ย่านชุมชนเก่า: บ้านถ้ำลอด
ที่อยู่: ตำบลถ้ำลอด อำเภอปางมะผ้า จังหวัดแม่ฮ่องสอน ภาคเหนือ
ลักษณะสำคัญ: บ้านถ้ำลอด เป็นชุมชนเกษตรกรรม และชุมชนชาติพันธุ์ของไทใหญ่ โดยมีการเคลื่อนย้ายถิ่นฐานของชาวไทยใหญ่จากแนวชายแดนไทย และพม่าจากช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 มาอยู่ประเทศไทยและกระจายมาอยู่ตั้งแต่บ้านผามอญ เรื่อยมาจนถึงบริเวณบ้านถ้ำลอดปัจจุบัน ลักษณะภูมิประเทศ ตั้งอยู่บนเนินเขาริมน้ำลาง แบ่งออกเป็นถ้ำลอดเหนือและถ้ำลอดใต้ มีลำห้วยแห้งอ่อน มีความลาดชันไม่สูงมากนัก แวดล้อมด้วยป่าไม้ที่ค่อนข้างอุดมสมบูรณ์ มีการปลูกสร้างบ้านเรือนนิยมปลูกบริเวณที่ราบภูเขา ตั้งอยู่ห่าง ๆ กัน โดยเป็นลักษณะพื้นถิ่น ใช้วัสดุธรรมชาติสร้างติดกับพื้นดิน ส่วนใหญ่มีอาชีพด้านการท่องเที่ยวและรับจ้างปลูกพืชเกษตรแบบพันธะสัญญา