ย่านชุมชนเก่า: ปากน้ำท่าทอง
ที่อยู่: ตำบลท่าทอง อำเภอกาญจนดิษฐ์ จังหวัดสุราษฎร์ธานี ภาคใต้
ลักษณะสำคัญ: ปากน้ำท่าทอง เป็นชุมชนเกษตรกรรม ชุมชนริมน้ำ ชุมชนความทรงจำ และชุมชนรอบโบราณสถาน ตำบลท่าทอง เป็นเมืองเก่าแก่ เดิมเป็นที่ตั้งของเมืองท่าทองเมื่อ ปี พ.ศ. 2300 ซึ่งขณะนั้นพื้นที่ปกครองของจังหวัดสุราษฎร์ธานีมีหัวเมืองเก่าแก่อยู่ 4 เมือง คือ เมืองไชยา เมืองท่าทอง เมืองคีรีรัตน์ และเมืองเวียงสระ ซึ่งเมืองท่าทองเดิมตั้งอยู่ที่หมู่ที่ 4 บ้านท้อน ต่อมาหลวงวิเศษ ได้ย้ายเมืองท่าทองไปตั้งอยู่ที่บ้านกะแดะ และฝั่งตะวันตกของคลองมะขามเตี้ย ตามลำดับและได้เปลี่ยนชื่อเป็นเมืองสุราษฎร์ธานี ส่วนเมืองท่าทองเดิมก็เป็นตำบลท่าทองในปัจจุบัน มีลักษณะภูมิประเทศเป็นที่ราบลุ่มด้านหนึ่งติดกับทะเลด้านอ่าวไทย อีกด้านหนึ่งมีลำคลองท่าทองเป็นแนวของตำบล เหมาะแก่การประกอบอาชีพการเกษตรกรรม และอาชีพประมง เป็นชุมชนตลาดและประมง มีความสัมพันธ์กับตำแหน่งที่ตั้งของโบราณสถานที่เขาพระทอง และประวัติศาสตร์ลุ่มน้ำท่าทอง เมืองกาญจนดิษฐ์ ส่วนใหญ่ประกอบอาชีพเกษตรกรรม และประมง