ย่านชุมชนเก่า: ตลาดไชยา
ที่อยู่: ตำบลตลาดไชยา อำเภอไชยา จังหวัดสุราษฎร์ธานี ภาคใต้
ลักษณะสำคัญ: ตลาดไชยา เป็นชุมชนตลาด และชุมชนรอบทางรถไฟ อำเภอไชยาเดิมเป็นเมืองเก่าแก่มาแต่โบราณ มีหลักฐานทางโบราณคดีว่า เคยรุ่งเรืองมากในอาณาจักรศรีวิชัย (พุทธศตวรรษที่ 12-18) ถึงกับมีผู้สันนิษฐานว่าเป็นศูนย์กลางของอาณาจักรศรีวิชัย นักประวัติศาสตร์บางท่านสันนิษฐานว่าเป็นที่ตั้งของราชวงศ์ไศเลนทร์ เมื่ออาณาจักรเสื่อมลงได้แยกเป็นเมืองคือ เมืองไชยา จนกระทั่งเมื่อ ร.ศ. 117 พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าแบ่งเขตการปกครองทั่วราชอาณาจักรใหม่ออกเป็นมณฑลไชยา เป็นเมืองขึ้นกับมณฑลชุมพร ต่อมาได้ลดฐานะเป็นอำเภอโดยมีเมืองเก่าตั้งอยู่ที่พุมเรียง และได้เปลี่ยนกลับมาเป็นอำเภอไชยา ในรัชกาลที่ 6 เมื่อวันที่ 29 กรกฎาคม 2458 เป็นชุมชนตลาดตามถนนสายหลักซึ่งเป็นย่านธุรกิจหลัก 3 สาย คือถนนรักษ์นรกิจ ถนนวิชิตภักดี และถนนชวนะนันท์ ซึ่งเป็นถนนสายแรกเริ่มของเมืองไชยา มีเรือนแถวไม้ 2 ชั้นที่มีรูปแบบหลากหลาย มีความสัมพันธ์กับสถานีรถไฟเป็นชุมชนพาณิชยกรรมในเขตเมือง