ย่านชุมชนเก่า: ด่านนาขาม
ที่อยู่: ตำบลบ้านด่านนาขาม อำเภอเมืองอุตรดิตถ์ จังหวัดอุตรดิตถ์ ภาคเหนือ
ลักษณะสำคัญ: ด่านนาขาม เป็นชุมชนเกษตรกรรม ตำบลบ้านด่านนาขาม มีประวัติความเป็นมาที่ยาวนานตำบลหนึ่ง ซึ่งเดิมพื้นที่แห่งนี้เคยเป็นที่อาศัยของพวกขอม พม่า สมัยกรุงศรีอยุธยาตอนปลาย ไทยได้เสียกรุงศรีอยุธยาแก่พม่า ครั้งที่ 2 ในปี พ.ศ. 2310 ตรงกับปีขาล และสมเด็จพระเจ้าตากสินทรงกอบกู้เอกราชได้สำเร็จ และทรงตั้งกรุงธนบุรีเป็นราชธานี หลังจากนั้นได้ส่งคนกลุ่มหนึ่งมาเฝ้ารักษาด่าน ต่อมามีผู้มาตั้งบ้านเรือนอาศัยอยู่เป็นจำนวนมาก และได้ตั้งชื่อว่า "บ้านด่านนาขาม" ตามลักษณะภูมิประเทศที่มีต้นมะขามขนาดใหญ่ขึ้นอยู่บนจอมปลวกบริเวณหน้าวัดซึ่งเป็นที่นา มีสภาพภูมิประเทศทั่วไปแบ่งเป็น 2 ลักษณะ คือ พื้นที่ราบสูงสลับกับภูเขาในตอนเหนือของตำบล และพื้นที่ราบในตอนใต้ของตำบล หมู่บ้านตั้งอยู่ในบริเวณพื้นที่ราบ มีการทำเกษตรกรรมบริเวณรอบชุมชน พื้นที่ราบสูงในตอนบนมีสภาพเป็นป่าตามธรรมชาติ มีบ้านไม้เก่าทรงจั่ว มีความสูงสองชั้นสลับสวนบ้าน ความหนาแน่นต่ำ ปัจจุบันเป็นหมู่บ้านที่ทำสวนแบบดั้งเดิม อยู่บนเขารอยต่อระหว่าง 2 จังหวัด ผลผลิตขึ้นชื่อ ได้แก่ ลองกอง ทุเรียนหลงลับแล หลินลับแล ปัจจุบันชาวบ้านจะทำสวนผลไม้บนภูเขา และใช้มอเตอร์ไซค์ขึ้นไปขนผลไม้ลงมาขาย