак – Урыстәыла, Аԥсны, Иапониа инхон. Арҭ атәылақәа ркультуратә ԥсҭазаараҿ рлагала дууп. Аннеи Варвареи Аԥсныҟа иааит 60-тәи ашықәсқәа рзы, ара дынхон раҳәшьа Мариа. Лара Аҟәатәи амузыкатә ҵараиурҭаҿ дырҵаҩын. Лара еиҵалааӡаз дреиуоуп акомпозитор, адирижиор Георги Портнов", - лҳәоит Аза Аргәынԥҳа.
Адокументалтә фотоматериал шьаҭаны иамоуп Аҳәынҭқарратә сахьаҭыхратә галереиаҿы иҵәаху Варвара Бубнова лусумҭақәа.
"Аусумҭақәа рыхәҭак аиҳәшьцәа рцәыргақәҵақәа рҿы исыԥшааит, ахәҭак Бубнова лӡаахымҭа Вера Афанасьева исылҭеит. Ара шәара ижәбар алшоит Бубноваа иапониатәии аԥснытәии рыԥсҭазаара иаамҭоу арҿиамҭақәа", - лҳәоит Аргәынԥҳа.
Ацәыргақәҵатә зал хада адиректор Ельвира Арсалиаԥҳа еизаз ирыдылныҳәалеит ареспубликатә акультуратәи ауаажәларратәи хҭыс ду.
"Ацәыргақәҵа акультурологиатә материал ду аҵоуп. Ара еизгоуп Варвара Бубнова лусумҭақәа Аҳәынҭқарратә картинатә галереиаҟынтә, афотоматериал ссир", - лҳәоит Арсалиаԥҳа.
Ацәыргақәҵа аартра далахәын Аԥсны иҟоу Урыстәыла ацҳаражәҳәаҩ Алексеи Двинианин.
"Сҩызцәа аӡәырҩык реиԥш хаҭала сара аиҳәшьцәа Бубноваа рырҿиамҭа ааигәаны исыздырамызт. Хаҭала ҭабуп ҳәа сҳәар сҭахуп ари алшамҭазы, ҷыдала Ельвира Анатоли-иԥҳа Арсалиаԥҳа ҭабуп ҳәа ласҳәоит аиҳәшьцәа Бубноваа рҟазара адырра соуртә еиԥш исылҭаз аҭагылазаашьазы", - иҳәеит иара.
Ацәыргақәҵа "Урыстәыла. Иапониа. Аԥсны. Аиҳәшьцәа Бубноваа рыԥсҭазаареи рырҿиамҭеи" аатит лаҵара 17 рзы, лаҵара 31 рзынӡа аус ауеит. Иара еиҿыркааит: Аԥсны Аҳәынҭқарратә сахьаҭыхратә галереиеи Асахьаҭыхыҩцәа реидгылеи. Апроект мҩаԥгахоит Аԥсны акультура аминистрра адгыларала.
Аԥсны зҽаԥсазтәыз асахьаҭыхыҩ Варвара Дмитри-иԥҳа Бубнова диит лаҵара 17, 1886 шықәса рзы, Санкт-Петербург.
1922-1958 шықәсқәа раан Иапониа дынхон, аус луан, аурыс бызшәеи алитературеи дрырҵаҩын. Лаҳәшьа Анна аскрипка алырҳәон, Мариа – апианино, лара Аҟәатәи амузыкатә ҵараиурҭа иреиӷьӡоу арҵаҩцәа дырхыԥхьаӡалан.
Варвара Бубнова — Иапониа аурыс бызшәеи акультуреи раларҵәаразы хәы змаӡам Агәыргьын аорден ланашьан.
1958 шықәса рзы Варвара Бубнова Аҟәаҟа нхара ҳәа диасуеит. Лыԥсҭазаара далҵуеит хәажәкыра 28, 1983 шықәса рзы Ленинград. Анышә дамадоуп Аҟәа.
Аԥсны аԥшшәхәқәа ихырхыз, 75 шықәса зхыҵуаз Варвара илыӡбеит раԥхьаӡа акәны акварельла аҩра. Ара иаԥылҵеит иссиру апатреҭқәа, апеизажқәа.
Варвара Бубнова Аԥсны иҭылхыз иреиуоуп: "Аҟәа. Ахәылԥаз", "Аӡын амшын аҿықәан", "Ҭагалантәи ашәҭқәа", "Аҽыкәабаҩцәа", "Аԥсуа ҩны", "Аҩада Ешыра", "Аҟәатәи амшын аԥшаҳәа", иара убасгьы еицырдыруаз аҟәаа рхаҿсахьақәа.
АҞӘА, рашәара 21– Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 378-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 108-ҩык рцәа акоронавирус шалаз аадырԥшит ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҿы рыԥсҭазаара иалҵит ҩыџьа апациентцәа, 84 шықәса зхыҵуаз ахаҵеи 1940 шықәсазы ииз аԥҳәыси.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 61-ы, урҭ рахьтә 61-ы акоронавирус адиагноз рзышьақәыргылоуп, рҭагылазаашьа бааԥсуп 14-ҩык, ибжьаратәуп - 31-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 40-ҩык апациентцәа, урҭ рахьтә жәаҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәышәтәуеит 22-ҩык, Гагратәи ахәышәтәырҭаҿы - 19-ҩык, Тҟәарчалтәи ахәышәтәырҭаҿы - 14-ҩык апациентцәа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
"Иформалтәым аҵараҟны иҿыцуи ааӡара иаҵанакуа азнеишьақәеи" апроект алҵшәақәа еихыршьалеит мышқәак раԥхьа Гал. Уи рхы аладырхәит Гали Тҟәарчали араионқәа рхадацәа.
"Аколлеџь ахыбраҟны ҩышықәса инарзынаԥшуа аскаи-клуб ыҟан. Уи аҿарацәа еиднакылон, ҳастудентцәагьы иргәаԥхан иалалаз ыҟоуп. Еицәажәон, ихәмаруан, имҩаԥыргон еиуеиԥшым аныҳәақәа, уи адагьы аҵара ахьырҵаша, аусурҭа шырԥшааша, абизнес-планқәа рыҩра уҳәа рзы ицхыраагӡан. Уи аамҭазы ҳара ҳколлеџь аҟны ахәыҟаҵаҩ изанааҭ ала акурсқәа еиҿаҳкаауан, аклуб аҟынтәи быжьҩык аҿарацәа ааргеит… Мчыбжьык ауп инхаз, шықәсык аҵара зҵоз ауҳажьырц азы. Аусурҭа атәы ҳҳәозар, заанаҵы ҳрацәажәан, иҟоуп Гагра, Риҵа ицо, иҟоуп Гал ақаҳуажәырҭаҟны, ачаӡырҭаҟны аус зуа", - лҳәеит Кәарҷиаԥҳа.
Шәазыӡырҩы аудио.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


АҞӘА, рашәара 8 – Sputnik, Асмаҭ Ҵәыџьԥҳа. Амузыкатә фестиваль "Grand Opera Gala" мҩаԥгахоит нанҳәа 20 - 21 рзы ҳәа Sputnik иазеиҭеиҳәеит афестиваль асахьаркыратә напхгаҩы Саид Гобечиа.
Амузыкатә фестиваль "Grand Opera Gala" фынтәуп Аԥсны имҩаԥысуеижьҭеи.
Нанҳәа 20 азы РУСДРАМ аҿы идырбахоит аопера "Дон Паскуале". Иара италиатәи ақәыргыламҭақәа иреиӷьу ҳәа иԥхьаӡоу ирыҵанакуеит. Есышықәса адунеи атеатрқәа 150 рҿы иқәдыргылоит.
Гобечиа иажәақәа рыла аопера анагӡаразы иааԥхьоуп Урыстәыла амилаҭтә гвардиа Асимфониатә оркестр, Пермтәи аопереи абалети ракадемиатә театр асолист Тимофеи Павленко, Аԥснытәи аҳәынҭқарратә филармониа асолистка Альдона Цкәуаԥҳа. Ахортә сценақәа нанагӡоит Аԥсны аҳәынҭқарратә капелла.
Нанҳәа 21 азы аконцерт мҩаԥгахоит Пицундатәи ауахәама Ауарӷантә зал аҿы. Иқәгылоит москватәи атеатр "Новая опера" асолистка Зарина Абаева, Аԥснытәи аҳәынҭқарратә филармониа асолистцәа Нана Черқьезиаԥҳа, Елена Анқәабԥҳа, Алхас Ферзба, Аԥсны зҽаԥсазтәыз артист Лука Гаделиа.
"Афестиваль ахықәкы хада аԥсуа артистцәа ҿарацәа реидкылареи егьырҭ атәылақәа рҟынтәи амузыкантцәа рааԥхьареи роуп, ҳаамҭазтәи аԥсуа музыкатә культура аԥеиԥштә лшара аарԥшроуп, атәыла акультуратә ԥсҭазаара арбеиароуп", - иҳәоит Гобечиа.
Аԥсны афестиваль "Grand Opera Gala" мҩаԥыргоит 2015 шықәса раахыс. Афестиваль мҩаԥысуеит Аԥсны аиҳабыра, "Росэнергоатом", Евразиатәи акомпозиторцәеи амузыкантцәеи рхеилак, аилахәыра "А-мобаил" рыдгыларала.
АҞӘА, рашәара 21– Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 378-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 108-ҩык рцәа акоронавирус шалаз аадырԥшит ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҿы рыԥсҭазаара иалҵит ҩыџьа апациентцәа, 84 шықәса зхыҵуаз ахаҵеи 1940 шықәсазы ииз аԥҳәыси.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 61-ы, урҭ рахьтә 61-ы акоронавирус адиагноз рзышьақәыргылоуп, рҭагылазаашьа бааԥсуп 14-ҩык, ибжьаратәуп - 31-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 40-ҩык апациентцәа, урҭ рахьтә жәаҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәышәтәуеит 22-ҩык, Гагратәи ахәышәтәырҭаҿы - 19-ҩык, Тҟәарчалтәи ахәышәтәырҭаҿы - 14-ҩык апациентцәа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
"Иформалтәым аҵараҟны иҿыцуи ааӡара иаҵанакуа азнеишьақәеи" апроект алҵшәақәа еихыршьалеит мышқәак раԥхьа Гал. Уи рхы аладырхәит Гали Тҟәарчали араионқәа рхадацәа.
"Аколлеџь ахыбраҟны ҩышықәса инарзынаԥшуа аскаи-клуб ыҟан. Уи аҿарацәа еиднакылон, ҳастудентцәагьы иргәаԥхан иалалаз ыҟоуп. Еицәажәон, ихәмаруан, имҩаԥыргон еиуеиԥшым аныҳәақәа, уи адагьы аҵара ахьырҵаша, аусурҭа шырԥшааша, абизнес-планқәа рыҩра уҳәа рзы ицхыраагӡан. Уи аамҭазы ҳара ҳколлеџь аҟны ахәыҟаҵаҩ изанааҭ ала акурсқәа еиҿаҳкаауан, аклуб аҟынтәи быжьҩык аҿарацәа ааргеит… Мчыбжьык ауп инхаз, шықәсык аҵара зҵоз ауҳажьырц азы. Аусурҭа атәы ҳҳәозар, заанаҵы ҳрацәажәан, иҟоуп Гагра, Риҵа ицо, иҟоуп Гал ақаҳуажәырҭаҟны, ачаӡырҭаҟны аус зуа", - лҳәеит Кәарҷиаԥҳа.
Шәазыӡырҩы аудио.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


АҞӘА, мшаԥы 8 – Sputnik. Иналукааша аԥсуа ҵарауаҩ, аполитикатә усзуҩ Иури Воронов имш иира аҽны анышә дахьамадоу ашәҭшьыҵәрақәа шьҭарҵеит Аԥсны анапхгара, аҵарауаа, ауаажәларратә еилазаара рхаҭарнакцәа, имҩаԥган агәаларшәаратә митинг.
Иури Воронов анышә дамадоуп Аԥснытәи аҳәынҭқарратә музеи ааигәара. Иахьа уаҟа еиҿкаан Воронов ирҿиаратә мҩа аазырԥшуаз афотоцәыргақәҵа.
Иури Воронов ибаҟа амҵан ашәҭқәа шьҭарҵеит иара убас Ахада ихаҭыԥуаҩ Бадра Гунба, Аԥсны Апарламент аиҳабы Валери Кәарҷиа, Аԥсны Ашәарҭадаратә хеилак амаӡаныҟәгаҩ Сергеи Шамба, Аԥсны Аҭҵаарадыррақәа ракадемиа ахада Зураб Џьапуа, Аԥсны иҟоу Урыстәыла ацҳаражәҳәаҩ Алексеи Двинианин, аҵарауаа, астудентцәа, ашколхәыҷқәа.
Археолог, кавказҭҵааҩ Иури Воронов диит лаҵарамза 8 1941 шықәса рзы Ҵабал, Вороноваа ргәараҭа "Иасочка" аҟны.
1991 иара депутатс далхын Аԥсны Иреиҳаӡоу Асовет ахь. Хәажәкырамза 1992 шықәса инаркны ԥхынҷкәын 1993 шықәсанӡа иара Аԥсны Иреиҳаӡоу Асовет аҿы ауаҩы изинқәеи жәларбжьартәи аизыҟазаашьақәеи рзы акомиссиа деиҳабын. 1993 шықәса рзы Аԥсны Аминистрцәа Рсовет ахада ихаҭыԥуаҩыс далхын, 1995 аԥыза-министр ихаҭыԥуаҩыс.
Иури Воронов дравторуп – 800 инареиҳаны аҭҵаарадырратәи апублицистикатәи статиақәа, уахь иаҵанакуеит 30 монографиа. Иҟоуп макьана икьыԥхьым аҵарауаҩ иусумҭақәагьы.
1995 шықәса, цәыббра 11 рзы Иури Николаи-иԥа Воронов итаацәеи иареи ахьынхоз Аҟәатәи иҩны аҿаԥхьа дшьын. Ацәгьоура назыгӡази, уи азы адҵа ҟазҵази зусҭцәоу иахьа уажәраанӡагьы ишьақәыргылам. Анышә дамардеит Аԥснытәи аҳәынҭқарратә музеи ааигәара. Аҳҭнықалақь амҩадуқәа руаки ахԥатәи абжьаратә школи ихьӡ рхыуп.
АҞӘА, рашәара 21– Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 378-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 108-ҩык рцәа акоронавирус шалаз аадырԥшит ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҿы рыԥсҭазаара иалҵит ҩыџьа апациентцәа, 84 шықәса зхыҵуаз ахаҵеи 1940 шықәсазы ииз аԥҳәыси.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 61-ы, урҭ рахьтә 61-ы акоронавирус адиагноз рзышьақәыргылоуп, рҭагылазаашьа бааԥсуп 14-ҩык, ибжьаратәуп - 31-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 40-ҩык апациентцәа, урҭ рахьтә жәаҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәышәтәуеит 22-ҩык, Гагратәи ахәышәтәырҭаҿы - 19-ҩык, Тҟәарчалтәи ахәышәтәырҭаҿы - 14-ҩык апациентцәа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
"Иформалтәым аҵараҟны иҿыцуи ааӡара иаҵанакуа азнеишьақәеи" апроект алҵшәақәа еихыршьалеит мышқәак раԥхьа Гал. Уи рхы аладырхәит Гали Тҟәарчали араионқәа рхадацәа.
"Аколлеџь ахыбраҟны ҩышықәса инарзынаԥшуа аскаи-клуб ыҟан. Уи аҿарацәа еиднакылон, ҳастудентцәагьы иргәаԥхан иалалаз ыҟоуп. Еицәажәон, ихәмаруан, имҩаԥыргон еиуеиԥшым аныҳәақәа, уи адагьы аҵара ахьырҵаша, аусурҭа шырԥшааша, абизнес-планқәа рыҩра уҳәа рзы ицхыраагӡан. Уи аамҭазы ҳара ҳколлеџь аҟны ахәыҟаҵаҩ изанааҭ ала акурсқәа еиҿаҳкаауан, аклуб аҟынтәи быжьҩык аҿарацәа ааргеит… Мчыбжьык ауп инхаз, шықәсык аҵара зҵоз ауҳажьырц азы. Аусурҭа атәы ҳҳәозар, заанаҵы ҳрацәажәан, иҟоуп Гагра, Риҵа ицо, иҟоуп Гал ақаҳуажәырҭаҟны, ачаӡырҭаҟны аус зуа", - лҳәеит Кәарҷиаԥҳа.
Шәазыӡырҩы аудио.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


АҞӘА, жәабран 26 – Sputnik. Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҿы иԥсҭазаара далҵит 1958 шықәса рзы ииз апациент, ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Апациент иизықәыргылаз адиагноз хада акоронавирустә инфекциа ҿыц ауп. Ахаҵа иԥсҭазаара далҵит жәабран 25 рзы.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 44-ҩык, урҭ рахьтә 37-ҩык акоронавирус адиагноз рзышьақәыргылоуп, рҭагылазаашьа бааԥсуп 15-ҩык, ибжьаратәуп - 16-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 10-ҩык апациентцәа, Очамчыра ирхәышәтәуеит фҩык, Тҟәарчалтәи ахәышәтәырҭаҿы - хҩык, Гагратәи ахәышәтәырҭаҿы - 14-ҩык, Аҟәатәи амобилтә госпиталь аҟны ишьҭоуп акоронавирус зыдбалоу жәҩык апациентцәа.
Аепидемиа иалагеижьҭеи Аԥсны акоронавирус зцәа иаланы иаадырԥшыз ауаа рхыԥхьаӡара 12788-ҩык ыҟоуп, ргәы бзиахеит 12169-ҩык, рыԥсҭазаара иалҵит 198-ҩык.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


Сусанна Ҭаниаԥҳа, Sputnik
Хадаратәла, аҩны, ашҭа, агәара реилыргара, ррыцқьараҿы (ацқьара аҟаҵаразы) аџьа збоз аԥҳәыс ахьлакәу аҟнытә, уи ԥсыхәа лымамызт аҩымсаг (аҳәымсаг) ада.
Аԥсуаа аҩымсаг ажәла ркижьҭеи акырӡа ҵуеит. Алаҵара аамҭа анааилак аџьықәреи аҩымсаги рыжәлақәа ааилаԥсаны амхаҿы иларҵон, ма аџьықәреи аԥхьа иларҵон, нас аҩымсаг алаҵаразы иазылхыз адгьыл ҽыҭ аҿы ажәла карыԥсон. Аҩбатәи авариант ҳара ҳҭаацәараҿы ахархәара аман.
Исгәалашәоит саныхәыҷыз саб амхы лаҵаны даналгалак, аҩымсаг алаҵаразы хазы иалкааны иҳамаз аҭыԥ аҿы ацәқәа нықәыргыланы ацәаӷәара далагон, сандугьы аҩымсаг жәла ҭаԥсо дишьҭалон. Аџьықәреи ҭагалара аамҭа анааилак, ишшәыр – шшәырӡа амхы иҭагылаз аҩымсаг шьапқәагьы ацҭаргалон. Анаҩс, санду урҭ еидкыланы, рахәыц жәпала еидҿаҳәаланы узлаԥссашаз аҩымсагқәа рылылхуан.
Афольклорист Цира Габниа Аҭара акыҭан ианылҵаз аҩымсаг иазку аҳәамҭа излаҳәо ала, ҽнак зны ҿыц еибагаз хаҵаки ԥҳәыски, ԥхны мшык азы, аҭакар анкацеиуаз еицны џьара ицон. Ианааԥса, шәшьырак иныҵатәеит. Ус ԥшак хааӡа иаасит. Даргьы рыԥсы ааивыргеит. Аԥҳәыс ҿа лгәы иаахәан: "Оҳ шьыр, шьыр, ушԥабзиоу, ушԥахаау," – лҳәеит (аԥшазы). Ахаҵа иаҳаз игәы иныҵаххын, "сара исеиӷьабшьо дарбан?" – иҳәан, дналхыбаан иԥҳәыс дишьит.
Ицеит акыраамҭа, ахаҵа иҟаиҵаз дахьхәит, иԥаҵа аужьны дџьабон, лнышәынҭра дҭаианы дыцәон. Ҽнак ԥҳәыс быргк диасны дышцоз, абри ахаҵа дгәалҭеит. Иҟалаз анеилылкаа, аҩымсаг ажәла илҭан абас иалҳәеит: "уԥҳәыс дахьжу абри ажәла лгәы иқәыԥсаны илаҵа, ианаауа иалҵуа ала уара угәнаҳа ухухуеит уԥҳәыс лҿаԥхьагьы, аҳәса зегьы рҿаԥхьагьы" ҳәа. Иаргьы убас иагьыҟаиҵеит.
Аҩымсаг иадҳәалоу ажәлар рыгәрагарақәа хыԥхьаӡарала имаҷым, иаагозар: аԥсуаа аҩымсаг ахьышьҭоу иахысуам, иаӷрагылом. Иахысыз дхәыҷызар изҳауам, изҳарц азы дааҳәны хынтә наҟ – ааҟ дахыԥароуп. Иаӷрагылом, избанзар "уашәиуеит" ҳәа рыԥхьаӡоит; аҩымсаг ахы ларханы икыддыргылом, икыдзыргылаз ахыхь изнарҵысуеит; амра анҭашәалак аҩны адәылԥссаара ҵасым, аԥара аҩны иҩналом, рҳәоит; дазусҭазаалак аҩнынтә џьара сцоит ҳәа амҩа дшынанылаз еиԥш "ишьклаԥссара ҵасым, дманшәалахом" рҳәоит; арахә аҩымсаг ала уасыр, ишарылоит; аишәа иқәушьыр, аҩны иамоу абарақьаҭра цоит; аҩны шуԥссо аӡәы ишьапы уахькьысыр, уааҳәны ашырҳәа хынтә уаӷрагылароуп, акәымзар "ҵасым, аҩнаҭаҿы алыԥсаа дҟалоит", - ҳәа лҳәо саҳахьан санду.
Аҩымсаг аҩны, агәара аԥссара адагьы, аҩнаҭа ацәгьа – мыцәгьа аҟәызыблаауа, алаԥш уацәызыхьчо, аԥсра хьазмырԥшуа, амагиатә мчы змоу маҭәаруп ҳәа аԥсуаа ахәаԥшуан.
Ан данындәылҵуаз ԥшқа дахьгараз агара аҩымсаг аҵалҵон, шьҭа "ихала дыҟам" аԥсхьыԥшык ыҟазар дахьчоит, аҩсҭаацәа иааигәа иаанашьҭуам, насгьы агара аҩымсаг ыҵазар, аԥшқа алаԥш икуам ҳәа иԥхьаӡоуп.
Убасгьы аԥсуаа ҳҟны аԥсы аҵыхәтәантәи имҩахь данынаскьаргоу иҟарҵо аритуал аҿы аҩымсаг рхы иадырхәоит. Аԥсы дандәықәыргалалак, аԥҳәыс цқьа, ма зхаҵа дыԥсхьоу аԥҳәысеиба, мамзаргьы згара иахыԥахьоу аҭыԥҳа аԥсы дахьдәылыргаз ауада дәыллыԥсаауеит, ианылыԥссо "аԥсра цеит, аҩны цқьоуп, иаанхаз бзазароуп" ҳәа хынтә илҳәароуп. Нас уи дызлаԥссаз аҩымсаг иԥсыз инышәынҭраҿы иганы иаанрыжьуеит, уаҳа аҩны иҩнаргалаӡом.
Ирласы – рласны аԥхыӡ бааԥсқәа збо, зыцәа ҭынчым, аԥсцәа иреиԥхыӡуа иалагаз рзы рыцәа арҭынчразы аҩымсаг хәыҷ ацәарҭа иаҵарҵон. Убри нахыс аԥхыӡ цәгьақәа ауаҩ имԥан иқәлом, уахьчоит ҳәа ирыԥхьаӡон. Абас иҟоуп аҩымсаг иадҳәалоу ҳажәлар рыгәрагарақәа.
Ҳаҭыр зқәу аԥхьаҩцәа! Иахьатәи ҳаамҭазы аҩымсаг лазҵо дыҟоума?, – ҳәа азҵаара шәызцәырҵуазар, уи аӡбахә ала анхацәа рҟны сахьынаҵааз, "Аџьықәреи иалаԥсаны ианыҟауҵо иаԥырхагахоит, иахаԥоит азы ҳаҟәыҵит. Хазы алаҵара ҳҭахым, аџьармыкьаҿы ахә цәгьам, иҟаҵаны ирҭиуеит, уаантә иаахәаны иаагоит. "Амариа ҳашьҭами!", – рҳәеит ҭакс иааԥышәыррчан.
Ҳаамҭазы уазусҭзаалакгьы зымхаҿы аҩымсаг лазҵо уҟазар, абарақьаҭреи абзиареи удкылазааит.
Есма Ҭодуаԥҳа, Sputnik
Ажәлар разгәаҭарақәа акыр еиуеиԥшым. Урҭ рыбжьара иҟоуп амш зеиԥшрахо иазку, аҽаҩра зеиԥшрахо иазку, амшьҭа иадҳәалоу, ауаҩы ацәгьара дацәызыхьчо, мамзаргьы иԥеиԥшу иазҳәо. Ҳаамҭазтәи адунеи аҿы аԥхьатәи ауаҩы данцәырҵыз аахижьҭеи акыр аиҭакрақәа шамоугьы, ауаҩы аԥсабара дашьклаԥшны иаԥиҵаз азгәаҭарақәа иахьагьы актуалра рыманы иҟоуп.
Азгәаҭарақәа ауаҩы икәша-мыкәша иҟоу ашьклаԥшра иахылҿиаауеит. Уи аԥстәқәеи аԥсаатәқәеи рхымҩаԥгашьа, еиуеиԥшым аԥсабаратә цәырҵрақәа.
Иаҳҳәозар, ауаҩы зегь раасҭа изааигәоу, ицынхо аԥстәқәа – ацгәи алеи рхымҩаԥгашьала иԥеиԥшу алаидыруан. Иаҳҳәап: ацгәы аҿы анаӡәӡәо ақәа ауеит рҳәоит; ала амӡырха иқәбылгьар, ачымазара иатәуп; аигәылацәа рлақәа аибафара иалагар, ргәы еихшәоит.
Иҳәатәуп азгәаҭарақәа ауаҩы игәҭахәыцрақәа, иҩнуҵҟатәи ицәаныррақәа ирыдҳәаланы ишыҟоугьы. Аҵарауаа иазгәарҭоит ауаҩы ихәыцрақәа рыла абжьааԥны изгәамҭо амаҭәарқәагьы акы рыдибалар шалшо, уи ишахылҵуа иара ихатәы згәаҭарақәагьы. Азеиԥш згәаҭарақәа реиԥш, иҟоуп хазы игоу ауаҩы игәаиҭахьоу ихатәы азгәаҭарақәагьы.
Иаҳҳәап, аӡәы иԥынҵа дафар, асасцәа раара иатәуп ҳәа ишьоит, даҽаӡәы аимак, аисара иадиҳәалоит; аӡәы изы иарма напсыргәыҵа дафар, аԥара аанагоит, арӷьа напсыргәыҵа дафар – ицәцоит, даҽаӡәы изы акәзар, арӷьа напсыргәыҵа ибӷуазар ауп аԥара аниоуа, арма – иԥара нихуеит; џьоукы иазгәарҭоит рарӷьа лымҳа шуазар, арҽхәара иатәуп ҳәа, арма – арџьара, даҽа џьоукых уи нарҳәаарҳәны иазгәарҭоит.
Иалкааны иааҳгап аԥсуаа рҟны ихарҵо, реиҳа аԥыжәара змоу ауаҩы идҳәалоу азеиԥш згәаҭарақәак:
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
"Шьыжь шәаԥшь шьыбжьаанӡа, хәылԥ шәаԥшь жәаха-жәымш": аԥсуа згәаҭарақәак ирызкны
Аԥсуа жәлар рыхәмаррақәа аԥсуаа рынхашәа-нҵышәа, рыбзазара ирхылҿиааит. Ишазгәаҳҭахьоу еиԥш, аханатә урҭ ауаҩы деибашьыҩны драаӡон, амч, аласра иларааӡон.
Есма Ҭодуаԥҳа, Sputnik
Убас, аԥсуа жәлар рыԥсҭазаара иузаҟәымҭхо иадҳәалан аӡи уи иацу анхашәеи – аԥсыӡкра. Иахьагьы ари ахырхарҭа аҭыԥ ду ааннакылоит аԥсуа иԥсҭазаараҿы. Ари анхашәа аҵакы ду шамоу аадырԥшуеит аӡи амшыни ирыдҳәалоу абызшәатә лексикагьы.
Аԥсуаа рыԥсыӡкышьеи рыӡсаратә ҟазареи ирызкны Торнау иҩуан абас еиԥш: "Аԥсуаа аԥсыӡкразы даараӡа иҟазоуп. Урҭ рымшын аҟәарақәа рҿы иуԥылоит хыԥхьаӡара рацәала амшынҳәақәа. Дара рыкразы урҭ амшын ихылоит анышьқәа рыла, аидара зыцраҳәоу акаҭа дуқәа амшын ихырҵоит аԥсыӡ акразы. Ас ала аԥсыӡкра шшәарҭоугьы, аԥсуаа уи иацәшәом, избанзар урҭ аӡсашьа бзианы ирдыруеит", - ҳәа.
Абызшәадырҩы Анатоли Хьециа аӡсара иадҳәалоу атерминқәа рҷыдара аԥсуа бызшәаҿы иазкны ииҩыз иусумҭаҿы иаагоуп абас еиԥш иҟоу ажәақәа, урҭ рдиалекттә еиԥшымзаарақәагьы арбаны:
Аӡсара аԥсуаа рҿы спорттә хкык аҳасабала ианымҩаԥырго аԥхынтәи аамҭазы иаарту амшын аҿы шакәугьы, егьырҭ аамҭақәа рзы уи азы (аҽазыҟаҵарақәа рымҩаԥгарагьы налаҵаны) аспорттә ҭыԥқәа шыҟам ала, зегь акоуп ари ахкы ршьа-рда ишалоу убоит. Амшын еиқәеи хыԥхьаӡара рацәала аӡиасқәеи аӡыхьқәеи ирхықәынхало аԥсуаа ари аҟазара хкы рнапаҿы аамгашьа рымамызт, уи рыԥсҭазаара иахәҭакны иҟоуп.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
Хәыҷгьы-дугьы рныҳәа: Аҟәа имҩаԥысит аиндаҭлара "Swim Sukhum"
Қәираиа Шәқәырча еиҿкаахо афестиваль азы: аԥсыӡ ахьырԥшыга аԥсы ҭамзароуп
"Араион ахада иҟаиҵаз адҵа инақәыршәаны аџьармыкьа акәша-мыкәша еиҿкааз ахәҳаахәҭра аанкылатәын. Араион ахадара, амилициа аузуҩцәа, асанитартә маҵзура аусзуҩцәа зегьы ҳаицны знык-ҩынтә ҳнеит. Ақыҭаҟнытә иаарго рыҭитә зегьы адәахьы ирҭиуан, аџьармыкьа аҩныҵаҟа аӡәгьы днеиӡомызт, абри уадаҩраны иҟан. Зегьы еиқәҷаб иҟоуп ҳәа сызҳәом, аха аҭагылаазаашьа уажәы хар амам. Ауаа идеилыркаан, адәыхьы афатә ргыланы аҭира шиашам. Адәқьанқәа змаз уахь иҩналеит, егьырҭ аџьармыкьа аҩныҵҟахь инаган", - еиҭеиҳәеит Аҩӡба.
Аиҿцәажәара шәазыӡырҩыр шәылшоит аудиофаил аҿы.


АҞӘА, лаҵара 7 – Sputnik, Бадраҟ Аҩӡба. Гал араион ахәышәтәырҭаҿы ашьақарчымазара ашкол аадыртит лаҵара 6 рзы ҳәа радио Sputnik иазеиҭалҳәеит ауаажәларратә еиҿкаара "Аԥсны ашьақарчымазаратә еилазаара" аусзуҩ, апроект "Ашьақарчымазара зыӡбам" акоординатор Асида Адлеиԥҳа.
"Ари Аԥсны хыԥхьаӡарала ахԥатәи ашкол ауп. Аԥхьатәиқәа ҩба аартын 2018 шықәсазы. Гал араион аҿы ирацәаҩуп ашьақарчымазара змоу, ауаа рзы иманшәалоуп ашкол аартра", - ҳәа лҳәеит лара.
Апроект мҩаԥысуеит ауаажәларратә еиҿкаара апрограмма аҳәаақәа ирҭагӡаны. Ари ООН аҿиара Апрограммеи Европатәи аидгылеи адгылара арҭоит, дара роуп афинанстә цхыраара ҟазҵазгьы ҳәа лҳәоит Адлеиаԥҳа.
"Ашьақарчымазара ашкол аартым макьана Гәдоуҭа, Тҟәарчал, Очамчыра. Ҳаԥхьаҟа аусутә рацәа шьҭоуп аиҳаракгьы уи апациентцәа аӡәырҩык рзы иахьхымԥадатәиу азы. Ҳәарада ҳусура Агәабзиарахьчара аминистрра ахылаԥшуеит. Уажәы ашкол анааҳартуаз ахәышәтәырҭа аусурҭатә ҭыԥ ҳнаҭеит", - ҳәа еиҭалҳәоит лара.
Ашьақарчымазара ашколқәа хымԥада ахәышәтәырҭақәа рҿы иҟазароуп ҳәа азгәалҭоит Асида Адлеиԥҳа.
"Ашкол ахәышәтәырҭаҿы иҟазароуп, ачымазара змоу апациент уи аҿагыларазы адыррақәа ирҭарц. Ахәышәтәырҭа илырҩаауа ауаҩы иҩныҟа дцоит ихымԥадатәиу адыррақәа иманы" ҳәа лҳәоит лара.
Ашкол иахықәку ауаҩы ари ачымазара шимоугьы ԥхьаҟагьы анхара иаршьцылароуп.
"Изалшаӡом аҳақьым чмазаҩык мацара дидҳәаланы. Ашьақарчымазара ацәшәара амоуп 24/7 . иҟалоит аҳақьым иԥшаара аамҭа ақәырӡра аншәарҭоу. Убри азы ауаҩы ихала ихы дахәо дыҟазароуп" лҳәоит Адлеиԥҳа.
Арҵаратә уснагӡатәқәа мҩаԥылгалоит Галтәи ахәышәтәырҭа аҳақьым-аендокринолог.
"Ҳәарада лара араион аҿы ашәҟәы иҭагало апациентцәа рсиа лымоуп. Дара гәыԥ-гәыԥла еихшаны азыҟаҵарақәа рахь иналыԥхьалоит. Бжьаратәлатәи адыррақәа рыла Аԥсны иахьаҵанакуа ашьақарчымазара змоу рхыԥхьаӡара 2500-ҩык иреиҳауп. Аха убри аан ашәҟәы иҭагаламгьы ыҟоуп" ҳәа лҳәоит лара.
Гал араион аҿы ашьақарчымазара ашкол еиԥҟьарада аус аулоит.
"Ихадароу ашкол аҵаҩцәа рыԥсҭазаара еиқәзырхо адыррақәа роулоит, дасу рԥышәақәа еимырдалоит" ҳәа лҳәоит Асида Адлеиԥҳа.
Ашьақарчымазара акьыбачымазара инаваргыланы еиҳа ишәарҭоу ачымазарақәа ԥшьба ирыҵаркуеит.
Иара шьҭрала ишьҭукаар ҟалоит. Аендекренологцәа ирҳәоит ачымазара азыԥхьагәаҭаразы шықәсык ахь знык иадамзаргьы ухы гәоуҭалароуп ҳәа.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, рашәара 21– Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 378-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 108-ҩык рцәа акоронавирус шалаз аадырԥшит ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҿы рыԥсҭазаара иалҵит ҩыџьа апациентцәа, 84 шықәса зхыҵуаз ахаҵеи 1940 шықәсазы ииз аԥҳәыси.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 61-ы, урҭ рахьтә 61-ы акоронавирус адиагноз рзышьақәыргылоуп, рҭагылазаашьа бааԥсуп 14-ҩык, ибжьаратәуп - 31-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 40-ҩык апациентцәа, урҭ рахьтә жәаҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәышәтәуеит 22-ҩык, Гагратәи ахәышәтәырҭаҿы - 19-ҩык, Тҟәарчалтәи ахәышәтәырҭаҿы - 14-ҩык апациентцәа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
"Иформалтәым аҵараҟны иҿыцуи ааӡара иаҵанакуа азнеишьақәеи" апроект алҵшәақәа еихыршьалеит мышқәак раԥхьа Гал. Уи рхы аладырхәит Гали Тҟәарчали араионқәа рхадацәа.
"Аколлеџь ахыбраҟны ҩышықәса инарзынаԥшуа аскаи-клуб ыҟан. Уи аҿарацәа еиднакылон, ҳастудентцәагьы иргәаԥхан иалалаз ыҟоуп. Еицәажәон, ихәмаруан, имҩаԥыргон еиуеиԥшым аныҳәақәа, уи адагьы аҵара ахьырҵаша, аусурҭа шырԥшааша, абизнес-планқәа рыҩра уҳәа рзы ицхыраагӡан. Уи аамҭазы ҳара ҳколлеџь аҟны ахәыҟаҵаҩ изанааҭ ала акурсқәа еиҿаҳкаауан, аклуб аҟынтәи быжьҩык аҿарацәа ааргеит… Мчыбжьык ауп инхаз, шықәсык аҵара зҵоз ауҳажьырц азы. Аусурҭа атәы ҳҳәозар, заанаҵы ҳрацәажәан, иҟоуп Гагра, Риҵа ицо, иҟоуп Гал ақаҳуажәырҭаҟны, ачаӡырҭаҟны аус зуа", - лҳәеит Кәарҷиаԥҳа.
Шәазыӡырҩы аудио.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


АҞӘА, жәабран 27 – Sputnik. Акоронавирус зцәа иалаз даҽа ԥшьҩык рыԥсҭазаара иалҵит Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҿы, ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Иԥсҭазаара далҵит 1958 шықәсазы ииз ахаҵа, иара убас ахәышәтәырҭаҿы рыдунеи рыԥсахит акоронавирустә инфекциа зыдбалаз 1981, 1940, 1941 шықәсқәа рзы ииз хҩык аҳәса.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 42-ы, урҭ рахьтә 32-а акоронавирус адиагноз рзышьақәыргылоуп, рҭагылазаашьа бааԥсуп 14-ҩык, ибжьаратәуп - 14-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 12-ҩык апациентцәа, Очамчыра ирхәышәтәуеит фҩык, Тҟәарчалтәи ахәышәтәырҭаҿы - хҩык, Гагратәи ахәышәтәырҭаҿы - 12-ҩык, Аҟәатәи амобилтә госпиталь аҟны ишьҭоуп акоронавирус зыдбалоу быжьҩык апациентцәа.
Аепидемиа иалагеижьҭеи Аԥсны акоронавирус зцәа иаланы иаадырԥшыз ауаа рхыԥхьаӡара 12814-ҩык ыҟоуп, ргәы бзиахеит 12303-ҩык, рыԥсҭазаара иалҵит 202-ҩык.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


АҞӘА, лаҵара 21– Sputnik, Бадраҟ Аҩӡба. Арт-фестиваль "Уаҵәы иахьа иалагоит" Аҟәа иаатит лаҵара 20 азы.
"Ҳкоманда аҟазара абызшәала ицәажәоит. Москватәи асас даҳҭоуп, аҭыԥантәи асахьаҭыхыҩцәа ҳҭоуп. Афестиваль аҿы ҳалацәажәар ҳҭахуп ҳаамҭазтәи аҟазара", - лҳәеит афестиваль аиҿкааҩ, Colors of Nation ахаҭарнак Анна Савилова.
Урыстәылатәи асахьаҭыхыҩ Макс Гошко-Даньков, аҟәатәи амшынтә баӷәаза шәыгала изҩычарц иааз, аимак-аиҿак иалахәын аҭыԥантәи асахьаҭыхыҩцәа– Аруҭан Ҷыҭанаа, Гуранда Барцыцԥҳа, Анана Ломиаԥҳа.
Асахьаҭыхыҩцәа ҳаамҭазтәи аҟазара шыҿио, русураҿы иарбан техникоу рхы иадырхәо, избан арҿиара рнапы залаку уҳәа ирылацәажәеит.
"Сара сгәаанагарала Аԥсны макьана ҳаамҭазтәи аҟазара иазыҟаҵам, аха ҳара маҷ-маҷ уи аилкаарахь амҩа ҳануп", -лҳәоит Анана Ломиаԥҳа.
Гуранда Барцыцԥҳа иазгәалҭеит лара лзы иахьатәи аҟазара иҟоу аԥсҭазаара аныԥшроуп иаанаго ҳәа.
"Дасу изы ҳаамҭазтәи аҟазара хаз-хазуп. Сгәы иаанагоит зынӡа иавангардны иҟамзароуп ҳәа. Иаауыкәыршаны иҟоу адунеи шубо аныԥшуазароуп", - лҳәеит лара.
Арутан Ҷыҭанаа иазгәеиҭеит Аԥсны асахьаҭыхыҩцәа аиҳарак аклассикатә жанр аҿы аус шыруа.
"Ҳаамҭазтәи аҟазара акәзар, уи аамҭа иаҳнарбоит. Аҿиара аҭахуп абри аганахь ала", - иҳәеит иара.
Макс Гошко-Даньков иҳәеит асахьаҭыхыҩцәа шеиуеиԥшым, аха зегьы ҳаамҭазтәи аҟазара акапсула шаԥырҵо.
Арт-фестиваль "Уаҵәы иахьа иалагоит" апрограммаҿ– аилацәажәарақәа, афильмқәа рырбара.
Апроект партниорцәас иамоуп: Аҟәа ақалақь ахадара, Амшынтә баӷәаза, аилахәыра "Аквафон", Sputnik Аԥсны.
АҞӘА, рашәара 21– Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 378-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 108-ҩык рцәа акоронавирус шалаз аадырԥшит ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҿы рыԥсҭазаара иалҵит ҩыџьа апациентцәа, 84 шықәса зхыҵуаз ахаҵеи 1940 шықәсазы ииз аԥҳәыси.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 61-ы, урҭ рахьтә 61-ы акоронавирус адиагноз рзышьақәыргылоуп, рҭагылазаашьа бааԥсуп 14-ҩык, ибжьаратәуп - 31-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 40-ҩык апациентцәа, урҭ рахьтә жәаҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәышәтәуеит 22-ҩык, Гагратәи ахәышәтәырҭаҿы - 19-ҩык, Тҟәарчалтәи ахәышәтәырҭаҿы - 14-ҩык апациентцәа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
"Иформалтәым аҵараҟны иҿыцуи ааӡара иаҵанакуа азнеишьақәеи" апроект алҵшәақәа еихыршьалеит мышқәак раԥхьа Гал. Уи рхы аладырхәит Гали Тҟәарчали араионқәа рхадацәа.
"Аколлеџь ахыбраҟны ҩышықәса инарзынаԥшуа аскаи-клуб ыҟан. Уи аҿарацәа еиднакылон, ҳастудентцәагьы иргәаԥхан иалалаз ыҟоуп. Еицәажәон, ихәмаруан, имҩаԥыргон еиуеиԥшым аныҳәақәа, уи адагьы аҵара ахьырҵаша, аусурҭа шырԥшааша, абизнес-планқәа рыҩра уҳәа рзы ицхыраагӡан. Уи аамҭазы ҳара ҳколлеџь аҟны ахәыҟаҵаҩ изанааҭ ала акурсқәа еиҿаҳкаауан, аклуб аҟынтәи быжьҩык аҿарацәа ааргеит… Мчыбжьык ауп инхаз, шықәсык аҵара зҵоз ауҳажьырц азы. Аусурҭа атәы ҳҳәозар, заанаҵы ҳрацәажәан, иҟоуп Гагра, Риҵа ицо, иҟоуп Гал ақаҳуажәырҭаҟны, ачаӡырҭаҟны аус зуа", - лҳәеит Кәарҷиаԥҳа.
Шәазыӡырҩы аудио.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


АҞӘА, лаҵара 21 – Sputnik, Бадраҟ Аҩӡба. Урыстәылатәи атурист иԥшааразы ауснагӡатәқәа макьаназы лыҵшәа рымам ҳәа Sputnik иазеиҭарҳәеит Аԥсны АҶА апресс-маҵзураҿы.
"Аԥшааҩцәа атурист иалихзар ҟалоит ҳәа ргәы иззаанаго амаршрут аус адыруылоит. Иацы дара Гәымсҭа иахьаҵанакуа аԥшаарақәа мҩаԥыргон, аха илҵшәадан. Иҟалоит ихала уахьынтә дылбаарц иақәикзар ҳәа агәаанагара ыҟоуп. Аҵыхәтәаны атурист дахьыҟаз аҭыԥ акәша-мыкәша зегь ҭҵаауп", - рҳәеит апресс-маҵзураҿы.
Мышкы ма ҩымш рыҩныҵҟа Аԥсны АҶА аԥшаара-еиқәырхаратә гәыԥ АҟәаГЕС аӡыхкыра илбаауеит ашьхарантә.
Урыстәылатәи атурист Владимир Улианов иԥшаара иаҿуп лаҵара 12 раахыс.
Атуристцәа ргәыԥ лаҵара 3 рзы атуристтә маршрут ала амҩа иқәлеит. Дара хынҳәраны иҟан лаҵара 10 рзы. Лаҵара 12 асааҭ 11:20 рзы Аԥсны АҶА ахь адырра ҟаҵан атуристцәа руаӡәк ацхыраара шиҭаху, иара дныжьны агәыԥ рхала ашьхараҟынтә илбаарц ишаҿу.
Аусбарҭа аинформациала, атурист Владимир Улианов Аԥсныҟа дааит Екатеринбургынтә. Урыстәылатәи АИХқәа ишырҳәо ала, 64 шықәса ихыҵуеит ҳәа адырра ыҟоуп. Аԥшаара далахәуп атуристтә гәыԥ аинструктор Анна Гилева.
Агәыԥ аинструктор Анна Делево илҳәеит абазахь атуристцәа зыхнымҳәит рымҩа иахьахҟьази асоура иахьалагази азы ҳәа. Уа дырзыԥшын рҩызцәа руаӡәк. Дара ирыӡбеит ацхыраара иаҳәарц Аԥсны АҶА аҿы.
Атуристтә гәыԥ иалахәуп Нижни Тагил, Екатеринбург, Челиабинск, Санкт-Петербург рҟынтәи атуризм абзиабаҩцәа.
Атуристцәа егьырҭ ргәыԥ лаҵара 13 рзы Ачадараҟа инеит. Дара уа аангыларҭа рыман. Лаҵара 14 рзы дара ареспублика аанрыжьит.
Аԥсны АҶА аминистр ихаҭыԥуаҩ Тигран Делибалтиан иажәақәа рыла атуристтә гәыԥ аминистррахь азыҳәа нанашьҭит рмаршрут азы. Ашәҟәы ианҭаргала ашьҭахь амҩа иқәлеит. Иара иҳәеит иалхыз амаршрут шыуадаҩу, уи адагьы лаҵара 9 рзы арҭ аҭыԥқәа рҿы асы шлеиз.
АҞӘА, рашәара 21– Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 378-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 108-ҩык рцәа акоронавирус шалаз аадырԥшит ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҿы рыԥсҭазаара иалҵит ҩыџьа апациентцәа, 84 шықәса зхыҵуаз ахаҵеи 1940 шықәсазы ииз аԥҳәыси.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 61-ы, урҭ рахьтә 61-ы акоронавирус адиагноз рзышьақәыргылоуп, рҭагылазаашьа бааԥсуп 14-ҩык, ибжьаратәуп - 31-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 40-ҩык апациентцәа, урҭ рахьтә жәаҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәышәтәуеит 22-ҩык, Гагратәи ахәышәтәырҭаҿы - 19-ҩык, Тҟәарчалтәи ахәышәтәырҭаҿы - 14-ҩык апациентцәа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
"Иформалтәым аҵараҟны иҿыцуи ааӡара иаҵанакуа азнеишьақәеи" апроект алҵшәақәа еихыршьалеит мышқәак раԥхьа Гал. Уи рхы аладырхәит Гали Тҟәарчали араионқәа рхадацәа.
"Аколлеџь ахыбраҟны ҩышықәса инарзынаԥшуа аскаи-клуб ыҟан. Уи аҿарацәа еиднакылон, ҳастудентцәагьы иргәаԥхан иалалаз ыҟоуп. Еицәажәон, ихәмаруан, имҩаԥыргон еиуеиԥшым аныҳәақәа, уи адагьы аҵара ахьырҵаша, аусурҭа шырԥшааша, абизнес-планқәа рыҩра уҳәа рзы ицхыраагӡан. Уи аамҭазы ҳара ҳколлеџь аҟны ахәыҟаҵаҩ изанааҭ ала акурсқәа еиҿаҳкаауан, аклуб аҟынтәи быжьҩык аҿарацәа ааргеит… Мчыбжьык ауп инхаз, шықәсык аҵара зҵоз ауҳажьырц азы. Аусурҭа атәы ҳҳәозар, заанаҵы ҳрацәажәан, иҟоуп Гагра, Риҵа ицо, иҟоуп Гал ақаҳуажәырҭаҟны, ачаӡырҭаҟны аус зуа", - лҳәеит Кәарҷиаԥҳа.
Шәазыӡырҩы аудио.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


АҞӘА, ажьырныҳәа 29– Sputnik, Бадри Есиава. 11 нызқьҩык иреиҳаны ауааԥсыра Аԥсны иаҭаахьеит аретро-дәыӷба "Шәача" ала 2020 шықәса нанҳәамза инаркны 2021 шықәса ажьырныҳәамзанӡа ҳәа аанацҳауеит РЖД аҟәшатә еиҿкаара "Афедералтә пассаџьыртә еилахәыра".
"Афедералтә пассаџьыртә еилахәыра" ишаҳәо ала 40% туристцәа қәрала 40 шықәса иҭысхьеит. Аиҳарабык ианыхәыҷыз Амшынеиқәа аԥшаҳәатә курортқәа рҟны рҭаацәа ирыцны зыԥсы зшьоз роуп. Аҿаргьы адәыӷба аинтерес рымам ҳәа узҳәом. Аԥсны иаҭааз, 30 шықәса ирҭысхьоу рхыԥхьаӡара 30% инаӡоит.
Аретро-дәыӷба "Шәача" аныҟәара аграфик ԥсахын ашықәсҿыцазтәи аныҳәамшқәа раан апассаџьырцәа рырманшәаларазы. Атуристтә ретро-дәыӷба
"Шәача" аграфик ԥсахын аныҳәамшқәа раан апассаџьырцәа рырманшәаларазы. Ԥхынҷкәын 28 инаркны ажьырныҳәа 10 рҟынӡа Кисловодскынтәи Гаграҟа еиҳа иауу амаршрут ала иаауан.
Ашьхашәҩатә курорт "Роза Хутор" зыԥсы зшьо ироуеит алшара абри адәыӷбала иныҟәарц. Ирзыманшәалахарц азы ишьақәыргылоуп амшеихшанҵа. Уи инақәыршәаны "Роза Хутор" аҟынтәи авагонқәа атуристтә дәыӷба "Шәача" Адлертәи авокзал аҿы иаԥыршьуеит.
Аԥхьанатә амаршрут ҿыц аныҳәамшқәа рышьҭахь аркра азыԥхьагәаҭан аха "Афедералтә пассаџьыртә еилахәыра" Роза Хутор – Гагра амаршрут мшаԥымза нҵәаанӡа иааныжьзарц аӡбеит.
"Афедералтә пассаџьыртә еилахәыра" ишаанацҳауа ала адәыӷба аҩаша ада есыҽны иныҟәоит. Адәыӷба Шәача иқәҵлоит асааҭ 7:45 рзы, Гагра иааиуеит асааҭ 11:30 рзы. Гагрантәи ихынҳәуеит асааҭ 18:43 рзы. "Роза Хутор" аҟынтәи апассаџьырцәа есыҽны Гаграҟа иаалар рылшоит ашьыжь асааҭ 07:14 рзы, шьҭахьҟа игьежьуеит асааҭ 23:10 рзы.
"Ашьхашәҩатә курорт Роза Хутор аҟны зыԥсы зшьо алшара рымоуп рыԥсшьараамҭа еиҳагьы идырлахҿыхырц Аԥсны Аҳәынҭқаррахь ҽнактәи аныҟәара мҩаԥганы. Атуристтә дәыӷба апассаџьырцәа Гагра ҽнак рхыргар ауеит, мамзаргьы иаархәар ауеит Аԥсны аҭыԥ ԥшӡарақәа– аӡиа Риҵа, Ареликттә милаҭтә парк, Ҩыԥшаратәи аиҩхаа уҳәа рҭааразы иаку атур", - рҳәоит аилахәыраҿы.
Аду ибилеҭ ахәԥса иартәоит 2 150 мааҭ, жәашықәса рҟынӡа зхыҵуа ахәыҷқәа рзы – 1400 мааҭ. Изҭаху ирылшоит аангылара, нас рхала ахынҳәра.
Атуристтә дәыӷба "Шәача" авагонқәа асовет аамҭаан ишыҟаз еиԥшны иҟаҵоуп, убри аан иахьатәи аамҭа аҭахрақәагьы ирықәшәоит. Авагон-ақьафурҭаҿы ауаа ирыдыргалоит аурыси аԥсуеи чысқәа: ашә, апамидор, аиаҵәареи еилаџьны, аџьаԥсандал, аԥсыуала акәацеиҵарш, ауасажьы иалху ахинкали.
"Араион ахада иҟаиҵаз адҵа инақәыршәаны аџьармыкьа акәша-мыкәша еиҿкааз ахәҳаахәҭра аанкылатәын. Араион ахадара, амилициа аузуҩцәа, асанитартә маҵзура аусзуҩцәа зегьы ҳаицны знык-ҩынтә ҳнеит. Ақыҭаҟнытә иаарго рыҭитә зегьы адәахьы ирҭиуан, аџьармыкьа аҩныҵаҟа аӡәгьы днеиӡомызт, абри уадаҩраны иҟан. Зегьы еиқәҷаб иҟоуп ҳәа сызҳәом, аха аҭагылаазаашьа уажәы хар амам. Ауаа идеилыркаан, адәыхьы афатә ргыланы аҭира шиашам. Адәқьанқәа змаз уахь иҩналеит, егьырҭ аџьармыкьа аҩныҵҟахь инаган", - еиҭеиҳәеит Аҩӡба.
Аиҿцәажәара шәазыӡырҩыр шәылшоит аудиофаил аҿы.
АҞӘА, рашәара 18 - Sputnik. Аԥсны иҟоу Урыстәыла Аладатәи арратә база атанкныҟәцаҩцәа Краснодартәи атәылаҿацә аполигон аҿы ахысрақәа мҩаԥыргеит ҳәа аанацҳауеит аокруг апресс-маҵзура.
Аекипажқәа 200 рҟынӡа ицәырҵуаз, еиҭаҵуаз ацәҟьарақәа ахы рықәдыршәеит ҳаамҭазтәи атанкқәа Т-72Б3 рҟынтәи. Ацәҟьараҟынӡа иреиҳаӡоу ахарара ҩ-нызқь метра иҟан.
Уахынлатәи ахысрақәа раан ахархәара рыҭан уахынларбагатә хархәагақәа ТВН-5.
Т-72Б3 амеханик-ныҟәцаҩцәа рдырреи рԥышәеи еиздырҳауан аԥынгылақәа рхысраан, амина-ԥжәага ԥкырақәа рхысраан.
Ахсрақәа раан иныхын 300 танктә рҭҟәацгақәа.
Инарҭбаау аҽазыҟаҵарақәа мҩаԥгахараны иҟоуп акоманда-штабтә зыҟаҵарақәа ирылахәны.


АҞӘА, лаҵара 6 – Sputnik, Бадри Есиава. Мгәыӡырхәатәи ашкол акарантин ашьҭахь иаадыртуеит ҳәа Sputnik иазеиҭалҳәеит Гәдоуҭа араион ахадара аҵара аҟәша аиҳабы инапынҵақәа назыгӡо Светлана Аирԥҳа.
"Ичмазаҩыз ахәыҷқәеи арҵаҩцәеи ртестқәа цқьоуп, аха ҳара ашәарҭара ҳҽацәыхьаҳчарц азы даҽа мчыбжьык ахыԥхьакра рымазарц ҳаӡбеит. Ашкол аҿы аҵаратә процесс иалагоит ахԥатәии аԥшьбатәии аклассқәа рҿы ада. Уа арҵаҩцәа рҭаацәара рҟынтә иҟоуп ичмазаҩу", - лҳәеит лара.
Аҟәша аиҳабы инапынҵақәа назыгӡо лажәақәа рыла, Гәдоуҭа араион аҵаратә усҳәарҭақәа рҟны лаҵара 5 рзтәи адыррақәа рыла акоронавирус рымоуп ааҩык аҵаҩцәеи ҩыџьа арҵаҩцәеи.
Араион ашколқәа зегьы аҵара рҵоит актәи ашкол 6 акласси аҩбатәи ашкол 10 акласси рыда. Иара убасгьы акоронавирус рымоуп афонҿыцтәи ашкол аҵаҩцәа ԥшьҩыки арҵаҩцәа ҩыџьеи, аха ашкол аҿы аҵара апроцесс мҩаԥысуеит.
"Аамҭа аагеит, аҭагылазаашьа ҳашьклаԥшит. Ашкол аҿы аҵаратә процесс еиԥаҳамҟьарц ҳаӡбеит", - лҳәеит лара.
Мгәыӡырхәа ақыҭа ахада Беслан Агрба Sputnik иазеиҭеиҳәеит COVID-19 змоу рацәаҩхеит ҳәа.
Агрба иазгәеиҭеит акоронавирус змоу ақыҭауаа рхыԥхьаӡара иазҳаит алхрақәа рышьҭахь ҳәа.
"Иныҭкааны ахыԥхьаӡара сызшәаҳәом, аха ауаа еиҳа ичмазцәахеит. Акомиссиа иалахәыз ҳашкол арҵаҩцәа агәҽанызаара шрымазгьы, аҿкыра шьҭызкааз ыҟоуп. Иҟан зҭагылазаашьа уадаҩыз, аха уажәы аӡәгьы дшәарҭам. Анцәа иџьшьаны, ԥсыҭбара ыҟам", - иҳәеит ақыҭа ахада.
Гәдоуҭа араион асанитар-епидемиологиатә маҵзура аиҳабы Инга Ҷанԥҳа лажәақәа рыла, араион егьырҭ ақыҭақәа ирҿырԥшны Мгәыӡырхәа ақыҭан ичмазцәоу рацәаҩуп.
Ҷанԥҳа лажәақәа рыла, атәылаҿы алхрақәа рышьҭахь ачымазара ахы шьҭнахит избанзар аҽыхьчаратә уснагӡатәқәа иахьынӡахәҭаз еиҿкаамызт.
Аепидемиа иалагеижьҭеи Аԥсны акоронавирус зцәа иаланы иаадырԥшыз ауаа рхыԥхьаӡара 14702-ы ыҟоуп, ргәы бзиахеит 13660-ҩык, рыԥсҭазаара иалҵит 222-ҩык.
АҞӘА, рашәара 12 – Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 177-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 45-ҩык рцәа акоронавирус шалаз аадырԥшит ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 38-ҩык, урҭ рахьтә 37-ҩык акоронавирус адиагноз рзышьақәыргылоуп, рҭагылазаашьа бааԥсуп 12-ҩык, ибжьаратәуп - 26-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 40-ҩык апациентцәа, урҭ рахьтә ааҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәышәтәуеит 10-ҩык, Гагратәи ахәышәтәырҭаҿы - 15-ҩык, Тҟәарчалтәи ахәышәтәырҭаҿы - ааҩык апациентцәа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
Атәыла ахада апарламент ахь инашьҭымҭа - хықәкыс иамоузеи ари апроцедура? Иара абжьажьра азакәан абанӡеиланаго? Аԥсны ахада апарламент ахь инашьҭымҭа ари ашықәс азы иарбоума, уи аҟны иалкаахо ахырхарҭа хадақәа, анашьҭымҭа аҵакы, адунеитә ԥышәа уҳәа азҵаарақәа ирылацәажәеит арадио Sputnik аефир аҟны Аԥсны ахада иҿы иҟоу аинформациатә хархәагақәа рымадаразы аусбарҭа аиҳабы Алхас Ҷолокәуа, ажурналист, агазеҭ "Чегемскаиа правда" аредактор хада Инал Ҳашыг.
"…Аԥсны аҳәынҭқарра ахада анапхгарахь даннеи, ԥшьымзгьы ахылахьан ашықәс, ачымазара ҿыц анцәырҵыз акәын. Ҳазхиаӡамызт аҭагылазаашьа, иҟалараны иҟазгьы аҳәара уадаҩын, амч-алша, ахшыҩ зегьы уи аус иазкын. Насгьы ԥҟаралагьы Аԥсны ауаа рацәа алархәны аиԥыларақәа, аизарақәа рымҩаԥгара аанкылан… уи ауп изызку анашьҭымҭа аҟамзаара, аха уи инаваргыланы исҳәар сҭахуп аҳәынҭқарра ахада изныкымкәа апарламент аҟны аиԥыларақәа шимаз, уаҟа Аԥсны аҩнуҵҟатәи адәныҟатәи аполитика далацәажәеит. Аԥсны аҭагылазаашьазы аҳәынҭқарра ахада ипланқәа ауаа рахь ицәыргамызт ҳәа аҳәарагьы иашам… Акызаҵәык, исҳәар исҭаху, анашьҭымҭа ҟалоит, амала ианыҟало абри амш ауп ҳәа макьана аҳәара сазхиам", - ҳәа азгәеиҭеит Ҷолокәуа.
Арҭ ашықәсқәа рзы аҳәынҭқарра ахада апарламент ахь инашьҭымҭа ритуалтә традициак аҳасабала ҳахәаԥшуан, инарҵауланы адокумент ҭҵааны, иҟаҳҵо шыҟаҳҵо атәы уиаҟара ҳазхәыцуамызт ҳәа агәаанагара ааирԥшит ажурналист Инал Ҳашыг.
Инеиҵыху аицәажәара шәазыӡырҩы аудиофаил аҟны.


АҞӘА, ажьырныҳәа 30 – Sputnik, Бадраҟ Аҩӡба. 1941-1945 шықәсқәа рзтәи Аџьынџьтәылатә еибашьара дуӡӡа аҭоурыхҭҵааҩ Валико Ԥачлиа ишәҟәы ҭыҵит Сҭампыл ақалақь аҟны ҭырқәбызшәала, аԥсуа диаспора иҟанаҵаз ацхыраареи адгылареи ирылҵшәаны. Абри атәы Sputnik иазеиҭеиҳәеит автор.
Ашәҟәы урысбызшәала иҭыҵхьан 2015 шықәса рзы.
"Аиааира 70 шықәса ахыҵра аламҭалаз, ашәҟәы ҭыҵхьан урысбызшәала. Сгәысҽанӡамкәа ҭырқәбызшәалагьы иҭрыжьит", — иҳәеит Ԥачлиа.
Ашәҟәаҿы еизгоуп Аџьынџьтәылатә еибашьра дуӡӡа иалахәыз Аԥсны ахаҭарнакцәа ирызку ажәабжьқәа.
"Ашәҟәаҿы еиҭаҳәоуп 1941 шықәсазтәи амобилизациатә уснагӡатәқәа рымҩаԥысшьа, Аԥсны иахьаҵанакуаз имҩаԥысуаз аибашьрақәа: Клыхәра, Марыхә, Санчара ахырхарҭақәа рҿы", — иҳәоит аҭоурыхҭҵааҩ.
Ашәҟәаҿы инарҭбааны еиҭаҳәоуп аԥсуаа аибашьрахь рлагала ду атәы.
"Уи адагьы Аԥсны имҩаԥысуаз анемецтә ԥшыхәра аҿагылара атәы иалацәажәоуп. Анемец ар рнапхгара Аԥсныҟа иаарышьҭит имаҷымкәа ашпионцәа-аԥшыхәцәа. Ашәҟәаҿы ҷыдала урҭ ирҿагыланы имҩаԥгаз аусқәа ҭҵааны ирылацәажәоуп", — иҳәеит Ԥачлиа.
Ашәҟәы автор иажәақәа рыла аԥсуа диаспора аҳәара ирҭеит ашәҟәы аиҭагаразы. Иара дақәшаҳаҭхеит, избанзар агәрагара имоуп Ҭырқәтәыла инхо аԥсуа диаспора, аурыс бызшәа ззымдыруа рзы ашәҟәы аинтерес аҵаны иҟоуп ҳәа.
АҞӘА, рашәара 21– Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 378-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 108-ҩык рцәа акоронавирус шалаз аадырԥшит ҳәа аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҿы рыԥсҭазаара иалҵит ҩыџьа апациентцәа, 84 шықәса зхыҵуаз ахаҵеи 1940 шықәсазы ииз аԥҳәыси.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 61-ы, урҭ рахьтә 61-ы акоронавирус адиагноз рзышьақәыргылоуп, рҭагылазаашьа бааԥсуп 14-ҩык, ибжьаратәуп - 31-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 40-ҩык апациентцәа, урҭ рахьтә жәаҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәышәтәуеит 22-ҩык, Гагратәи ахәышәтәырҭаҿы - 19-ҩык, Тҟәарчалтәи ахәышәтәырҭаҿы - 14-ҩык апациентцәа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
"Иформалтәым аҵараҟны иҿыцуи ааӡара иаҵанакуа азнеишьақәеи" апроект алҵшәақәа еихыршьалеит мышқәак раԥхьа Гал. Уи рхы аладырхәит Гали Тҟәарчали араионқәа рхадацәа.
"Аколлеџь ахыбраҟны ҩышықәса инарзынаԥшуа аскаи-клуб ыҟан. Уи аҿарацәа еиднакылон, ҳастудентцәагьы иргәаԥхан иалалаз ыҟоуп. Еицәажәон, ихәмаруан, имҩаԥыргон еиуеиԥшым аныҳәақәа, уи адагьы аҵара ахьырҵаша, аусурҭа шырԥшааша, абизнес-планқәа рыҩра уҳәа рзы ицхыраагӡан. Уи аамҭазы ҳара ҳколлеџь аҟны ахәыҟаҵаҩ изанааҭ ала акурсқәа еиҿаҳкаауан, аклуб аҟынтәи быжьҩык аҿарацәа ааргеит… Мчыбжьык ауп инхаз, шықәсык аҵара зҵоз ауҳажьырц азы. Аусурҭа атәы ҳҳәозар, заанаҵы ҳрацәажәан, иҟоуп Гагра, Риҵа ицо, иҟоуп Гал ақаҳуажәырҭаҟны, ачаӡырҭаҟны аус зуа", - лҳәеит Кәарҷиаԥҳа.
Шәазыӡырҩы аудио.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:


АҞӘА, рашәара 24 – Sputnik. Апарламент адепутатцәа Аԥсны ахада иахь ааԥхьара ҟарҵеит аепидемиологиатә ҭагылазаашьа аицәахара иахырҟьаны, абри атәы арадио Sputnik аефир аҿы иҳәеит Жәлар Реизара асоциалтә политикеи, аџьеи, агәабзиарахьчареи, аветеранцәеи аинвалидцәеи русқәа рзы аилак ахантәаҩы Алхас Џьынџьал.
"Аҭагылазаашьа иҳаднаҵоит аусцҵақәа ҳадаҳкыларц. Агәабзиарахьчара аминистрра асанитартә-епидемиологиатә маҵзура рнапхгара изныкымкәа иҳаларҳәахьеит ачымазара шыҿкыз", - иҳәеит иара.
Иара убасгьы иазгәеиҭеит апациентцәа рыбжьара ирацәахо ишалагаз иқәыԥшу ауаа, ачымазара аҽеиҭанакит.
"Москва ачымазара аҽырҭбаара инадҳәаланы аԥкыра ӷәӷәақәа аларгалеит, ауааԥсыра етап-етапла рлаҵаҟаҵара иалагеит. Сынтәатәи атуристтә поток шыҟоу ала индиатәи аштамм ҳәа изышьҭо ҳара ҳахьгьы иааиуеит", - иҳәеит адепутат.
Аҭагылазаашьа ашәарҭара апарламентарцәа ахада иахь ашәҟәы днарҩит иҳәеит Алхас Џьынџьал.
"Ҳара ачарақәа, аԥсхәрақәа уҳәа рымҩаԥгара, аиҳаракгьы иарку ахыбрақәа рҿы, рымҩаԥгара азин ҟаҵамзарц абжьгара ҟаҳҵеит", - иҳәеит иара.
Адепутатцәа ааԥхьара ҟарҵеит ачарақәа ааныркыларц, еиуеиԥшым ауснагӡатәқәа иарку ахыбрақәа рҿы имҩаԥырымгаларц, ауаажәларратә транспорт, аџьармыкьа, ахәаахәҭратә ҭыԥқәа рҿы аепидемиаҿагыларатә ԥҟарақәа ирықәныҟәаларц.
Уи адагьы иазгәарҭеит алаҵаҟаҵара амҩаԥгаразы арккаратә усурақәа ауааԥсыра рыбжьара ишымҩаԥгалатәу, хаз иго атәылауаа ркатегориақәак рзы уи хымԥадатәины ишыҟаҵатәу.
Апарламентари ихымԥадатәины ишьоит Урыстәылеи Аԥсни реилацәажәарала еиԥҟьарада алаҵа "Спутник V" Аԥсныҟа иаауа аҟаҵареи "Актемра", "Артлегия", "Элсира" уҳәа иреиԥшу ахәшәқәа раахәаразы аԥаразоужьра аиҿкаареи.
АҞӘА, нанҳәа 5 – Sputnik, Бадри Есиава. Урыстәылатәи аспелеологцәа Аԥсны иҟоу Веревкин иҳаԥаҿы ахаҵа иԥсыбаҩ рбеит 1100 метра алаҟәыраҿы, абри атәы Sputnik иазеиҭеиҳәеит Урыстәыла аспелеологцәа Реидгыла анапхгара алахәыла Евгени Снедков.
"Нанҳәа 3, асааҭ 4:00 азы Москва, Перовсктәи аклуб аспелеологцәа ргәыԥ, 30 шықәса инарзынаԥшуа Веревкин иҳаԥаҿы аусурақәа мҩаԥызго, атурист иԥсыбаҩ рбеит. Аԥхьа аҭаларҭатә ҵеиџь ахықәаҿ ашаха рбеит, маҭәақәакгьы. Анаҩс 1100 метра алаҟәыраҿ ауаҩы иԥсыбаҩ кнаҳан", - иҳәеит иара.
Снедков иажәақәа рыла иҭахаз дыштуристыз еилкаахеит, избанзар аҳаԥы амаршрут ауадаҩра иақәшәомызт ихархәагақәа. Иҟалоит иара аԥышәеи амчи изымхазар. Уи адагьы асеиԥш иҟоу аҳаԥқәа аӡәы ихала аҭалара ашәарҭадара атехника еиланагоит. Иара ихаҭара шьықәзыргылаша ҳәа аспелеологцәа акгьы рзымԥшааит.
Урыстәылатәи аспелеологцәа ргәаанагарала Веревкин иҳаԥаҿы арыцҳара ҟалазар ҟалоит 2020 шықәса аԥхын ма ҭагалан.
Аспелеологцәа реидгыла Аԥсны АҶА ахь адырра ҟарҵеит.
"Идокументқәеи игәакьацәеи ԥшаатәуп. Иҟаҵатәу дара ирҳәароуп. Асеиԥш аан аԥсыбаҩ аҭгара рҽазыршәоит аха ариаҟара аҵаҟынтә уи уадаҩуп. 50 – 100-ҩык рҟынӡа аспелеологцәа аҭахуп. Аҳаԥаҿы ишәарҭоу аҭыԥқәа ыҟоуп",- иҳәоит Снедков.
Иара иҳәеит Аԥсныҟа амҩа ишықәло аспелеологцәа Реидгылаҟынтә уи азы аҳәара ҟаҵахар.
2020 шықәса нанҳәамзазы Арбаика аҳаԥаҿы дҭахеит аспелеолог Павел Демидов. Иԥсыбаҩ 300 метра рҟынтә ихагалан.
Веревкин иҳаԥы адунеи аҿы реиҳа иҵаулоу ҳәа иԥхьаӡоуп. 2018 шықәсазы урыстәылатәи аспелеологцәа 2212 метра илбааит.
АҞӘА, нанҳәа 4 – Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 392-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 98-ҩык рцәа акоронавирус шалаз аадырԥшит, абри атәы аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Гәдоуҭатәи ахәшәтәырҭаҿы рыԥсҭазаара иалҵит ԥшьҩык: 76 шықәсеи 80 шықәсеи зхыҵуаз ҩыџьа аҳәсеи, 42 шықәсеи 83 шықәсеи зхыҵуаз ҩыџьа ахацәеи.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәшәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 178-ҩык, рҭагылазаашьа бааԥсуп 41-ы, ибжьаратәуп - 51-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәшәтәырҭаҿы ирхәшәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 44-ҩык апациентцәа, урҭ рахьтә 17-ҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәшәтәуеит 24-ҩык. Гагратәи ахәшәтәырҭаҿы - 47-ҩык, урҭ рахьтә 12-ҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Тҟәарчалтәи ахәшәтәырҭаҿы - 13-ҩык апациентцәа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
АҞӘА, нанҳәа 5 - Sputnik. WhatsApp зҽызҵәахуа афотоқәеи авидеоқәеи рынашьҭра афункциа аартхоит ҳәа рҳәеит аилахәыра ахаҭарнакцәа.
Ахархәаҩцәа рфотосахьақәеи авидеоқәеи рышьҭлар алшоит аопциа "Знык ахәаԥшра" ацхыраарала. Афотосахьақәеи авидеоқәеи знык урыхәаԥшуеит нас ианыҵуеит.
Ари аҩыза афункциа аус ауеит Instagram аҿы: изауа акнопка дақәыӷәӷәоит, асахьа ма авидео ибоит, уи анаҩс урҭ ықәҵуеит.
WhatsApp аҿы ирҳәом ари ишаанамго изауыз скринрекордер ала аҭаҩра илшом ҳәа.


АҞӘА, лаҵара 4 - Sputnik, Бадраҟ Аҩӡба. Аԥсны Афырхаҵа Сергеи Дбар игәалашәаратә хәылԥазы мҩаԥысит Владислав Арӡынба ихьӡ зху Аибашьратә Афырхаҵара Ахьӡ аԥша Аҳәынҭқарратә амузеи аҟны, лаҵара 4 аҽны.
Сергеи Дбар 75 шықәса ихыҵра инамаданы амузеи аҟны еиҿкаан иԥсҭазаара еиуеиԥшым аамҭақәа аазырԥшуаз афотоҭыхымҭақәа рцәыргақәҵа.
Ахәылԥаз алагамҭаз еизаз идырбан Аԥсны Аџьынџьтәылатәи еибашьра ашықәсқәа рзы иҭыхыз Сергеи Дбар дахьану афото-авидео кадрқәа. Цәыбрра 27 1993 шықәсазы- Аҟәа ахақәиҭра амш аҽны иҟаҵаз авидеоҭыхымҭақәа руак аҟны Сергеи Дбар иҳәоит: "Аибашьра цонаҵы ссолдаҭуп" ҳәа. Ахәылԥаз аҟны иқәгылоз иазгәарҭон, Сергеи Дбар ахырӷәӷәарҭа акомандаҟаҵаҩыс дзыҟазгьы аибашьцәа рышьҭахь иҽиҵәахуамызт ҳәа.
Аԥсны атәылахьчара аминистр актәи ихаҭыԥуаҩ, аинрал-полковник Беслан Ҵәыџьба иқәгылараҿы иазгәеиҭеит ар рԥыза Аиааира аагаразы илшоз зегьы ҟаиҵон ҳәа.
"Аибашьра иаанырԥшуеит афырхацәа-ар рԥызацәа, аԥхьагылаҩцәа, ус иҟалеит ҳара ҳаибашьраҿгьы. Сергеи Платон-иԥа Дбар -агәырҵҟәыли, аҟазареи злаз апатриот ду иакәын, иара аӷәӷәареи ажәлар ракзаареи дасимволуп", - иҳәеит иара.
Иара убас ажәа лыман Аԥсны Афырхаҵа Сулҭан Сосналиев иԥшәмаԥҳәыс Лиубов Сосналиева, лара иазгәалҭеит аибашьра алагамҭазтәи архивтә кадрқәа рҟны дшубо зхахәы еиқәаҵәаз ахаҵа, аха аибашьра анҵәамҭазы Сергеи Дбар дшышлаз.
Ахәылԥазы аҟны инарыгӡон аибашьра иалиааз ашәақәа, ирацәан ар рԥыза изкыз агәалашәарақәа.
Сергеи Дбар игәалашәаратә хәылԥазы еиҿнакааит Аԥсны акультура аминистрра.
1992-1993 шықәсқәа рызтәи Аԥсны жәлар Рџьынџьтәылатә еибашьраан Гәымсҭатәи ахырӷәӷәарҭа акомандаҟаҵаҩыс иҟаз, Аԥсны Афырхаҵа, аинрал-леитенант Сергеи Дбар диит лаҵарамза 2, 1946 шықәсазы Мгәыӡырхәа ақыҭан.
Мгәыӡырхәатәи абжьаратә школ далгеит, уи ашьҭахь Бақәатәи иреиҳаӡоу азеиԥш арратә ҵараиурҭа хиркәшеит, авзводи, аротеи, абаталиони ркомандирс дыҟан, Фрунзе ихьӡ зху Арратә академиа азыӡырҩыс дыҟан, Аеҵәа ҟаԥшь аорденқәа дыркавалерын, Германиеи, Венгриеи, Ефиопиеи реиҳабыратә ҳамҭақәа ианаршьахьан, Аԥсны аиҳабыра иҟарҵаз аҳәарала, 1990 шықәсазы Сергеи Дбар арратә комиссарс дҟаҵан. Ақырҭуа-аԥсуа еибашьра ианалага инаркны уи Аҟәа ахьчара напхгара аиҭон.
Рашәарамза 27 рыҽны, 2002 шықәсазы Сергеи Дбар 57 шықәса дшырҭагылаз иԥсҭазаара далҵит.
Зхаҿсахьа наунагӡа зыԥсадгьыл иазынзыжьыз Сергеи Дбар игәалашәара аҳаҭыраз аҳҭнықалақь Аҟәа амҩадуқәа руаки Гәдоуҭатәи иҭахаз аибашьцәа рмузеии ихьӡ рыхҵоуп, Ахьӡ-аԥша апарк аҟны ибаҟа ргылоуп.
АҞӘА, нанҳәа 5 – Sputnik, Бадри Есиава. Урыстәылатәи аспелеологцәа Аԥсны иҟоу Веревкин иҳаԥаҿы ахаҵа иԥсыбаҩ рбеит 1100 метра алаҟәыраҿы, абри атәы Sputnik иазеиҭеиҳәеит Урыстәыла аспелеологцәа Реидгыла анапхгара алахәыла Евгени Снедков.
"Нанҳәа 3, асааҭ 4:00 азы Москва, Перовсктәи аклуб аспелеологцәа ргәыԥ, 30 шықәса инарзынаԥшуа Веревкин иҳаԥаҿы аусурақәа мҩаԥызго, атурист иԥсыбаҩ рбеит. Аԥхьа аҭаларҭатә ҵеиџь ахықәаҿ ашаха рбеит, маҭәақәакгьы. Анаҩс 1100 метра алаҟәыраҿ ауаҩы иԥсыбаҩ кнаҳан", - иҳәеит иара.
Снедков иажәақәа рыла иҭахаз дыштуристыз еилкаахеит, избанзар аҳаԥы амаршрут ауадаҩра иақәшәомызт ихархәагақәа. Иҟалоит иара аԥышәеи амчи изымхазар. Уи адагьы асеиԥш иҟоу аҳаԥқәа аӡәы ихала аҭалара ашәарҭадара атехника еиланагоит. Иара ихаҭара шьықәзыргылаша ҳәа аспелеологцәа акгьы рзымԥшааит.
Урыстәылатәи аспелеологцәа ргәаанагарала Веревкин иҳаԥаҿы арыцҳара ҟалазар ҟалоит 2020 шықәса аԥхын ма ҭагалан.
Аспелеологцәа реидгыла Аԥсны АҶА ахь адырра ҟарҵеит.
"Идокументқәеи игәакьацәеи ԥшаатәуп. Иҟаҵатәу дара ирҳәароуп. Асеиԥш аан аԥсыбаҩ аҭгара рҽазыршәоит аха ариаҟара аҵаҟынтә уи уадаҩуп. 50 – 100-ҩык рҟынӡа аспелеологцәа аҭахуп. Аҳаԥаҿы ишәарҭоу аҭыԥқәа ыҟоуп",- иҳәоит Снедков.
Иара иҳәеит Аԥсныҟа амҩа ишықәло аспелеологцәа Реидгылаҟынтә уи азы аҳәара ҟаҵахар.
2020 шықәса нанҳәамзазы Арбаика аҳаԥаҿы дҭахеит аспелеолог Павел Демидов. Иԥсыбаҩ 300 метра рҟынтә ихагалан.
Веревкин иҳаԥы адунеи аҿы реиҳа иҵаулоу ҳәа иԥхьаӡоуп. 2018 шықәсазы урыстәылатәи аспелеологцәа 2212 метра илбааит.
АҞӘА, нанҳәа 4 – Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 392-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 98-ҩык рцәа акоронавирус шалаз аадырԥшит, абри атәы аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Гәдоуҭатәи ахәшәтәырҭаҿы рыԥсҭазаара иалҵит ԥшьҩык: 76 шықәсеи 80 шықәсеи зхыҵуаз ҩыџьа аҳәсеи, 42 шықәсеи 83 шықәсеи зхыҵуаз ҩыџьа ахацәеи.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәшәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 178-ҩык, рҭагылазаашьа бааԥсуп 41-ы, ибжьаратәуп - 51-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәшәтәырҭаҿы ирхәшәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 44-ҩык апациентцәа, урҭ рахьтә 17-ҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәшәтәуеит 24-ҩык. Гагратәи ахәшәтәырҭаҿы - 47-ҩык, урҭ рахьтә 12-ҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Тҟәарчалтәи ахәшәтәырҭаҿы - 13-ҩык апациентцәа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
АҞӘА, нанҳәа 5 - Sputnik. WhatsApp зҽызҵәахуа афотоқәеи авидеоқәеи рынашьҭра афункциа аартхоит ҳәа рҳәеит аилахәыра ахаҭарнакцәа.
Ахархәаҩцәа рфотосахьақәеи авидеоқәеи рышьҭлар алшоит аопциа "Знык ахәаԥшра" ацхыраарала. Афотосахьақәеи авидеоқәеи знык урыхәаԥшуеит нас ианыҵуеит.
Ари аҩыза афункциа аус ауеит Instagram аҿы: изауа акнопка дақәыӷәӷәоит, асахьа ма авидео ибоит, уи анаҩс урҭ ықәҵуеит.
WhatsApp аҿы ирҳәом ари ишаанамго изауыз скринрекордер ала аҭаҩра илшом ҳәа.


АҞӘА, мшаԥы 15 - Sputnik, Асмаҭ Ҵәыџьԥҳа. Урыстәылатәи аделегациа ацрыҵрыцқьаратә ргыламҭа ирҭааит Гагра. Аобиект аргылара иалагеит Аинвестпрограмма 2017-2019 аҳәаақәа ирҭагӡаны, иацҵоуп Аинвестпрограмма 2020-2022 ала.
Апроект иазԥхьагәанаҭоит аргылара ҩ-етапкны. Актәи аетап ахәԥса 582,91 миллион мааҭ итәоит. Уи инақәыршәаны иргылатәуп амеханикатә рыцқьагатә блок, аҟәарахьчаратә ргыламҭақәа, аҩнуҵҟатә нџьныртә ҳақәа, атрансформатортә станциамаҷ уҳәа егьырҭ ахархәагақәагьы. 2021 шықәсазтәи алимит иартәоит 372 миллион мааҭ.
Аҟазауаа ражәақәа рыла, ари аетап аан асметатә хәыԥса актуализациа аҭахуп, избанзар аусурақәа рфинанстә хәшьара мҩаԥган 2016 шықәсазы. Урыстәылатәи аҟазауаа асмета аексперттә хәшьара анымҩаԥыргалак ашьҭахь аусурақәа ирылагоит ҳәа лҳәеит аекономика аминистр Кристина Озган.
Ацрыҵрыцқьаратә ргыламҭа ашьҭахь аделегациа аҭааит аӡыҭгага №4 – уахыки-ҽнаки зымчхара 12 нызқь кубометра иҟоу.
Арахьынтәи ауп арыцқьаратә ргыламҭақәа рахь амагистралтә трубамҩангага ыиаргараны иахьыҟоу. Уи 11 километра аура амоуп. Апроект ахәԥса 240 миллион мааҭ ыҟоуп.
Аделегациа иара убасгьы инеит астанциа маҷ "Бзыԥ-220" ахь. Астанциа ареконструкциа азԥхьагәаҭоуп Аинвестпрограмма 2020-2022 аҳәаақәа ирҭагӡаны. Астанциа маҷ аҿы иқәыргылоуп атрансформатор ҿыц, зымчхара 125 мегаватт иҟоу, зыхәԥса 145 миллион мааҭ артәо. Уаанӡатәи атрансформатор амчхара 63 мегаватт иҟан. Хара имгакәа арахь иаагахоит даҽа трансформаторкгьы.
Астанциа маҷ азеиԥш реконструкциа ахәԥса 543,9 миллион мааҭ иҟоуп.
АҞӘА, нанҳәа 5 – Sputnik, Бадри Есиава. Урыстәылатәи аспелеологцәа Аԥсны иҟоу Веревкин иҳаԥаҿы ахаҵа иԥсыбаҩ рбеит 1100 метра алаҟәыраҿы, абри атәы Sputnik иазеиҭеиҳәеит Урыстәыла аспелеологцәа Реидгыла анапхгара алахәыла Евгени Снедков.
"Нанҳәа 3, асааҭ 4:00 азы Москва, Перовсктәи аклуб аспелеологцәа ргәыԥ, 30 шықәса инарзынаԥшуа Веревкин иҳаԥаҿы аусурақәа мҩаԥызго, атурист иԥсыбаҩ рбеит. Аԥхьа аҭаларҭатә ҵеиџь ахықәаҿ ашаха рбеит, маҭәақәакгьы. Анаҩс 1100 метра алаҟәыраҿ ауаҩы иԥсыбаҩ кнаҳан", - иҳәеит иара.
Снедков иажәақәа рыла иҭахаз дыштуристыз еилкаахеит, избанзар аҳаԥы амаршрут ауадаҩра иақәшәомызт ихархәагақәа. Иҟалоит иара аԥышәеи амчи изымхазар. Уи адагьы асеиԥш иҟоу аҳаԥқәа аӡәы ихала аҭалара ашәарҭадара атехника еиланагоит. Иара ихаҭара шьықәзыргылаша ҳәа аспелеологцәа акгьы рзымԥшааит.
Урыстәылатәи аспелеологцәа ргәаанагарала Веревкин иҳаԥаҿы арыцҳара ҟалазар ҟалоит 2020 шықәса аԥхын ма ҭагалан.
Аспелеологцәа реидгыла Аԥсны АҶА ахь адырра ҟарҵеит.
"Идокументқәеи игәакьацәеи ԥшаатәуп. Иҟаҵатәу дара ирҳәароуп. Асеиԥш аан аԥсыбаҩ аҭгара рҽазыршәоит аха ариаҟара аҵаҟынтә уи уадаҩуп. 50 – 100-ҩык рҟынӡа аспелеологцәа аҭахуп. Аҳаԥаҿы ишәарҭоу аҭыԥқәа ыҟоуп",- иҳәоит Снедков.
Иара иҳәеит Аԥсныҟа амҩа ишықәло аспелеологцәа Реидгылаҟынтә уи азы аҳәара ҟаҵахар.
2020 шықәса нанҳәамзазы Арбаика аҳаԥаҿы дҭахеит аспелеолог Павел Демидов. Иԥсыбаҩ 300 метра рҟынтә ихагалан.
Веревкин иҳаԥы адунеи аҿы реиҳа иҵаулоу ҳәа иԥхьаӡоуп. 2018 шықәсазы урыстәылатәи аспелеологцәа 2212 метра илбааит.
АҞӘА, нанҳәа 4 – Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 392-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 98-ҩык рцәа акоронавирус шалаз аадырԥшит, абри атәы аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Гәдоуҭатәи ахәшәтәырҭаҿы рыԥсҭазаара иалҵит ԥшьҩык: 76 шықәсеи 80 шықәсеи зхыҵуаз ҩыџьа аҳәсеи, 42 шықәсеи 83 шықәсеи зхыҵуаз ҩыџьа ахацәеи.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәшәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 178-ҩык, рҭагылазаашьа бааԥсуп 41-ы, ибжьаратәуп - 51-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәшәтәырҭаҿы ирхәшәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 44-ҩык апациентцәа, урҭ рахьтә 17-ҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәшәтәуеит 24-ҩык. Гагратәи ахәшәтәырҭаҿы - 47-ҩык, урҭ рахьтә 12-ҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Тҟәарчалтәи ахәшәтәырҭаҿы - 13-ҩык апациентцәа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>
АҞӘА, нанҳәа 5 - Sputnik. WhatsApp зҽызҵәахуа афотоқәеи авидеоқәеи рынашьҭра афункциа аартхоит ҳәа рҳәеит аилахәыра ахаҭарнакцәа.
Ахархәаҩцәа рфотосахьақәеи авидеоқәеи рышьҭлар алшоит аопциа "Знык ахәаԥшра" ацхыраарала. Афотосахьақәеи авидеоқәеи знык урыхәаԥшуеит нас ианыҵуеит.
Ари аҩыза афункциа аус ауеит Instagram аҿы: изауа акнопка дақәыӷәӷәоит, асахьа ма авидео ибоит, уи анаҩс урҭ ықәҵуеит.
WhatsApp аҿы ирҳәом ари ишаанамго изауыз скринрекордер ала аҭаҩра илшом ҳәа.


АҞӘА, ԥхынгәы 2 - Sputnik. Ростовтәи аобласт аҿы хымԥадатәи алаҵаҟаҵара иалагоит атәылауаа хаз иго ркатегориақәак рзы ҳәа аанацҳауеит РИА Новости.
Арегионалтә Роспотребнадзор ақәҵарала COVID-19 аҟынтәи алаҵа ҟарҵароуп азеиԥшкрыфарачара, ахәаахәҭра, абзазаратә маҵзурақәа, аҵараҵара, агәабзиарахьчара, асоциалтә хьчара, акультура усхкқәа рҟны аус зуа, ахәыҷқәа рыгәмырҿыӷьратә центрқәа, атеатрқәа, акинотеатрқәа, аконцерттә залқәа рҿы аус зуа.
Алаҵаҟаҵара азыԥхьагәаҭоуп аҳәынҭмаҵзурауааи 18 шықәса еиҳабу астудентцәеи рзы.
Адокумент инақәыршәаны иарбоу аусхкқәа рнапхгаҩцәа еиҿыркаароуп ԥхынгәы 29 рҟынӡа алаҵа актәи акомпонент аҟаҵара, нанҳәа 26 рҟынӡа –аҩбатәи акомпонент аҟаҵара.
Апандемиа аамҭа иалагӡаны Ростовтәи аобласт аҿы ашәҟәы иҭагалоуп 100 нызқьҩык рҟынӡа коронавирус змоу.
Абри аамҭала арегион аҿы ргәы бзиахеит 90 нызқьҩык, рыԥсҭазаара иалҵит 4674-ҩык.


Аҵыхәтәантәи 24 сааҭ рыла Қырҭтәыла акоронавирус амшала иҧсит даҽа 12-ҩык апациентцәа. Ари аинформациа жәбар шәылшоит аиҳабыратә саит ҷыда stopcov.ge. аҿы.
Атәылаҿы акоронавирус амшала иҧсхьеит 5211-ҩык апациентцәа.
Иахьа Қырҭтәыла акоронавирус 773 афакт ҿыцқәа аарҧшуп, 575-ҩык апациентцәа ачымазара иалҵит.
Иацы Қырҭтәылa aкоронaвирус 914 aфaкт ҿыцқәa aaрҧшын, ачымазара иалҵит 635-ҩык aпaциентцәa, иԥсит 24-ҩык.


ГӘДОУҬА, рашәара 25 – Sputnik, Бадри Есиава. Аԥсны агәабзиарахьчара аминистр Едуард Быҭәба Гәдоуҭатәи аковидтә госпиталь ахь днеины дыҟан рашәара 25 азы ҳәа ааицҳауеит Sputnik акорреспондент.
Быҭәба ахәышәтәырҭа анапхгара дырԥылеит, дазҵааит апациентцәа заҟаҩ шьҭо акоронавирус рыманы, урҭ хәшәыла реиқәыршәашьа шымҩаԥысуа.
Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭа аҳақым хада Ҳаџьараҭ Шамба иажәақәа рыла, COVID-19 змоу апациентцәа рхыԥхьаӡара иацлеит. Аҵыхәтәантәи аҩымш иалагӡаны 23-ҩык нанагеит. Урҭ риеҳарак ачымазара хьанҭаны изхызго роуп.
"Иахьазы ахәышәтәра иахысуеит 74 пациент. Ареанимациа ҭәуп – 14-ҩык шьҭоуп. Ачымазара аҽеиҭанакит. Еиҳа ихьанҭахеит, ахәышәтәрагь уадаҩхеит. Арыԥҳақәа рааха аклиникатә цәырҵрақәа рыдубалом", - иҳәеит Шамба иагьациҵеит апациентцәа рыбжьара зрыԥҳақәа цқьо, аха ашәаӡыӡара зызцәырҵуа.
Шамба иҳәеит зрыԥҳақәа ааха ӷәӷәа амоу реиҳараҩык акоронавирустә инфекциа аҟазшьақәа шрыдбаламыз. Амбулатортә хәышәтәыра иаҭаху зегь шыҟанаҵогьы апациентцәа рацәаҩны рҭагылазаашьа еицәаханы агоспиталь ахь инанагоит иҳәоит Шамба.
Ахәышәтәырҭа аҳақьым хада ихаҭыԥуаҩ Ангелина Оҭырԥҳа ишылҳәо ала ахәышәтәырҭа акорпус хадаҿы 31 пациент шьҭоуп, урҭ рҟынтәи ҩыџьа рцәа ртәым.
- Аԥсны агәабзиарахьчара аминистр Гәдоуҭатәи аковид-центр "азона ҟаԥшь" даҭааит© Sputnik / Бадри Есиава
- Аԥсны агәабзиарахьчара аминистр Гәдоуҭатәи аковид-центр "азона ҟаԥшь" даҭааит© Foto / Бадри Есиава
Агәабзиарахьчара аминистр Едуард Быҭәба Гәдоуҭатәи аковид-центр ацәаҳәа ҟаԥшь аҿы ачымазцәа рахь днеины ргәабзиареи рҭагылазаашьеи дазҵааит.
Быҭәба иазгәеиҭеит иара арахь иаара зыдҳәало аобиект алшаратә хәшьара аилкаараз шакәу.
"Зегьы ирдыруеит акорпус хадаҿы аҟәша цҵа шааҳартыз. Ачымазцәа ахԥатәии аԥшьбатәии аихагылақәа рҿы ишьҭоуп. Арахь иаанаго ихьанҭоу ачымазцәа роуп", - иҳәеит аминистр, ауааԥсыра рахь аҳәара ҟаиҵеит асоциалтә дистанциа азгәеиҭаларц, амедицинатә сабрадақәа анапхаҵақәа ныҟәыргаларц.
Ангелина Оҭырԥҳа иазгәалҭеит аперсонал аиҭарадыԥхьалара, аҟәша ҿыц аартра – зыдҳәалоу ачымазцәа рырацәахара шакәу.
Ачымазара ахәышәтәра еиҳа иахьыуадаҩхаз адагьы апроцедура ахәԥсақәа ирыцлеит.
Аҳақьым-анестезиолог, ареаниматолог Мадина Дасаниаԥҳа аҽазныкгьы ауааԥсыра дрыҳәеит абжьгарақәа ирықәныҟәаларц.
"Ҩ-ԥсык аӡәгьы ихаӡам. Шәхы шәыхьчала. Ҳаргьы ҳуаауп, ҳааԥсоит. Маҷк шәҳазхәыц. Ачарақәа, аныҳәақәа гәеиҵыхроуп аха апандемаз акәым. Иаҳҳәо шәшәырҳарц ҳшәыҳәоит", - лҳәеит Дасаниаԥҳа.
Аепидемиа иалагеижьҭеи Аԥсны акоронавирус зцәа иаланы иаадырԥшыз ауаа рхыԥхьаӡара 16693-ҩык ыҟоуп, ргәы бзиахеит 15327-ҩык, рыԥсҭазаара иалҵит 244-ҩык.


АҞӘА, ажьырныҳәа 12 – Sputnik, Бадри Есиава. Аԥсны Алхратә комиссиа хадаҿы еиқәырыԥхьаӡеит атәыла азакәанԥҵараҿы алхрақәа ирԥырхагахар зылшо аҭагылазаашьақәа.
"Ҳара иахьа азҵаарақәа рацәаны ҳрылацәажәеит. Алхрақәа рзы азакәан аԥсахрақәа аҭахуп. Уа ирацәоуп еиҿагылоу аҭагылазаашьақәа. Урҭ рыԥсахра хымԥада иаҭахуп. Иаҳҳәап, ахәҭаҷ 20. Иарала аӡбамҭа адкылара аҿҳәара иахысхьеит", - иҳәоит Гогьиа.
Атәыла ахада иалхразы азакәан ахәҭаҷ 20 ала аиҭалхрақәа мҩаԥгахароуп алхра хадақәа рышьҭахь ҩымз ирхымгакәа. Арахь, 2019 шықәса цәыббрамза аахыс хымз ҵхьеит. АКХ ари шаднакылаша аздырам иҳәеит иара.
Уи адагьы, апроблема аҵоуп закәанла аиҭалхрақәа раан уаанӡатәи алхраан ахархәара змаз алхыҩцәа рсиа хадала рымҩаԥгара.
Гогьиа дҵаауеит ибжьысыз аамҭазы зықәра наӡаз ауаа ишԥарзутәу ҳәа. Иара игәаанагарала, ари аимак-аиҿак цәырнагоит.
Иреиҳаӡоу аӡбарҭа ахашшааратә коллегиа ажьырныҳәа 10 рзы аиҭалхрақәа раантәи абжьыҭирақәа рылкаақәа иашам ҳәа ахнаҳәааит. Ари аӡбамҭа азашшра алшоит ҩымз рыҩнуҵҟа Иреиҳаӡоу аӡбарҭа Апрезидиум аҿы. Апрезидиум акәзар, иарахьы ашшыԥхьыӡ аннеилак ашьҭахь, жәымз рыҩнуҵҟа абри аус аӡбалар ҟалоит.
Апрезидиум ахашшааратә коллегиа аӡбамҭа алхрақәа ҟалаанӡа ииашам ҳәа ахнаҳәаар, алхрақәа аԥыххоит.
"Ари аҩыза аҭагылазаашьаан сара иҟаҵатәу сыздыром", - иҳәоит Гогьиа.
Иара убасгьы еилкаам аҩбатәи атур ахь ҩыџьа акандидатцәа неир, аха руаӡәк еилкаам мзызқәак ирхырҟьаны аиҭалхра дзалахәымхар. Ари азҵаарагьы ҭакдоуп.
Азиндырратә зҵаарақәа рыдагьы АКХ ахантәаҩы афинанстә уадаҩрақәа ҟалоит иҳәеит. Арҭ азҵаарақәа зегьы уажәнатә рыӡыбра хымԥадатәиуп.
Иреиҳаӡоу аӡбарҭа ахашшааратә коллегиа ажьырныҳәа 10 рзы аиҭалхрақәа раантәи абжьыҭарақәа рылкаақәа иашам ҳәа ахнаҳәааит. Ари азашшра алшоит ҩымз рыҩнуҵҟа Иреиҳаӡоу аӡбарҭа Апрезидиум аҿы. Апрезидиум акәзар, иарахьы ашшыԥхьыӡ аннеилак ашьҭахь жәымз рыҩныҵҟа абри аус аӡбалар ҟалоит.
Рауль Ҳаџьымба ахашшааратә коллегиа аӡбамҭа азашшра игәҭакуп Иреиҳаӡоу аӡбарҭа Апрезидиум аҿы.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, нанҳәа 5 – Sputnik, Бадри Есиава. Урыстәылатәи аспелеологцәа Аԥсны иҟоу Веревкин иҳаԥаҿы ахаҵа иԥсыбаҩ рбеит 1100 метра алаҟәыраҿы, абри атәы Sputnik иазеиҭеиҳәеит Урыстәыла аспелеологцәа Реидгыла анапхгара алахәыла Евгени Снедков.
"Нанҳәа 3, асааҭ 4:00 азы Москва, Перовсктәи аклуб аспелеологцәа ргәыԥ, 30 шықәса инарзынаԥшуа Веревкин иҳаԥаҿы аусурақәа мҩаԥызго, атурист иԥсыбаҩ рбеит. Аԥхьа аҭаларҭатә ҵеиџь ахықәаҿ ашаха рбеит, маҭәақәакгьы. Анаҩс 1100 метра алаҟәыраҿ ауаҩы иԥсыбаҩ кнаҳан", - иҳәеит иара.
Снедков иажәақәа рыла иҭахаз дыштуристыз еилкаахеит, избанзар аҳаԥы амаршрут ауадаҩра иақәшәомызт ихархәагақәа. Иҟалоит иара аԥышәеи амчи изымхазар. Уи адагьы асеиԥш иҟоу аҳаԥқәа аӡәы ихала аҭалара ашәарҭадара атехника еиланагоит. Иара ихаҭара шьықәзыргылаша ҳәа аспелеологцәа акгьы рзымԥшааит.
Урыстәылатәи аспелеологцәа ргәаанагарала Веревкин иҳаԥаҿы арыцҳара ҟалазар ҟалоит 2020 шықәса аԥхын ма ҭагалан.
Аспелеологцәа реидгыла Аԥсны АҶА ахь адырра ҟарҵеит.
"Идокументқәеи игәакьацәеи ԥшаатәуп. Иҟаҵатәу дара ирҳәароуп. Асеиԥш аан аԥсыбаҩ аҭгара рҽазыршәоит аха ариаҟара аҵаҟынтә уи уадаҩуп. 50 – 100-ҩык рҟынӡа аспелеологцәа аҭахуп. Аҳаԥаҿы ишәарҭоу аҭыԥқәа ыҟоуп",- иҳәоит Снедков.
Иара иҳәеит Аԥсныҟа амҩа ишықәло аспелеологцәа Реидгылаҟынтә уи азы аҳәара ҟаҵахар.
2020 шықәса нанҳәамзазы Арбаика аҳаԥаҿы дҭахеит аспелеолог Павел Демидов. Иԥсыбаҩ 300 метра рҟынтә ихагалан.
Веревкин иҳаԥы адунеи аҿы реиҳа иҵаулоу ҳәа иԥхьаӡоуп. 2018 шықәсазы урыстәылатәи аспелеологцәа 2212 метра илбааит.
АҞӘА, нанҳәа 4 – Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 392-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 98-ҩык рцәа акоронавирус шалаз аадырԥшит, абри атәы аанацҳауеит Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Гәдоуҭатәи ахәшәтәырҭаҿы рыԥсҭазаара иалҵит ԥшьҩык: 76 шықәсеи 80 шықәсеи зхыҵуаз ҩыџьа аҳәсеи, 42 шықәсеи 83 шықәсеи зхыҵуаз ҩыџьа ахацәеи.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәшәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 178-ҩык, рҭагылазаашьа бааԥсуп 41-ы, ибжьаратәуп - 51-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәшәтәырҭаҿы ирхәшәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 44-ҩык апациентцәа, урҭ рахьтә 17-ҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәшәтәуеит 24-ҩык. Гагратәи ахәшәтәырҭаҿы - 47-ҩык, урҭ рахьтә 12-ҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Тҟәарчалтәи ахәшәтәырҭаҿы - 13-ҩык апациентцәа.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


Акоронавирус ахьаҵра агәы иҭам, уи иахырҟьаны Аԥсны аԥкра ҿыцқәа аларгалеит. Атәыла амедусҳәарҭақәа ирҭоу рхыԥхьаӡара иацымлозар, иагхом. Амаининг аԥырҟәҟәааразы ауснагӡатәқәа рымҩаԥгара акәзаргьы нҵәара рықәым. Аха иҟоуп уи згәы иамыхәогьы. Асабша ауха Аҟәа аиҿахысра иҟаз иахҟьаны ҩыџьа ауаа рыԥсҭазаара иалҵит, аӡәы ахәрақәа иоуит. Апрокуратура хада абри ахҭыс аганахь ала ашьаусҭҵаара хацнаркит. Арҭи егьырҭ аматериалқәеи Sputnik аҿы.
Sputnik
"Агәыргьынхыхра"
Ԥхынгәы 12 -17 ирылагӡаны 1110 коронавирус хҭыс аарԥшын, ареспубликатә хәшәтәырҭақәа рҿы рыԥсҭазаара иалҵит 12 пациент COVID-19 иахҟьаны. Аепидемиа иалагеижьҭеи Аԥсны акоронавирус зцәа иаланы иаадырԥшыз ауаа рхыԥхьаӡара 19963-ҩык ыҟоуп, ргәы бзиахеит 16294-ҩык, рыԥсҭазаара иалҵит 277-ҩык.
Гәдоуҭатәи ахәшәтәырҭа хадаҿы коронавирус змоу рзы аҽа ҟәшак аадыртит, уахь инашьҭуп амедицинатә бригада.
Агәабзиарахьчара аминистр Едуард Быҭәба атәыла ауааԥсыра рахь ааԥхьара ҟаиҵеит рхы рыхьчаларц, аԥкратә ԥҟарақәа ирықәныҟәаларц, иҳәеит атәылаҟны ачымазараҿкы COVID-19 ззышьақәырӷәӷәоу рхыԥхьаӡара аизҳара иахҟьаны Аԥсны амедицинатә еилазаара иамоу амчқәа зегьы еиднакылоит, аха урҭ азхом ауааԥсыра рыцхыраарада ҳәа.
Аԥсны агәабзиарахьчара аминистр Едуард Быҭәба атәыла аепидемиологиатә ҭагылазаашьа иазкыз ипресс-конференциа мҩаԥысит Аԥсуа телехәаԥшра апресс-центр аҟны аҩаша ԥхынгәы 13 рзы.
Аԥсны акоронавирустә инфекциа аизҳара шыҟало убартә иҟан, избанзар ауааԥсыра аҽыхьчаратә ԥҟарақәа ирықәныҟәомызт иҳәеит Аԥсны агәабзиарахьчара аминистр Едуард Быҭәба.
- Быҭәба: Аԥсны COVID-19 аизҳара шыҟало убартә иҟан
- Аԥсны агәабзиарахьчара аминистр ахада идигалеит аԥкрақәа рӷәӷәазарц
- Аԥсны Урыстәылаҟа аҳәара ҟанаҵеит аҳақьымцәа COVID-19 аҟынтә ацхырааразы иаарышьҭырц
-
Быҭәба: Аԥсны амедицинатә еилазаара иамоу амчқәа зегьы еиднакылоит
Иара иазгәеиҭеит атәылаҿы аепидемиологиатә ҭагылазаашьа шыуадаҩу, аҳақьымцәа тәамҩахә рымамкәа аус руеит ҳәа.
Аԥсны агәабзиарахьчара аминистрра урыстәылатәи рколлегацәа рахь ашәҟәы нанашьҭит ареспубликахь акоронавирус аҿагыларазы аспециалистцәа аарышьҭырц азы иҳәеит Едуард Быҭәба ипресс-конференциаҿы.
Убри аамҭазы коронавирустә инфекциаҟынтә алаҵаҟаҵара актәи аетап ахыркәшарахь инеиит. Ԥхынгәы 15 азтәи адыррақәа рыла "Спутник V" алаҵа ҟарҵахьеит 6398-ҩык, 4000-ҩык аҩбатәи алаҵа ҟарҵеит. Алаҵа апартиа ҿыц нанҳәамза алагамҭазы иазыԥшуп. Ари азҵаара аӡбразы Адыгатәыла уаанӡатәи ахада Ҳазреҭ Совмен иааишьҭыз 50 миллион мааҭ ахәҭак азырхахоит.
Ииасыз амчыбжь азы Апарламент инарҭбаау аилатәарахь инаԥхьан Агәабзиарахьчара аминистр Едуард Быҭәбеи ареспублика асанитар ҳақьым хада Лиудмила Скорики. Адепутатцәа иҟоу аепидемиологиатә ҭагылазаашьазы агәҭынчымра аадырԥшит, ирҳәеит ацхыраара ишазыхиоу.
Агәабзиарахьчара аминистр Едуард Быҭәба ирзеиҭеиҳәеит имҩаԥырго аусурақәеи ауадаҩрақәеи ртәы.
Иҵарны иқәгылоуп зыхә дуу ахәшәқәа "Актемра" "Артлегиа" реиԥш иҟоу роура. Урҭ хара имгакәа ареспубликахь иаараны иҟоуп иҳәеит аминистр. Иазгәеиҭеит Урыстәылагьы урҭ ахәшәқәа разымхара шыҟоу.
Депутатцәақәак ажәалагала ҟарҵеит афымцамчҭаҩратә хархәагақәа ирызку 100-миллион мааҭ аԥара ахәшәқәа раахәара иазырхазарц.
Ԥхынгәы 12 инаркны Аԥсны иаанкылоуп Акультура аминистрра иаҵанакуа аусбарҭақәа атәылаҿы ишьақәгылаз аепидемиологиатә ҭагылазаашьа ахьеицәахаз иахҟьаны.
Аԥсны акультура аминистр Гәдиса Агрба аепидемиологиатә ҭагылазаашьа ахьеицәахаз иахҟьаны инапы аҵеиҩит атеатрқәеи, амузеиқәеи, абиблиотекақәеи, акультуратә центрқәеи, акультуратә ҩнқәеи, ацәыргақәҵатәи аконцерттәи залқәеи, ансамбльқәеи акультура-ҵаратә усбарҭақәеи русура аанкыларазы аусԥҟа.
- Аковидҿагыларатә ԥкра ҿыцқәа Аԥсны амч роуит ԥхынгәы 12 инаркны
- Гәдиса Агрба акультуратә усбарҭақәа рганахьала аԥкрақәа ралагалара ахҳәаа аиҭеит
Акультуратә усбарҭақәа уи аԥхьа аусура иалаганы иҟан жәабран 15 рзы, ԥшьымзтәи акарантин ашьҭахь.
Амаинингқәеи аҿагыларақәеи
Аԥсны акриптовалиута арҳареи уи азы ахархәагақәа ралагалареи рзин аанкылоуп 2022 шықәса хәажәкыра 31 рҟынӡа. Аӡбамҭа рыдкылан Аԥсны афымцамч ахархәара ахьацлацәаз иахҟьаны.
Амаинингҿагыларатә уснагӡатәқәа шымҩаԥыргац имҩаԥыргоит. Аԥсны ААР аинформациала аҵыхәтәантәи аҩымчыбжь аҩныҵҟа 1300 аппарат аҿыхуп. Ареидтә уснагӡатәқәа еицымҩаԥыргоит Аԥсны ААР, Аԥсны АШәМ, Аҳәынҭстандарт, АУН "Амшынеиқәафымцамч".
Очамчыра араион аҟны 560 маининг аппарат рылыргеит ииасыз амчыбжь азы. Абри ашьҭахь қыҭақәак рынхаҩцәа агәынамӡара аадырԥшит изакәанымкәан акриптовалиута арҳара аанкыларазы амчратә усбарҭақәа имҩаԥыргаз агәаҭарақәа рзы. Абри инадҳәаланы аҩаша ԥхынгәы 13 рзы Араду ақыҭан иеизеит амаининг хархәаҩцәа 150-200 рҟынӡа. Уи ашьҭахь аҭыԥантәи ахадарахь инеит Аҩнуҵҟатәи аусқәа рзы аминистр ихаҭыԥуаҩ, Жәлар Реизара адепутатцәа, апрокуратура ахаҭарнакцәа, АШәМ.
Sputnik аинтервиу азҭаз араион ахада Беслан Бигәаа иҳәеит ауаа ишыргәамԥхо уахынлатәи ареидқәа, амилициа аусзуҩцәа рхымҩаԥгашьа.
Бигәаа иажәақәа рыла, амаинерцәа ирарҳәеит афымцатә цәаҳәақәа ирықәу амчхара азымхара иахҟьаны аамҭала рфермақәа аҿырхырц шакәу, ма акриптоԥара арҳаразы Урыстәылантәи Аԥсныҟа афымца аашьҭра иалагаанӡа. Аицәажәара ашьҭахь еизаз ҭынч еидыҵит.
Ԥхынгәы 12 азы атәыла ахада Аслан Бжьаниа араионқәа рхадарақәа агәҽанҵара риҭеит хаҭала аҭакԥхықәра абри аус аҿы ишрыдло.
"Ахара зду рықәыӷәӷәара шәылымшозар ма ишәҭахымзар, шәара шәхаҭақәа шәганахь аусқәа сыдыскылароуп" ҳәа аҳәамҭа ҟаиҵеит иара инарҭбаау аусутә еилацәажәараҿы.
Ашәахьа ԥхынгәы 12 рзы Аслан Бжьаниа "Амшынеиқәафымцамч" аиҳабы адҵа ииҭеит Тҟәарчалтәи РЕС анапхгаҩы имаҵура дамихырц, избанзар аҵыхәтәантәи аамҭазы уа иаарԥшын амаинингқәа 600 инареиҳаны.
АУН "Амшынеиқәафымцамч" Тҟәарчалтәи аҟәша аиҳабы Вахтанг Харчлаа иусура дамхуп. Харчлаа "Амшынеиқәафымцамч" Тҟәарчалтәи аҟәша аиҳабыс даҭан нанҳәамза 2020 шықәсазы.
Аԥсны апрокурор хада ԥхынгәы 15 азтәи аоперативтә еилацәажәараҿы иазгәеиҭеит аенергетика аусхк аҟни акоррупциа аҿагылараҟни апрокуратурақәа рус хра аманы ишыҟам.
Агрба анапынҵа ҟаиҵеит апрокурортә хылаԥшра абри ахырхарҭаҿы ирӷәӷәазарц.
Имҩаԥымсыз аилатәара
Аԥсны Апарламент адепутатцәа ахәаша ԥхынгәы 16 рзы Агәабзиарахьчара аминистр Едуард Быҭәбеи асанитар ҳақьым хада Лиудмила Скорики рԥылара ашьҭахь изаамҭанытәим аилатәара мҩаԥыргараны иҟан. Аха имҩаԥысыз аилатәараҿы амш аусхәаԥштә рыдрымкылаӡеит.
Амш аусхәаԥштә азҵаарақәа ԥшьба алан: "Аԥсны астратегиатә обиектқәа рзы", "Аԥсны Жәлар Реизара атәыла ахада иахь рааԥхьара", "Акоронавирустә инфекциа аламырҵәаразы зхырԥара амуа аусмҩаԥгатәқәа рзы", "Аԥсны Жәлар Реизара афымцамч зҭагылоу ауадаҩрақәа инарымаданы атәыла ахада иахь рааԥхьара".
Аилатәара амҩаԥгара аԥшьгаҩцәа абрифинг мҩаԥганы иҟалаз азы ргәаанагарақәа рҳәеит, рколлегацәа рхымҩаԥгашьа ахәшьара арҭеит, ҷыда-ҷыдала ирыхцәажәеит азҵаарақәа, урҭ аҵакы рыманы изырыԥхьаӡаз.
Адепутат Алхас Џьынџьал иажәақәа рыла ақәҵара "Астратегиатә обиектқәа рзы" апроект аилатәара аиԥҟьара мзызны ишаиуз.
Анаҩс Аԥсуа телехәаԥшраҿы имҩаԥгаз апресс-конференциаҟны адепутат Баҭал Табаӷәуа иҳәеит агәабзиарахьчара атема иадҳәаланы иатәӡам азҵаарақәа рыӡбарц ргәы ишҭаз иколлегацәак. Аенергетика акәзар атәылаҿ ари аусхк ҳәаақәызҵо азакәанԥҵаратә актқәа аус руеит иҳәеит иара.
Жәларбжьаратәи аусқәа
Ԥхынгәы 13 азы Аԥсны аԥыза-министр, аекономика аминистр Кристина Озгани Урыстәыла аекономикатә ҿиара аминистр Максим Решетникови рнапы аҵарҩит Апрограмма-хықәкытә напхгараҭара аҿиара аусхк аҟны аусеицуразы амеморандум.
Адокумент инақәыршәаны, аҩминистррак аус еицырулоит аинформациеи аҳәынҭқарратә программақәа аус рыдулареи, рынагӡареи, рыхәшьареи рзы аԥышәеи реимдараҿы, иара убас ари азҵаара иазҟазоу ауаа рыпрофессионализм аҩаӡара аизырҳараҿы.
Аганқәа еиқәшаҳаҭхеит аекспертцәеи аделегациақәеи русутә еилатәарақәа аамҭа-аамҭала рымҩаԥгара, аконференциақәа, асимпозиумқәа, асеминарқәа реиҿкаара.
Аминистрра аҟазауаа аҵара дырҵарази аконсультациақәа рзымҩаԥагарази аҭҵаарақәа еицымҩаԥыргалоит, аҟазауаа еиҭнырыԥсахлоит.
Ԥхынгәы 15 азы Аԥсны адәныҟатәи аусқәа рминистр Даур Ақаҩба усутә ныҟәарыла Никарагуаҟа дцеит.
Ақаҩба Никарагуа иҭаара аҳәаақәа ирҭагӡаны, атәыла анапхгара ахаҭарнакцәеи иареи реиԥыларақәа азԥхьагәаҭоуп.
Иара убас Аԥсны адәныҟатәи аусқәа рминистр дрылахәхоит Сандинисттәи ареволиуциа 42 шықәса ахыҵразы имҩаԥгахо аныҳәатә усмҩаԥгатәқәа.
Аиҿахысреи аҭакрақәеи
Аҟәа ақалақь аҿы аиҿахысра ҟалеит асааҭ 19:54 рзы, Цәыббра 30 амҩа, №8 аҩны аҿаԥхьа.
Ихәыз хҩык ацхыраара рыҭаразы Ареспубликатә хәшәтәырҭахь инаган.
Руслан Гәдалиеи Беслан Ӡыбеи иаразнак рыԥсҭазаара иалҵит, Аслан Зыхәба ареанимациахь днаган.
Аԥсны ААР апресс-маҵзура ахәра зауз иԥсҭазаара ашәарҭара ишҭагылам рҳәеит. Иара хык илҟьеит, ҽакы ицрасит. Аоперациа изымҩаԥыргеит асабша ахәылԥаз.
Аԥсны Апрокуратура хада ашьаус хацнаркит Аҟәа Аҳабла ҿыц аҿы ҩыџьа ахьҭахаз аиҿахысра ахҭыс азы. Ԥхынгәы 18 азы дааныркылеит ашьра ҟазҵаз ҳәа агәҩара ззыҟоу – 42-шықәса зхыҵуа, Аҷандара ииз Игор Гәыдалиа.
Имҩаԥысит Иреиҳаӡоу аӡбарҭа аилатәара Аҟәа амшын аԥшаҳәаҿы 2019 шықәсазы Асҭамыр Шамба, Алхас Аҩӡба, Доминика Ақырҭааԥҳа рышьра аганахьала.
Апрокуратура хада адыррала акриминал алахәылацәа Асҭамыр Шамба, Алхас Аҩӡба, ақьафурҭа ахәынаҳаҩ Доминика Ақырҭааԥҳаи рышьреи Русҭам Шамбеи Шамил Аҩӡбеи рышьразы аҽазышәареи рхараҵоуп ацәгьоуцәа ргәыԥ аиҿкааҩцәа Ерик Ҷкадуеи, Беслан Бганбеи, агәыԥ алахәылацәа Даҭо Ахалаиеи, Демур Ахалаиеи, Аслан Блаббеи.
Аԥсны ААРи Аԥсны АШәМеи рзыҳәала аилатәара ииаган Аԥсны АШәМ ахыбрахь, Иреиҳаӡоу аӡбарҭа аҿаԥхьа ауаа рацәеи амашьына рыцәеи рыҟазаарази апровокациатә хымҩаԥгашьақәа ҟалар алшоит ҳәа иҟоу агәаанагарази.
Аҟәатәи ақалақьтә ӡбарҭа Арепатриациа афонд аԥарақәа реимҵәаразы аус иалаҟьашьу Амиран Лакербаиа аҩнытә баандаҩра иқәнаҵеит ҩымз ҳәа - цәыббра 13 рҟынӡа.
Ашьҭазаара змаз Амиран Лакербаиа ԥхынгәы 13 рзы Аԥсны Апрокуратура хада ашьаусԥшааратә усбарҭахь ихала днеит, уа Арепатриациа афонд иатәу аԥарақәа реимҵәара ахҭыс ала ихацырку ашьаус азы иҿахәы иҿырхит.
Арепатриациазы уаанӡатәи аминистр Беслан Дбар ахара идырҵоит имаҵура ихы иархәаны адокументқәа еилаганы, аҳәынҭқарратә ԥара рацәаны еимиҵәеит ҳәа. Ари аус иалахәуп ИАЕ "РемСтрой2012" аиҳабы Амиран Лакербаиеи Арепатриациазы афонд атехникатә хылаԥшразы анџьныр Денис Ақаҩбеи.
Аԥсны Апрокуратура хада ашьаусԥшааратә усбарҭа ашьаус хацнаркит хәажәкыра 23 рзы. Аҟәатәи ақалақьтә ӡбарҭа Арепатриациаз уаанӡатәи аусзуҩ Денис Ақаҩба аҩнытә рбаандаҩра иқәнаҵеит лаҵара 23 рҟынӡа.
Арепатриациазы уаанӡатәи аминистр Беслан Дбари ИАЕ "РемСтрой2012" аиҳабы Амиран Лакербаиеи рыԥшаара рыларҳәеит мшаԥы 23 рзы.
Иҵыхәтәантәим аиҭарҿыцра
Аихамҩатә станциа "Гәыма" аԥсҭазаара ҿыц хацнаркит. Ари аобиект ргылан 1940 шықәсазы. Аԥсны жәлар Рџьынџьтәылатә еибашьра ашьҭахь ари аҭыԥ гәыгәҭыжьны иҟан, аха 2019 шықәсазы қьырала ахатәхаҿы иҭан.
Аҟазарҭа аплатформа "Guma art station" аартра мҩаԥысит Аҟәа ԥхынгәы 16 рзы.
Аихамҩатә станциа "Гәыма" аҟазара злоу, уи ӡырызгар зҭаху зегьы рзы зеиԥш ҭыԥуп.
"Guma art station" аартра аҽны имҩаԥган афотоцәыргақәҵа, амузыкантцәа хәмаруан, акрыфа-чара ахыбрақәа аартын, ахәылбыҽха еизаз зегьы аԥхынтәи акинотеатр аҟны идырбан афильм "Время счастливых находок".
Аҭоурыхтә ҩнқәа
Ажурналист, Sputnik автор Саида Жьиԥҳа лышәҟәы-альбом аӡыргара мҩаԥысит Sputnik Аԥсны апресс-центр аҿы ԥхынгәы 15 рзы.
Саида Жьиԥҳа лажәақәа рыла, ари ашәҟәы аԥҵара машәыршәа иҟамлеит. Ҵыԥх Ҭырқәтәыла даныҟаз Аԥсны ахаан иҟамыз аԥсуа бырг Аҳмеҭ Ашәымхәеи лареи еибадырит. Иара иҭоурыхтә ԥсадгьыл анхашьа-анҵышьа иазкыз азҵаарақәа лыҭо, амҳаџьырра ҟалаанӡа аԥсуаа рынхара-рынҵыра атәы уазҳәо акыр еиқәханы иҟоума ҳәагьы длазҵааит. Убри ашьҭахь ауп ларгьы аԥсуа ҩнқәеи акәасқьақәеи рҭагылазаашьеи рҭоурыхқәеи ҭылҵаарц ахшыҩҵак анлызцәырҵ.
Шықәсыбжак иалагӡаны ашәҟәы автор еизылгеит аԥсуа шҭақәа 70 рфотосахьақәа, аха альбом иагәылалеит зыԥшәмацәа рҭоурыхи ианыргылаз арыцхәқәеи лзеилкааз 52 ҩны, егьырҭ аҩнқәа амаӡа шырхаԥаз иаанхеит, урҭ рыԥшәмацәа акыр шықәса раԥхьа рыԥсҭазаарақәа ирылҵит, рҭынхацәа азусҭцәоу ҳәа аӡәгьы дылзымԥшааит.
Альбом ҩуп аԥсышәала, урысшәала, ҭырқәшәала.
Аҽыбӷаҟазара
Аԥсны Аспорт азы аҳәынҭеилакы адырра ҟанаҵеит Аԥснынтәи аҽыҩ Вронски аиааира шагаз Краснодартәи аԥхьахә Ду (Дерби) азы асезон аҽырыҩра хада.
Аҽырыҩра мҩаԥысит ԥхынгәы 17 рзы Краснодартәи аҽырҩырҭаҿы. Аԥсуа ҽыҩ Вронски 2400 метра иҟаз аиԥхныҩлараҟны раԥхьа инеит. Аҽы аԥшәма - Ахра Ашәба, аҽыуаҩ - Џьубеи Аҩӡба, азыҟаҵаҩ д-Минџьиоуп.
Иара убас ари аиԥхныҩлараҟны ахԥатәи аҭыԥ агеит Ахра Ашәба иҽыҩ Сириус.
Ҩаԥхьа аԥсшьаҩцәа амашәырқәа рыхьит
Иҳаҩсыз амчыбжь азы Гәдоуҭа, Бамбора аԥшаҳәаҿы аԥсшьаҩцәа амашәыр рыхьит. Хәҩык адуцәеи фбаҟа шықәса зхыҵуа ахәыҷи акатамаран иақәтәаны амшын ихылеит.
Ԥшьҩык заҵәык ззышьҭыхуа акатамаран аидара азымчҳазт, ишьшьан, аӡааҟәрылара иалагеит. Аԥсшьаҩцәа аҳәҳәара ианалага, урҭ рышьҭыбжь заҳаз 17 шықәса зхыҵуа Леон Барцыц асиорфинг азы аӷәы дақәтәаны рыцхрааразы дрызнеит. Ахәыҷи уи иани, иара убас рхатәы маҭәақәеи иманы аҟәарахьы анеира илшеит. Иаанхаз аԥсшьаҩцәа аҭыԥантәи ауааԥсыра гышьла инеины иалыргеит.
Даҽа машәырк ҟалеит Риҵаҟа узго амҩаҿы. Амашьына ласи автобуси еиҿаст ахәаша ԥхынгәы 16 рзы.
Риҵатәи амилаҭтә парк аиҳабы Адамыр Багаҭелиа имоу адыррақәа рыла, амашьына аԥсҟы зкыз ишьапы ԥҵәеит, Аҟәатәи ахәшәтәырҭахь днагоуп, аекскурсиа амҩаԥгаҩ дхәахәеит, аԥсшьаҩцәа аӡәгьы ааха рмоуит.


ГӘДОУҬА, рашәара 25 – Sputnik, Бадри Есиава. Аԥсны агәабзиарахьчара аминистр Едуард Быҭәба Гәдоуҭатәи аковидтә госпиталь ахь днеины дыҟан рашәара 25 азы ҳәа ааицҳауеит Sputnik акорреспондент.
Быҭәба ахәышәтәырҭа анапхгара дырԥылеит, дазҵааит апациентцәа заҟаҩ шьҭо акоронавирус рыманы, урҭ хәшәыла реиқәыршәашьа шымҩаԥысуа.
Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭа аҳақым хада Ҳаџьараҭ Шамба иажәақәа рыла, COVID-19 змоу апациентцәа рхыԥхьаӡара иацлеит. Аҵыхәтәантәи аҩымш иалагӡаны 23-ҩык нанагеит. Урҭ риеҳарак ачымазара хьанҭаны изхызго роуп.
"Иахьазы ахәышәтәра иахысуеит 74 пациент. Ареанимациа ҭәуп – 14-ҩык шьҭоуп. Ачымазара аҽеиҭанакит. Еиҳа ихьанҭахеит, ахәышәтәрагь уадаҩхеит. Арыԥҳақәа рааха аклиникатә цәырҵрақәа рыдубалом", - иҳәеит Шамба иагьациҵеит апациентцәа рыбжьара зрыԥҳақәа цқьо, аха ашәаӡыӡара зызцәырҵуа.
Шамба иҳәеит зрыԥҳақәа ааха ӷәӷәа амоу реиҳараҩык акоронавирустә инфекциа аҟазшьақәа шрыдбаламыз. Амбулатортә хәышәтәыра иаҭаху зегь шыҟанаҵогьы апациентцәа рацәаҩны рҭагылазаашьа еицәаханы агоспиталь ахь инанагоит иҳәоит Шамба.
Ахәышәтәырҭа аҳақьым хада ихаҭыԥуаҩ Ангелина Оҭырԥҳа ишылҳәо ала ахәышәтәырҭа акорпус хадаҿы 31 пациент шьҭоуп, урҭ рҟынтәи ҩыџьа рцәа ртәым.
Агәабзиарахьчара аминистр Едуард Быҭәба Гәдоуҭатәи аковид-центр ацәаҳәа ҟаԥшь аҿы ачымазцәа рахь днеины ргәабзиареи рҭагылазаашьеи дазҵааит.
Быҭәба иазгәеиҭеит иара арахь иаара зыдҳәало аобиект алшаратә хәшьара аилкаараз шакәу.
"Зегьы ирдыруеит акорпус хадаҿы аҟәша цҵа шааҳартыз. Ачымазцәа ахԥатәии аԥшьбатәии аихагылақәа рҿы ишьҭоуп. Арахь иаанаго ихьанҭоу ачымазцәа роуп", - иҳәеит аминистр, ауааԥсыра рахь аҳәара ҟаиҵеит асоциалтә дистанциа азгәеиҭаларц, амедицинатә сабрадақәа анапхаҵақәа ныҟәыргаларц.
Ангелина Оҭырԥҳа иазгәалҭеит аперсонал аиҭарадыԥхьалара, аҟәша ҿыц аартра – зыдҳәалоу ачымазцәа рырацәахара шакәу.
Ачымазара ахәышәтәра еиҳа иахьыуадаҩхаз адагьы апроцедура ахәԥсақәа ирыцлеит.
Аҳақьым-анестезиолог, ареаниматолог Мадина Дасаниаԥҳа аҽазныкгьы ауааԥсыра дрыҳәеит абжьгарақәа ирықәныҟәаларц.
"Ҩ-ԥсык аӡәгьы ихаӡам. Шәхы шәыхьчала. Ҳаргьы ҳуаауп, ҳааԥсоит. Маҷк шәҳазхәыц. Ачарақәа, аныҳәақәа гәеиҵыхроуп аха апандемаз акәым. Иаҳҳәо шәшәырҳарц ҳшәыҳәоит", - лҳәеит Дасаниаԥҳа.
Аепидемиа иалагеижьҭеи Аԥсны акоронавирус зцәа иаланы иаадырԥшыз ауаа рхыԥхьаӡара 16693-ҩык ыҟоуп, ргәы бзиахеит 15327-ҩык, рыԥсҭазаара иалҵит 244-ҩык.
АҞӘА, нанҳәа 3 - Sputnik. Аԥсны Адәныҟатәи аусқәа рминистрра "ампыҵахалара ахыхрази" аурыс-ақырҭуа еимак ҭынчмҩала аҭышәныртәаларази арезолиуциа "аԥсҭазаара иаҟәыгоу, аԥсуа-ақырҭуа еиҿагылара амзыз еиҭазкуа" акоуп ҳәа азгәанаҭеит. Абри атәы кьыԥхьуп аусбарҭа асаит аҿы.
Аԥсны ААР адырра ала, Қырҭтәыла иаднакылаз адокумент аҿы Урыстәылатәи Афедерациахь ааԥхьара ҟанаҵоит Аԥсни Аахыҵ Уаԥстәылеи "ампыҵахалара рхыхраз", иазхаҵоу рхьыԥшымра мап ацәнакырц, иара убасгьы аетникатә ҟазшьала ауаа еилырымхларц, Женеватәи аиҿцәажәарақәа рҟны аконструктивтә ҟазшьала ахы мҩаԥнагаларц азы ҳәа.
Аусбарҭаҿ иазгәарҭеит 1992 шықәсазы Аԥсны аибашьра алагаразы аҭакԥхықәра зду Қырҭтәыла шакәу, иара убас, Аахыҵ Уаԥстәыла 2008 шықәсазы аҭыԥ змаз ахҭысқәа рызгьы ахара дара ишрыду.
"Иазгәаҭатәуп Қырҭтәыла амчрақәа ишырҭаху аԥсуа-ақырҭуа еимак аурыс-ақырҭуа еимак акәушәа ауаа дырбара, аха уи изаҟаразаалак ҵаҵӷәык амам. Иззыҟарҵогьы аҭакԥхықәра рҽацәхьакны ахара ирыду мап ацәыркырц ауп", - ҳәа аҳәоит ареспублика адәныҟаполитикатә усбарҭа ахҳәааҿы.
Аԥсны адәныҟатәи аусқәа рминистрра Женеватәи аиҿцәажәарақәа ирлахәылоу жәларбжьаратәи абжьаҟазацәа рахь ааԥхьара ҟанаҵоит 1992–1993 шықәсқәеи 2008 шықәсеи рзы Қырҭтәыла ахымҩаԥгашьа цәгьоуроуп ҳәа иршьарц, Аԥсни Қырҭтәылеи рыбжьара амч ахамырхәаразы аиқәшаҳаҭра анапаҵаҩра иацхраарц.
Аусбарҭа иара убасгьы ааԥхьара ҟанаҵоит Аҟәеи Қарҭи рыбжьара еиҟароу аҳәынҭқаррабжьаратә еиҿцәажәарақәа рышьақәыргылара иацхраарц Аахыҵ Кавказ акраамҭатәи аҭынчреи аҭышәынтәалареи реиҿкаара хықәкыс иҟаҵаны.
Аԥсуа дипломатцәа иазгәарҭоит ақырҭуа ган Женеватәи аиҿцәажәарақәа рҳәаақәа ирҭагӡаны аполитикатә ҭахра аарԥшны рконструктивтә позициа иқәныҟәар шрыхәҭоу. Избанзар аиҿцәажәарақәа рлахәылацәа зегьы ззыԥшу Қырҭтәыла аконструктивтә хымҩаԥгашьа ауп.
АҞӘА, нанҳәа 3 - Sputnik. Афон ҿыц "акадифаамҭаз" ҩыџьа рыԥсшьараз еиҳа иахьалыркаауа аҭыԥқәа иреиуоуп ҳәа аанацҳауеит TVIL.RU.
Амаҵзура астатистикала атуристцәа ари аамҭазы аиҳарак 1 - 10 уахы рзы аҭыԥқәа ҿарҵоит, ари аамҭала уахыки-ҽнаки рыҩнуҵҟа 1,5 - 6 нызқь мааҭ рныхра иазыхиоуп.
Аԥсшьараз зегь раасҭа ахәқәа мариоуп Афон ҿыц, иҳаракуп — Лахденпохьиа. Аромантикатә ԥсшьараз иалырхуеит Иалтеи Шәачеи.
Ахырхарҭақәа жәаба рсиа:
Асиа шьақәыргылоуп 2021 шықәса нанҳәа-цәыббра рзтәи аҿаҵарақәа рыла.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит: